گفت‌وشنود
5.43K subscribers
7.6K photos
1.8K videos
3 files
2.08K links
در صفحه‌ی «گفت‌وشنود» مطالبی مربوط‌به «رواداری، مدارا و هم‌زیستی بین اعضای جامعه با باورهای مختلف» منتشر می‌شود.
https://dialog.tavaana.org/
Instagram.com/dialogue1402
Twitter.com/dialogue1402
Facebook.com/1402dialogue
Download Telegram
دین مستخدم سیاست نیست

کتاب «ناباورمندان» که توسط انتشارات «توانا» منتشر شده است در راستای تقویت گفتگو بین باورمندان و ناباورمندان است و نیز تقویت گفتگو بین افراد از سنت‌های دینی متفاوت.

نویسنده یکی از مسائلی را که برای تقویت این جنس گفتگوی مسالمت‌آمیز، زیان‌بار می‌داند، این می‌داند که دینداری در خدمت سازمان‌های دولتی قرار بگیرد.

او صراحتا می‌نویسد دین نباید: «تحت‌الشعاع جنگ قدرت میان جبهه‌های سیاسی قرار گیرد.عمر نظام‌های سیاسی همواره کوتاه‌تر از عمر سنت‌های دینی بوده است و لاجرم، دینداران باید بتوانند صادقانه و به طور مستقل، با یکدیگر وارد گفتگو شوند».

نظر شما درباره این نگاه نویسنده چیست؟

پیشنهاد می‌کنیم نسخه پی‌دی‌اف کتاب «ناباورمندان» را دانلود کنید. دانلود آن رایگان و آسان است.

لینک دانلود:
‏https://dialog.tavaana.org/wp-content/uploads/2024/02/nonbelievers.pdf

#گفتگو_توانا #کتاب_تازه #حقوق_خداناباوران #ناباورمندان #دینداری

‏@Dialogue1402
👍6
«منشأ انواع»
معرفی کتاب
[۱۶۵ سال پیش در چنین روزی منتشر شد]

این لطیفه مشهور است که کشیشی در یک مدرسه مذهبی در حال بیان داستان خلقت انسان و قصه هبوط آدم و حوا از باغ عدن بود که پسربچه‌ای دست خود را بالا گرفت و گفت پدر من می‌گوید این حرف‌ها چرند است و اجداد ما میمون بوده‌اند! کشیش حاضرجواب می‌گوید ممکن است این عقیده درست باشد ولی ما در این کلاس در مورد اجداد خانوادگی شما حرف نمی‌زنیم! در مورد نوع انسان‌ها حرف می‌زنیم! این نمونه‌ایست از جدل‌هایی که تز چارلز داروین در بریتانیا ایجاد کرد؛ البته بازتاب جدل به عنوان طنز. کتاب منشأ انواع، منتشرشده در بیست و چهارم نوامبر سال ۱۸۵۹، اثر برجسته چارلز داروین است که نظریه فرگشت از طریق انتخاب طبیعی را معرفی کرد. این کتاب استدلال می‌کند که تمامی گونه‌ها از اجداد مشترکی نشأت گرفته‌اند و تغییرات تدریجی در طول زمان، از طریق فرآیندی که داروین «بقای اصلح» نامید، باعث تنوع زیستی شده‌اند. این نظریه در فارسی ابتدا تحت عنوان «نظریه تکامل» شناخته شد؛ اما آنها که به جوهره دیدگاه داروین پی برده بودند یادآوری کردند که این دیدگاه هیچ‌‌گونه تکاملی را پیش‌فرض نمی‌گیرد یا اثبات نمی‌کند؛ دیدگاه داروین دقیقا از این حیث با دیدگاه‌های الهیاتی در تضاد قرار گرفت که هیچ طرح اولیه‌ای را برای آنچه رخ داده است، تایید نمی‌کند و هیچ غایتی در معنای فلسفی و الهیاتی کلمه برای گونه‌های جانوری به اثبات نمی‌رساند. این در حالی‌ست که اصطلاح «تکامل» به روندی اطلاق می‌شود که متناوبا شاهد عبور از مراحل ناقص به مراحل کامل‌تر باشیم و کلیت این روند رو به سوی کمال داشته باشد.

اما واقعیت این است که داروین هیچ «کمال» یا نقطه نهایی برای تغییرات تدریجی و چند صدهزارساله گونه‌های طبیعی پیدا نکرد. تاکید دیدگاه داروین بر سازگاری تدریجی گونه‌ها بر عوامل محیطی‌ست که بقاء گونه را به خطر می‌اندازد. در نتیجه، اصطلاح «فرگشت» برای ترجمه واژه Evolution که کلیدواژه داروین در کتاب منشأ انواع است، معادل درستی‌ست: غایتی را به طور ضمنی پیش‌فرض نمی‌گیرد و به تغییرات تدریجی و دگردیسی‌هایی که در گذشته واقع‌شده‌اند اشاره دارد…

برای مطالعه ادامه این یادداشت به صفحه گفت‌وشنود مراجعه کنید:

https://dialog.tavaana.org/the-origin-of-species/

#گفتگو #نقد_دین #اسطوره #علم #فرگشت #منشا_انواع

@dialogue1402
👍7
تبلیغ باورها یا تحمیل آن‌ها؟ مرز میان این دو چیست؟

آیا شما تاکنون با تبلیغ نرم یا مصرانه یک باور و یا مذهب از سوی اطرافیان یا افراد ناشناس مواجه شده‌اید؟

چه احساسی به شما دست داده و چگونه پاسخ آنها را داده‌اید؟

به نظر شما در ایران آزاد و در چارچوب دموکراتیک، مبلغان مذهبی ادیان مختلف می‌توانند تبلیغ ادیان خود را بنمایند؟

لطفا درباره این نکته و مختصات ایران آزاد فردا با هم گفتگو کنیم و حرف بزنیم بی‌آنکه نیاز باشد به همدیگر توهین کنیم.

سپاس فراوان از همراهی شما.

#خداناباوران #مذهب #آتئیسم #گفتگو_توانا

@Dialogue1402
👍5
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
«تاریخچه خداناباوری»
از مجموعه مفاهیم و کلیدواژه‌ها…

#گفتگو #مدارا #رواداری #خداناباوری #باورمندی #دین
@dialogue1402
👍8❤1
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
احکام اعدام‌های اخیر به بهانه کشته شدن آرمان علیوردی، بار دیگر ماهیت سرکوبگر و ظالمانه این رژیم را آشکار کرد. آرمان علیوردی نه یک شهروند بی‌گناه، بلکه یکی از عوامل سرکوب بود که برای ارعاب مردم به خیابان‌ها فرستاده شد. حکومت اکنون با سوءاستفاده از نام او، به دنبال توجیه اعدام جوانان اکباتان است، جوانانی که هیچ گناهی جز آرزوی آزادی و عدالت ندارند.

این اقدام در ادامه همان رویه‌ای است که پیش‌تر در ماجرای روح‌الله عجمیان دیدیم. عجمیان نیز یکی از مزدوران سرکوبگر بود که در سرکوب اعتراضات مردمی نقش مستقیم داشت. اما جمهوری اسلامی با مظلوم‌نمایی در مرگ او، محمد حسینی و محمدمهدی کرمی، دو جوان بی‌گناه و شجاع را به ناحق اعدام کرد.
این رژیم در طول این سال‌ها نشان داده که به جای پاسخ به خواسته‌های مردم، تنها به دنبال انتقام و ایجاد وحشت است. از اعدام گرفته تا زندانی کردن افرادی چون پزشک دلسوز، دکتر قره‌حسنخانی و همسرش، برای این رژیم هر صدای آزادی‌خواهی تهدیدی بزرگ است.
ما به جهان اعلام می‌کنیم که جمهوری اسلامی نماینده مردم ایران نیست.

#بچه_های_اکباتان #استبداد #استبداد_مذهبی #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
👍20
‌
رهبران ادیان اصلی در بریتانیا پیش از رای‌گیری در پارلمان، مخالفت خود را با لایحه «کمک به مرگ خود‌خواسته» اعلام کردند.

رهبران مسیحی، هندو، یهودی، مسلمان و سیک در یک نامه سرگشاده هشدار دادند که این لایحه ممکن است افراد مبتلا به بیماری‌های لاعلاج را زیر فشار بگذارد، طوری که احساس کنند وظیفه دارند به زندگی خود پایان دهند.

آنها همچنین ابراز نگرانی کردند بیمارانی که از درد شدید رنج می‌برند، مراقبت تسکینی لازم را دریافت نکنند.

به گزارش بی‌بی‌سی، این لایحه روز جمعه در پارلمان بریتانیا به رای گذاشته خواهد شد و در صورت تصویب، کمک به ختم زندگی افرادی که با بیماری کشنده دست‌وپنجه نرم می‌کنند، در انگلستان و ولز قانونی خواهد شد.

#مرگ_خود_خواسته #ادیان #مسیحی #مسلمان #یهودی #بودایی #هندو #سیک #بهائی #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
👍7🤔2😢2
‌
روز دوشنبه ۵ آذر مصادف با ۲۵ نوامبر روز جهانی مبارزه با خشونت علیه زنان است.

رادیوفردا گزارش داد، به همین مناسبت در روزهای منتهی به ۲۵ نوامبر راهپیمایی‌ها و کمپین‌هایی در حمایت از زنان و در مخالفت با خشونت علیه زنان در کشورهای مختلف برگزار شده است.

در فرانسه روز شنبه سوم آذر هزاران نفر در چندین شهر فرانسه برای محکومیت خشونت علیه زنان راهپیمایی کردند.

به گزارش رویترز تنها در پاریس، حدود ۷۰۰۰ نفر با در دست داشتن بنرها و سردادن شعارهایی پیش از روز دوشنبه، که روز جهانی منع خشونت علیه زنان است، به خیابان‌ها آمدند.

زنان در پرو در آمریکای جنوبی هم روز یکشنبه با برپایی یک راهپیمایی خواستار پایان دادن به خشونت جنسیتی علیه زنان شدند. گزارش‌ مقامات محلی نشان می‌دهد در پرو بین ژانویه تا سپتامبر ۲۰۲۴، ۱۲۱ زن به قتل رسیده‌اند.

همزمان با این اعتراضات در ایتالیا بازیکنان تیم‌های فوتبال سری آ در هفته سیزدهم این لیگ، با کشیدن یک خط قرمز روی صورت خود وارد زمین بازی شدند.

این اقدام آنها در راستای کمپینی است که از سال ۲۰۱۸ توسط سری آ ایتالیا برای مبارزه با خشونت علیه زنان آغاز شده است.

#خشونت_علیه_زنان #گفتگو_توانا

@Dialogue1402
👍9
‌
در تصویر پیام یک همراه باورمند را می‌خوانید.

آنچه از شواهد بدست می‌آید، اینست که جامعه در برخورد با باورهای گوناگون روادارتر از گذشته عمل می‌کند و راه مدارا و تکثر را برای رشد و آزادی فکری خود بیش از پیش برگزیده و امتحان می‌کند .

شما در این‌باره چطور فکر می‌کنید؟

#رواداری #مدارا #ناباورمندان #باورمندان #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
👍12
‌
سازمان ملل روز دوشنبه پنجم آذر همزمان با روز جهانی مبارزه با خشونت علیه زنان اعلام کرد که مرگبارترین مکان برای زنان «خانه» است.

بر اساس گزارش سازمان ملل متحد، در سال گذشته میلادی به طور متوسط روزانه ۱۴۰ زن و دختر توسط شریک زندگی یا توسط یکی از نزدیکان خود کشته شده‌اند.

بررسی‌های آژانس زنان سازمان ملل و دفتر مقابله با مواد مخدر و جرم سازمان ملل متحد در سال ۲۰۲۳ نشان می دهد که در سطح جهان حدود ۵۱,۱۰۰ زن و دختر توسط شریک زندگی یا عضو خانواده خود به قتل رسیدند.

این رقم نسبت به سال ۲۰۲۲، که تعداد قربانیان حدود ۴۸,۸۰۰ نفر بود، افزایش یافته است.

#خشونت_علیه_زنان #حقوق_زنان #حقوق_بشر #گفتگو_توانا

@Dialogue1402
😢7💔3❤1
‌
محسن غرویان، از مدرسان فلسفه اسلامی در حوزه علمیه قم، با اشاره به «محدودیت‌های ناشی از افکار سنتی و ارتجاعی در حوزه‌ها» گفت که «حوزه‌های علمیه نمی‌توانند پاسخ‌گوی نیازهای روز بشر امروز باشند، یعنی کم می‌آورند.»

غرویان در ادامه گفت‌وگو با خبرگزاری ایلنا هشدار داد: « اگر حوزه‌های علمیه بخواهند با همین روند پیش بروند واقعا آینده خوبی برای حوزه‌های علمیه نمی‌بینم و کارکردشان را از دست می‌دهند.»

این انتقادها از حوزه‌های علمیه در حالی مطرح می‌شود که بسیاری از تصمیمات به‌ویژه در حوزه اجتماعی در ایران باید به تأیید «مراجع تقلید» و «علمای دینی» برسد.

غرویان در ادامه مصاحبه با ایلنا هم‌چنین درباره آمادگی ورود حوزه علمیه به موضوعاتی مثل رمزارزها و اقتصاد دیجیتال گفت که «امثال این موارد باید با بیان علمی در حوزه‌ها البته نه برای همه طلاب، بلکه برای آن‌هایی که استعداد دارند تدریس شود و آنها بر اساس مبانی قرآنی، روایات و احادیث این مسائل را به شکل تطبیقی یاد بگیرند.»


نظر شما چیست؟ و شما دراین مورد چطور فکر می‌کنید؟


#حوزه_علمیه #مراجع_تقلید #گفتگو_توانا
@Dialogue1402
👍4🤣4
🟠 ۲۵ نوامبر، روز جهانی منع خشونت علیه زنان است.

این روز به یاد سه خواهر مبارز جمهوری دومینیکن، میرابال‌ها نامگذاری شده است. این سه زن به‌دلیل مبارزه با دیکتاتوری رافائل تروخیو در سال ۱۹۶۰ به طرز وحشیانه‌ای کشته شدند. داستان آن‌ها نه تنها نمادی از مقاومت در برابر ظلم، بلکه الهام‌بخش حرکتی جهانی برای پایان دادن به خشونت علیه زنان شد.

هر سال، این روز فرصتی است برای یادآوری این حقیقت تلخ که هنوز میلیون‌ها زن در سراسر جهان از خشونت‌های فیزیکی، روانی، و اجتماعی رنج می‌برند. خشونت علیه زنان، نه یک مسئله شخصی، بلکه یک بحران جهانی است که همه ما را تحت تأثیر قرار می‌دهد.

- خشونت علیه زنان، یکی از شایع‌ترین نقض‌های حقوق بشر است که هنوز در سایه سکوت یا بی‌تفاوتی پنهان می‌ماند.
- هدف از این روز، افزایش آگاهی، همبستگی جهانی و اقدام عملی برای پایان دادن به این نابرابری است.

رافائل لئونیداس تروخیو مولینا، معروف به «ال هِفه» (رئیس)، از سال ۱۹۳۰ تا زمان ترورش در ۱۹۶۱، به‌عنوان حاکم نظامی جمهوری دومینیکن فعالیت کرد. او در دو دوره، از ۱۹۳۰ تا ۱۹۳۸ و سپس از ۱۹۴۲ تا ۱۹۵۲، رسماً رئیس‌جمهور بود و در سایر دوره‌ها به‌صورت غیررسمی و با قدرت نظامی بر کشور حکمرانی می‌کرد.

تروخیو هیچ‌گونه مخالفتی را تحمل نمی‌کرد. افرادی که جرأت ابراز مخالفت داشتند، زندانی، شکنجه یا کشته می‌شدند. معمولاً اجساد آنان ناپدید می‌شد و شایع بود که خوراک کوسه‌ها شده‌اند.
او نام پایتخت را به «سیوداد تروخیو» تغییر داد و بلندترین کوه کشور را «پیکو تروخیو» نام‌گذاری کرد. این اقدامات نشان‌دهنده تمایل او به پرستش شخصیت خود بود.
در سال ۱۹۳۷، تروخیو دستور قتل‌عام نژادی هزاران نفر از مردم هائیتی را که در این کشور زندگی می‌کردند، صادر کرد. این واقعه به «کشتار پارسلی» معروف است.
تروخیو شبکه مخوفی از جاسوسان داشت که هر مخالفتی را با کشتن معترضان پاسخ می‌دادند. شایعه بود که قربانیان دیکتاتوری تروخیو اکثراً خوراک کوسه‌ها می‌شدند.
پایان دیکتاتوری:

در ۳۰ مه ۱۹۶۱، تروخیو در یک درگیری مسلحانه در جاده‌ای که از پایتخت به سن کریستوبال می‌رفت، کشته شد. نقشه این سوءقصد را مردانی از جمله ژنرال خوان توماس دیاس، آنتونیو دلامازا، آمادو گارسیا گررو و ژنرال آنتونیو ایمبرت باررا کشیده بودند.

داستان دوران حکمرانی و مرگ تروخیو و ماجراهای پس از آن را ماریو بارگاس یوسا در رمان «سور بز» روایت کرده‌است.

دوران حکومت تروخیو به‌عنوان یکی از خشن‌ترین دوره‌ها در تاریخ جمهوری دومینیکن شناخته می‌شود و تأثیرات عمیقی بر فرهنگ و تاریخ این کشور داشته است.


#خشونت_علیه_زنان #نه_به_خشونت #روز_جهانی_منع_خشونت_علیه_زنان #StopViolenceAgainstWomen
@dialogue1402
👍4😢2❤1👎1
«من راستی خنده‌ام می‌گیرد وقتی می‌بینم این مردم خود را به اسلام می‌بندند و یا از آن طرفداری می‌کنند. یک پایه‌ی مهم اسلام، توحید است. شما از همین توحید چه بهره‌ای دارید!؟ اگر یک مادّی تمام، ادعای توحید کند، خیلی به حقیقت نزدیک‌تر است زیرا او همه‌ی عامل را پیرو یک نظام ثابت می‌داند ولی شما هزاران سنگ و چوب قبر و صاحب قبر را دست‌اندرکار می‌دانید.»

اینها جملات علی‌اکبر حکمی‌زاده است. او مجموعه‌ای از جدلیات بی‌پرده و بی‌پروای خود علیه آنچه دین مسلط ایرانیان می‌نامید را در نشریه‌ی پرچم در سال ۱۳۲۲ منتشر کرد و سپس در قالب کتابی به نام «اسرار هزارساله» منتشر نمود.

انتشار چنین کتابی در ان اوضاع و احوال به این علت شجاعانه بود، که با تبعید رضاشاه، دولت مرکزی ضعیف شده بود. در همین ایام است که افراد مرتجعی مانند محسن صدر، دوباره به میدان بازمی‌گردند و آثار انتقادی احمد کسروی را ممنوع‌الانتشار می‌کنند. قتل احمد کسروی هم در ۱۳۲۴ محصول خلأ قدرت ناشی از نبود دولت رضاشاهی‌ست. با این حال، حکمی‌زاده که خود مانند کسروی و تقی‌زاده، تحصیلات حوزوی را تجربه کرده بود، تلاش می‌کند با طرح پرسش‌های ساده اما گزنده، تناقضات ایرانیان را نشان دهد. او در این کار، به ویژه فرهنگ دینی مسلط را نقد می‌کند.

گفتار یکم در کتاب «اسرار هزارساله»، «خدا» نام دارد. حکمی‌زاده تاکید می‌کند که اولین اصل اسلام، توحید است. «قرآن، در چند جا می‌گوید خود پیغمبر غیب نمی داند. در چند جا می‌گوید که او هم بشری‌ست مانند دیگران. جز اینکه به او وحی می‌شود و می‌گوید که او مالک سود و زیان خود نیست. (قل لا الملک لنفسی نفعاً و لاضراً) ولی شما برای امام‌زاده داوود هم حاضر نیستید اینها را بپذیرید!»

حکمی‌زاده در انتقاد از زیارت شیعی که آن را «گنبدپرستی» می‌نامد و همین‌طور باور به شفاعت امامان و قدیسین، می‌نویسد:

«ابن مکتوم، از اصحاب خاص پیغمبر، کور بود. نه او بینایی خود را از پیغمبر خواست و نه پیغمبر چنین کاری کرد. عقیل، برادر علی کور بود. نه این برادر، خود دخیل بست و نه او عقیل را به چنین حاجتی رسانید. ولی شما می‌گویید تربت امام، شفای هر درد و امان از هر بلایی‌ست. نه راستی شما در این سخن اگر شوخی می‌کنید که دین و خدا و جان مردم شوخی‌بردار نیست. و اگر جدی می‌گویید پس چرا معطلید!؟ بگویید همه‌ی این بیمارستان‌ها و داروهانه‌ها و دانشکده‌های طب و داروسازی را برچینند!»

چنین انتقادات عقل‌گرایانه‌ای، بعدها از برخی دیگر از نویسندگان منتقد شیعه که خود شیعه‌زاده بودند هم ابراز شد. به عنوان نمونه، حیدرعلی قلمداران در کتاب «راه نجات از شر غلات» همین‌گونه ملاحظات عقلانی را مبنای انتقاد از «دین مسلط» قرار می‌دهد و فقدان مبانی اسلامی، و حتی ضدیت این رفتارها را با اسلام، ادعا می‌کند. در اپیزود هشتم از دیگری‌نامه، شرحی از او و عقایدش را شاهد بودید. علاوه بر قلمداران، ابوالفضل برقعی هم یکی دیگر از نیروهای ریزشی سازمان شیعه محسوب می‌شد که البته کمی بعدتر، به صف این گونه منتقدان عقل‌گرا پیوست.

«اسرار هزارساله» با واکنش خمینی جوان هم مواجه شد و رساله‌ی «کشف‌الاسرار» خمینی در پاسخ به آن نوشته شد. غم‌انگیز است که با فروپاشی نظام شاهنشاهی، ورق به نفع حامیان راست‌کیش شیعی‌گری برگشت. مطالعه‌ی کتاب «اسرار هزارساله» از حیث نکته‌سنجی‌های عقل‌گرایانه‌ای که می‌کند و به ویژه،‌ وقتی در بستر تاریخ غم‌بار صد سال. اخیر نگریسته شود، هنوز خواندنی‌ست. متن این کتاب به صورت رایگان و در قالب پی.‌دی.اف، به. آسانی قابل دانلود است.

https://dialog.tavaana.org/asrare-hezarsaleh/

#نقد_دین #نوگرایی_دینی #سکولاریسم #شیعه #شیعی_گری #زیارت #شفاعت #گفتگو

‏ @Dialogue1402
👍13
آپولون یا آپولو یکی از نامیرایان المپ‌‌نشین در اساطیر و ادیان کلاسیک یونانی و رومی از مهم‌ترین خدایان است.
در اساطیر یونانی آپولو را خدای تیراندازی، موسیقی و رقص، راستی و پیشگویی، درمان بیماری‌ها، خدای خورشید و نور، شعر و… می‌دانند.

آپولو یکی از پیچیده‌ترین خدایان یونانی است. پدرش زئوس و مادرش لتو و برادر دوقلوی آرتمیس رب‌النوع شکار از الهه‌های المپ بوده‌است.
او از زیباترین خدایان و فرم ایدئال یک جوان ورزشکار و زیباست.
همچنین آپولو و خواهر دوقلویش آرتمیس را به وجود آورنده فن تیراندازی می‌دانند.

آپولو را می‌توان یونانی‌ترین خدا از بین دیگر خدایان یونانی قلمداد کرد.
به عنوان خدای دلفی (آپولو دلفی)، آپولو خدای پیش گویی است و معبد دلفی از آن اوست.

او را از خدایان آسیایی دانسته‌اند که اصلاً از آسیای صغیر یا از آناتولی به یونان رفته ولی اصولاً یک خدای آریایی هم نیست، اما یونانیان به قدری آن را با خیال آمیخته‌اند که به یکی از مهم‌ترین خدایان المپ تبدیل شده‌است.

https://dialog.tavaana.org/ancient-deities-apollon/

#خدایان_باستان #خدایان_یونان #اساطیر #آپولون #آپولو
@Dialogue1402
👍10👏1
«چگونه مسلمان شدیم؟»
آرمین لنگرودی

«اکنون پس از آشنایی با مفاهیم اولیه‌ عرفانی، شاید این گفته‌ی اسلام‌شناس آلمانی، اِسْوِن محمد کالیش، بیش‌تر قابل فهم باشد که در کتاب خود «ناسازگاری‌ها در تاریخ شیعه» می‌نویسد: «به گمان من شواهد بسیاری وجود دارند مبنی بر اینکه ریشه‌ی شمایل امروزی محمد، در عرفان شیعی نهفته است.»

آرمین لنگرودی در کتاب «چگونه مسلمان شدیم؟» پس از آنکه به طیف وسیعی از اندیشه‌ها و انگاره‌های غنوصی (گنوستیک) می‌پردازد و به‌ویژه از کهن‌ترین متون فرقه‌های گنوستیک مانند مانویان، مندائیان و جریان‌های مشابه مسیحی آن‌ها نقل قول مستقیم می‌کند، ادامه می‌دهد:

«نگاهی گذرا به زندگی‌نامه‌ «محمد» و «علی» بنا بر روایات اسلامی به ما این احساس را می‌دهد که این زندگی‌نامه‌ها، نه توضیح سرگذشت افرادی که پیدایش اسلام مدیون آن‌ها ست، بلکه برعکس، داستان‌هایی هستند که تنها به منظور تایید ایده‌ای ساخته شده‌اند که پیشاپیش وجود داشته است. این احساس اولیه، یک حقیقت را در خود نهان کرده و آن این است که تمامی ایدئولوژی‌های جهان، به یک ایدئولوگ (فرد سازنده‌ی ایدئولوژی) احتیاج دارند… وظیفه‌ تاریخ‌نویسان اسلامی، پرکردن دو سده تاریک تاریخی با افسانه‌هایی بود که برای وصول به آن می‌بایستی مفاهیم عرفانی با «دمیدن نَفَس» به شخصیت‌های دینی تبدیل می‌شدند. برای تبدیل مسندها، القاب و شعارهای عرفانی به افراد حقیقی، ضرورت‌ها و پیش‌شرط‌های مشخصی لازم است. در مورد اسلام این نیازها به گونه‌ای بسیار مقبول وجود داشتند.»

آرمین لنگرودی به تفصیل این ضرورت‌ها و پیش‌شرط‌هایشان را توضیح می‌دهد. به طور مختصر، تلاش خاندان بنی هاشم در قالب حکومت عباسیان برای خرید مشروعیت تئوریک برای خود، آن‌ها را به «دبیران»، یا همان اشراف‌زادگان ایرانی محتاج می‌کرد تا بتوانند در سرزمین‌های وسیع ایرانی تا بلخ و خراسان حکومت کنند. از سوی دیگر…

برای مطالعه‌ی ادامه یادداشت رجوع کنید به صفحه‌ی گفت‌وشنود:

‏ https://dialog.tavaana.org/die-entstehung-islams-in-persien/

گفتنی‌ست که در اپیزودهای متعددی از پادکست دیگری‌نامه از جمله اپیزود پنجم و ششم و هفتم، به نومسلمان‌شدن ایرانیان در سده‌های اولیه‌ی هجری‌قمری پرداختیم.

#اسلام #مسیحیت #هویت_دینی #سیاست_هویتی

‏ @Dialogue1402
👍5