🔶 روایت شاهدان؛ در اعتراضات دیماه ۱۴۰۴ چه گذشت؟

گزارشی از ویدا کیانی

در هفته‌های گذشته گسترش اعتراض‌ها، تشدید بحران اقتصادی و افزایش تنش نظامی با ایالات متحده، حکومت جمهوری اسلامی را با چالشی جدی روبه‌رو کرد.

با شدت گرفتن درگیری‌ها میان معترضان و نیروهای امنیتی در دی‌ماه ۱۴۰۴، مقامات جمهوری اسلامی ارتباطات اینترنتی و تلفنی را قطع یا به‌شدت محدود کردند؛ اقدامی که باعث شد راستی‌آزمایی رویدادها و برآورد شمار واقعی قربانیان را تقریبا ناممکن شود.

هرچند اعتراضات فروکش کرده و محدودیت‌های ارتباطی نیز تا حدی کاهش یافته، اما ابعاد واقعی خشونت‌ها و تعداد دقیق کشته‌شدگان همچنان نامشخص باقی مانده است.
@dw_farsi

🔶 کوبا آمادگی خود را برای گفت‌وگو با آمریکا اعلام کرد

کشور کوبا در بدترین بحران اقتصادی خود طی دهه‌ها قرار دارد و خاموشی‌های سراسری برق بارها سراسر کشور را دربر گرفته است. پس از بازداشت نیکلاس مادورو، متحد هاوانا در ونزوئلا توسط ایالات متحده، فشارهای واشنگتن بر کوبا هم افزایش یافته است.

اکنون طبق گزارش‌ها، دولت کوبا پس از ماه‌ها تهدید از سوی واشنگتن، آمادگی خود را برای گفت‌وگو با دولت ایالات متحده اعلام کرده است.

در همین رابطه میگل دیاس-کانل، رئیس‌جمهور کوبا، در گفت‌وگو با تلویزیون دولتی این کشور گفت: «کوبا آماده است با آمریکا وارد گفت‌وگو شود؛ گفت‌وگویی درباره هر موضوعی». او تأکید کرد که چنین مذاکراتی باید "بدون فشار و بدون پیش‌شرط" انجام شود.
@dw_farsi

🔴 جمعی از وکلای دادگستری: در دفاع از حقوق مردم لحظه‌ای درنگ نخواهیم کرد

جمعی از وکلای دادگستری با انتشار بیانیه‌ای نسبت به تداوم نقض حقوق متهمان و بازداشت‌شدگان اعتراضات ۱۴۰۴ ایران، اعتراض کرده و تداوم این روند را موجب بی‌اعتباری بیش از پیش نهاد قانون و نابودی مظاهر حکومت قانون دانستند. در این بیانیه تاکید شده که حقوق دفاعی متهمان، نمی‌تواند و نباید تحت تاثیر "تلاش‌ها برای تسریع در روند رسیدگی، تفسیرهای فراقانونی و یا فشارهای سیاسی- امنیتی" قرارگیرد.

این بیانیه که به امضای ۴۸ نفر از وکلای پایه یک دادگستری رسیده، همچنین تاکید کرده که «وکلا، در انجام وظایف وکالتی خویش در دفاع از حقوق مردم، لحظه‌ای درنگ» نخواهند کرد؛ چرا که «هرچه مردم، در تنگنای بیشتری قرار گیرند، وکلا نیز در احقاق حقوق آنان، مصمم‌تر خواهند بود.»

این وکلا ضمن هشدار جدی نسبت به تعدد و تداوم نقض حقوق متهمان و بازداشت‌شدگان اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴، تأکید می‌کنند که استمرار این رویه‌ها، نهاد قانون را بی‌اعتبار، و آخرین مظاهر حاکمیت قانون را نیز نابود خواهد کرد. مطالبه این وکلای دادگستری چنین بیان شده است: « قانون‌مندی، تضمین علنی و عملی حقوق دفاعی و پای‌بندی کامل به اصول دادرسی منصفانه است؛ امری که تحقق آن، شرط بنیادین صیانت از عدالت و پیشگیری از تکرار فجایع انسانی و حقوقی خواهد بود.«

این وکلا در پایان بیانیه یادآور می‌شوند: «این هشدارها معنایش آن نیست که ما وکلا، در انجام وظایف وکالتی خویش در دفاع از حقوق مردم، لحظه‌ای درنگ خواهیم کرد؛ چرا که بی‌تردید، به حکم سوگندی که یاد کرده‌ایم، هرچه مردم، در تنگنای بیشتری قرار گیرند، ما نیز در احقاق حقوق آنان، مصمم‌تر خواهیم بود.«

محمدحسین آقاسی، هوشنگ پوربابایی، مریم خجسته، مریم کیان‌ارثی و حسن اسدی زیدآباد از جمله امضاکنندگان این بیانیه هستند.

غلامحسین محسنی اژه‌ای، رئیس قوه قضاییه در روز ۵ بهمن دستوراتی درباره نحوه رسیدگی به پرونده افراد فعال در اعتراضات صادر کرده بود. او خطاب به قضات گفت: « انتظار و مطالبه بحق مردم آن است که متهمین و عناصر اصلی اغتشاشات و ارتکاب اعمال تروریستی و خشن، هر چه سریع‌تر محاکمه و در صورت احراز جرم، مجازات شوند.»
@dw_farsi

🔶 ناپدید شدن فعال سیاسی مخالف جمهوری اسلامی در کانادا

بر اساس گزارش‌هایی در رسانه‌های کانادایی مسعود مسجودی، شهروند ۴۵ ساله ایرانی و ساکن ونکوور، مدتی است ناپدید شده و عملیات جست‌وجو برای یافتن او در جریان است.

به گفته پلیس کانادا، پرونده این ناپدیدشدن در اختیار گروه تحقیقات جنایی قرار گرفته و از شهروندان خواسته شده است در صورت در اختیار داشتن هرگونه اطلاعات، با نیروهای پلیس همکاری کنند.

مقام‌های انتظامی این ناپدیدشدن را "غیرمعمول" توصیف کرده و اعلام کرده‌اند که احتمال وقوع جرم در این پرونده منتفی نیست.

بر اساس اطلاعات منتشرشده، مسعود مسجودی سابقه فعالیت سیاسی علیه جمهوری اسلامی دارد و در ماه‌های اخیر به‌طور ویژه بر بررسی و مستندسازی موارد تهدید و آزار علیه فعالان سیاسی مستقل ایرانی تمرکز داشته است.

به گفته فریدا فونگ، از مقام‌های تیم تحقیقات قتل پلیس کانادا، جزئیات مربوط به چرایی ورود این واحد تخصصی به پرونده در حال حاضر قابل انتشار نیست، زیرا افشای آن می‌تواند به روند تحقیقات آسیب بزند.

با این حال، این تیم پیش‌تر اعلام کرده بود که ناپدید شدن مسجودی "مشکوک" ارزیابی شده و احتمال دخالت عامل جنایی در این پرونده وجود دارد.
@dw_farsi

🔴 وای‌نت: اسرائیل طرح‌های احتمالی حمله به ایران را تصویب کرد

در حالی که واشنگتن در حال تجمع و استقرار نیروهای دریایی و هوایی خود در نزدیکی ایران است، فرمانده نیروی هوایی اسرائیل و رئیس اطلاعات نظامی این کشور گفت‌وگوهای مهم در زمینه برنامه‌ریزی برای یک اقدام احتمالی را به پایان رسانده‌اند؛ اقدامی که در صورت حمله آمریکا به تهران، اسرائیل نیز در صورت هدف قرار گرفتن، آماده پیوستن به آن خواهد بود.

بر اساس گزارش وای‌نت، سرلشکر تومر بار، فرمانده نیروی هوایی اسرائیل، و سرلشکر شلومی بیندر، رئیس اطلاعات نظامی، یک نشست طولانی و محوری برگزار کرده‌اند که در آن طرح‌های عملیاتی برای اقدام احتمالی علیه ایران، در صورتی که ایالات متحده حمله‌ای را علیه تهران آغاز کند، نهایی و تأیید شده است. بر اساس این گزارش، اسرائیل ممکن است در چنین سناریویی، در صورت حمله به این کشور، وارد عمل شود.

این نشست در شرایطی برگزار شد که شبکه ان‌بی‌سی گزارش داد دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، هنوز تصمیم نگرفته است که چگونه از "ناوگان عظیم" نظامی مستقرشده آمریکا در خاورمیانه استفاده کند و همچنان مشخص نیست واشنگتن از اقدام نظامی احتمالی علیه ایران چه هدفی را دنبال می‌کند.

به گفته مقام‌های آمریکایی که ان‌بی‌سی به آن‌ها استناد کرده، ترامپ هنوز اهداف مشخصی را برای هرگونه حمله احتمالی تعیین نکرده است. با این حال، آن‌ها تأیید کردند که ناو هواپیمابر آبراهام لینکلن به همراه ناوهای جنگی اسکورت‌کننده‌اش در حال نزدیک شدن به برد حمله علیه ایران است.

بر اساس این گزارش، این استقرار نظامی بیش از آنکه مقدمه یک مأموریت مشخص باشد، پاسخی به افزایش تنش‌های منطقه‌ای تلقی می‌شود. همچنین گزارش شده است که ایالات متحده بیش از ۴۵۰ موشک کروز تاماهاوک بر روی شناورهای نظامی خود در خاورمیانه مستقر کرده است؛ موشک‌هایی که در صورت صدور دستور از سوی ترامپ می‌توانند در عملیات علیه ایران مورد استفاده قرار گیرند.

در کنار آمادگی‌های نظامی، تلاش‌های دیپلماتیک نیز در جریان است. مذاکرات غیرمستقیم میان ایالات متحده و ایران روز جمعه ۶ فوریه در مسقط، پایتخت عمان، میان نمایندگان ترامپ، استیو ویتکاف و جرد کوشنر، و عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران برگزار و ساعاتی پیش به پایان رسید.
@dw_farsi

🎥 سارا قمی: در کنار خانواده‌های داغدار هستیم

سارا قمی، بازیکن با سابقه فوتبال زنان ایران با فوتبال خداحافظی کرد. او در مصاحبه‌ای این روزها را "غمگین و ناراحت‌کننده" توصیف کرد و افزود که "نمی‌دانم این ناراحتی‌ها کی تمام می‌شود." قمی همچنین ضمن تسلیت به خانواده‌کشته‌شدگان در اعتراضات، گفت که "ما در کنار آن‌ها هستیم." او در پستی اینستاگرامی علت این خداحافظی را "احترام این روزها" توصیف کرد و نوشت که «می‌روم نه از سر بی عشقی، از سر شرم شادی، از سر احترام به روزهایی که سکوت شبیه‌تر به حال ما هست.»
@dw_farsi

🔴 شاهزاده رضا پهلوی: تنها توافق قابل قبول، تسلیم جمهوری اسلامی در برابر ملت ایران است

شاهزاده رضا پهلوی در آستانه گفت‌وگوهای غیرمستقیم هسته‌ای میان جمهوری اسلامی و آمریکا در عمان با انتشار پیای در شبکه اکس تاکید کرد که "تنها توافق قابل قبول، توافقی‌ است که در آن جمهوری اسلامی در برابر ملت ایران تسلیم شود."

او اضافه کرد: «ما برای چنین توافقی که صلح را به منطقه و جهان خواهد آورد، آماده‌ایم.»

در همین حال به گفته رسانه‌های داخلی در ایران، این دور از گفت‌وگوهای غیرمستقیم هسته‌ای میان جمهوری اسلامی و ایالات متحده خاتمه یافته و ارزیابی‌ها حاکی از ادامه احتمالی گفت‌وگوها است.

در همین حال صدا و سیمای جمهوری اسلامی در تازه‌ترین گزارش خود گفته است که "ممکن است مذاکرات طولانی شود."

به گفته منابع خبری ایرانی، برداشت این است که "آمریکایی‌ها آمده‌اند تا دست پر بروند."

در ادامه این گزارش آمده است که سخنگوی وزارت خارجه تاکید داشته است که اگر قرار باشد طرح منطقه‌ای مطرح شود، با کشورهای منطقه است.

برخی منابع خبری ایران می‌گویند که جمهوری اسلامی غنی‌سازی صفر را قطعا نمی پذیرد.

بنا به برخی خبرهای رسیده، مذاکرات درباره رقیق کردن ذخایر اورانیوم موجود در ایران و درصد غنی‌سازی بوده است.
@dw_farsi

🔴 مولانا عبدالحمید: ریشه بحران‌ها در قانون اساسی و رویکرد مذهبی است

مولانا عبدالحمید، امام‌جمعه اهل‌سنت زاهدان با انتقاد صریح از ساختار حقوقی و شیوه اداره کشور، قانون اساسی فعلی و غلبه نگاه مذهبی بر حکمرانی را از عوامل اصلی مشکلات کنونی ایران دانست.

این روحانی اهل‌سنت روز جمعه ۱۷ بهمن در خطبه‌های نماز جمعه زاهدان، هم‌زمان با نزدیک‌شدن چهل‌وهفتمین سالگرد انقلاب ۱۳۵۷، به وعده‌هایی اشاره کرد که در جریان انقلاب درباره تحقق عدالت، آبادانی و بهبود معیشت مردم داده شده بود. او تأکید کرد که انگیزه اصلی مردم برای انقلاب، دستیابی به عدالت و زندگی شایسته بود، اما این اهداف تاکنون محقق نشده‌اند.

به گزارش پایگاه اطلاع‌رسانی دفتر امام‌جمعه اهل‌سنت زاهدان، عبدالحمید گفت در روزهای آغازین انقلاب، مردم فارغ از تفاوت‌های قومی، مذهبی و دینی در کنار یکدیگر ایستاده بودند و انقلاب ایران ماهیتی ملی داشت؛ حرکتی جمعی برای دستیابی به حقوق اساسی و شرایط بهتر زندگی.

او در ادامه به روند تدوین قانون اساسی پرداخت و اظهار داشت که در همان مرحله، اشکالاتی اساسی شکل گرفت. به گفته او، مولانا عبدالعزیز رحمه‌الله در آن زمان نسبت به درج "مذهب رسمی" در قانون اساسی اعتراض کرده و معتقد بود که رسمیت دین اسلام، به‌عنوان دین اکثریت مردم، کفایت می‌کند؛ چراکه اسلام شامل همه مسلمانان، اعم از شیعه و سنی، است و نیازی به تفکیک مذهبی وجود ندارد.

عبدالحمید افزود که در مجلس خبرگان، قوانینی با هدف تثبیت قدرت حاکم تصویب شد که نه ریشه‌ای در آموزه‌های اسلامی داشت و نه در حقوق بین‌الملل سابقه‌ای برای آن‌ها می‌توان یافت.

امام‌جمعه زاهدان با تأکید بر اینکه برخی مفاد قانون اساسی منشأ مستقیم بحران‌های امروز کشور هستند، گفت بسیاری از مشکلات کنونی به همین چارچوب حقوقی بازمی‌گردد و به همین دلیل بحث اصلاح یا تغییر قانون اساسی مطرح شده است.

او همچنین از امنیتی‌شدن فضای کشور انتقاد کرد و گفت در سال‌های پس از انقلاب، نهادهای امنیتی متعددی شکل گرفتند و کشور به‌تدریج به سمت نظامی‌گری سوق داده شد. به گفته عبدالحمید، برخلاف توصیه‌های ابتدای انقلاب و تأکیدات رهبر فقید که نظامیان نباید در سیاست و اقتصاد مداخله کنند، نیروهای نظامی وارد این حوزه‌ها شدند و کنترل آن‌ها را در دست گرفتند.

او تصریح کرد که سیاست‌گذاری باید در اختیار سیاست‌مداران باشد و نه نظامیان، چراکه وظیفه نیروهای نظامی صرفاً تأمین امنیت کشور است.

عبدالحمید با اشاره به هشدارهایی که هفته‌ها پیش از اعتراضات دی‌ماه مطرح شده بود، گفت پیش‌تر نسبت به بن‌بست سیاسی و اقتصادی کشور هشدار داده شده بود، اما این سخنان از سوی برخی به‌عنوان القای ناامیدی تعبیر شد.

او تأکید کرد که هدف از این هشدارها، ناامیدکردن مردم نبود، بلکه بیان واقعیت‌ها از سر مسئولیت‌پذیری بود تا تصمیم‌گیران برای پیشگیری از بحران‌ها چاره‌اندیشی کنند.

به گفته او، این نگرانی‌ها تنها محدود به یک نفر نبود و بسیاری از دلسوزان کشور نیز نسبت به شرایط هشدار داده بودند، اما به آن‌ها توجهی نشد.

امام‌جمعه زاهدان رخدادهای دی‌ماه را "بسیار دردناک و تکان‌دهنده" توصیف کرد و گفت با روشن‌شدن ابعاد این وقایع، دیدن تصاویر و شنیدن فریاد خانواده‌هایی که عزیزان خود را از دست داده‌اند، وجدان هر انسانی را می‌آزارد.

او افزود که هیچ عالم دینی معتدلی نمی‌تواند چنین کشتاری را توجیه کند و هیچ‌کس در برابر خون‌های ریخته‌شده، پاسخی در پیشگاه خداوند نخواهد داشت.

عبدالحمید ادامه داد که مردمی که راهی برای ادامه کسب‌وکار خود نداشتند و با انسداد کامل اقتصادی روبه‌رو شده بودند، به اعتراض برخاستند و فریاد زدند. به گفته او، اگر صدای این مردم شنیده می‌شد و مطالباتشان مورد رسیدگی قرار می‌گرفت، شاید از بروز چنین حوادثی جلوگیری می‌شد. او تأکید کرد که این معترضان، مردم ایران و ولی‌نعمت مسئولان هستند.

مولانا عبدالحمید در پایان، نگاه مذهبی و قومی را مهم‌ترین مانع در اداره کشور دانست و گفت چنین رویکردی نمی‌تواند پاسخ‌گوی جامعه‌ای متکثر مانند ایران باشد؛ جامعه‌ای که از اقوام، مذاهب و ادیان گوناگون تشکیل شده است.

او تأکید کرد که تجربه نشان داده این نگاه کارآمد نیست و در آینده نیز راهگشا نخواهد بود. به گفته او، تنها یک «نگاه ملی» فراگیر می‌تواند مسائل کشور را حل کند؛ نگاهی که همه ایرانیان را بدون تبعیض در بر بگیرد.
@dw_farsi

🔴 "حضور فرمانده سنتکام در مذاکرات عمان جنبه دیپلماتیک ندارد"

در پی برگزاری گفت‌وگوهای غیرمستقیم هیئت‌های ایالات متحده و جمهوری اسلامی در عمان ، عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی از "شروعی خوب" سخن گفت. با این حال به نظر می‌رسد گزینه حمله نظامی آمریکا علیه حکومت ایران همچنان منتفی نیست.

در گفت‌و‌گوهای روز جمعه در مسقط، پایتخت عمان، نه‌تنها عراقچی و استیو ویدکاف، فرستاده ویژه رئیس‌جمهور آمریکا، بلکه همچنین دریاسالار برد کوپر، فرمانده ستاد فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا (سنتکام) نیز حضور داشت.

این نهاد مسئولیت عملیات نظامی ایالات متحده در خاورمیانه را بر عهده دارد. به نقل از روزنامه آلمانی "زوددویچه تسایتونگ"، حضور کوپر حامل پیامی روشن بوده است، چرا که مأموریت چنین فرمانده‌ای، دیپلماسی نیست.

در صورت وقوع حمله‌ای که آمریکا مدتی است حکومت ایران را به آن تهدید می‌کند، اجرای آن بر عهده او خواهد بود.

به نوشته زود دویچه، به‌نظر می‌رسد حضور این مقام نظامی ارشد تلاشی برای تأکید بر همین تهدید بوده باشد و از همین رو، سطح انتظارات از این دیدار میان دولت آمریکا و حکومت ایران از ابتدا پایین ارزیابی شده است.
@dw_farsi

🔴 "ایران درخواست آمریکا برای توقف غنی‌سازی اورانیوم را رد کرده است"

به گزارش خبرگزاری رویترز، یک دیپلمات منطقه‌ای که از سوی تهران در جریان مذاکرات حکومت ایران و آمریکا قرار گرفته است، به این خبرگزاری گفته است جمهوری اسلامی در گفت‌وگوهای روز جمعه در عمان، درخواست ایالات متحده برای توقف غنی‌سازی اورانیوم در خاک ایران را رد کرده است.

به گفته این منبع، با این حال تهران آمادگی دارد درباره "سطح و خلوص" غنی‌سازی یا ایجاد یک کنسرسیوم منطقه‌ای گفت‌وگو کند.

این دیپلمات افزود که از دید تهران، مذاکره‌کنندگان آمریکایی "به نظر می‌رسید موضع جمهوری اسلامی درباره غنی‌سازی را درک کرده‌اند" و در قبال خواسته‌های تهران "انعطاف‌پذیری نشان دادند."

به گفته این منبع آگاه، در جریان گفت‌وگوهای انجام‌شده در مسقط، توان موشکی ایران مطرح نشده و مورد بحث قرار نگرفته است.

در همین حال به نقل از وال‌استریت ژورنال، تهران در مذاکرات میان مقام‌های ارشد آمریکا و جمهوری اسلامی بر مخالفت خود با توقف غنی‌سازی سوخت هسته‌ای پافشاری کرده، اما هم‌زمان آمادگی خود را برای ادامه تلاش‌ها در مسیر دستیابی به یک راه‌حل دیپلماتیک نشان داده است.
@dw_farsi

🔴 دولت آمریکا تحریم‌های تازه نفتی علیه جمهوری اسلامی را اعلام کرد

ایالات متحده روز جمعه ۶ فوریه بلافاصله پس از پایان گفت‌وگوهای غیرمستقیم با جمهوری اسلامی در عمان، از اعمال تحریم‌های جدید با هدف محدود کردن صادرات نفت ایران خبر داد. این تحریم‌ها شامل هدف قرار دادن ۱۴ فروند کشتی است.

تامی پیگوت، سخنگوی وزارت خارجه آمریکا گفت جمهوری اسلامی از درآمدهای نفتی برای "تأمین مالی فعالیت‌های بی‌ثبات‌کننده در سراسر جهان و تشدید سرکوب داخلی" استفاده می‌کند.

او در بیانیه‌ای افزود که دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، "متعهد است در چارچوب کارزار فشار حداکثری دولت خود، صادرات غیرقانونی نفت و محصولات پتروشیمی ایران را به حداقل برساند."

وزارت خارجه آمریکا اعلام کرد دستور مسدودسازی هرگونه معامله با ۱۴ کشتی را صادر می‌کند که به گفته این وزارتخانه در انتقال نفت ایران مشارکت داشته‌اند. این کشتی‌ها با پرچم کشورهایی از جمله ترکیه، هند و امارات متحده عربی تردد می‌کنند.

همچنین تحریم‌هایی علیه ۱۵ نهاد و دو فرد نیز اعلام شده است.
@dw_farsi