گفت‌وشنود
5.43K subscribers
7.6K photos
1.8K videos
3 files
2.08K links
در صفحه‌ی «گفت‌وشنود» مطالبی مربوط‌به «رواداری، مدارا و هم‌زیستی بین اعضای جامعه با باورهای مختلف» منتشر می‌شود.
https://dialog.tavaana.org/
Instagram.com/dialogue1402
Twitter.com/dialogue1402
Facebook.com/1402dialogue
Download Telegram
ویلیام جیمز و «گونه‌های تجربه دینی»
نگاهی به ایمان از دریچه روان و ضمیر انسان


«گونه‌های تجربه دینی» (The Varieties of Religious Experience) اثر ویلیام جیمز، فیلسوف و روان‌شناس برجسته آمریکایی، یکی از مهم‌ترین آثار کلاسیک در روان‌شناسی دین و فلسفه دین به شمار می‌رود. این کتاب که بر پایه سخنرانی‌های گیفورد در سال‌های ۱۹۰۱ و ۱۹۰۲ شکل گرفت، هنوز هم از تأثیرگذارترین آثار در مطالعه تجربه دینی از منظری غیرالهیاتی و علمی محسوب می‌شود.

نوشتار «ویلیام جیمز و تنوع تجربه دینی» به معرفی این اثر و اهمیت آن در فهم دین می‌پردازد. جیمز در این کتاب، به جای تمرکز بر نهادهای دینی، روحانیت یا آموزه‌های رسمی، توجه خود را معطوف به تجربه‌های شخصی انسان‌ها از ایمان، دعا، عرفان، توبه، تحول درونی و احساس ارتباط با امر قدسی می‌کند. همین جابه‌جایی نگاه، کتاب را به اثری متمایز و ماندگار تبدیل کرده است.

این مطلب نشان می‌دهد که جیمز چگونه کوشید دین را نه صرفاً به‌عنوان مجموعه‌ای از عقاید و مناسک، بلکه به‌عنوان بخشی از تجربه زیسته انسان‌ها مطالعه کند. او معتقد بود برای فهم دین، باید به آنچه افراد در زندگی شخصی خود تجربه می‌کنند توجه داشت؛ تجربه‌هایی که می‌توانند بسیار متنوع و گاه متفاوت از روایت‌های رسمی دینی باشند.

یکی از نکات مهم این نوشتار، تأکید بر این موضوع است که مطالعه علمی و روان‌شناختی دین، لزوماً به معنای رد یا تأیید باورهای دینی نیست؛ بلکه تلاشی برای فهم بهتر نقش دین و معنویت در زندگی انسان‌هاست.

متن کامل این نوشتار را در سایت بخوانید:

https://dialog.tavaana.org/william-james-2/

#ویلیام_جیمز #دین #روانشناختی #گفتگو_توانا

@Dialogue1402
❤2👌1
سه ماه بلاتکلیفی و محرومیت از حقوق قانونی؛ پژمان زارع در زندان عادل‌آباد شیراز

پژمان زارع، شهروند بهائی ساکن شیراز، در حالی سومین ماه از بازداشت خود را در زندان عادل‌آباد سپری می‌کند که همچنان در وضعیت بلاتکلیفی مطلق به‌سر می‌برد. او پس از تحمل ۵۷ روز بازجویی در بازداشتگاه اداره اطلاعات، در بیستم اردیبهشت‌ماه ۱۴۰۵ به بند قرنطینه زندان مرکزی شیراز منتقل شد.

این شهروند بهائی که دارای فرزندی ۱۱ ماهه است، در تمامی مدت بازداشت از حق انتخاب وکیل انتخابی محروم بوده و تنها اجازه داشته است وکیل خود را از لیست محدود «وکلای مورد تأیید قوه قضاییه» (موضوع تبصره ماده ۴۸) برگزیند.
پیگیری‌های خانواده وی برای آگاهی از اتهامات نیز با بن‌بست مواجه شده و مسئولان شعبه ۱۴ دادسرای انقلاب شیراز، ضمن ممانعت از ورود نزدیکان به دادگاه، تنها به ذکر عبارت مبهم «اتهامات سنگین» بسنده کرده‌اند.

آقای زارع که در بازداشتگاه امنیتی تحت فشارهای جسمی و روانی قرار داشته، اکنون از حق اعزام به پزشکی قانونی برای بررسی صدمات وارده و همچنین حق دفاع در برابر اتهامات بی‌اساس محروم مانده است. وی علیرغم رد تمامی اتهامات، هنوز در شعبه بازپرسی برای ارائه دفاعیات خود حاضر نشده و با رد درخواست‌های آزادی موقت با قرار وثیقه مواجه شده است. تنها گشایش محدود در وضعیت او، ملاقات حضوری کوتاهی بوده که پس از سه ماه بی‌خبری، به دلیل بی‌قراری فرزند خردسالش انجام شد.

بازداشت پژمان زارع نمونه‌ای دیگر از الگوی رفتاری نهادهای امنیتی با جامعه بهائیان ایران است. استراتژی «بلاتکلیفی طولانی‌مدت» که در این پرونده با محرومیت از وکیل مستقل و پنهان‌کاری قضایی همراه شده، ابزاری است که جمهوری اسلامی برای اعمال فشار حداکثری بر اقلیت‌های عقیدتی به کار می‌گیرد.

سرکوب سیستماتیک بهائیان، تنها محدود به بازداشت‌های خودسرانه نیست؛ بلکه شامل فشارهای هدفمند برای شکستن مقاومت روانی خانواده‌ها و محروم کردن آنان از بدیهی‌ترین حقوق شهروندی است. این برخوردها که در شرایط بحرانی کشور با شدت بیشتری دنبال می‌شود، نشان‌دهنده اراده‌ای امنیتی برای حذف هویت دینی و مدنی جامعه بهائی از طریق فضای ارعاب و برخوردهای فراقانونی است؛ روندی که در آن، حتی پدران دارای فرزند خردسال نیز از دادرسی عادلانه و حقوق انسانی خود بی‌بهره می‌مانند.

#داستان_ما_یکیست #بهاییان_ایران #پژمان_زارع #گفتگو_توانا

@Dialogue1402
😡4
همزمان با گزارش‌های اخیر درباره بازداشت شماری از زنان در هرات به دلیل آنچه طالبان «رعایت نکردن حجاب شرعی» می‌خواند، بار دیگر سیاست‌های حکومت طالبان در قبال زنان و دختران افغانستان در کانون توجه قرار گرفته است. بر اساس گزارش‌های منتشرشده، نیروهای امر به معروف و نهی از منکر طالبان در روزهای اخیر اجرای مقررات پوشش را تشدید کرده‌اند و از زنان خواسته‌اند در اماکن عمومی از پوشش مورد تأیید این گروه، از جمله چادری (برقع) یا پوشش کامل همراه با پوشاندن صورت، استفاده کنند. طالبان این اقدامات را مبتنی بر تفسیر خود از شریعت اسلامی می‌دانند.

از زمان بازگشت طالبان به قدرت در سال ۲۰۲۱، محدودیت‌های گسترده‌ای علیه زنان اعمال شده است. دختران از تحصیل در مقاطع متوسطه و دانشگاهی محروم شده‌اند، بسیاری از فرصت‌های شغلی برای زنان از میان رفته و حضور آنان در بخش‌های مختلف اجتماعی و عمومی با محدودیت‌های فزاینده روبه‌رو شده است. نهادهای سازمان ملل می‌گویند میلیون‌ها دختر افغان از آموزش محروم مانده‌اند و ده‌ها فرمان و دستورالعمل جدید زندگی روزمره زنان را تحت تأثیر قرار داده است.

در کنار محدودیت‌های اجتماعی، اجرای مجازات‌های بدنی نیز ادامه داشته است. طالبان در سال‌های اخیر بارها احکام شلاق در ملأعام را اجرا کرده‌اند. گزارش‌ها حاکی از آن است که صدها زن نیز در میان افرادی بوده‌اند که تحت عنوان اجرای حدود و تعزیرات اسلامی با مجازات شلاق روبه‌رو شده‌اند. طالبان این اقدامات را بخشی از اجرای شریعت می‌دانند، اما سازمان‌های حقوق بشری آن را نقض اصول حقوق بشر و کرامت انسانی توصیف می‌کنند.

این سیاست‌ها واکنش‌های گسترده‌ای را در داخل و خارج افغانستان برانگیخته است. در روزهای اخیر، هرات شاهد اعتراضاتی در حمایت از حقوق زنان بود که با دخالت نیروهای طالبان پایان یافت. همزمان سازمان ملل، نهادهای حقوق بشری و بسیاری از دولت‌ها خواستار توقف بازداشت زنان، رفع محدودیت‌های آموزشی و شغلی و احترام به حقوق اساسی آنان شده‌اند. طالبان اما تأکید دارند که حقوق زنان را در چارچوب تفسیر خود از شریعت اسلامی تأمین می‌کنند و انتقادهای بین‌المللی را دخالت در امور داخلی افغانستان می‌دانند.
#حقوق_زنان #طالبان #گفتگو_توانا

@Dialogue1402
😡9❤1
سفارت روسیه از سرقت در کلیسای ارتدوکس سنت نیکولای تهران خبر داد


سفارت روسیه در ایران از سرقت شمایل‌ها و اشیای مقدس از کلیسای سنت نیکولای تهران خبر داد؛ تنها کلیسای ارتدوکس روسی در پایتخت.

این سفارت با ابراز شگفتی از این اقدام، خواستار بازگرداندن فوری اقلام ربوده‌شده شد و تاکید کرد این کلیسا در دهه‌های گذشته از تعرض مصون مانده بود.
سفارت روسیه در ایران با صدور بیانیه‌ای اعلام کرد از سرقت شمایل‌ها و اشیای مقدس از کلیسای سنت نیکولای ارتدوکس روسیه در تهران مطلع شده است؛ کلیسایی که یکی از قدیمی‌ترین عبادتگاه‌های مسیحی در ایران و تنها کلیسای ارتدوکس روسی در پایتخت به شمار می‌رود.

در این بیانیه آمده است: «هرگز باور نمی‌کردیم در ایران افرادی یافت شوند که با مقدسات مسیحی چنین رفتار موهن و هتک‌حرمت‌آمیزی داشته باشند.»
سفارت روسیه تاکید کرد کلیسای سنت نیکولای طی دهه‌های گذشته، از جنگ جهانی دوم و جنگ ایران و عراق گرفته تا حملات سال‌های ۲۰۲۵ و ۲۰۲۶ آمریکا و اسرائیل، همواره از تعرض مصون مانده است؛ به‌جز خساراتی که در نتیجه حمله آمریکا به محوطه سفارت سابق ایالات متحده در نزدیکی این کلیسا وارد شد.
در این بیانیه آمده است این سابقه، نشان‌دهنده احترامی است که در ایران نسبت به مسیحیت وجود داشته است.

سفارت روسیه در پایان از «همه، و پیش از همه از کسانی که راه خطا پیموده و مرتکب این اقدام شده‌اند» خواست شمایل‌ها و اشیای مقدس ربوده‌شده را به کلیسا بازگردانند و «بار گناه را بیش از این بر دوش خود نیفزایند.»

#کلیسا #سنت_نیکولا #سرقت #گفتگو_توانا

@Dialogue1402
😁4❤2😱1
علیرضا شیرمحمدعلی
قربانی «تقدس ساختگی» برای سرکوب تفکر نقاد

خردادماه یادآور زخمی عمیق بر پیکر عدالت و انسانیت است؛ سالگرد جان‌باختن علیرضا شیرمحمدعلی، جوان ۲۱ ساله‌ای که در نظام قضایی جمهوری اسلامی، نه تنها از حق آزادی بیان محروم شد، بلکه در نهایت جان خود را در زندان فشافویه از دست داد.

علیرضا در تیرماه ۱۳۹۷ به اتهام واهی «توهین به مقدسات»، «توهین به بنیان‌گذار جمهوری اسلامی» و «تبلیغ علیه نظام» به ۸ سال حبس محکوم شد؛ حکمی که توسط قضات مرگ جمهوری اسلامی صادر شد.

او تنها نان‌آور خانواده‌اش بود که به دلیل فعالیت در فضای مجازی، به کام مرگ فرستاده شد.

حقیقت پشت اتهام «توهین به مقدسات»

پرونده علیرضا شیرمحمدعلی، مشتی نمونه خروار از سوءاستفاده از مفاهیم مذهبی برای اهداف امنیتی است. در ساختار سیاسی جمهوری اسلامی، اتهاماتی نظیر «توهین به مقدسات»، به جای آنکه مبنای فقهی یا اخلاقی داشته باشند، ابزاری کارآمد برای حذف منتقدان و ایجاد مصونیت آهنین برای ارکان حاکمیت است. با قدسی‌سازیِ تصمیمات و نهادهای حکومتی، هرگونه تفکر نقادانه به مثابه «کفر» یا «توهین» تلقی شده و بهانه لازم را برای سرکوب، بازداشت و پرونده‌سازی فراهم می‌کند.

جنایت در فشافویه؛ فراتر از یک قتل ساده

علیرضا بارها نسبت به فقدان «اصل تفکیک جرایم» هشدار داده بود. طبق قوانین بین‌المللی حقوق بشر (از جمله حداقل قوانین استاندارد سازمان ملل برای رفتار با زندانیان)، نگهداری زندانیان عقیدتی در کنار محکومان جرایم خطرناک، نقض آشکار امنیت زندانی است. او که برای انتقال به زندان اوین دست به اعتصاب غذا زده بود، در نهایت در خرداد ۱۳۹۸ توسط دو زندانی خطرناک (جرایم قتل و مواد مخدر) در فشافویه با ضربات چاقو به قتل رسید.

این جنایت، نه یک اتفاق تصادفی، بلکه ماحصل قصور سیستماتیک و عامدانه دستگاه قضایی و امنیتی است که با بی‌توجهی به جان زندانیان سیاسی، عملا بستر را برای حذف فیزیکی آن‌ها توسط دست‌نشاندگان خود فراهم کرد.

علیرضا شیرمحمدعلی تنها یک نام نیست؛ او آینه‌ تمام‌نمای جوانانی است که قربانیِ فقدان رواداری و سیستم سرکوبی شدند که «مقدسات» را بهانه‌ای برای خاموش کردن هر صدای حق‌طلبی کرده است. یاد او برای مقابله با فراموشی، در حافظه‌ تاریخی ایران باقی خواهد ماند.

#علیرضا_شیرمحمدعلی #توهین_به_مقدسات #تفکر_نقاد #گفتگو_توانا

@Dialogue1402
😢6👍2💔2
«اندیشه‌ها و عقاید را از ثمراتشان خواهید شناخت، نه از ریشه‌هایشان.»

هر مفهوم و اندیشه را با دنبال کردن نتایج عملیِ آن باید ارزیابی کنیم. ... باید بتوان نشان داد که از پذیرش یک عقیده یا اندیشه، چه نتیجه عملیِ معینی ناگزیر به‌دنبال می‌آید. شما اندیشه‌ها و عقاید را از ثمراتشان خواهید شناخت، نه از ریشه‌هایشان.

ویلیام جیمز، فیلسوف و روان‌شناس، ۱۹۰۷

#اندیشه #عقیده #باور #گفتگو_توانا

@Dialogue1402
👏6💯1
Forwarded from گفت‌وشنود
گفت‌وگو؛ پلی میان تفاوت‌ها و بنیان همبستگی اجتماعی

گفت‌وگو یکی از بنیادی‌ترین سازوکارهای شکل‌گیری همبستگی در جوامع انسانی است. بدون گفت‌وگو، تفاوت‌ها به‌جای آن‌که به منبعی برای غنا تبدیل شوند، به شکاف و تعارض بدل می‌شوند. یورگن هابرماس در نظریه «کنش ارتباطی» تاکید می‌کند که تفاهم اجتماعی نه از طریق زور، بلکه از راه گفت‌وگوی عقلانی و برابر شکل می‌گیرد؛ جایی که افراد می‌توانند بدون سلطه، دلایل خود را مطرح کنند و به درک مشترک برسند.

از منظر جامعه‌شناسی، امیل دورکیم همبستگی را به دو نوع مکانیکی و ارگانیک تقسیم می‌کند. در جوامع مدرن که مبتنی بر تکثر و تفاوت‌اند، همبستگی ارگانیک تنها زمانی پایدار می‌ماند که ارتباط و گفت‌وگو میان گروه‌های مختلف برقرار باشد. در غیر این صورت، تنوع به بی‌اعتمادی می‌انجامد.

همچنین هانا آرنت بر اهمیت «فضای عمومی» تاکید دارد؛ جایی که انسان‌ها از طریق گفت‌وگو و کنش، جهان مشترک خود را می‌سازند. از نگاه او، حذف گفت‌وگو به حذف سیاست و در نهایت به انزوای انسان‌ها منجر می‌شود.

در جهانی که با تکثر فرهنگی، دینی و فکری تعریف می‌شود، پذیرش تفاوت نه یک انتخاب، بلکه یک ضرورت است. گفت‌وگو امکان می‌دهد که «دیگری» نه تهدید، بلکه فرصتی برای یادگیری دیده شود. همبستگی پایدار دقیقا در همین نقطه شکل می‌گیرد: جایی که تفاوت‌ها شنیده می‌شوند، نه سرکوب.

#همبستگی #گفتگو_توانا

@dialogue1402
👌3❤1
مارتا نوسبام
تخیل اخلاقی و رواداری مبتنی بر همدلی

مارتا نوسبام (متولد ۱۹۴۷)، فیلسوف برجسته آمریکایی و از پیشگامان فلسفه اخلاق و سیاست در جهان معاصر است. او با تلفیق سنت‌های ارسطویی و اخلاق کانتی، رویکردی انسانی به عدالت ارائه داده که به «رویکرد قابلیت‌ها» (Capabilities Approach) شهرت دارد. نوسبام معتقد است که برای فهمِ پذیرش و رواداری، نباید صرفا به قوانین انتزاعی تکیه کرد؛ بلکه باید از ابزارهای فرهنگی و عاطفی برای درک رنج و منزلت دیگران بهره برد.

نظریه همدلی
پذیرش از طریق تخیل اخلاقی

از دیدگاه نوسبام، رواداری تنها به معنای عدم دخالت در زندگی دیگران نیست، بلکه نوعی «فضیلت فعال» است که نیازمند مهارت‌های انسانی خاصی است:

۱. تخیل اخلاقی (Literary Imagination):
نوسبام معتقد است ادبیات و هنر نقش کلیدی در رواداری دارند. تخیل اخلاقی به ما اجازه می‌دهد خود را در جایگاه دیگری (به‌ویژه اقلیت‌ها و طردشدگان) بگذاریم و زندگی آن‌ها را از درون تجربه کنیم. این توانایی، ترس و بیگانگی نسبت به «غریبه» را کاهش داده و پایه اصلی پذیرش انسان‌های متفاوت است.

۲. رویکرد قابلیت‌ها (پذیرشِ کرامت انسانی):
نوسبام معتقد است جامعه روادار باید بستری فراهم کند که هر فرد بتواند قابلیت‌های انسانی خود را شکوفا کند. رواداری حقیقی یعنی احترام به تنوعِ شیوه‌های زیستن، به گونه‌ای که هیچ فردی به دلیل تفاوت در عقیده یا سبک زندگی، از فرصت‌های بنیادی زندگی (مانند آموزش، سلامتی و مشارکت سیاسی) محروم نشود.

۳. نقد احساسات سمی (ترس و نفرت):
او استدلال می‌کند که ریشه اصلی عدم رواداری، «ترس» و «نفرت فرافکنانه» است؛ جایی که ما برای امنیت هویت خود، دیگری را موجودی پست‌تر یا خطرناک می‌بینیم. نوسبام پیشنهاد می‌دهد که برای رسیدن به پذیرش، باید از احساسات «خودخواهانه» به سمت احساسات «اخلاقی» (مانند شفقت و همدلی) حرکت کنیم که برابری بنیادی انسان‌ها را به رسمیت می‌شناسند.

پذیرش در نگاه نوسبام، یک «عمل شهروندی» است. او رواداری را نه به عنوان یک تحمل سرد و بی‌تفاوت، بلکه به عنوان «کنجکاوی همدلانه» تعریف می‌کند. جامعه‌ای که نوسبام تصویر می‌کند، جامعه‌ای است که در آن شهروندان از طریق آموزش احساسات و پرورش تخیل، می‌آموزند که تفاوت‌های دیگری، نه تهدیدی برای بقای ما، بلکه غنایی برای کلیت تجربه انسانی است.

#مارتا_نوسبام #فلسفه #اخلاق #همدلی #گفتگو_توانا

@Dialogue1402
❤4🤔1👌1