در ستایش غرور
#A117
کانال «مجمع دیوانگان»
@Divanesara
.

در ستایش غرور
#A117
https://t.me/divanesara/499

آرمان امیری @ArmanParian- قدیمی‌ها می‌گفتند «مرد است و حرف‌اش»؛ یعنی انتظار می‌رفت هر کلامی که از دهان فرد خارج می‌شود پشتوانه‌ای داشته باشد به اندازه اعتبار و شخصیت راوی؛ اما کدام یک از ما تا کنون بدعهدی و پیمان‌شکنی نکرده‌ایم؟ به مثال‌های ساده فکر کنیم: یک قرار دوستانه که قولش را داده‌ایم اما حاضر نشده‌ایم. وعده‌ای که به دوستی داده‌ایم اما پشت گوش انداخته‌ایم یا کاری که قرار بوده برای کسی انجام بدهیم اما نداده‌ایم. پرسش این نوشته ساده است: معیار ما برای مقاومت در برابر بدعهدی چیست؟

تجربه شخصی من می‌گوید هرچه طرف مقابل ما، نزدیکی بیشتری با ما داشته باشد، (مثل بستگان نزدیک) یا رابطه‌ای که با او داریم به هر دلیل محکم و جدی باشد (مثلا رابطه رییس و مرئوس) احتمال بدقولی ما به نحوی کاهش پیدا می‌کند. اما هرچه فاصله می‌گیریم و مثلا به قول و قرار با شخصی می‌رسیم که از دایره دوستان خارج است، پایبندی‌ها ضعیف و ضعیف‌تر می‌شود تا جایی که در برابر یک فرد غریبه که احتمال دارد هرگز دیگر با او برخورد نکنیم تقریبا تعهد ما به سمت صفر میل می‌کند. اجازه بدهید یک مثال عینی بزنم.

فرض کنید شما پس از سال‌ها به یکی از دوستان دبیرستانی برخورد می‌کنید. رابطه چندانی با هم ندارید، صرفا بنابر یک عادت معمول از همدیگر دعوت می‌کنید که آخر هفته یک ملاقات مفصل داشته باشید. آخر هفته شما خالی است و قرار و مدار گذاشته می‌شود. یک روز که می‌گذرد یکی از دوستان صمیمی شما تماس می‌گیرد و برای همان زمان شما را به مجلس دیگری دعوت می‌کند. شما چه می‌کنید؟ این دعوت را به خاطر قرار قبلی رد می‌کنید؟ یا اینکه با دوست قدیمی تماس می‌گیرید و می‌گویید متاسفانه یک کار ضروری پیش آمده و نمی‌توانید در موعد مقرر به دیدار او بروید؟ باز هم کمی جلوتر برویم. فردای همین روز، یکی از بستگان شما (مثلا دایی) تماس می‌گیرد و اعلام می‌کند که اگر شما وقت آزاد داشته باشید مایل است که آخر هفته (همان وقت قبلی) به میهمانی شما بیاید. باز همان پرسش قبلی: شما کدام قرار را حفظ می‌کنید؟ دایی؟ دوست صمیمی؟ یا دوست قدیمی؟

اگر دقت کنید، در اغلب موارد، ملاک تصمیم‌گیری افراد تعهد به قول و قراری که گذاشته‌اند نیست، بلکه جلب نظر و رضایت «نزدیک‌ترین» افراد ملاک عمل قرار می‌گیرد. اگر قرار بود تعهد فرد ملاک عمل باشد، پس از اولین قولی که داده بود، باید قرار گذاشته شده خودش را به دیگران توضیح می‌داد و از پذیرش دعوت‌های بعدی عذر می‌خواست. اتفاقی که اگر تقدم و تاخر این ملاقات‌ها را وارونه کنیم قطعا رخ می‌داد. مثلا فرد به دوستانش می‌گفت «متاسفانه برای آخر هفته به یکی از بستگانم قول داده‌ام». اینجا همان جایی است که مساله دچار تناقض می‌شود: «ظاهر این ادعای فریبنده از جنس تعهد به یک قول و قرار قبلی است، اما واقعیت امر این است که ملاک عمل فرد، نه تعهد او به قول و قرارهایش، بلکه صرفا تلاش او برای کسب حداکثر رضایت در نزدیک‌ترین افراد است».

«غرور» در ادب فارسی و فرهنگ عامیانه ایرانی به صورت معمول دارای یک بار معنایی نسبتا منفی است. من اما گمان می‌کنم باید تفاوتی قائل شویم میان «غرور» با «تکبری» که به خودبرتربینی می‌انجامد. در این تعریف، انسان مغرور، انسانی است که برای حرف، عمل و ادعای خود ارزش و اعتباری قائل است. در حقیقت به شخصیت مستقل خود احترام می‌گذارد و دغدغه حفظ این شخصیت را دارد. پس به مصداق همان مثل قدیمی که «مرد است و حرف‌ش»، اگر ادعایی مطرح می‌کند و یا وعده‌ای می‌دهد، نه به دلیل احترام یا روابطی که برای طرف دیگر قائل است، بلکه به دلیل احترامی که برای حرف و شخصیت خود قائل است به پیمان‌ش وفادار می‌ماند. این فرد، هرگونه خلف وعده و پیمان‌شکنی را، نه از این جنبه که باعث تکدر خاطر دیگران می‌شود، بلکه از این جنبه که «دون شأن و شخصیت انسانی خود» است مردود می‌داند.

در نقطه مقابل، ، افرادی که به جای تکیه بر ارزش و اعتبار قول و قرارهایشان، ملاک تصمیم‌گیری را جلب رضایت در دیگران قرار می‌دهند، از یک ضعف آشکار در استقلال شخصیت رنج می‌برند. این گروه نمی‌توانند افرادی دارای «غرور» باشند. برای فرد دارای غرور، رضایت یک احساس درونی است که از اثبات مداوم ارزشمندی وجودش حاصل می‌شود. فرد با غرور هرقدر خودش به شخصیت و هویت خودش بیشتر ارزش و اعتبار بدهد، بیشتر از درون خود احساس رضایت می‌کند. اما فردی که فاقد چنین غروری است صرفا به ظاهرسازی در میان اطرافیان (با اولویت نزدیکان) اکتفا می‌کند. نمی‌دانم مربوط است یا نه، اما تصویر چنین شخصی، من را به یاد پنهان کردن زباله در زیر فرش می‌اندازد!

کانال «مجمع دیوانگان» @Divanesara
.

چشمان تیزبین آقای هنرمند
#A118
کانال «مجمع دیوانگان»
@Divanesara
.

چشمان تیزبین آقای هنرمند
#A118
https://t.me/divanesara/501

آرمان امیری @ArmanParian- این تصویر، متعلق است به تابلوی معروف «آنژلوس»، اثر «ژان فرانسوا میله» نقاش فرانسوی که احتمالا حد فاصل سال‌های ۱۸۵۷ تا ۱۸۵۹ کشیده شده است. بر خلاف ظاهر ساده‌اش، موضوع اصلی این نقاشی همواره محل اختلاف بوده است. گروهی آن را یک زوج کشاورز می‌خوانند که پس از پایان کار روزانه در مزرعه سیب‌زمینی، مشغول دعای پایان روز هستند. ویکی پدیای انگلیسی این روایت را ارجحیت داده و حتی نمای کوچک کلیسا در پس زمینه تصویر را نشانه به صدا درآمد ناقوس پایان روز کاری و دعای پایان روز قلمداد کرده است. همچنین در مورد رابطه احتمالی زن و مرد، از یک زوج گرفته تا «ارباب و رعیت» گمانه‌زنی شده است. با این حال، عجیب‌ترین نظر را «سالوادور دالی» در مورد تابلو ارایه کرد.

دالی اصرار داشت که این دو نفر، زوجی هستند که کودک خردسال خود را در خاک دفن کرده و مشغول دعا خواندن بر سر قبر او هستند! این ادعای دالی واکنش‌های زیادی برانگیخت و موج غالب با آن از سر مخالفت درآمد. با این حال دالی اصرار داشت که چشمان‌‌اش سایه تابوت کودک را در زیر خاک تشخیص می‌دهد. سرانجام به اصرار دالی، موزه لوور پذیرفت که نقاشی را تحت آزمایش‌هایی با اشعه X قرار دهد. نتیجه شگفت‌انگیز بود، آزمایش‌ها سایه یک تابوت کوچک را در زیر خاک نشان دادند!


تابلو «آنژلوس» بارها و بارها مظهر الهام سالوادور دالی قرار گرفت و چندین اثر خود را بر پایه طرحی از آن کشید که در لینک‌های زیر می‌توانید مشاهده کنید:


۱- http://goo.gl/ZnwswR
۲- http://goo.gl/16hWGx
۳- http://goo.gl/1AhJSQ
۴- http://goo.gl/VTC7u8
۵- http://goo.gl/dfAVmI
۶- https://goo.gl/sZvlTg
۷- https://goo.gl/sFpfAp




کانال «مجمع دیوانگان» @Divanesara
.

داریم و نداریم، یک چسه میهن!
#M020
کانال «مجمع دیوانگان»
@Divanesara
.

داریم و نداریم، یک چسه میهن!
#M020
https://t.me/divanesara/503

محمد افخمی @Mohamad_Afkhami - هر روز انسان‌های زیادی آگاهانه یا ناآگاهانه تصمیم خودشان را می‌گیرند و مصمم می‌شوند «روحشان را به شیطان بفروشند». حالا هرکس بسته به شرایطش و تعریفی که از روح خود و شیطان دارد به این تصمیم تن می‌دهد یا دربرابر وسوسه‌اش مقاومت می‌کند. با این حال از یاد بردن یک نکته ساده بعضا به تراژدی‌های کمدی‌واری ختم می‌شود: در داستان فروختن روح به شیطان، هم روح استعاره است، هم شیطان، هم فروختن و هم فروختن روح به شیطان!

* * *

در سریال امام علی، جایی عقیل، برادر نابینای امام به بارگاه معاویه پناه می‌برد. امام حاضر نشده به برادرش سهم بیشتری از بیت‌المال پرداخت کند و حالا برادر به سراغ معاویه آمده و سیصدهزار دینار پاداش گرفته است. عقیل سرش را روی بالشت گذاشته و خوابیده. وقتی بلند می‌شود صدای عمروعاص را می‌شنود:

- و پنداشتم این نیز بطالت است. زیرا که هیچ ذکری از مرد حکیم و مرد احمق تا به ابد نخواهد بود. چون که در ایام آینده همه چیز به تمام فراموش خواهد شد و مرد حکیم چگونه می‌میرد؟ آیا نه مثل یک مرد احمق؟
عقیل: عمرو؟
-بله؟
+ آمدنم حماقت بود، نه؟
- نه. معامله‌ات حماقت بود.
+ اجحاف کرده‌ام؟
- بله. مزدی که تو برای رسوایی علی ستانده‌ای مزد رسوایی یک عرب یاغی بی‌نام و نشان است.
+ چقدر باید مطالبه می‌کردم؟
- همه دنیا را.
+ این همه پول دنیای مرا کفایت می‌کند.
-البته. البته. البته.
+ کاروانی می‌خرم و زائر به کعبه می‌برم و می‌آورم. ها؟
- ها...ها
+ می‌توانم؟
- البته.. البته.

* * *

این روزها بحث پول گرفتن و زد و بند برخی افراد و گروه‌های سیاسی به ظاهر آزادی‌خواه از نهادهای وابسته به دولت‌های عربی یا جریانات مرتجع داخلی بالا گرفته است. قضاوت در این دست موارد و به خصوص با اطلاعات ناکافی کاری سخت و در بیشتر موارد ناشدنی است. بگذارید به این بهانه فقط به خاطره‌ای تاریخی اشاره کنیم. خاطره‌ای که «مصطفی فرزانه» در کتاب «آشنایی با صادق هدایت» تعریف می‌کند. در این خاطره، هدایت از پیشنهادی که برای کار کردن در بی.بی.سی به او شده حرف می‌زند:

هدایت: زکی سه! تو رادیوی بی‌بی‌سی برایم لقمه گرفته‌اند و حرفم را زده‌اند.

مصطفی فرزانه: کی؟

- همین دوست و آشناهائی که در لندن نشسته‌اند ... تو مخ لندن بست نشسته‌اند، معنی همکاری با انگلیسی‌ها را هم خوب می‌دانند و تازه سه قورت و نیم‌شان هم باقیست ... این موجودات شنیده بودند و می‌دانستند که تو این خلادانی جانم به لبم آمده. نه پول، نه آزادی و نه راه فرار. پیشنهاد کردند که بروم هم پالکی‌شان بشوم در لندن. دعوت‌نامه فرستادند. بیا با ما بیعت کن. تو مجله کار کن، برای بی‌بی‌سی مقاله‌بنویس و جزینگ‌جرینگ لیره بگیر و معلق بزن. حوری و غلمان مثل پنجه آفتاب تو خیابان ریخته، همه از سر و کولت بالا می‌روند. دیگر چه از این بهتر؟”

(مصطفی فرزانه می‌گوید: خواستم چیزی بگویم که او را آرام بکنم. هدایت پیش‌دستی کرد و ادامه داد)

- «زکی سه! مرده شور!… انگاری که من دود چراغ خورده‌ام برای مداحی چشم و ابروی امپراطوری انگلیس».

- بهرحال که از زندگی اینجایتان بهتر است.

- نه! نه آنجا جای من است و نه اینجا!

مدتی خاموش ماندیم. صحبت جدی او [هدایت] به اوج رسیده بود و باید طبق معمول، این حالت منقبض را بهم بزند:

- داریم و نداریم یک چسه میهن داریم!

(کتاب «آشنائی با صادق هدایت»- نوشته م. ف فرزانه ص ۱۶-۱۹)

کانال «مجمع دیوانگان» @Divanesara

پاسخ «ما» به نفرت و خشونت تروریسم چیست؟
#A119
کانال «مجمع دیوانگان»
@Divanesara

پاسخ «ما» به نفرت و خشونت تروریسم چیست؟
#A119

آرمان امیری @ArmanParian
https://t.me/divanesara/505

نخست: سید محمد خاتمی

«جمهوری اسلامی ایران در نخستین لحظات بروز حادثه (۱۱سپتامبر)، آن را محکوم کرد و پیشبرد گفت‌وگوی تمدن‌ها و طرح ائتلاف برای صلح را چاره کار دانست. در سویی دیگر پنداشته شد با ائتلاف برای جنگ علیه تروریسم می‌توان ریشه این پدیده شوم را کند. اگر این شیوه پاسخ می‌داد، چرا امروز شاهد گسترش امواج تروریسم در سراسر جهان هستیم و امواجی که نمونه‌ای از آن در پاریس به چشم خورده هر روز از شرقی‌ترین نقطه عالم تا غربی‌ترین نقطه آن ... عرصه را برهمگان ... تنگ کرده است»؟

دوم: ما و آن‌ها

با شلیک به هر قلبی می‌توان آن را متلاشی کرد، اما با زور نمی‌توان نفرت را از داخل آن بیرون کشید. حتی فراتر از این، شلیک به هر قلبی، نفرت را در ده‌ها قلب دیگر تشدید خواهد کرد. در جدال شلیک‌های این‌طرفی و آن طرفی، تنها پیروزی از آن خدایگان خشم و نفرت و عصبیت است که فریاد «النصر بالرعب» سر داده و آتش از دهانش می‌بارد. قربانیان‌اش را کور و بی هدف انتخاب می‌کند تا فقط یک هدف را دنبال کند: ترس بیشتر، هراس و بی‌اعتمادی بیشتر، و از همه مهم‌تر، نفرت و نفرت و نفرت بیشتر.

گروهی در جدال با دیو تروریسم، فریاد انتقام سر می‌دهند. انگشت اتهام را به سمت این‌سو و آن‌سو اشاره می‌برند. شعار مرگ بر این و مرگ بر آن سر می‌دهند و برای دریدن به تقاص دریدن له‌له می‌زنند. می‌گویند «ما» باید از خود دفاع کنیم. «ما» باید پیش‌دستانه دفاع کنیم. «ما» باید جنگ را از خانه خود دور کنیم و «ما»... اما تمام سوال من همینجا است: این «ما» را دقیقا چه کسانی تشکیل می‌دهند؟

تنها جبهه‌ای که من در برابر تروریسم می‌شناسم صف تمام «ما»هایی است که بیزار از خشونت و نفرت، شیفته زندگی، صلح، آزادی و دوستی هستند. هرآنکس که گمان می‌کند می‌خوهد آتش را با آتش خاموش کند، هرآنکس که می‌خواهد خون را با خون بشوید و هرآنکس که در پاسخ نفرت، نسخه نفرت می‌نویسد، برای من همان «دیگری» است؛ چه اسم‌اش طالبان و داعش باشد، چه روشنفکر و تحلیل‌گر و کارشناس!

سوم: آن مرد فرانسوی

«آنتونیو لیریس» یک روز بیدار شد و فهمید که همسرش را به قتل رسانده‌اند. خودش می‌گوید «عشق زندگی‌ام و مادر فرزندم». همسرش جزو قربانیان حملات تروریستی داعش در پاریس بود. آنتونیو، در واکنش به جنایت داعشی‌ها دست به کار شد و پیامی تصویری منتشر کرد که به پی‌وست می‌توانید ببینید. او در پیام خود خطاب به قاتلان همسرش گفت:

«من شما را نمی‌شناسم و نمی‌خواهم که بشناسم. شما ارواحی مرده هستی. اگر خداوند، به خاطر کسانی که شما اینچنین کور به قتل‌شان رساندید ما را تصور کند، هر گلوله‌ای که شما به بدن همسر من زدید سوراخی در قلبش ایجاد خواهد کرد. به همین دلیل، من نفرت خودم را به شما هدیه نمی‌کنم. شما بی‌شک به دنبال همین هستید اما این پاسخ همراه با خشم تنها از جهالتی سر می‌زند که شما را بدانچه هستید بدل ساخته است. آیا می‌خواهید من بترسم؟ تا با نگاهی بی‌اعتماد به دیگر هم‌وطنان خودم نگاه کنم؟ تا آزادی‌های خودم را قربانی امنیت کنم؟ شما باختید. «بازیگران مشابه، بازی‌های مشابه». من همسرم را امروز صبح دیدم. سرانجام بعد از روزها و شب‌ها انتظار کشیدن. او درست به همان زیبایی روز آخری بود که از خانه خارج شد. دقیقا به همان زیبایی که ۱۲ سال پیش من را به سرحد جنون عاشق خود کرد. البته که من زیر بار اندوه ویران شدم. می‌توانم افتخار این پیروزی کوچک را به تو بدهم. اما این یک اندوه گذراست. من می‌دانم که همسرم همیشه در کنار ماست. من می‌دانم که ما روزی در بهشت همچون روح‌هایی آزاد به همدیگر می‌پیوندیم؛ چیزی که تو هرگز به دست نخواهی آورد. حالا ما فقط دو نفر هستیم: من و پسرم. اما حالا ما قوی‌تر از تمامی ارتش‌های جهان هستیم. در هر صورت، من وقت بیشتری ندارم که برای تو تلف کنم. من می‌خواهم به سراغ پسرم برگردم که به زودی از خواب بعد از ظهر بر می‌خیزد. او فقط ۱۷ ماه سن دارد. او مثل هر روز عصرانه‌اش را خواهد خورد. بعد ما مثل هر روز با هم بازی خواهیم کرد. و مثل تمام روزهای زندگی‌اش، همین کودک ۱۷ ماهه، با خوشحالی خودش و با آزادی خودش به تو دهن‌کجی خواهد کرد؛ چرا که تو نفرت او را هم کسب نخواهی کرد».

کانال «مجمع دیوانگان» @Divanesara
.

هنر در برابر نفرت
دکلمه‌ای با صدای «سمانه احسانی‌نیا»
goo.gl/uYgevq
کانال «مجمع دیوانگان»
@Divanesara
.

هنر در برابر نفرت

https://t.me/divanesara/507

«سمانه احسانی‌نیا»، هنرمندی است با شیوه خاص خود در نقاشی. متاسانه، چند سال پیش و در جریان یک حادثه، خانم احسانی‌نیا دچار ضایعه نخایی شد و با معلولیت ایجاد شده امکان تحرک خود را از دست داد. با این حال، اراده ایشان بر عارضه حادث شده غلبه کرد تا اکنون به نقاشی بدل شوند که آثارشان را با دهان خلق می‌کنند.

فایل پی‌وست، دکلمه‌ای است از متن نامه «آنتونیوس لیریس»؛ همان قربانی تروریسم داعش که خطاب به قاتلان همسرش سخن گفته بود. (مربوط به پست قبل: https://t.me/divanesara/506) خانم احسانی‌نیا که در کنار نقاشی، کار دکلمه نیز انجام می‌دهند به ابتکار خود این نامه را خوانده و در اختیار ما قرار داده‌اند.

با امید به جهانی که در آن گذشت امثال «آنتونیوس لیریس» و اراده هنرمندانه «سمانه احسانی‌نیا» جایگزین خشونت و عصبیت بنیادگرایان شود، این پست را تقدیم می‌کنیم.

در پایان فقط یادآور می‌شویم که خانم احسانی‌نیا احتمالا به زودی نمایشگاهی از آثارشان را در تهران هم به نمایش خواهند گذشت. تصاویری از این آثار و اخبار مکان و زمان نمایشگاه را از صفحه اینستاگرامی ایشان می‌توانید دنبال کنید:
https://www.instagram.com/samane.ehsaninia63

یا از طریق کانال ایشان پی‌گیری کنید: https://t.me/samaneehsaninia
.

کانال «مجمع دیوانگان»
@Divanesara
.

دوگانه‌هایی که نباید بسازیم
#A120
کانال «مجمع دیوانگان»
@Divanesara
.

دوگانه‌هایی که نباید بسازیم
#A120
https://t.me/divanesara/509

آرمان امیری @ArmanParian - هشت سال پیش در چنین روزهایی بود که مناظره معروف و جنجالی برگزار شد. در بخشی از آن مناظره، میرحسین موسوی، در انتقاد به روی‌کرد دولت وقت گفت: «یکی از کارهایی که دولت می‌کند به ‌نظرم برخلاف نص صریح فرمان هشت ماده‌ای حضرت امام است. دولت مردم را خودی و غیرخودی می‌کند. این را به ‌خودش جذب می‌کند و آن یکی را خلاف سلیقه خودش می‌داند، آن را از این جدا می‌کند».

هشت سال بعد، رهبر نظام در دیدار سران سه قوه تذکر مشابهی را مطرح کرد. رهبری در این جلسه با انتقاد از برخی افراد که «با تفسیرهای غلط به دنبال تقسیم کردن مردم هستند»، تاکید کردند: «نباید با بگو مگوها و تقسیم کردن مردم، کار بزرگ ملت در انتخابات را خراب و ضایع کرد». ایشان همچنین «دو قطبی شدن کشور» و «دو دستگی مردم» را تجربه‌ای خطرناک دانستند و افزودند: «در سال ۵۹، رئیس‌جمهور وقت جامعه را دو قطبی و مردم را به دو دسته مخالف و موافق تقسیم کرد که نباید این تجربه تکرار شود».

اینکه رهبر حکومت مستقر کشور دقیقا نسبت به همان دغدغه‌ای هشدار می‌دهد که رهبر محصور منتقدان سال‌ها پیش بیان کرده بود، به باور شخصی من یک نقطه میمون و مبارک است. می‌توان امیدوار بود که حالا اراده‌ای فراگیر داریم برای عبور از یک وضعیت ملتهب دوقطبی و گذار به آرامش. به همین بهانه، شاید بد نباشد مروری کنیم بر انواع و اقسامی از این «تقسیم‌بندی‌های غلط» که فضای کشور را «دوقطبی» کرده و به «دو دستگی مردم» منجر می‌شود. در واقع، فهرستی درست کنیم از دوگانه‌هایی که سال‌ها است در فضای سیاسی کشور ما ایجاد و حتی تثبیت شده‌اند اما حالا همه توافق دارند که «نباید» وجود داشته باشند:

۱- خواص و عوام

از معروف‌ترین قطب‌بندی‌ها که به باور شخصی من، زشت‌ترین و سخیف‌ترین آن‌ها نیز به شمار می‌رود. البته، در بسیاری از مباحث دانشگاهی یا تحقیقاتی، ممکن است شهروندان جامعه بر اساس برخی معیارها (مثلا تحصیلات یا ساعات مطالعه) به گروه‌های مختلفی تقسیم شوند؛ اما بسیار توهین‌آمیز خواهد بود که سیاست‌مداری بخشی از مردم خودش را با برچسب «عوام» در سطحی پایین‌تر از اهمیت یا اعتبار قرار دهد. چنین تفکیکی اگر هم یادآور نظام‌های آپارتاید نباشد، دقیقا از مصادبق همان دوگانه‌سازی‌های غلطی است که هرچه سریع‌تر باید از آن توبه کنیم.

۲- خودی و غیرخودی

این یکی نیز از قدیمی‌ترین تقسیم‌بندی‌های کاذب و احتمالا «خطرناک‌ترین» دوگانه‌ای است که در تاریخ این کشور ساخته شده. قدمت چنین تفکری به پیش از انقلاب هم برگردد. همان‌وقت که کار پادشاه بدانجا کشید که بگوید هرکسی با ما نیست، می‌تواند بلیط بگیرد و از کشور برود. متاسفانه انقلاب هم نتوانست این نگرش ناصواب را ریشه‌کن کند. از همان روزهای نخست، جناح پیروز در انقلاب بخش عمده‌ای از شهروندان کشور را «غیرخودی» تشخیص داد و با هزار و یک راهکار قانونی و غیرقانونی، از جمله فیلتر «گزینش»، بخشی از مردم را از حقوق بدیهی شهروندی محروم کرد. به هر حال، برچسب «خودی و غیرخودی» در یکی دو دهه اخیر رسمیتی دوچندان یافت؛ سایه شوم‌اش هر روز گسترده‌تر شد، برای تبیین وجوه‌اش جلسات برگزار کردند و بودجه‌ها اختصاص دادند و کتاب‌ها نوشتند. خلاصه، اگر تیشه به ریشه انسجام و وحدت یک ملت زد، حداقل برای یک گروه‌هایی به نان‌دانی بدل شد!

۳- بابصیرت و بی‌بصیرت

این یکی، جدیدترین بهانه دوگانه‌سازی و تقسیم‌بندی جامعه است که عمرش تنها به ۸ سال می‌رسد. توضیح زیادی هم نمی‌خواهد. اکثر مخاطبان این متن خود بهتر می‌توانند ده‌ها مثال و مصداق عینی ارائه کنند که وقایع همین چند سال گذشته نشان داده به واقع چه کسانی بصیرت داشتند و چه کسانی بیشتر از نوک بینی‌شان را هم نمی‌دیدند. با این حال، کل بحث بر سر این است که ما اینقدر جامعه را تفکیک نکنیم و اینقدر به مردم برچسب نزنیم.

در نهایت، ضمن استقبال مجدد از اراده رهبری برای توقف دوقطبی‌سازی در فضای کشور، فقط یادآور می‌شوم که در آستانه حساس‌ترین روزهای خردادماه به سر می‌بریم. در چنین روزهایی کشور آبستن هیجاناتی است که می‌تواند فضا را دوقطبی کند. از تمامی عقلای قوم انتظار می‌رود تا حد امکان از دامن زدن به این هیجانات پرهیز کنند. برای مثال، درست در جلسه‌ای که کل ادعای آن انتقاد از دوقطبی‌سازی در جامعه است، کمی خوددارتر باشند و ناگهان از تعابیری مثل «عوامل داخلی دشمن» در اشاره به «برخی از» معترضان ۸۸ استفاده نکرده و خواستار «مرزبندی صریح» با آن‌ها نشوند.

کانال «مجمع دیوانگان» @Divanesara
.

حملات تروریستی و احیای نگرش «ملوک و رعایا»
#A121
کانال «مجمع دیوانگان»
@Divanesara
.

حملات تروریستی و احیای نگرش «ملوک و رعایا»
#A121
https://t.me/divanesara/511

آرمان امیری @ArmanParian- در اندیشه سنتی ایرانیان، سلاطین، نه تنها حافظ جان و مال و ناموس ملت، بلکه اساسا صاحب آن نیز بودند. حتی تا سال‌های منتهی به مشروطه، اعتقاد بر آن بود که «رعایا امانت‌هایی هستند که خداوند آنان را به ملوک سپرده». اگر پادشاه کرم فرموده و تفقدی می‌کرد، رعایا منت‌گذار «الطاف ملوکانه» می‌بودند؛ وگرنه حکومت «وظیفه»‌ای برای خدمت‌رسانی نداشت. طبیعتا وقتی وظیفه‌ای نباشد انتقادی هم در کار نیست. دندان اسب پیش‌کشی را که نمی‌شمارند!

از دوره مشروطه اما نگاه تغییر کرد. در اصل ۳۵ قانون اساسی مشروطه نوشته شد: «سلطنت ودیعه‌ای است که به موهبت الهی از طرف ملت به شخص پادشاه مفوض شده». یعنی ورق کاملا برگشت؛ این‌بار دیگر رعایا امانت نبودند، بلکه امانت‌گذار بودند. این اندیشه جدید، پیامدهای جدیدی هم داشت. اگر حاکم، حق حکومت را از مردم به امانت گرفته، پس باید در برابر مردم پاسخ‌گو هم باشد. مردم حق نظارت و پرسش دارند. حق انتقاد و البته حق برکناری مسوولان را دارند. بدین ترتیب، خدمات حکومتی از «الطاف ملوکانه» به «وظیفه مسوولان» تغییر کرد.

* * *

سال‌ها است که عملکرد دستگاه امنیتی کشور، به ویژه تصمیم به دخالت نظامی در خاک سوریه مورد تردید و سوال بوده، اما به هیچ کس حق طرح این سوالات داده نمی‌شود. هیچ رسانه رسمی جرات نقد تصمیمات نظامی کشور در این حوزه را ندارد. امکان‌اش نیست که گروهی از کارشناسان آزادانه نقد و تحلیل کنند که پیامد نظامی‌گری در خاک سوریه و دفاع از دیکتاتوری همچون اسد به سود منافع ملی ما بوده یا به زیان آن؟ آیا ادعای مبارزه با داعش در خاک سوریه به واقع امنیت مرزهای ما را افزایش داده؟ آیا دامن زدن به موج نفرت مردم منطقه خودش دست‌مایه اقدامات تلافی‌جویانه تروریستی نمی‌شود؟

هرقدر هم که باب طرح و فرصت سنجش این پرسش‌ها بسته‌تر می‌شود، عرصه توجیه و دفاع گسترش می‌یابد. به تازگی، شبکه‌ تلویزیونی وابسته به نهادهای نظامی کشور، حتی از چهره‌های عجیب و غریب ساکن اروپا دعوت می‌کند تا از ناف لندن به گوش مخاطب ایرانی یادآوری کنند که باید سپاس‌گزار و دست‌بوس مسوولان امنیتی کشورشان باشند. به نظر می‌رسد هجمه و تهمت و تهدید گروه‌های فشار داخلی با شکل و شمایل کلاسیک‌شان دیگر جواب‌گو نیست، یک مدل‌سازی مدرن انجام داده‌اند با تعدادی از چهره‌های ساکن اروپا که همان ادبیات و پرخاش‌گری و تهمت‌زنی را در لعاب شکل و شمایل مدرن‌تری عرضه می‌کنند. بدین ترتیب، شهروند ایرانی همچنان یا باید سپاس‌گذار و منت‌پذیر زحمات‌کشان جان بر کف باشد، یا وطن‌فروش است و عامل تهدید امنیت کشور!

می‌دانیم که ایرانیان همواره (و به حق) قدرشناس رزمندگان خود بوده و هستند. ما شهدای خود را گرامی می‌داریم. چه شهدای راه آزادی وطن و چه شهدای راه استقلال و دفاع از کشور؛ اما بحث انتقاد از سیاست‌ها ربطی به این بدیهیات ندارد. اینکه رزمندگان ما با جان‌فشانی در برابر ارتش صدام سینه سپر کردند یک مساله بود، این پرسش که اساسا باید جنگ را ادامه می‌دادیم یا نه یک مساله دیگر است. چه بسا که حتی برخی عملیات‌ها و تصمیمات خود نظامیان هم اشتباه بوده و جان هزاران رزمنده ما را به خطر انداخته باشد.

در جهان مدرن هرکس وظیفه‌ای دارد و در برابرش هم حقوق و مزایایی دریافت می‌کند. معلم زحمت می‌کشد، پزشک زحمت می‌کشد، مامور امنیتی هم زحمت می‌کشد. آیا زحمات پزشکان جلوی انتقاد ما را از جامعه پزشکی گرفت؟ آیا احترام به شأنیت معلمان باعث می‌شود از آن‌ها انتقاد نکنیم؟ چطور به نیروهای امنیتی که می‌رسد فقط باید مدیون و منت‌گذار باشیم؟

یک نگاه به آمریکایی که اینقدر متکی به نظامی‌گری خودش است بیندازیم. هرقدر به قدرت نظامی خود می‌بالند و سربازان‌شان را با مدال و افتخار می‌نوازند، باز یادشان نمی‌رود که جزیی‌ترین سیاست‌های نظامی را به زیر ذره‌بین نقد نمایندگان ببرند و حتی در نشریات و رسانه‌ها به صلابه بکشند. وگرنه تا صد سال دیگر هم حامیان بوش به بهانه تقدیس خون سربازان آمریکایی جلوی نقد افتضاح جنایت‌کارانه حمله به عراق را نمی‌دادند.

به باور من، این حضراتی که قصد تقدس‌بخشی به نهادهای مسوول کشور را دارند، مرتجعانی هستند که می‌خواهند ما را به دوران سیطره اندیشه «ملوک و رعایا» بازگردانند. در مقابل اصلاحات به ما می‌گوید: تمامی مقامات و نهادهای کشور باید به سمت پاسخ‌گویی حرکت کنند. خدمات حکومتی (از جمله امنیت) هم الطاف ملوکانه نیستند که مردم سوال نپرسند و صرفا تشکر کنند. این‌ها وظیفه حکومت هستند و ما همواره حق داریم بپرسیم که چرا این وظیفه به شکل بهتری انجام نشده است.

کانال «مجمع دیوانگان» @Divanesara

محافظه‌کاری و لیبرالیسم در برابر مساله تروریسم
کانال «مجمع دیوانگان»
@Divanesara
.

محافظه‌کاری و لیبرالیسم در برابر مساله تروریسم
#A122
https://t.me/divanesara/513

آرمان امیری @ArmanParian- «پیش از هرچیز وطنم». (Country First) این شعار میهن‌پرستانه، شاه‌بیت کمپین سناتور جان مک‌کین بود در مبارزه انتخاباتی سال ۲۰۰۸. مک‌کین، یک کهنه سرباز بود؛ یک قهرمان جنگ، و این درست همان چیزی بود که محافظه‌کاران می‌خواستند.

شاید دلیل اصلی پیوند محاظه‌کاری با نظامی‌گری، خاستگاه تاریخی محافظه‌کاران باشد. ملاکان و زمین‌داران در دوره فئودالیسم، تشکیل دهندگان ارتش‌های غیرحرفه‌ای بودند. پس از تشکیل دولت-ملت‌های جدید و ارتش‌های مدرن، سیطره ملاکان بر ارتش کاهش یافت، اما پیوند سنتی‌شان همچنان حفظ شد. ارتش معمولا حافظ منافع زمین‌داران در برابر شورش دهقانان، یا انقلاب‌های دموکراتیک طبقات متوسط شهرنشین بود. مثلث «دربار، محاظه‌کاران و ارتش»، برای قرن‌ها جبهه مقاومتی در برابر اصلاحات لیبرال‌ها و چپ‌ها تشکیل می‌داد که گاه به نبردهایی خونین، نظیر جنگ‌های داخلی اسپانیا می‌انجامید و گاه به کودتا علیه دولت‌های ملی، در شیلی یا ایران.

اما دلیل گرایش محافظه‌کاران به تقدیس نظامی‌گری و نگاه بدبینانه پلیسی-امنیتی در خاستگاه تاریخی‌شان خلاصه نمی‌شود. بخش دیگری از مساله را باید در فلسفه ذهنی محافظه‌کاران جست؛ جایی که به تعبیر هابز گمان می‌رود «انسان گرگ انسان است». محافظه‌کاران تصوری ارگانیک از جامعه دارند و معنای اقتدار را، همچون «وضعیت طبیعی یک خانواده پدرسالار»، در روندی از بالا به پایین جستجو می‌کنند. درست در نقطه مقابل لیبرال‌ها که اصالت را به فردیت انسانی می‌دهند و اقتدار را محصول جریانی پایین به بالا، یعنی از جانب شهروندان به سوی حکومت می‌دانند.

ادبیات محافظه‌کاران، همواره ادبیاتی مردسالار و حماسی است. سرشار از تقدیس واژگانی که معمولا یادآور یک ابرمرد قدرتمند است و کمال آن را می‌توان در تصویر یک سلحشور نظامی یافت. غیرت، شرف، شجاعت، شهامت و شهادت، محبوب‌ترین واژگان ادبیات محافظه‌کاری هستند که با مفهوم خاصی از «میهن» پیوند می‌خورند. میهنی که مستقل از شهروندان آن هویت پیدا می‌کند و می‌توان تمامی شهروندان را «تن به تن سر به کشتن» داد تا آن میهن را حفظ کرد.

در نقطه مقابل، لیرال‌ها اصالت را به فردیت انسان می‌دهند. جان لاک، بر خلاف هابز هرگونه طبیعت شرور انسانی را رد می‌کرد. اصل مدارا و رواداری لیبرال، بر دو پایه اساسی بنا می‌شود: نخست، تسهیل در روابط آدمیان و دوم تردیدهای فلسفی و معرفتی که به ما می‌گویند «یقین امری دور از دسترس است، پس شرط عقل آن است که حکم به سرکوب یا نفی خشن هیچ تفکری ندهیم». سخن گفتن از این «شرط عقل» با محافظه‌کاران دشوار است، آنان از کمتر چیزی به اندازه عقل‌گرایی نفرت دارند. محاظه‌کاری، در برابر عقل‌گرایی لیبرال مدافع «تجربه‌گرایی» است که معمولا از آن با عنوان سنت یاد می‌کند و در محافظت از آن با هرگونه تغییر و اصلاحی مخالفت می‌ورزد.

با این مقدمه، می‌توانیم حالا یک پرسش مصداقی و کاملا به روز را طرح کنیم و پاسخ‌های دو جناح سنتی را ببینیم: «راهکار مبارزه با تروریسم چیست؟»

با اتکا به مقدمه کوتاهی که داریم می‌توانیم پیش‌بینی کنیم که محافظه‌گرایان بلافاصله به ادبیات محبوب خود متوسل می‌شوند. (کما اینکه اگر هر پرسش دیگری، مثلا مساله حجاب یا آزادی مطبوعات یا مذاکرات هسته‌ای هم بود همین کار را می‌کردند) آنان از «وطن، غیرت، شرف و شهامت» سخن خواهند گفت. نظامیان را تقدیس می‌کنند و بر ضرورت گسترش چتر امنیتی، تاکید بر جنگ پیش‌گیرانه، خط مقدم دفاع و عمق استراتژیک سخن خواهند گفت. برای آنان، انسان هنوز گرگ انسان است، پس تنها راه حل همان است که «ترحم بر پلنگ تیزدندان» جایز نیست. قاطع و خشن باید سرکوب و قتل‌عام‌شان کرد.

نگرش لیبرال هم طبیعتا به سراغ بنیان‌های فکری خود می‌رود. یک پایه این نگرش آن بود که انسان‌ها را به ذات برابر، عاقل (Rational) و در جستجوی زندگی خوب می‌دانند. پس اگر کار به آنجا رسیده که گروهی حاضر می‌شوند ولو به قیمت جان خودشان دست به جنایت‌هایی چنین وحشیانه بزنند، حتما ایراداتی در ریشه‌های جامعه ایجاد شده که تا برطرف نشوند اصل مشکل پابرجا خواهد ماند.

پایه دیگر، اصالت شک بود: «یقین امری دور از دسترس است». ما نمی‌توانیم قاطعانه دریابیم ایراد کار کجا بوده. پس بهتر است هیچ تصمیم خشن و غیرقابل بازگشتی نگیریم. گام‌به‌گام به پیش برویم و بر ریشه‌های مشکل تمرکز کنیم. انسان‌ها برای دریدن یکدیگر به دنیا نمی‌آیند. اگر کار به اینجا کشیده می‌شود حتما مشکلی وجود دارد. کشف این مشکلات هم به تنهایی میسر نیست. هیچ راهی نداریم جز به کار گرفتن خرد همگانی؛ یعنی باز کردن درهای باب نقد و تضمین فضایی آزاد برای نقد و گفتگو. تنها چنین فرآیندی است که می‌تواند امنیت ما را تضمین کند.

کانال مجمع دیوانگان
@Divanesara

شهامت آزاد بودن!
#A123
کانال «مجمع دیوانگان»
@Divanesara
.

شهامت آزاد بودن!
#A123
https://t.me/divanesara/516

آرمان امیری @ArmanParian- «جوان‌ها طالب نتیجه و نتیجه‌گیری هستند. نتایج را، ولو نادرست هم که باشد در اختیارشان بگذارید. دیگر هیچ چیزی نمی‌خواهند. ولی این کار از یک آدم با وجدان ساخته نیست. اگر به جوانان بگویید که نمی‌توانید حقیقت را به طور کامل در اختیارشان بگذارید به این علت که خودتان هم از آن بی‌خبرید، جوانان اصلا به حرف‌تان گوش نمی‌دهند».
(رودین – ایوان تورگنیف – شفیعی‌ها – نشر ماهی – ص۷۸)

«برتراند راسل» جایی گفته بود: «مشکل اساسی جهان امروز آن است که درست در زمانی که دانایان غرق در تردیدند، نادان‌ها به یقین خود غره هستند». حالا اگر این سخن را بپذیریم و آن را با توصیفات جناب تورگنیف ترکیب کنیم، نتیجه کار بسیار وحشتناک می‌شود! آنان که می‌خواهند «همه حقیقت» را بگویند، احتمالا همان نادان‌هایی هستند که از درک نقایص خود نیز عاجزند. در مقابل، آنان که درک بیشتری دارند، ناچار اعتراف می‌کنند که به هیچ حقیقت مطلقی دست نیافته‌اند!

من نمی‌دانم چقدر باید به جناب تورگنیف حق بدهیم که این‌چنین «جوانان» را متهم ساخته است؛ اما شاید بشود در مسایلی نظیر جذب عضو خیره کننده گروه‌های تروریستی (نظیر داعش) ردپایی از همین هشدار را به چشم دید. یک جماعتی به ناگاه از راه می‌رسند و بشارت می‌دهند که حقیقت را در مشت دارند. دیگر نیازی به تحمل دشواری‌های اندیشه و حیرانی در جهان پرسش‌ها نیست. همه چیز آماده و مهیا است. کافی است چشم‌هاتان را ببندید و فقط «همراه شوید»، اما این همراهی، سرسپردگی و تقلید را در خود نهان دارد و با ذات آزادگی انسان یاغی در تضاد است!

«هرائر دگمچیان»، در کتاب «جنبش‌های اسلامی معاصر در جهان عرب»، ۱۱ ویژگی برای فردبنیادگرا بر می‌شمارد. از این میان، یکی «کمال نابهنگام» است. جوانان و نوجوانانی که یک شبه ره صدساله را می‌پیمایند و فقط و فقط با عضویت در گروه‌های بنیادگرا، به ناگاه به حقیقت مطلق دست می‌یابند. نه نیاز به مطالعه و نه تحقیق است و نه زجر دست و پنجه نرم کردن با شکیات جهان. گویی به گوش‌شان می‌خوانند: کافی است به ما بپیوندید، تمام حقیقت را ساده و خلاصه شده در کف دست شما قرار می‌دهیم. شما از این پس، نوجوانانی کم‌دان و تندخو نیستید. شما از تمام جهانیان آگاه‌تر هستید و حتی می‌توانید برای مرگ و زندگی دیگران هم تصمیم بگیرید!

با این حال، این گرایش به مطلق‌اندیشی و تمایل به پیچیدن نسخه‌های یک سطری برای مشکلات جهان، ابدا به اعضای رسمی گروه‌های تروریستی منحصر نمی‌شود. حتی بسیاری از آنان که در ظاهر قصد مقابله با افیون تروریسم را دارند، دقیقا و دقیقا به همان شیوه عمل و استدلال می‌کنند که اساس کار بنیادگرایان است: جهان را ساده و با قطعیت تفسیر می‌کنند و به راحتی از سریع‌ترین و خلاصه‌ترین نسخه استفاده می‌کنند: «جنگ»! به قولی، شهامت مواجهه با دشواری و سهمگینی هیالوی پیچیده «صلح‌طلبی» را ندارند و به سادگی به نسخه بزدلانه جنگ پناه می‌برند.

* * *

در اساطیر یونان، این «پرومته» بود که بر فرمان «زئوس» طغیان کرد و «آتش» را در اختیار انسان‌ها قرار داد. آتشی که او در اختیار انسان قرار داد، بی‌شباهت به جوهره آگاهی نیست. در عمل نیز پرومته، «آزادگی»، ولو از فرمان خداوند خود را به تصویر کشید. البته تاوان این آزادگی و طغیان‌گری سخت گران بود! هر روز، عقابی، جگر پرومته زنجیر شده در کوه را می‌درید و شب هنگام جگرش دوباره ترمیم می‌شد. این خون جگر ریختن، برای انسانی که آزادی و آگاهی را انتخاب می‌کند ناگزیر است. درست به مانند سرگشتگی انسانی که تلخی و دشواری جست و جوی حقیقت، با تمام پیچیدگی‌های آن را انتخاب کرده است. در نهایت این فقط و فقط انتخاب شماست که نتیجه کار را مشخص می‌کند: رام و آسایش سرسپردگی به یک حقیقت از پیش آماده که به خورد شما می‌دهند، یا قدم نهادن در راه دشوار آزادگی و حقیقت‌جویی؟ دست‌کم اخوان ثالث به ما پیشنهاد می‌دهد:

«بیا ره توشه برداریم
قدم در راه بی‌برگشت بگذاریم...».

کانال «مجمع دیوانگان»
@Divanesara

پورنوگرافی با اسلحه!
https://t.me/VahidOnline/26301

آرمان امیری @ArmanParian

۱- «لاری فلینت» از چهره‌های سرشناس‌ صنعت پورن آمریکا بود. او بارها از جانب مخالفان پورن به پای میز محاکمه کشیده شد اما اعتقاد داشت محتوای انتشاراتش در چارچوب آزادی بیان است و هرکس دوست ندارد می‌تواند آن‌ها را نخرد. فیلم «مردم علیه لری فلینت» از روی سرگذشت زندگی او ساخته شده. در یکی از سکانس‌های فيلم، فلينت از مخاطبين مي‌پرسد «كدام تصاوير وقيحانه‌تر است؟ زنان برهنه، يا جنگ»؟ (این سکانس را با کلیک بر روی لینک https://t.me/atoci/537 از کانال @atoci ببینید)

۲- علاقه شیفته‌وار محمدرضاشاه به پیشرفته‌ترین تسلیحات روز مساله‌ای نیست که بر مورخان پوشیده باشد. شوق شاه به خرید اسلحه به نحوی جنون‌آمیز بود که در چندین مورد خود آمریکایی‌ها بخشی از درخواست‌های فروش را رد کردند. البته که ایران هم‌پیمان اصلی آمریکا در منطقه حساب می‌شد و البته که کسی از سودهای کلان فروش اسلحه بدش نمی‌آمد؛ اما آمریکایی‌ها با سر سوزنی دوراندیشی، نگران بودند که با این ولخرجی‌های بی‌حساب و کتاب کل نظام سلطنتی ایران نابود شود. یکی از سفرای غربی در خاطرات خود، این وضعیت را به عجیب‌ترین شکل ممکن توصیف کرده بود: «شاه، با چنان شهوتی کاتالوگ سلاح‌ها را مطالعه می‌کند که جوانان مجلات پلی‌بوی را ورق می‌زنند»!

۳- یک جدال همیشگی در سطح جهان وجود داشته برای محدودسازی آثار خشن و تبلیغ اسلحه. پرسش این است که چطور تصاویر پورن برای کودکان بدآموزی دارد، اما سلاح و جنگ و کشتار بدآموزی ندارد؟ کدام یک قرار است در آینده کودکان به کار بیاید؟ اما طرح این چالش در یادداشتی به زبان فارسی مصداق «تندروی» و «افراط کاری» محسوب می‌شود. بگذارید یک مثال بومی بزنیم. چرا صدا و سیمای ما آلات موسیقی را نشان نمی‌دهد، اما صبح تا شب فیلم جنگی و تسلیحات نظامی و خشن نشان می‌دهد؟ کدام مخرب‌تر است؟

۴- کودکی من، در پایگاه‌های نیروی هوایی گذشت. وقتی پدران شما، افسران پدافند یا خلبان‌های جنگنده و شکاری باشند، وقتی هر روز ده‌ها بار هواپیماهای جنگی از روی خانه شما عبور کنند، ناخودآگاه شما هم در بازی‌های کودکانه جذب این جنگ‌افزارها می‌شوید. علاقه پیدا می‌کنید که بدانید سریع‌ترین هواپیما کدام است؟ سطح پرواز کدام بیشتر است؟ کدام پیشرفته‌تر است؟ هواپیماهای ایران کدام‌اند؟ آمریکا چه دارد؟ کی قوی‌تر است؟ و خلاصه هزار و یک پرسش کودکانه؛ اما این پرسش‌های کودکانه را، همه انسان‌ها در همان دوران کودکی رها نمی‌کنند.

اولین بار که یک مجله تخصصی «جنگ‌افزار» را روی گیشه مطبوعات دیدم فهمیدم بعضی‌ها آن شوق و اشتیاق کودکی را تا پایان عمر حفظ می‌کنند. خوشبختانه ما مجلات پورن نداریم که ذهن شهروندان‌مان بیمار شود. به جایش می‌توانید مجلات مفیدی بخرید که به شما می‌گویند جدیدترین و کشنده‌ترین سلاح‌های جهان کدام‌اند.

با این حال، مساله به گیشه مطبوعات و مخاطبان خاص هم محدود نماند. وقتی اولویت دغدغه‌های ملی، از نان و آب و سلامت و آموزش مردم، به ضرورت لشکرکشی در خارج از مرزها تغییر کرد، آن وقت شوق و اشتیاق به تسلیحات نیز ابعاد گسترده‌تری به خود گرفت!

۵- سپاه پاسداران چند موشک به سمت مواضع تروریست‌های سوریه شلیک کرده است. بدون اعلام قبلی، بدون توضیحات کافی، بدون اقناع عمومی، بدون تصویب از جانب نمایندگان مردم و طبیعتا بدون امکان طرح و نقد ضرورت مساله؛ انشاءالله که خیر باشد. به ما چه ربطی دارد؟ فقط از ظواهر امر بر می‌آید که موج انفجار خبری این موشک‌ها دست‌کمی از انفجار واقعی آن‌ها نداشته است. شیفتگان به جنگ‌افزار چنان شبکه‌های اجتماعی را روی سرشان گذاشته‌اند که اگر بی‌هوا وارد شوید گمان می‌کنید به انبار تسلیحات ارتش قدم گذاشته‌اید. با جزییات فراوان به شما توضیح می‌دهند که فلان موشک چقدر برد دارد، چقدر سرعت دارد، «بالک‌» دارد یا ندارد، سوخت‌اش چیست و ... چه خبر شده؟ چرا با چنان ولعی سخن می‌گویند که آدم یادش می‌رود این‌ها اطلاعات مجلات تخصصی جنگ است؟ مگر ما ملتی نبودیم که زیر فشار ۸ سال جنگ ویرانگر از هرچه موشک و هواپیما متنفر شده بودیم؟ این جنون و شهوت گروهی به جنگ‌افزار از کجا پیدا شد؟

۶- در فیلم پیوست، مجری یکی از برنامه صبح‌گاهی کودکان، برای بچه‌ها توضیح می‌دهد که با چند تا «موشک خوشگل» زدیم همه آدم بدها را «کشتیم»! تلطیف «کشتیم» با آن صدای ملیح جناب مجری و ابتکار صفت «خوشگل» برای موشک، از شاهکارهای دستگاه تبلیغاتی حکومتی است که برای تصویب سند آموزشی ۲۰۳۰ گریبان می‌درید.

۷- راستی، «لاری فلینت» بالاخره در سال ۱۹۷۸ ترور شد. توسط یکی از آنانی که خیلی نگران اخلاقیات جامعه بود. با یک اسنایپر خیلی قشنگ که آدم هوس می‌کند پوسترش را توی اتاق خوابش نصب کند!


کانال «مجمع دیوانگان»
@Divanesara
.