استیون فرای، نویسنده، بازیگر و طنزپرداز برجسته بریتانیایی، یکی از چهرههای شاخص انسانگرایی معاصر است که جهانبینی خود را بر پایه خردگرایی، شفقت و تعهد عمیق به کرامت انسانی بنا کرده است.
او با صراحتی کمنظیر و طنزی گزنده، همواره مدافع حقوق فردی، آزادی بیان و حقوق اقلیتها بوده و تلاش کرده است تا با تکیه بر علم و تفکر انتقادی، پاسخهایی انسانی برای مسائل پیچیده دنیای مدرن بیابد. فرای در آثار و سخنرانیهایش انتقاد از دین را با رویکردی مبتنی بر پرسشگری فلسفی همراه میکند، اما تمرکز اصلیاش نه بر نفی مذهب، بلکه بر دعوت انسانها به خویشتنباوری، مسئولیتپذیری اخلاقی و یافتن معنای زندگی در درون تجربه زیسته خود انسان است.
انسانگرایی فرای عمیقا با درک رنجهای روانی و همدلی با آسیبپذیریهای بشر گره خورده است؛ چنانکه او با افشاگری صادقانه درباره مبارزه شخصیاش با اختلال دوقطبی، تابوهای سلامت روان را به چالش کشید و به هزاران نفر کمک کرد تا با رنجهای خود بهتر کنار بیایند. این نگاه انسانی در بازآفرینیهای او از اسطورههای یونانی نیز بازتاب مییابد؛ جایی که او خدایان باستانی را با تمام نقاط ضعف و عواطف انسانیشان به تصویر میکشد تا یادآور شود که کمالناپذیری، بنیاد هویت ماست.
فرای از این طریق، تصویر انسانی از فرهنگ ارائه میدهد که در آن هنر، شوخطبعی و پذیرش دیگری، ابزارهایی برای ساختن جهانی روشنتر و مداراپذیرتر هستند.
#استیون_فرای #انسانگرایی #اومانیسم #تفکر_نقاد #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
او با صراحتی کمنظیر و طنزی گزنده، همواره مدافع حقوق فردی، آزادی بیان و حقوق اقلیتها بوده و تلاش کرده است تا با تکیه بر علم و تفکر انتقادی، پاسخهایی انسانی برای مسائل پیچیده دنیای مدرن بیابد. فرای در آثار و سخنرانیهایش انتقاد از دین را با رویکردی مبتنی بر پرسشگری فلسفی همراه میکند، اما تمرکز اصلیاش نه بر نفی مذهب، بلکه بر دعوت انسانها به خویشتنباوری، مسئولیتپذیری اخلاقی و یافتن معنای زندگی در درون تجربه زیسته خود انسان است.
انسانگرایی فرای عمیقا با درک رنجهای روانی و همدلی با آسیبپذیریهای بشر گره خورده است؛ چنانکه او با افشاگری صادقانه درباره مبارزه شخصیاش با اختلال دوقطبی، تابوهای سلامت روان را به چالش کشید و به هزاران نفر کمک کرد تا با رنجهای خود بهتر کنار بیایند. این نگاه انسانی در بازآفرینیهای او از اسطورههای یونانی نیز بازتاب مییابد؛ جایی که او خدایان باستانی را با تمام نقاط ضعف و عواطف انسانیشان به تصویر میکشد تا یادآور شود که کمالناپذیری، بنیاد هویت ماست.
فرای از این طریق، تصویر انسانی از فرهنگ ارائه میدهد که در آن هنر، شوخطبعی و پذیرش دیگری، ابزارهایی برای ساختن جهانی روشنتر و مداراپذیرتر هستند.
#استیون_فرای #انسانگرایی #اومانیسم #تفکر_نقاد #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
👍2
فضیلت ایمان یا فضیلت پرسیدن؛ کدام اخلاقیتر است؟
یک باور معروف در بسیاری از سنتهای دینی این است: هرچه ایمانت را بیچونوچرا بپذیری، اخلاقا ارزشمندتری. کسی که بیدلیل باور میکند، «تسلیم» است؛ کسی که دلیل میخواهد، «متکبر» یا «کمایمان».
اما این فرض، وقتی کنار نظریه برنامهریزی فرهنگی گذاشته شود، ترک برمیدارد.
اعتقاد بدون دلیل، فضیلت است یا فقط تنبلی ذهنی با اسم زیباتر؟
فیلسوف و ریاضیدان انگلیسی، ویلیام کلیفورد، در مقاله معروف «اخلاق باور» (۱۸۷۷) استدلالی تند مطرح کرد: پذیرفتن هر باوری بدون شواهد کافی، نهفقط اشتباه فکری، بلکه یک خطای اخلاقی است.
او مثال ناخدای کشتی را میزند که بدون بررسی، به سالم بودن کشتیاش «ایمان» میآورد و مسافرانش را به کام مرگ میفرستد. از نگاه کلیفورد، باور بیدلیل هرگز بیضرر نیست، فقط ضررش دیرتر آشکار میشود.
حالا این را کنار یافتههای جامعهشناسان دین بگذارید: باور اکثر آدمها نه محصول تحقیق، بلکه محصول محل تولدشان است. اگر باوری صرفا به این دلیل شکل گرفته که در کودکی، بدون امکان مقایسه، «نصب» شده، آیا حفظ آن بدون بازبینی، واقعاً یک انتخاب اخلاقی محسوب میشود؟ یا صرفا تداوم یک عادت ذهنی است که هیچگاه در معرض آزمون قرار نگرفته؟
سوال سادهای که ارزش پرسیدن دارد: اگر فردا کسی از شما بپرسد «چرا این را باور داری؟» و تنها پاسخت این باشد «چون همیشه همینطور بوده»، آیا این پاسخ، شما را به آدم اخلاقا برتری تبدیل میکند؟ یا صرفا نشان میدهد که هرگز فرصت پرسیدن را نداشتهاید؟
ارزش اخلاقی ایمان، شاید نه در «بیچونوچرا بودن» آن، بلکه در «آگاهانه بودن» آن نهفته باشد.
#ایمان #اخلاق #باور #نقد_دین #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
یک باور معروف در بسیاری از سنتهای دینی این است: هرچه ایمانت را بیچونوچرا بپذیری، اخلاقا ارزشمندتری. کسی که بیدلیل باور میکند، «تسلیم» است؛ کسی که دلیل میخواهد، «متکبر» یا «کمایمان».
اما این فرض، وقتی کنار نظریه برنامهریزی فرهنگی گذاشته شود، ترک برمیدارد.
اعتقاد بدون دلیل، فضیلت است یا فقط تنبلی ذهنی با اسم زیباتر؟
فیلسوف و ریاضیدان انگلیسی، ویلیام کلیفورد، در مقاله معروف «اخلاق باور» (۱۸۷۷) استدلالی تند مطرح کرد: پذیرفتن هر باوری بدون شواهد کافی، نهفقط اشتباه فکری، بلکه یک خطای اخلاقی است.
او مثال ناخدای کشتی را میزند که بدون بررسی، به سالم بودن کشتیاش «ایمان» میآورد و مسافرانش را به کام مرگ میفرستد. از نگاه کلیفورد، باور بیدلیل هرگز بیضرر نیست، فقط ضررش دیرتر آشکار میشود.
حالا این را کنار یافتههای جامعهشناسان دین بگذارید: باور اکثر آدمها نه محصول تحقیق، بلکه محصول محل تولدشان است. اگر باوری صرفا به این دلیل شکل گرفته که در کودکی، بدون امکان مقایسه، «نصب» شده، آیا حفظ آن بدون بازبینی، واقعاً یک انتخاب اخلاقی محسوب میشود؟ یا صرفا تداوم یک عادت ذهنی است که هیچگاه در معرض آزمون قرار نگرفته؟
سوال سادهای که ارزش پرسیدن دارد: اگر فردا کسی از شما بپرسد «چرا این را باور داری؟» و تنها پاسخت این باشد «چون همیشه همینطور بوده»، آیا این پاسخ، شما را به آدم اخلاقا برتری تبدیل میکند؟ یا صرفا نشان میدهد که هرگز فرصت پرسیدن را نداشتهاید؟
ارزش اخلاقی ایمان، شاید نه در «بیچونوچرا بودن» آن، بلکه در «آگاهانه بودن» آن نهفته باشد.
#ایمان #اخلاق #باور #نقد_دین #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
❤5
تفکر انتقادی
مهارت فکری یا وظیفه اخلاقی؟
سقراط را به جرم «فاسد کردن ذهن جوانان» محاکمه کردند.
جرمش چه بود؟ پرسیدن.
او در بازار آتن میایستاد و از مردم میپرسید «عدالت چیست؟»، «فضیلت چیست؟»، «از کجا مطمئنی که درست میدانی؟».
او در دفاع از خودش جملهای گفت که ۲۴۰۰ سال بعد هنوز نقل میشود: «زندگی ناکاویده، ارزش زیستن ندارد».
از نگاه او، پرسیدن سوال، تفنن فکری نبود، وظیفهای بود که هر انسان در قبال زندگی خودش دارد.
قرنها بعد، فیلسوف آمریکایی جان دیویی، تفکر انتقادی را نه یک استعداد ویژه، بلکه یک مهارت قابلآموزش دانست که پایه دموکراسی سالم است. از نظر او، جامعهای که شهروندانش عادت به پرسیدن ندارند، محکوم است باورهایش را از دیگران قرض بگیرد، نه بسازد.
اما چرا این «وظیفه اخلاقی» است، نه صرفا یک عادت فکری خوب؟
مثالی ساده: فرض کنید شایعهای درباره یک هممحلهای میشنوید و بدون بررسی آن را باور و بازگو میکنید. اگر شایعه دروغ باشد، به کسی آسیب زدهاید. نه چون بدخواه بودید، بلکه چون زحمت پرسیدن «آیا این درست است؟» را به خود ندادید.
حالا این را به مقیاس باورهای بزرگتر زندگی، سیاسی، اجتماعی، دینی ببرید. باوری که هرگز نپرسیدهای «چرا این را قبول دارم؟»، میتواند دقیقا همان نقش را در تصمیمهای بزرگتر زندگیات بازی کند.
تفکر انتقادی یعنی این: نه اینکه به همهچیز شک کنی، بلکه اینکه هیچ باوری را فقط بهخاطر تکرار زیاد یا قدمتش، از بررسی معاف نکنی.
سوالی که همیشه ارزش پرسیدن دارد: آخرین باری که یک باور مهم زندگیات را نه از سر شک، بلکه از سر مسئولیت به چالش کشیدی، کی بود؟
#تفکر_نقاد #آزاداندیشی #نقد_دین #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
مهارت فکری یا وظیفه اخلاقی؟
سقراط را به جرم «فاسد کردن ذهن جوانان» محاکمه کردند.
جرمش چه بود؟ پرسیدن.
او در بازار آتن میایستاد و از مردم میپرسید «عدالت چیست؟»، «فضیلت چیست؟»، «از کجا مطمئنی که درست میدانی؟».
او در دفاع از خودش جملهای گفت که ۲۴۰۰ سال بعد هنوز نقل میشود: «زندگی ناکاویده، ارزش زیستن ندارد».
از نگاه او، پرسیدن سوال، تفنن فکری نبود، وظیفهای بود که هر انسان در قبال زندگی خودش دارد.
قرنها بعد، فیلسوف آمریکایی جان دیویی، تفکر انتقادی را نه یک استعداد ویژه، بلکه یک مهارت قابلآموزش دانست که پایه دموکراسی سالم است. از نظر او، جامعهای که شهروندانش عادت به پرسیدن ندارند، محکوم است باورهایش را از دیگران قرض بگیرد، نه بسازد.
اما چرا این «وظیفه اخلاقی» است، نه صرفا یک عادت فکری خوب؟
مثالی ساده: فرض کنید شایعهای درباره یک هممحلهای میشنوید و بدون بررسی آن را باور و بازگو میکنید. اگر شایعه دروغ باشد، به کسی آسیب زدهاید. نه چون بدخواه بودید، بلکه چون زحمت پرسیدن «آیا این درست است؟» را به خود ندادید.
حالا این را به مقیاس باورهای بزرگتر زندگی، سیاسی، اجتماعی، دینی ببرید. باوری که هرگز نپرسیدهای «چرا این را قبول دارم؟»، میتواند دقیقا همان نقش را در تصمیمهای بزرگتر زندگیات بازی کند.
تفکر انتقادی یعنی این: نه اینکه به همهچیز شک کنی، بلکه اینکه هیچ باوری را فقط بهخاطر تکرار زیاد یا قدمتش، از بررسی معاف نکنی.
سوالی که همیشه ارزش پرسیدن دارد: آخرین باری که یک باور مهم زندگیات را نه از سر شک، بلکه از سر مسئولیت به چالش کشیدی، کی بود؟
#تفکر_نقاد #آزاداندیشی #نقد_دین #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
❤1🤔1
کریستوفر هیچنز
چگونه دین همهچیز را مسموم میکند
سال ۲۰۰۷، کریستوفر هیچنز، روزنامهنگار و نویسنده بریتانیایی-آمریکایی، کتابی منتشر کرد با زیرعنوانی که خودش طعنهآمیز بود: «چگونه دین همهچیز را مسموم میکند». همچنان که خود این کتاب «خدا بزرگ نیست» نه نقدی آرام، بلکه یورشی همهجانبه به مسیحیت، اسلام، یهودیت و هر ادعای وحی الهی بود.
هیچنز استدلال کرد دین نه فقط نادرست، بلکه از نظر اخلاقی خطرناک است؛ چون بر «فرمانبرداری کورکورانه» تکیه دارد و وجدان فردی را قربانی میکند. جمله معروفش این بود: «آنچه بدون شاهد ادعا شود، بدون شاهد نیز میتواند رد شود.»
او با استناد به تاریخ، فهرستی از خشونتهای دینی ارائه داد، از جنگهای صلیبی و تفتیش عقاید تا سرکوب علم توسط کلیسا (پرونده گالیله) و خشونتهای معاصر به نام مذهب. استدلالش این نبود که مومنان بد هستند، بلکه ساختار ایمانِ بیچونوچرا، زمینهساز سوءاستفاده است.
هیچنز بهطور خاص نهادهای دینی را هدف گرفت، نه فقط ایمان فردی، نوشت قدرت متمرکز در دست روحانیت، همواره به سرکوب پرسشگری و تحقیر عقل منجر شده است.
برخلاف بسیاری منتقدان، او حتی چهرههای «مقدس» را معاف نکرد. در کتاب دیگرش با موضع مشابه، مادر ترزا را برای همکاری با دیکتاتورها و مخالفت با کنترل بارداری را نقد کرد که نشانهای از سازگاری فکریاش.
ریچارد داوکینز و سام هریس بارها از هیچنز بهعنوان یکی از چهار ستون «خداناباوران نو» یاد کردهاند، سبک بیپروای او در مناظره با روحانیون، الگویی برای نسل بعدی منتقدان دین شد.
میراث هیچنز امروز در هر بحثی درباره مرز میان احترام به عقیده و حق نقد بیامان آن، زنده است.
#نقد_دین #کریستوفر_هیچنز #خداناباور #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
چگونه دین همهچیز را مسموم میکند
سال ۲۰۰۷، کریستوفر هیچنز، روزنامهنگار و نویسنده بریتانیایی-آمریکایی، کتابی منتشر کرد با زیرعنوانی که خودش طعنهآمیز بود: «چگونه دین همهچیز را مسموم میکند». همچنان که خود این کتاب «خدا بزرگ نیست» نه نقدی آرام، بلکه یورشی همهجانبه به مسیحیت، اسلام، یهودیت و هر ادعای وحی الهی بود.
هیچنز استدلال کرد دین نه فقط نادرست، بلکه از نظر اخلاقی خطرناک است؛ چون بر «فرمانبرداری کورکورانه» تکیه دارد و وجدان فردی را قربانی میکند. جمله معروفش این بود: «آنچه بدون شاهد ادعا شود، بدون شاهد نیز میتواند رد شود.»
او با استناد به تاریخ، فهرستی از خشونتهای دینی ارائه داد، از جنگهای صلیبی و تفتیش عقاید تا سرکوب علم توسط کلیسا (پرونده گالیله) و خشونتهای معاصر به نام مذهب. استدلالش این نبود که مومنان بد هستند، بلکه ساختار ایمانِ بیچونوچرا، زمینهساز سوءاستفاده است.
هیچنز بهطور خاص نهادهای دینی را هدف گرفت، نه فقط ایمان فردی، نوشت قدرت متمرکز در دست روحانیت، همواره به سرکوب پرسشگری و تحقیر عقل منجر شده است.
برخلاف بسیاری منتقدان، او حتی چهرههای «مقدس» را معاف نکرد. در کتاب دیگرش با موضع مشابه، مادر ترزا را برای همکاری با دیکتاتورها و مخالفت با کنترل بارداری را نقد کرد که نشانهای از سازگاری فکریاش.
ریچارد داوکینز و سام هریس بارها از هیچنز بهعنوان یکی از چهار ستون «خداناباوران نو» یاد کردهاند، سبک بیپروای او در مناظره با روحانیون، الگویی برای نسل بعدی منتقدان دین شد.
میراث هیچنز امروز در هر بحثی درباره مرز میان احترام به عقیده و حق نقد بیامان آن، زنده است.
#نقد_دین #کریستوفر_هیچنز #خداناباور #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
❤9
ویلیام کلیفورد، ریاضیدان و فیلسوف انگلیسی قرن نوزدهم، بیشتر به خاطر پیوند دادن دقیق علم، فلسفه ذهن و اخلاق شناخته میشود.
او از پیشگامان تقاطع معرفتشناسی و اخلاق بود و استدلال میکرد که نحوه شکلگیری باورهای ما تاثیری مستقیم بر مسئولیت اخلاقی ما دارد.
شهرت ماندگار کلیفورد وامدار مقاله جنجالی و تاثیرگذار او با عنوان «اخلاق باور» (۱۸۷۷) است. تز محوری این مقاله در یک اصل خلاصه میشود: «همیشه، همهجا و برای هرکس، باور کردن هر چیزی بر اساس شواهد ناکافی نادرست است.»
از نگاه او، باورهای ما صرفا شخصی نیستند، بلکه به این دلیل که به کردار تبدیل میشوند و بر جامعه اثر میگذارند، باری اخلاقی به همراه دارند.
این مقاله بعدها یکی از مهمترین چالشها در برابر فلسفه دین و ایمانگرایی ایجاد کرد و بحثهای دامنهداری را برانگیخت.
#اخلاق_باور #تفکر_نقد #ایمان #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
او از پیشگامان تقاطع معرفتشناسی و اخلاق بود و استدلال میکرد که نحوه شکلگیری باورهای ما تاثیری مستقیم بر مسئولیت اخلاقی ما دارد.
شهرت ماندگار کلیفورد وامدار مقاله جنجالی و تاثیرگذار او با عنوان «اخلاق باور» (۱۸۷۷) است. تز محوری این مقاله در یک اصل خلاصه میشود: «همیشه، همهجا و برای هرکس، باور کردن هر چیزی بر اساس شواهد ناکافی نادرست است.»
از نگاه او، باورهای ما صرفا شخصی نیستند، بلکه به این دلیل که به کردار تبدیل میشوند و بر جامعه اثر میگذارند، باری اخلاقی به همراه دارند.
این مقاله بعدها یکی از مهمترین چالشها در برابر فلسفه دین و ایمانگرایی ایجاد کرد و بحثهای دامنهداری را برانگیخت.
#اخلاق_باور #تفکر_نقد #ایمان #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
👍1
تداوم بازداشت و بلاتکلیفی پنج شهروند بهائی در زندانهای ساری، اصفهان و تهران
۵ شهروند بهائی به نامهای ثریا منوچهرزاده، فاخره زاهدی، شیما سنایی، پارسا نجفی و آرتین غضنفری، کماکان بهصورت بلاتکلیف و در شرایطی همراه با محرومیت از حقوق اولیه در زندانهای مختلف کشور بهسر میبرند.
بر اساس گزارشهای منتشر شده، از زمان بازداشت ثریا منوچهرزاده، فاخره زاهدی و شیما سنایی دو هفته میگذرد و این سه شهروند همچنان بهصورت بلاتکلیف در زندان تیرکلای ساری نگهداری میشوند. بر اساس اطلاعات دریافتی، آنان طی این مدت تنها یک بار موفق به برقراری تماس تلفنی با خانوادههای خود شدهاند.
همچنین پارسا نجفی، شهروند بهائی ساکن اصفهان، با گذشت ۹۰ روز از زمان بازداشت، کماکان در زندان دستگرد اصفهان بلاتکلیف است. وی طی هفتههای اخیر از حق تماس تلفنی و ملاقات با خانواده محروم بوده و پیگیریهای نزدیکانش برای کسب اطلاع از وضعیت او بینتیجه مانده است.
در همین حال، آرتین غضنفری، شهروند بهائی و عکاس خبری، با گذشت بیش از هفت ماه از زمان دستگیری همچنان در زندان تهران بزرگ محبوس است. آقای غضنفری از بیماریهای متعددی از جمله نارسایی قلبی، آسم و فشار خون بالا رنج میبرد و با وجود وضعیت وخیم جسمانی، از دسترسی به درمان تخصصی، اعزام به مراکز درمانی خارج از زندان و آزادی موقت با وثیقه جهت رسیدگی پزشکی محروم مانده است.
تداوم بازداشتهای طولانیمدت، بلاتکلیفی، سلب حقوق اولیه ارتباطی و محرومیت از خدمات درمانی برای زندانیان عقیدتی در حالی است که موج تازهای از فشارها، احضارها، تفتیش منازل، صدور احکام حبس و بازداشتهای خودسرانه علیه جامعه بهایی در شهرهای مختلف ایران با شدت در جریان است.
#داستان_ما_یکیست #بهاییان_ایران #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
۵ شهروند بهائی به نامهای ثریا منوچهرزاده، فاخره زاهدی، شیما سنایی، پارسا نجفی و آرتین غضنفری، کماکان بهصورت بلاتکلیف و در شرایطی همراه با محرومیت از حقوق اولیه در زندانهای مختلف کشور بهسر میبرند.
بر اساس گزارشهای منتشر شده، از زمان بازداشت ثریا منوچهرزاده، فاخره زاهدی و شیما سنایی دو هفته میگذرد و این سه شهروند همچنان بهصورت بلاتکلیف در زندان تیرکلای ساری نگهداری میشوند. بر اساس اطلاعات دریافتی، آنان طی این مدت تنها یک بار موفق به برقراری تماس تلفنی با خانوادههای خود شدهاند.
همچنین پارسا نجفی، شهروند بهائی ساکن اصفهان، با گذشت ۹۰ روز از زمان بازداشت، کماکان در زندان دستگرد اصفهان بلاتکلیف است. وی طی هفتههای اخیر از حق تماس تلفنی و ملاقات با خانواده محروم بوده و پیگیریهای نزدیکانش برای کسب اطلاع از وضعیت او بینتیجه مانده است.
در همین حال، آرتین غضنفری، شهروند بهائی و عکاس خبری، با گذشت بیش از هفت ماه از زمان دستگیری همچنان در زندان تهران بزرگ محبوس است. آقای غضنفری از بیماریهای متعددی از جمله نارسایی قلبی، آسم و فشار خون بالا رنج میبرد و با وجود وضعیت وخیم جسمانی، از دسترسی به درمان تخصصی، اعزام به مراکز درمانی خارج از زندان و آزادی موقت با وثیقه جهت رسیدگی پزشکی محروم مانده است.
تداوم بازداشتهای طولانیمدت، بلاتکلیفی، سلب حقوق اولیه ارتباطی و محرومیت از خدمات درمانی برای زندانیان عقیدتی در حالی است که موج تازهای از فشارها، احضارها، تفتیش منازل، صدور احکام حبس و بازداشتهای خودسرانه علیه جامعه بهایی در شهرهای مختلف ایران با شدت در جریان است.
#داستان_ما_یکیست #بهاییان_ایران #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
🕊2😡2
با اجرای قانون جدید سکولاریسم در استان کبک کانادا (معروف به لایحه ۹)، برگزاری نماز و آیینهای مذهبی جمعی در اماکن عمومی، خیابانها، پارکها و همچنین محیطهای کاری نهادهای دولتی با محدودیتهای جدی و ممنوعیت مواجه شده است.
بر اساس این مقررات جدید که رسانههای کانادایی جزئیات آن را بازتاب دادهاند، شرکت حملونقل عمومی مونترال (STM) به طور رسمی به کارکنان خود اعلام کرده است که از این پس هیچگونه فضایی برای اقامه نماز در محل کار نخواهند داشت و اتاقهای استراحت موجود تنها باید برای مواردی همچون مدیتیشن و یوگا استفاده شوند.
تصویب و اجرای این قانون پس از آن شتاب گرفت که برگزاری تجمعهای نماز جماعت در برخی معابر عمومی با انتقاد مواجه شده بود.
در حالی که دولت کبک و حامیان این لایحه بر حفظ بیطرفی مذهبی در نهادهای دولتی و عمومی تأکید دارند، منتقدان و نهادهای مدافع حقوق مدنی هشدار میدهند که اینگونه قوانین آزادیهای مذهبی شهروندان را بهشدت محدود کرده و چالشهای حقوقی تازهای را در کانادا رقم زده است.
#کانادا #سکولاریسم #کبک #گفتگو_توانا
بر اساس این مقررات جدید که رسانههای کانادایی جزئیات آن را بازتاب دادهاند، شرکت حملونقل عمومی مونترال (STM) به طور رسمی به کارکنان خود اعلام کرده است که از این پس هیچگونه فضایی برای اقامه نماز در محل کار نخواهند داشت و اتاقهای استراحت موجود تنها باید برای مواردی همچون مدیتیشن و یوگا استفاده شوند.
تصویب و اجرای این قانون پس از آن شتاب گرفت که برگزاری تجمعهای نماز جماعت در برخی معابر عمومی با انتقاد مواجه شده بود.
در حالی که دولت کبک و حامیان این لایحه بر حفظ بیطرفی مذهبی در نهادهای دولتی و عمومی تأکید دارند، منتقدان و نهادهای مدافع حقوق مدنی هشدار میدهند که اینگونه قوانین آزادیهای مذهبی شهروندان را بهشدت محدود کرده و چالشهای حقوقی تازهای را در کانادا رقم زده است.
#کانادا #سکولاریسم #کبک #گفتگو_توانا
👏6👍3
عقل و نقل
کدام داور نهایی است؟
اگر عقل و متن مقدس با هم اختلاف پیدا کنند، کدامیک باید عقب بنشیند؟
این سوال، تازه نیست.
قرنها پیش، متکلمان مسلمان دقیقا با همین معما دستوپنجه نرم میکردند: وقتی ظاهر یک آیه یا روایت، با آنچه عقل بهوضوح درک میکند در تضاد باشد، کدامیک «داور نهایی» است؟
ابنرشد، فیلسوف و فقیه اندلسی، در کتاب «فصلالمقال» پاسخی جسورانه داد: چون هم عقل و هم شرع از یک منبع حقیقت سرچشمه میگیرند، اگر نتیجه قطعی برهان عقلی با ظاهر متن دینی ناسازگار باشد، وظیفه عالمان دین، تاویل متن است، نه انکار عقل. از نگاه او، عقل هرگز نمیتواند با حقیقت در تعارض باشد. تعارض، نشانه سوءبرداشت ما از متن است، نه شکست عقل.
در سنت معتزلی هم همین اصل، پایه کلام بود: «حُسن و قُبح عقلی» یعنی عقل انسان بهتنهایی، پیش از هر وحیای، قادر است خوب و بد را تشخیص دهد. برای معتزله، عدالت خدا باید با معیار عقلی قابلفهم باشد، وگرنه واژه «عادل» بیمعنا میشود.
اما یک مثال ساده این بحث انتزاعی را ملموس میکند: فرض کنید متنی قدیمی به شما بگوید زمین مسطح است، اما تمام شواهد علمی خلاف آن را نشان دهند. آیا باید عقل و مشاهده را کنار بگذارید، یا بپذیرید که یا برداشتتان از متن اشتباه بوده، یا متن را باید در زمینه تاریخیاش فهمید؟
بسیاری از ایمانداران در طول تاریخ، همین راه دوم را رفتهاند، نه از سر بیایمانی، بلکه از سر صداقت فکری.
پرسش نهایی اینجاست: وقتی باوری را حفظ میکنیم بهرغم تعارضش با عقل، آیا واقعا از «ایمان» دفاع میکنیم، یا از «ترس بازاندیشی»؟
#ایمان #عقل #خرد #نقد_دین #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
کدام داور نهایی است؟
اگر عقل و متن مقدس با هم اختلاف پیدا کنند، کدامیک باید عقب بنشیند؟
این سوال، تازه نیست.
قرنها پیش، متکلمان مسلمان دقیقا با همین معما دستوپنجه نرم میکردند: وقتی ظاهر یک آیه یا روایت، با آنچه عقل بهوضوح درک میکند در تضاد باشد، کدامیک «داور نهایی» است؟
ابنرشد، فیلسوف و فقیه اندلسی، در کتاب «فصلالمقال» پاسخی جسورانه داد: چون هم عقل و هم شرع از یک منبع حقیقت سرچشمه میگیرند، اگر نتیجه قطعی برهان عقلی با ظاهر متن دینی ناسازگار باشد، وظیفه عالمان دین، تاویل متن است، نه انکار عقل. از نگاه او، عقل هرگز نمیتواند با حقیقت در تعارض باشد. تعارض، نشانه سوءبرداشت ما از متن است، نه شکست عقل.
در سنت معتزلی هم همین اصل، پایه کلام بود: «حُسن و قُبح عقلی» یعنی عقل انسان بهتنهایی، پیش از هر وحیای، قادر است خوب و بد را تشخیص دهد. برای معتزله، عدالت خدا باید با معیار عقلی قابلفهم باشد، وگرنه واژه «عادل» بیمعنا میشود.
اما یک مثال ساده این بحث انتزاعی را ملموس میکند: فرض کنید متنی قدیمی به شما بگوید زمین مسطح است، اما تمام شواهد علمی خلاف آن را نشان دهند. آیا باید عقل و مشاهده را کنار بگذارید، یا بپذیرید که یا برداشتتان از متن اشتباه بوده، یا متن را باید در زمینه تاریخیاش فهمید؟
بسیاری از ایمانداران در طول تاریخ، همین راه دوم را رفتهاند، نه از سر بیایمانی، بلکه از سر صداقت فکری.
پرسش نهایی اینجاست: وقتی باوری را حفظ میکنیم بهرغم تعارضش با عقل، آیا واقعا از «ایمان» دفاع میکنیم، یا از «ترس بازاندیشی»؟
#ایمان #عقل #خرد #نقد_دین #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
👍4🏆1
جواد مجابی، شاعر، نویسنده و منتقد برجسته ایرانی درگذشت
جواد مجابی، چهره چندساحتی فرهنگ و ادب ایران، روز شنبه ۱۴ شهریور ۱۴۰۵ در سن ۸۷ سالگی پس از یک دوره بیماری از دنیا رفت.
او که در سال ۱۳۱۸ در قزوین متولد شده بود، یکی از برجستهترینهای سپهر ادبیات، روزنامهنگاری و هنرهای تجسمی معاصر ایران به شمار میرفت. مجابی به دلیل فعالیتهای گسترده و متنوعش در حوزههای شعر، رمان، طنزپردازی، نقاشی و نقد هنری و ادبی، همواره به عنوان چهرهای جامعالاطراف شناخته میشد که ردپای حضور فرهنگیاش در دهههای متوالی تاریخ معاصر ایران پررنگ بود.
این نویسنده فقید در عرصه مطبوعات با بسیاری از نشریات معتبر و جریانساز کشور از جمله روزنامه اطلاعات و مجلات «فردوسی»، «جهان نو»، «خوشه»، «آدینه» و «دنیای سخن» همکاری داشت و عهدهدار مسئولیتهای مطبوعاتی مهمی بود.
قلم نیشدار در طنز، نگاه موشکافانه در نقد تجسمی و تحلیلهای عمیقش در حوزه ادبیات، او را به یکی از مرجعهای فکری معاصر تبدیل کرده بود.
از جواد مجابی آثار مکتوب فراوانی در قالب مجموعه شعر، رمان، داستان کوتاه و پژوهشهای هنری و ادبی به یادگار مانده است که از میان شاخصترین آنها میتوان به «شناختنامه احمد شاملو»، «شناختنامه غلامحسین ساعدی»، رمان «باغ گمشده» و «آینه بامداد» اشاره کرد. مرگ او ضایعهای برای جامعه فرهنگی، نویسندگان و هنرمندان ایران به شمار میرود.
#جواد_مجابی #شاعر #روزنامه_نگار #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
جواد مجابی، چهره چندساحتی فرهنگ و ادب ایران، روز شنبه ۱۴ شهریور ۱۴۰۵ در سن ۸۷ سالگی پس از یک دوره بیماری از دنیا رفت.
او که در سال ۱۳۱۸ در قزوین متولد شده بود، یکی از برجستهترینهای سپهر ادبیات، روزنامهنگاری و هنرهای تجسمی معاصر ایران به شمار میرفت. مجابی به دلیل فعالیتهای گسترده و متنوعش در حوزههای شعر، رمان، طنزپردازی، نقاشی و نقد هنری و ادبی، همواره به عنوان چهرهای جامعالاطراف شناخته میشد که ردپای حضور فرهنگیاش در دهههای متوالی تاریخ معاصر ایران پررنگ بود.
این نویسنده فقید در عرصه مطبوعات با بسیاری از نشریات معتبر و جریانساز کشور از جمله روزنامه اطلاعات و مجلات «فردوسی»، «جهان نو»، «خوشه»، «آدینه» و «دنیای سخن» همکاری داشت و عهدهدار مسئولیتهای مطبوعاتی مهمی بود.
قلم نیشدار در طنز، نگاه موشکافانه در نقد تجسمی و تحلیلهای عمیقش در حوزه ادبیات، او را به یکی از مرجعهای فکری معاصر تبدیل کرده بود.
از جواد مجابی آثار مکتوب فراوانی در قالب مجموعه شعر، رمان، داستان کوتاه و پژوهشهای هنری و ادبی به یادگار مانده است که از میان شاخصترین آنها میتوان به «شناختنامه احمد شاملو»، «شناختنامه غلامحسین ساعدی»، رمان «باغ گمشده» و «آینه بامداد» اشاره کرد. مرگ او ضایعهای برای جامعه فرهنگی، نویسندگان و هنرمندان ایران به شمار میرود.
#جواد_مجابی #شاعر #روزنامه_نگار #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
❤5
توماس دِ تورکمادا
مردی که به نام خدا، ترس را قانون کرد
اسمش را میشنوید و بیاختیار به یاد وحشت میافتید. توماس دِ تورکمادا، نخستین «تفتیشگر اعظم» اسپانیا، نمادی شد از دورانی که تفاوت باور میتوانست به قیمت جان تمام شود. اما داستان او فقط درباره یک مرد قرونوسطایی نیست؛ روایتی از اروپای قرن پانزدهم است که غریب نیست به ایران قرن بیستویکم.
▪️سلطه دینی و یکدستی مذهبی
تورکمادا در حدود ۱۴۲۰ به دنیا آمد و مشاور مذهبی فردیناند و ایزابل شد. در دورانی که دین و حکومت بهشدت درهمتنیده بودند، تفاوت عقیدتی تهدیدی برای نظم اجتماعی تلقی میشد. هدف رسمی تفتیش عقاید، شناسایی کسانی بود که از ایمان رسمی فاصله گرفته بودند؛ اما مرز میان باور شخصی و امنیت حکومتی مبهم بود.
▪️تغییر دین؛ انتخاب آزاد یا فشار؟
بخشی از یهودیان و مسلمانان اسپانیا پیشتر، گاه داوطلبانه و گاه زیر فشار اجتماعی، به مسیحیت گرویده بودند. اما حتی پس از تغییر دین، متهم میشدند باور پیشین خود را در خفا حفظ کردهاند. پرسش اصلی این است: اگر فردی از ترس باور خود را پنهان کند، آیا انتخاب او واقعا آزادانه بوده است؟
▪️اخراج، محرومیت و ازدسترفتن زندگی
تورکمادا شخصا عامل خشونت خیابانی نبود، اما نامش با فرمان اخراج یهودیان از اسپانیا در ۱۴۹۲ پیوند خورده است. فرمان الحمرا هزاران یهودی را میان ترک اسپانیا یا پذیرش مسیحیت مخیر کرد. فشار مذهبی همیشه با زندان آغاز نمیشود؛ گاه با تخریب نمادها، مصادره اموال و حذف از روایت رسمی نیز عملی میشود.
▪️آیا ترس میتواند باور ایجاد کند؟
اسپانیای امروز با دوره تفتیش عقاید فاصله دارد و تلاشهایی برای بازاندیشی درباره گذشته، از جمله در قبال نوادگان یهودیان سفاردی، صورت گرفته است. اما مهمترین بخش این داستان خود تورکمادا نیست؛ پرسشی که زنده میماند این است: آیا برخورد یک جامعه با اقلیتهای دینی، معیاری برای سنجش اعتمادبهنفس آن جامعه است؟
متن کامل این نوشتار را در وبسایت گفتوشنود بخوانید
توماس دِ تورکِمادا، تفتیشگر اعظم دین در اسپانیا؛ دین، سلطه، وحشت
https://dialog.tavaana.org/tomas-de-torquemada/
#خشونت_مذهبی #آزادی_باور #نقد_دین #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
مردی که به نام خدا، ترس را قانون کرد
اسمش را میشنوید و بیاختیار به یاد وحشت میافتید. توماس دِ تورکمادا، نخستین «تفتیشگر اعظم» اسپانیا، نمادی شد از دورانی که تفاوت باور میتوانست به قیمت جان تمام شود. اما داستان او فقط درباره یک مرد قرونوسطایی نیست؛ روایتی از اروپای قرن پانزدهم است که غریب نیست به ایران قرن بیستویکم.
▪️سلطه دینی و یکدستی مذهبی
تورکمادا در حدود ۱۴۲۰ به دنیا آمد و مشاور مذهبی فردیناند و ایزابل شد. در دورانی که دین و حکومت بهشدت درهمتنیده بودند، تفاوت عقیدتی تهدیدی برای نظم اجتماعی تلقی میشد. هدف رسمی تفتیش عقاید، شناسایی کسانی بود که از ایمان رسمی فاصله گرفته بودند؛ اما مرز میان باور شخصی و امنیت حکومتی مبهم بود.
▪️تغییر دین؛ انتخاب آزاد یا فشار؟
بخشی از یهودیان و مسلمانان اسپانیا پیشتر، گاه داوطلبانه و گاه زیر فشار اجتماعی، به مسیحیت گرویده بودند. اما حتی پس از تغییر دین، متهم میشدند باور پیشین خود را در خفا حفظ کردهاند. پرسش اصلی این است: اگر فردی از ترس باور خود را پنهان کند، آیا انتخاب او واقعا آزادانه بوده است؟
▪️اخراج، محرومیت و ازدسترفتن زندگی
تورکمادا شخصا عامل خشونت خیابانی نبود، اما نامش با فرمان اخراج یهودیان از اسپانیا در ۱۴۹۲ پیوند خورده است. فرمان الحمرا هزاران یهودی را میان ترک اسپانیا یا پذیرش مسیحیت مخیر کرد. فشار مذهبی همیشه با زندان آغاز نمیشود؛ گاه با تخریب نمادها، مصادره اموال و حذف از روایت رسمی نیز عملی میشود.
▪️آیا ترس میتواند باور ایجاد کند؟
اسپانیای امروز با دوره تفتیش عقاید فاصله دارد و تلاشهایی برای بازاندیشی درباره گذشته، از جمله در قبال نوادگان یهودیان سفاردی، صورت گرفته است. اما مهمترین بخش این داستان خود تورکمادا نیست؛ پرسشی که زنده میماند این است: آیا برخورد یک جامعه با اقلیتهای دینی، معیاری برای سنجش اعتمادبهنفس آن جامعه است؟
متن کامل این نوشتار را در وبسایت گفتوشنود بخوانید
توماس دِ تورکِمادا، تفتیشگر اعظم دین در اسپانیا؛ دین، سلطه، وحشت
https://dialog.tavaana.org/tomas-de-torquemada/
#خشونت_مذهبی #آزادی_باور #نقد_دین #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
❤1