✳️ نظریه‌پرداز تصمیم‌گیری
چرا نام موریس آلبرس در تاریخ اقتصاد ماندگار شد؟
 
✍آزاده خرمی‌مقدم

✅ در تاریخ پرفرازونشیب علم اقتصاد، نام‌هایی هستند که نه‌تنها به دلیل نظریات پیشگامانه خود، بلکه به‌خاطر به چالش کشیدن مفروضات رایج و گشودن افق‌های جدید فکری، جاودانه شده‌اند. موریس آلبرس ، اقتصاددان برجسته فرانسوی و برنده جایزه نوبل اقتصاد در سال 1988، بی‌شک یکی از این چهره‌های نادر است.

آلبرس که در 31 می 1911 در پاریس دیده به جهان گشود و در 9 اکتبر 2010 درگذشت، نه‌تنها اقتصاددان، بلکه فیزیکدانی برجسته نیز بود. این پیش‌زمینه علمی چندوجهی، به او دیدگاهی منحصربه‌فرد در تحلیل پدیده‌های اقتصادی بخشید و موجب شد او دقیق و عمیق به بررسی پیچیدگی‌های رفتار انسانی در مواجهه با عدم قطعیت بپردازد. جایزه نوبل به او برای «مشارکت‌های پیشگامانه در نظریه بازارها و بهره‌برداری کارآمد از منابع» اهدا شد، اما میراث فکری او فراتر از این عنوان است.

آلبرس با طرح «پارادوکس آلبرس»، یکی از بنیادی‌ترین مفروضات نظریه مطلوبیت انتظاری را به چالش کشید و راه را برای توسعه شاخه‌های جدیدی از اقتصاد، ازجمله اقتصاد رفتاری، هموار کرد. نام او در تاریخ اقتصاد، به‌عنوان «نظریه‌پرداز تصمیم‌گیری» و متفکری فراتر از زمان، ماندگار شد.

متن کامل
https://www.tejaratefarda.com/fa/tiny/news-50432

✳️ شش خطای رایج مدیران در مدیریت ریسک، و آنچه باید از آن بیاموزیم

✅ در یکی از ماندگارترین مقالات Harvard Business Review، نسیم طالب (Nassim Taleb)، دنیل گلدستاین (Daniel Goldstein) و مارک اسپیتزناگل (Mark Spitznagel) به یک توهم خطرناک حمله می‌کنند: این‌که تصور کنیم می‌توان آینده را پیش‌بینی کرد.

■ در جهانی سرشار از رویدادهای غیرقابل‌پیش‌بینی، آنچه سازمان‌ها را نجات می‌دهد «پیش‌بینی» نیست، بلکه کاهش آسیب‌پذیری و تقویت تاب‌آوری است.

■ نویسندگان شش خطای کلاسیک را معرفی می‌کنند که هنوز در تفکر مدیران درباره‌ی ریسک تکرار می‌شود:
1️⃣ باور به توان پیش‌بینی رویدادهای افراطی: هیچ‌کس قادر به پیش‌بینی قوی‌ترین شوک‌ها نیست. تمرکز بر پیش‌بینی، ما را از آماده‌سازی برای پیامدها غافل می‌کند.
2️⃣ اعتماد به گذشته برای پیش‌بینی آینده: در نظام‌های پیچیدۀ امروزی، تاریخ تکرار نمی‌شود؛ بلکه گمراه‌کننده است.
3️⃣ بی‌توجهی به توصیه‌های «چه نباید کرد»: در مدیریت ریسک، اجتناب از خطا مهم‌تر از جستجوی سود است. استادان شطرنج می‌دانند که برد با پرهیز از اشتباه حاصل می‌شود.
4️⃣ اندازه‌گیری ریسک با انحراف معیار: هیچ عددی نمی‌تواند پیچیدگی و شدت واقعی ریسک را نمایندگی کند.
5️⃣ نادیده‌گرفتن روان‌شناسی ریسک: نحوۀ بیان ریسک به‌همان اندازه مهم است که محاسبۀ آن.
6️⃣ حذف افزونگی به‌نام کارایی: سازمانی که هیچ ظرفیت اضافی ندارد، با یک شوک کوچک فرو می‌ریزد. طبیعت با دو کلیه و دو ریه‌اش نشان داده که بقا یعنی «ظرفیت اضافی».

🔺نکتۀ کلیدی: مدیریت ریسک یعنی ساختن سازمان‌هایی که نه‌تنها از بحران‌ها جان سالم به در می‌برند، بلکه از دل آنها قوی‌تر بیرون می‌آیند.
همان‌طور که طالب می‌گوید:
«بزرگ‌ترین ریسک در درون ماست؛ در اعتمادبه‌نفس بیش‌ازحد و غرورمان».
@EnterpriseRiskManagement
https://t.me/ExecutiveManagement

✳️ فساد چگونه به اقتصاد آسیب می‌رساند؟

👤 مهرپویا علا

■ فساد اقتصادی منابع کمیاب جامعه را از مناسبات بازار خارج می‌کند. وقتی منابع از مناسبات بازار خارج می‌شوند، تصمیم‌گیری در مورد چگونگی استفاده از آن‌ها به دست کسانی می‌افتد که بهره‌وری کمتری دارند و تنها به‌واسطۀ روابط سیاسی خود به این قدرت تصمیم‌گیری دست یافته‌اند.
در نتیجه هرچه کمتر از منابع کمیاب و ارزشمند موجود در کشور به‌گونه‌ای بهینه استفاده خواهد شد. پیامد تداوم این روند فقیرتر شدن کشور است.

اگر پیامد فساد اقتصادی تنها این بود که فرد فاسد خانۀ پایین‌شهر خود را ترک کند و به بالا شهر منتقل شود یا سالی چند مسافرت خارجی برود باز آن‌قدر به جامعه آسیب وارد نمی‌شد که تصمیم‌گیری در مورد منابع اقتصادی کشور در دستان بی‌کفایت او بیفتد.

ادامه مطلب؛
https://B2n.ir/xp1954

✳️ حذف صفرها آسان است، درمان تورم نه! | اقتصاد ایران گروگان سیاست است

✍ محمود جامساز، اقتصاددان

✅ با تصویب نهایی حذف چهار صفر از پول ملی در مجلس، موجی از واکنش‌ها در میان اقتصاددانان شکل گرفته است.
محمود جامساز در گفت‌و‌گو با رویداد۲۴ می‌گوید این اقدام «هیچ تأثیری بر تورم ندارد» و بدون اصلاحات ساختاری، «صرفاً مُسکن روانی» است.
وي توضیح می‌دهد که تورم یک ضایعه اقتصادی بزرگ در ایران است که «همواره ریشه پولی داشته و عمدتاً متأثر از نحوه تأمین کسری بودجه و چاپ اسکناس بوده است.»

او تأکید می‌کند که «اقتصاد ما دچار تورم مزمن است و با توجه به شرایط سیاسی فعلی، یعنی افزایش کسری بودجه دولت، شدیدتر شدن تحریم‌ها و قرار گرفتن کشور در موقعیت جنگی، و شکل گیری ائتلاف بین المللی بر علیه کشور، انتظار افزایش تورم نیز وجود دارد.»
به زعم این تحلیلگر اقتصادی؛ «سیاست‌های بانک مرکزی برای کنترل تورم ناکارآمد است. دولت همواره به مسائل فرعی پرداخته است، در حالی که باید به ریشه اصلی، یعنی کنترل نقدینگی، بپردازد.»

ادامه مطلب؛
https://www.rouydad24.ir/fa/news/430811

*اقتصادی که مولد سرقت است*

✍️کامبیز نوروزی

از رشد ۶۰۰ درصدی سرقت در یک روند ثابت باید نگران بود. این رشد ناشی از سیاستهای اقتصادی اجتماعی است.

♈️در سال ۱۳۸۵ جمعیت ایران ۷۰میلیون‌و ۵۰۰ هزار نفر است. آمار سرقت در همین سال ۱۵۶هزار و ۶۲۷ مورد است و ۱۳۰هزارو ۴۹۵ سارق دستگیر شده‌اند.
نرخ تورم در این سال ۱۱،۹ درصد است. تعداد سرقت‌ها معادل دو دهم درصد کل جمعیت است و بیش از ۸۰ درصد تعداد سرقت‌ها، سارقان دستگیر شده‌اند.

♈️در سال ۱۴۰۲ جمعیت ایران ۸۶ میلیون نفر است. آمار سرقت ۹۳۹هزارو ۱۹۵ مورد است. و ۳۶۰هزارو ۱۵۸ سارق دستگیر شده‌اند.
در سال ۱۴۰۲ نرخ تورم ۴۰،۷ درصد است. در همین سال تعداد سرقت‌ها معادل ۱،۱ درصد کل جمعیت کشور است و فقط ۳۸ درصد تعداد سرقت‌ها سارقان دستگیر شده‌اند.

♈️درحالی‌که در این دوره جمعیت کشور حدود ۲۱ درصد افزایش یافته است، آمار سرقت ۶۰۰ درصد رشد داشته است.
♈️در طول این مدت نسبت سرقت به کل جمعیت، پنج برابر شده است.
♈️در سال ۱۳۸۵ معادل حدود ۸۰ درصد سرقت‌ها، و در سال ۱۴۰۲ فقط معادل ۳۸ درصد سارقان دستگیر شده‌اند.

متن کامل
https://www.sharghdaily.com/fa/tiny/news-1057185

*توهم اثربخشی*

دکتر سهراب رستمی‌کیا، کارشناس مدیریت و اقتصاد

در دنیای مدیریت، گاه شاهد رفتارهایی هستیم که بیش از آن‌ که بر واقعیت‌های عملکردی تکیه داشته باشند بر ذهنیت‌های فردی و برداشت‌های شخصی استوارند. در این میان، مفهومی به نام «توهم اثربخشی» مطرح می‌شود که به احتمال زیاد، مسیر تصمیم‌گیری و ارزیابی مدیر را به بیراهه می‌برد. برای آغاز بحث، لطفا توضیح دهید منظور از توهم اثربخشی دقیقا چیست و چگونه می‌توان آن را از مفاهیمی مانند اعتماد به‌نفس یا خودباوری -که در ظاهر مشابه به‌نظر می‌رسند اما در لایه‌های عمیق‌تر از نظر ماهیت و پیامد، تفاوت‌های اساسی با این پدیده دارند- تفکیک کرد و تشخیص داد؟

توهم اثربخشی را می‌توان یکی از پیچیده‌ترین اشکال خودفریبی در عرصه مدیریت دانست؛ حالتی که فرد بدون دستیابی به نتایج واقعی و بدون بهره‌گیری از روش‌های مؤثر برای تحقق اهداف، صرفا بر پایه ذهنیت‌های شخصی، ویژگی‌های رفتاری یا شرایط محیطی، عملکرد خود را اثربخش تلقی می‌کند. این تصور نادرست، برخلاف تعریف اصیل اثربخشی است که بر تحقق هدف از طریق بهترین و کارآمدترین مسیرها تأکید دارد. مدیر گرفتار این توهم، معمولا از پذیرش اشتباهات خود امتناع می‌ورزد، نقد را تهدید تلقی می‌کند و رفتاری متکبرانه و نمایشی از خود بروز می‌دهد. چنین نگرشی مانع اصلاح مسیر می‌شود و زمینه‌ساز قضاوت‌های نادرست، تصمیم‌گیری‌های اشتباه و در نهایت، عملکردی ضعیف و غیرپاسخگو خواهد بود.
در نقطه مقابل، اعتماد به‌نفس واقعی بر شناخت دقیق از توانایی‌ها، محدودیت‌ها و تجربیات فردی استوار است. فردی با این نوع اعتماد، اشتباهات خود را می‌پذیرد، آن‌ها را فرصتی برای رشد می‌داند و از شنیدن نقد هراس ندارد، چنین مدیری نقدها را ابزاری برای بهبود می‌بیند. این اعتماد درونی، رفتاری آرام، مطمئن و انعطاف‌پذیر به همراه دارد و فرد را به سوی تصمیم‌گیری‌های واقع‌گرایانه و عملکرد مؤثر سوق می‌دهد.
برای روشن‌تر شدن تفاوت میان این دو رویکرد مثالی می‌زنم. تصور کنید مدیری فاقد مهارت کافی در یک حوزه تخصصی باشد اما خود را بسیار توانمند بپندارد. چنین فردی در مواجهه با چالش‌ها، هم عملکرد ضعیفی خواهد داشت و هم از پذیرش اشتباهات خود سر باز خواهد زد. در مقابل، مدیری با اعتماد به‌نفس واقعی، نقاط ضعف خود را می‌شناسد، برای بهبود تلاش می‌کند و شکست را پلی برای یادگیری و رشد می‌داند.
در نهایت، اعتماد به نفس واقعی، نیرویی درونی و مبتنی بر واقعیت است که فرد را به سوی پیشرفت هدایت می‌کند، در حالی‌که توهم اثربخشی، باوری کاذب است که مسیر تصمیم‌گیری را منحرف می‌سازد و می‌تواند به مانعی جدی در برابر رشد فردی و تحول سازمانی بدل شود.

ادامه مطلب؛
https://www.ettelaat.com/issue/1/29060/640/page/4

✳️ رانت رفقا
ثروتمندان ایرانی چگونه ثروت‌اندوزی می‌کنند؟

✍ آیسان تنها

✅ برخی گزارش‌ها حاکی از آن است که در سال‌هایی که اقتصاد ایران روزهای سختی را از سر می‌گذراند و از قدرت خرید عموم خانوارهای ایرانی کاسته می‌شد، به صورت موازی بر تعداد ثروتمندان ایرانی افزوده شده است.
در شرایطی که بی‌ثباتی‌های اقتصاد کلان اکثریت مطلق جامعه ایران را گرفتار فقر کرده است، عده‌ای هم از این شرایط سود کلان به جیب زده‌اند.

■ رانت‌های نهفته در اقتصاد ایران کم نیست و افراد زیادی را به شکلی عجیب ثروتمند کرده است. در نقطه مقابل، افرادی هم وجود دارند که برای جبران گرفتاری خود به فروش کلیه رو می‌آورند.

در خردادماه سال 1400 مجله فوربس درباره ثروتمندان ایرانی گزارش پر سروصدایی منتشر کرد.
در گزارش این نشریه آمده بود که ایران شاهد افزایش ثروتمندان در میان تحریم‌ها و کووید19 بوده است. در این گزارش با اشاره به ترم HNWI درباره ایران افزایش ثروتمندان ایرانی را توضیح داده است. افراد با ثروت خالص بالا (HNWI) اصطلاحی است که برخی بخش‌های صنعت خدمات مالی برای تعیین افرادی به کار می‌برند که دارایی‌های قابل سرمایه‌گذاری (دارایی‌هایی مانند سهام و اوراق قرضه) آنها از مقدار معینی بیشتر است.

به‌طور معمول، باید دارایی‌های مالی (به استثنای محل سکونت اصلی آنها) این افراد، ارزشی بیش از یک میلیون دلار داشته باشد. در گزارش فوربس آمده است که در سال 2020، تعداد افراد با ثروت خالص بالا (HNWI) در ایران 6 /21 درصد افزایش یافته است.
این میزان بسیار بالاتر از میانگین جهانی 3 /6 درصد دوران مذکور بوده است.

ثروت جمعی این میلیون‌دلاری‌ها حتی با سرعت 3 /24 درصد رشد کرده است. در این گزارش نوساناتی که بازار سهام ایران در آن مقطع مشخص تجربه کرده از دلایل این رشد عنوان شده است.
در ادامه اطلاعاتی که فوربس منتشر کرده اشاره‌ای هم به گزارش شرکت مشاوره کپجمینی داشته است. در این گزارش آمده است که «فقط در یک سال در بازه زمانی مارس تا جولای ارزش معاملات بورس تهران در مقایسه با مدت مشابه سال قبل 625 درصد افزایش یافته است».
برای روشن‌تر شدن ابعاد ماجرا به شاخص S&P 500 اشاره شده که در مدت مشابه کمی بیش از 16 درصد افزایش یافته است. S&P 500 یک شاخص بازار سهام است که عملکرد سهام 500 شرکت از بزرگ‌ترین شرکت‌های فهرست‌شده در بورس‌های سهام در ایالات‌متحده را دنبال می‌کند.

S&P 500 یکی از رایج‌ترین شاخص‌های سهام است. در سال‌های تحریم و با محدود شدن دسترسی به دارایی‌های بین‌المللی از طریق تحریم‌ها، بسیاری از ثروتمندان ایرانی سرمایه‌های بیشتری وارد بازارهایی مانند سهام، ارز و سکه کردند.
در آن گزارش فوربس هم به روانه شدن سرمایه ثروتمندان ایرانی به بازار سهام در بازه زمانی مذکور اشاره شده است. در آن دوران بازار گاوی2 خود موفق به ایجاد افراد میلیون‌دلاری شد. در آن دوران کپجمینی برآورد کرده بود که در ایران حدود 250 هزار نفر میلیون‌دلاری وجود داشته باشد که اکثر آنها در پایتخت، تهران، زندگی می‌کنند...

ادامه مطلب؛
https://www.tejaratefarda.com/بخش-ایران-اقتصاد-اجتماعی-20/44700-رانت-رفقا
كانال قواعدبازی