FactNameh | فکت‌نامه
110K subscribers
4.28K photos
732 videos
3 files
4.27K links
فکت‌نامه اولین سایت درستی‌سنجی (فکت‌چکینگ) سیاسی درباره‌ی ایران است.
وبسایت: factnameh.com
بات تلگرامی فکت‌نامه:‌ @FactnamehBot
ارتباط مستقیم: @FactNamehAdmin
twitter.com/factnameh
fb.com/factnameh
instagram.com/factnameh
Download Telegram
❓آیا شواهد کوانتومی از وجود روح کشف شده‌است؟

🔹در شبکه‌های اجتماعی خبری شایعه شده: «محققان فیزیک انجمن ماکس پلانک در کشور آلمان می‌گویند به شواهدی از روح انسان دست یافته‌اند!»


🔹انتشار شایعاتی به این مضمون پیش‌تر نیز در شبکه‌های اجتماعی سابقه دارد اما این بار منبع خبر، مقالاتی است که در روزنامه‌های عامه‌پسند بریتانیایی مانند سان و اکسپرس منتشر شده است. در بخش‌هایی از این مقالات به نظریات جدلی راجر پنروز، فیزیک‌دان و ریاضی‌دان سرشناس انگلیسی درباره ماهیت کوانتومی «آگاهی» اشاره شده.

🔹پنروز برای تبیین این نظریه از ایده ریزلوله‌ها استفاده کرده‌است. این ایده از استوارت همروف است. او درباره مفهومی به‌نام «روح کوانتمی» با دیپاک چوپرا مقاله‌ای دارد.

🔹با این‌حال برای این فرضیه که ارک-ار (Orch-Or) نام دارد، نه تنها هیچ شاهد و آزمون تجربی وجود ندارد، بلکه نقدهای جدی از سوی فیزیک‌دانان، عصب‌شناسان و فلاسفه ذهن به آن وارد شده و آن را در رده شبه‌علم قرار داده‌است.


🔹در مقاله روزنامه‌های سان و اکسپرس و به تحقیقات موسسه ماکس پلانک اشاره شده‌است. منبع این ادعا هم از مطلب دیگری است که ۲ سال قبل‌ در وب‌سایت Outer Places منتشر شده‌‌است اما این سایت حذف شده و احتمالا مطلب از یک وبلاگ کپی شده.

🔹در مطلب اصلی به گفته‌های هانس-پیتر دور، معاون بخش فیزیک موسسه ماکس اشاره شده است. آقای دور در سال ۱۹۹۷ بازنشسته شده و در زمان نگارش این مقاله، از دنیا رفته‌بود. صحبت‌های نقل شده از دکتر دور در این مقاله کلی است و اشاره‌ای به کشف شواهد روح نمی‌کند.

🔹در این گزارش‌ها همچنین به تحقیقات کریستین هلویگ از موسسه بیوفیزیک و شیمی ماکس پلانک اشاره شده، در حالی که نه در موسسه ماکس پلانک و نه در پایگاه‌های علمی مانند گوگل اسکولار و اسکوپوس، اثری از چنین فردی دیده نمی‌شود.

🔹به ‌این ترتیب ادعای اینکه «فیزیکدانان منشا کوانتومی روح را کشف کردند» نادرست است.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
❓فکت‌ها و ابهام‌ها درباره سرنوشت حسین عبدالباقی

🔹یک ماه از حادثه ریزش متروپل در آبادان می‌گذرد. در این مدت اخبار و شایعات زیادی در رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی درباره مرگ مالک و سازنده متروپل منتشر شد‌.

🔹در یک گزارش-گاهشمار فکت‌ها و ابهام‌ها درباره سرنوشت حسین عبدالباقی را بازخوانی کرده‌ایم.

🔹روایت رسمی مرگ عبدالباقی، به دلیل سابقه رسانه‌ها و مقام‌های جمهوری اسلامی در انتشار گزارش‌های خلاف واقع در شرایط بحرانی، قابل استناد نیست، اما روایت‌های غیررسمی نیز یا بر مبنای تحلیل، حدس و گمان یا اطلاعات غیرقابل راستی‌آزمایی منابع ناشناس، مطرح شده‌اند.

🔹در روایت رسمی، تناقض‌هایی وجود دارد که مهم‌ترین آنها انتشار اخبار ضد و نقیض درباره بازداشت عبدالباقی و انتشار فهرست‌‌های مخدوش قربانیان در نخستین ساعات پس از حادثه است. در روایت غیررسمی نیز تاکنون سند یا دلیل محکمی برای اثبات زنده ماندن عبدالباقی ارائه نشده است.

🔹از مهم‌ترین ابهام‌های مطرح شده می‌توان به تایید هویت جسد منسوب به عبدالباقی، ناهمخوانی ساعت دوربین‌های مداربسته، تفاوت رنگ لباس، موقعیت مکانی محل دفتر عبدالباقی در ساختمان و... اشاره کرد.
برای این موارد روایت‌های موازی وجود دارند که این ابهام‌ها را توضیح می‌دهند.

🔹تاکنون چند فایل صوتی به اسم کارمند پزشکی قانونی، پرستار، همسایه حسین عبدالباقی منتشر شده. هویت واقعی این افراد و ادعاهای آنها، هیچکدام قابل تایید نیست. گزارش شاهدان محلی معمولا یکی از منابع روزنامه‌نگاران است، اما گفته‌های شاهدان محلی بدون راستی‌آزمایی قابل استناد نیست.

🔹نمی‌توانیم به طور قطعی بگوییم چه اتفاقی برای حسین عبدالباقی رخ داده است. بازخوانی سیر وقایع و تحلیل آنها نشان می‌دهد به همان نسبت که گزارش‌های رسمی سند قطعی مرگ او نیست، سند یا دلیل منطقی محکم و قطعی برای زنده ماندن و متواری شدن او وجود ندارد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

✅ @Factnameh
❗️مقایسه لباس ماریا زاخارووا سخنگوی وزیر خارجه روسیه در ایران و عربستان

🔹تصویری از ماریا زاخارووا، سخنگوی وزیر امور خارجه روسیه در وزارت خارجه ایران منتشر شده که در آن او مانتویی جلو باز با پیراهنی کوتاه به تن دارد و در حالی که عکس قاسم سلیمانی پشت سر او دیده می‌شود مشغول استفاده از تلفن همراه خود است.

🔹این عکس با واکنش‌های زیادی در شبکه‌های اجتماعی روبرو شد و کاربران حجاب او را با حجاب اجباری زنان در ایران و سایر دیپلمات‌هایی که به ایران می‌آیند مقایسه کرده و برخورد مقامات ایرانی را در این باره دوگانه ارزیابی کردند.

🔹در این میان رحمت‌الله بیگدلی، فعال سیاسی، این تصویر به همراه تصویر دیگری از خانم خازارووا را با پوشش کامل در صفحه توییتر خود منتشر کرد و گفت که عکس دوم در عربستان گرفته شده.

🔹عکسی که آقای بیگدلی به عنوان تصویر خانم زاخارووا در عربستان منتشر کرد را در گوگل جستجو کردیم و به صفحه فیسبوک خانم زاخارووا رسیدیم. او این عکس را تاریخ ۹ سپتامبر ۲۰۱۷ (۱۸ شهریور ۱۳۹۶) در صفحه فیسبوک خود منتشر کرده و در توضیحات عکس تاکید کرد در عربستان سعودی گرفته شده است.

🔹در همان زمان هم عکس باحجاب خانم زاخارووا خبرساز شده و انتقاداتی را از سوی هموطنانش در پی داشت با این مضمون که این شکل لباس پوشیدن (با این میزان حجاب) تن دادن به خواسته کشورهای عربی و از دست رفتن هویت اروپایی اوست. ماریا زاخارووا از سال ۲۰۱۵ در سمت سخنگوی وزارت امور خارجه روسیه در حال فعالیت است.

🔹با این اوصاف مشخص است عکس منتشر شده توسط آقای بیگدلی «درست» است و سخنگوی وزارت خارجه روسیه، پیش‌تر در عربستان با لباسی متفاوت از آنچه به تن دارد، ظاهر شده است.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
🗞شماره دوازدهم از مجموعه مقالات «#نشر_اکاذیب» و نگاهی به اخبار مربوط به درستی‌سنجی و مبارزه با اطلاعات نادرست در جهان منتشر شد.

✅در این شماره می‌خوانید:

🔹چرا دو هشتگ USSLiberty# و MemorialDay# بر روی شبکه‌ اجتماعی توییتر توسط حساب‌های نزدیک به موسسه مصاف علی اکبر رائفی پور ترند شدند و ارتباط این هشتگ‌ها با حمله‌ جنگده‌های ارتش اسرائیل به ناو اطلاعاتی نیروی دریای آمریکا، یواس‌اس لیبرتی در جریان جنگ شش روزه‌ اعراب و اسرائیل در سال ۱۹۶۷ چیست؟

🔹تاکتیک جدید کارزار‌های اطلاعات نادرست مربوط به پدیده‌ تغییرات آب و هوایی؛ چگونه مسائل مربوط به تغییرات آب‌ و‌ هوایی هدف کارزار‌های اطلاعات نادرست قرار می‌گیرند.

🔹بازگشت یک خبر جعلی قدیمی پس از ۱۵ سال در میانه‌ بحران قانون حق مالکیت سلاح در آمریکا، واکسن کرونا و شایعه ارتباطش با سندروم رمزی هانت، ویدیوی یک حشره که ادعا می‌شد یک ریز‌پهباد در اختیار ارتش آمریکا است از دیگر مطالب این شماره «نشر اکاذیب» خواهد بود.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
Audio
🎙این هفته در اپیزود ۶۵ پادکست فکت‌نامه، به سراغ مجموعه‌ای از خبرهای نادرست درباره کریستیانو رونالدو و اسرائیل می‌رویم. خبرهای نادرستی که از منابع مختلفی تولید شدند اما صداوسیمای ایران، همه آنها را در این سال‌ها به عنوان حقایقی درباره این ستاره پرتغالی مطرح کرد.

🔹سوژه دیگر هفته مربوط به حسین عبدالباقی، مالک ساختمان متروپل است؛ مردی که خبرهای ضدونقیضی از زنده‌بودن یا مرگ او دست‌به‌دست ‌شد. بررسی می‌کنیم این خبرها چه منابعی داشتند و چه جریان‌های خبری‌ای درباره آن به انتشار اخبار پرداختند.

🔹فکت‌چک‌هایی درباره رشد سرمایه‌گذاری خارجی در ایران و دریافت سیگنال‌های فرازمینی در چین را هم مرور خواهیم کرد.

🔹فرهاد، سردبیر فکت‌نامه نیز از نروژ درباره کنفرانس فکت‌چکینگ گلوبال فکت ۹ صحبت می‌کند؛ دورهمی سالیانه فکت‌چکرها از سراسر جهان که امسال بعد از دو دوره آنلاین، بالاخره به صورت حضوری برگزار شد.

🎙پادکست فکت‌نامه را از همه اپلیکیشن‌های دریافت پادکست بشنوید.

📣 هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در گوگل پادکست بشنوید

👈 در اپل پادکست بشنوید

👈 در اسپاتیفای بشنوید

✅ @Factnameh
❓فتاح احمدی، معاون وزیر دادگستری، می‌گوید: «با روی کار آمدن طالبان در افغانستان، تعداد کودکان کار در ایران حدود ۲۰ برابر افزایش یافت».

🔹این ادعا نمی‌تواند با واقعیت تطابق داشته باشد، برآوردهای رسمی از جمعیت ۵۰ تا ۷۰ هزار نفری و آمار غیررسمی تا حدود ۹۰۰ هزار نفری کودکان کار در ایران حکایت دارد.

🔹بر اساس برآورد آژانس امور پناهندگان سازمان ملل متحد از زمان به قدرت رسیدن طالبان در افغانستان حدود ۷۵۰ هزار افغانستانی وارد ایران شده‌اند.

🔹بر اساس برآورد یونیسف یک نفر از هر ۸ مهاجر در دنیا کودک است. اگر ما این برآورد را در مورد مهاجران افغانستانی دو برابر هم در نظر بگیریم یعنی در طول یک سال گذشته حدود ۱۸۷ هزار کودک افغانستانی وارد ایران شده‌اند، اگر همه‌شان کودک کار باشند این رقم حدود ۳ برابر آمار رسمی و یک پنجم آمار غیررسمی کودکان کار در ایران است.

🔹بنابراین «فکت نامه» به ادعای فتاح احمدی، معاون وزیر، مبنی بر اینکه: «با روی کار آمدن طالبان در افغانستان، تعداد کودکان کار در ایران حدود ۲۰ برابر افزایش یافت» نشان نادرست می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
📊 برخی رسانه‌ها مثل فارس و ایندیپندنت فارسی به نقل از ابراهیم رئیسی نوشته‌اند: «رشد اقتصادی در سه ماه اول سال به ۲۰درصد رسیده است.»

🔹رشد اقتصادی ۲۰درصد بسیار بزرگ و غیرمنطقی است. رئیسی هم در مصاحبه خود درباره «رشد تجاری» صحبت کرده، نه رشد اقتصادی.

🔹آمار رشد اقتصادی بهار ۱۴۰۱ هنوز منتشر نشده، اما احتمالا کمتر ۵ درصد است. اما در ماه‌های گذشته آمارهای رسمی نشان از رشد ارزش تجارت خارجی (صادرات و واردات) دارند. ما پیش‌تر گزارش‌هایی درباره انتشار اخبار گمراه‌کننده درباره رشد تجارت خارجی و صادرات غیرنفتی، منتشر کرده‌ایم.

🔹آمار نشان می‌دهد موتور محرک رشد ارزش تجارت خارجی، افزایش جهانی قیمت‌ها است، وگرنه حجم تجارت خارجی تغییر چندانی نکرده است.

🔹مرکز آمار نرخ رشد اقتصادی سه ماهه چهارم سال ۱۴۰۰ را ۲/۳ درصد و بانک مرکزی ۵/۷ درصد محاسبه کرده است.

🔹بالاترین نرخ رشد اقتصادی فصلی ایران در سه‌ماهه پایانی سال ۱۳۹۵، تحت تاثیر برجام و افزایش چشمگیر تولید نفت به ثبت رسیده است. مرکز آمار رشد سه‌ماهه چهارم سال ۱۳۹۵ را ۱۷ درصد و بانک مرکزی ۱۱ درصد محاسبه کرده است.
❗️مقایسه طرح دولت برای تامین کالاهای اساسی در ایران و اروپا؛ ماجرای کوپن چیست؟

🔹ابراهیم رئیسی می‌گوید: «برخی از کشورهای اروپایی نیز به دلیل گرانی کالاهای اساسی روش تخصیص کوپن را برای توزیع کالا در پیش گرفتند و برخی کالاها را بدین شکل در کشورشان توزیع می‌کنند.»

🔹کوپن یا کالابرگ بر اساس آنچه در دهه ۶۰ در زمان جنگ ایران و عراق و اندکی پس از آن اجرا شد، کاغذ یا برگه‌ای اعتباری است که از سوی دولت در اختیار افراد و خانوارها قرار می‌گیرد و بر اساس آن متناسب با شرایط افراد یا خانوارها از جمله تعداد افراد تحت پوشش خانوار، کالاهایی خاص معمولا اقلام اساسی همچون برنج، روغن، انواع گوشت، تخم‌مرغ، قند و شکر و …در اختیار شهروندان قرار می‌گیرد.

🔹در این نظام کوپنی، کالابرگ یا کوپن واسطه سهمیه‌بندی و رساندن اقلام کوپنی به افراد جامعه است.

🔹تا آنجایی که ما می‌دانیم استفاده از کوپن برای سهمیه‌بندی کالا در اروپا هیچگاه اجرایی نشده‌است، اما در برخی کشورهای اروپایی طرح‌هایی برای حمایت از گروه‌های کم‌درآمد مطرح شده است. این تصمیم در پی افزایش شدید قیمت انرژی و مواد غذایی و افزایش کم‌سابقه نرخ تورم گرفته شده است.

🔹از جمله می‌توان به طرح امانوئل مکرون، رئیس‌جمهوری فرانسه راه‌اندازی سیستم کوپنی، خانوارهای متوسط و کم‌درآمد به غذا اشاره کرد. این سیستم بیش از آنکه شبیه نظام توزیع کالای کوپنی در ایران باشد، شبیه بسته‌های حمایتی برای خانوارهای کم‌درآمد در ایران است.

🔹افزایش بی‌سابقه قیمت بنزین و گازوئيل در اروپا نیز باعث شده تا دولت‌های مختلف اروپایی از جمله آلمان، فرانسه، آلمان، یونان، قبرس، ایتالیا، اسپانیا، پرتغال، بلژیک، رومانی، استونی و لیتوانی تسهیلاتی را برای کاهش هزینه‌های انرژی، سفر و دیگر هزینه‌های زندگی شهروندان خود به کار ببندند.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
🎙هر هفته در پادکست فکت‌نامه، خلاصه‌ای از درستی‌سنجی‌های هفته و حواشی احتمالی پیرامون آنان شرح داده می‌شود.

✅ فرهاد و رضا، سردبیر و دبیر تحریریه فکت‌نامه، متناسب با موضوعات روز ایران و جهان و در دایره فکت‌چکینگ، توضیحاتی را به طور اختصاصی برای مخاطبان پادکست فکت‌نامه ارائه می‌کنند.

🎙پادکست فکت‌نامه را از همه اپلیکیشن‌های دریافت پادکست بشنوید.

📣 هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در گوگل پادکست بشنوید

👈 در اپل پادکست بشنوید

👈 در اسپاتیفای بشنوید

✅ @Factnameh
❗️تونل جاده سرچم اضافی نیست و کاربرد ایمنی دارد

🔹در شبکه‌های اجتماعی خبری منتشر شده مبنی بر اینکه در جاده سرچم، که تونل‌های زیادی دارد، یک تونل اضافی ساخته شده تا تعداد تونل‌ها به ۱۲تا رسیده و به‌نام دوازده امام نامگذاری شود.

🔹این شایعه اخیرا ساخته نشده و ردپای آن در شبکه‌های مجازی و سایت‌های خبری به سال ۹۶ هم می‌رسد. یک‌بار هم در سال ۹۹ یک گزارشگر من‌وتو، ویدیویی از این تونل منتشر کرد. گفته می‌شود که این تونل «امام محمد باقر» نام‌دارد.

🔹بررسی‌های فکت‌نامه نشان می‌دهد که این تونل در حقیقت یک گالری است که برای جلوگیری از تاثیر رانش زمین و پدیده سنگ افت که باعث بسته‌شدن جاده می‌شود، در جاده سرچم ساخته شده و هشتمین تونل (امام رضا) این جاده از سمت اردبیل است. گالری‌ها را می‌سازند تا جلوی بسته‌شدن راه در اثر ریزش سنگ را بگیرند. طول این گالری کمتر از ۶۰ متر است.

🔹جاده سرچم، یکی از مهم‌ترین جاده‌های استان اردبیل است که محمود احمدی‌نژاد در زمان استانداری‌اش در ساخت آن نقش مهمی‌داشت و خودش در مقام ریاست جمهوری آن را افتتاح کرد. به این جاده انتقادات زیادی وارد است. تقریبا هرسال پدیده سنگ افت، چند روزی باعث بسته شدن این راه می‌شود، بنابراین ایجاد ۳ گالری در کنار ۹ تونل در این پروژه لحاظ شده‌است.

🔹بنابراین فکت‌نامه به ادعای ساخته‌شدن یک تونل اضافی در جاده سرچم، نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
❓آیا ششمین گفتگوی تلویزیونی ابراهیم رئیسی با مردم در طول روز ضبط شده‌بود؟

🔹گروهی از کاربران شبکه‌های مجازی پس از پخش ششمین گفت‌وگوی تلویزیونی رئیسی با مردم در شب چهارم تیر ۱۴۰۱ با اشاره به نور تابیده شده از پنجره‌های اتاق، ادعای پخش زنده این گفت‌وگو را زیر سوال برده و مدعی شدند که این گزارش در نور روز ضبط شده است.

🔹اما بررسی‌های ما نشان می‌دهد:

1️⃣میزان نور تابیده شده از پنجره‌ها در طول این گفت‌وگوی یک ساعته ثابت و بدون تغییر بوده‌است.
2️⃣نور از پایین به پنجره‌ها تابیده شده.
3️⃣شدت و میزان نور تابیده شده از دو پنجره (پشت رئیسی و پشت مجری) که روبه‌روی هم قرار گرفته‌اند، یکسان است.
4️⃣تصاویری از مصاحبه‌های پیشین رئیسی و روحانی موجود است که نشان می‌دهد نورپردازی اتاق از طریق بازتاب نور از پنجره‌ها امری طبیعی و عادی است.

🔹این یعنی ادعای «زنده‌‌نبودن مصاحبه رئیسی با اتکا به نور تابیده شده از پنجره‌ها» نادرست است.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
🌎 فکت‌ها و دنیای امروز؛ گزارشی از گلوبال فکت ۹ در شهر اسلو

🔹کنفرانس سالانه فکت‌چکینگ Global Fact امسال در اسلو پایتخت نروژ با حضور بیش از ۵۰۰ فکت‌چکر، روزنامه‌نگار و پژوهشگر از سراسر دنیا به میزبانی شبکه جهانی فکت‌چکینگ (International Fact-Checking Network) برگزار شد. فکت‌نامه نماینده فکت‌چکینگ فارسی‌ در این کنفرانس بود.

🔹در این گزارش می‌خوانید؛

✅درستی‌سنجی، دموکراسی و اوکراین
✅نشست جنجالی با یوتیوب و نگرانی
✅ فکت‌چکرها،فکت‌چک خودکار و آینده
✅ موسس گروه «پرنده‌ها واقعی نیستند»
✅از روسیه و اوکراین تا همه‌گیری کرونا
✅کارگاه‌های کاربردی فکت‌چکینگ
✅مهمانی شهردار اسلو
#GlobalFact9

🔹گزارش کامل ما از این همایش:

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
🌈 ادعای نادرست درباره مجازات زندان برای برافراشتن پرچم رنگین‌کمان در جام‌جهانی قطر

🔹در شبکه‌های اجتماعی ادعایی منتشر شده مبنی بر اینکه هر کس در مسابقات جام جهانی فوتبال در قطر پرچم LGBT را بلند کند به ۶ تا ۱۱ سال زندان محکوم خواهد شد. این جمله که به نقل از «سخنگوی قطر» ذکر شده، در واقع ترجمه‌ای از یک توییت انگلیسی بوده است.

🔹هیچ مقام قطری چنین چیزی نگفته است. اخیرا ژنرال عبدالعزیز عبدالله الانصاری که مسئول امنیت هشت استادیوم قطری در زمان جام‌جهانی است، در گفت‌وگو با آسوشیتدپرس گفته بود که گرفتن این پرچم‌ها از افراد برای حفاظت از آنان در برابر حمله‌های احتمالی سایر تماشاچیان خواهد بود. او تاکید کرد که از حضور زوج‌های LGBT در قطر استقبال می‌شود و مشکلی در این باره وجود ندارد. این در حالی است که روابط مردان هم‌جنس‌خواه در این کشور جرم‌انگاری شده است.

🔹الانصاری خطاب به دگرباشان می‌گوید که اگر می‌خواهند عقاید خود را در این باره بیان کنند آن را در جامعه‌ای انجام بدهند که پذیرفته خواهد شد اما برای انجام این کار به قطر نروند و به کل یک جامعه با این کار «توهین» نکنند.

🔹در قطر رابطه جنسی مردان با یکدیگر می‌تواند تا ۳ سال زندان در پی داشته باشد، علاوه بر قانون جزایی کشور قطر که برای رابطه جنسی مردان (مسلمان و غیرمسلمان) حکم جریمه و زندان تعیین کرده، در این کشور دادگاه‌های شرعی هم وجود دارد که بر اساس آن مجازات مردان مسلمان همجنس‌گرا اعدام است، با وجود این تاکنون هیچ موردی از اجرای چنین حکمی در این کشور ثبت نشده است.

🔹با وجود همه این موارد، هیچ مقام قطری صحبتی درباره حبس ۷ تا ۱۱ سال بابت در دست داشتن پرچم رنگین‌کمانی نکرده است. بنابراین ما به این ادعا نشان «نادرست» می‌دهیم.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
📚 مکتب‌خانه دایر شد!

🔹از امروز تا هفته‌های آینده، در ۱۵ ویدئو انیمیشن آموزشی بعضی از روش‌های درستی‌سنجی را با هم مرور می‌کنیم. بعد از آن شما می‌توانید با ابزارها و روش‌هایی ساده نشانه‌های جعلی بودن را در اخبار، عکس‌ها و ویديوها شناسایی کنید.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
🎙گلوبال فکت در اسلو

🔹بخش ابتدایی اپیزود ۶۶ پادکست هفتگی فکت‌نامه، گزارش فرهاد از نهمین کنفرانس سالانه فکت‌چکرها در اسلوی نروژ است. او درباره مهم‌ترین اتفاق‌هایی صحبت می‌کند که در طول این کنفرانس چهار روزه مشاهده کرده است و کمی ما را با حال و هوای فکت‌چکینگ در دنیای امروز آشنا خواهد کرد.

🔹کنفرانس تلویزیونی ابراهیم رئیسی و حاشیه‌های آن، چند فکت‌چک این هفته را به خود اختصاص داده است و مرور فکت‌چک‌هایی درباره یک «تونل اضافی» در جاده سرچم به اردبیل، پوشش سخنگوی وزیر امور خارجه روسیه در تهران، مقایسه قیمت خانه در تهران و لس‌آنجلس و البته فکت‌چکی درباره پرچم‌های رنگین‌کمانی در قطر، فکت‌چک‌هایی هستند که در این قسمت آنها را مرور می‌کنیم.

🔹در پایان نیز توضیح می‌دهیم که چرا این گفته که بعد از روی کار آمدن طالبان در ایران جمعیت کودکان کار ۲۰ برابر شده است، ادعایی نادرست است.

🎙پادکست فکت‌نامه را از همه اپلیکیشن‌های دریافت پادکست بشنوید.

📣 هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در گوگل پادکست بشنوید

👈 در اپل پادکست بشنوید

👈 در اسپاتیفای بشنوید

✅ @Factnameh
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
📚جستجوی دقیق‌تر در اینترنت: توصیه‌هایی برای "سرچ گوگل"

🔹 در اولین ویدیو و مقاله #مکتب‌خانه، درباره استفاده موثر از "سرچ گوگل" حرف می‌زنیم و اینکه چطور نتایج مرتبط و معنی‌دارِ جستجو را از نتایج نامرتبط و گمراه‌کننده تفکیک کنیم. نکاتی که ممکن است بعضی‌شان را بدانید، اما لزوما نه همه آنها را.

🔹در این ویديوی آموزشی مشخصا را‌ه‌های محدود کردن ابتدایی نتایج و فرمول‌های جستجو در گوگل را با ذکر مثال‌هایی مرور می‌کنیم.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
📊تورم فعلی در خیلی از کشورها مدت‌هاست تجربه نشده

🔹ابراهیم رئیسی می‌گوید: «خیلی از کشورهای اروپایی، خیلی از کشورهای دنیا امروز تورمی را دارند تجربه می‌کنند که هرگز تجربه نکردند.»

🔹بر اساس گزارش‌های رسمی نرخ تورم در آمریکا و اروپا به حدود ۹ درصد رسیده که بالاترین حد در چهل سال گذشته است.

🔹کشورهای توسعه یافته غربی پیش از دهه ۱۹۸۰ نیز تورم‌های دو رقمی را تجربه کرده‌اند.

🔹به جز این بقیه کشورها نیز در دهه‌های اخیر با موج‌های نسبتا بزرگ را پشت سر گذاشته‌اند که ابعاد آن بیشتر از وضعیت فعلی است.

🔹با این حساب، فکت‌نامه به این گفته ابراهیم رئیسی که «کشورهایی اروپایی و خیلی کشورها امروز تورمی را دارند تجربه می‌کنند که هرگز تجربه نکردند» نشان «نیمه‌درست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
📊مقایسه نادرست درباره قیمت خانه در تهران، دبی و لس‌آنجلس

🔹پایگاه خبری انتخاب در گزارشی نوشته: «خانه‌های دبی و لس‌آنجلس ارزان تر از تهران است». مبنای مقایسه گزارش انتخاب قیمت واقعی املاک بدون احتساب قدرت خرید است.

🔹ممکن است قیمت موردی یک خانه خاص در تهران بیشتر از یک خانه خاص در لس‌آنجلس یا دبی باشد، اما اگر متوسط قیمت فروش املاک را در نظر بگیریم اختلاف قیمت زیادی میان قیمت ملک در تهران و این دو شهر وجود دارد.

🔹براساس گزارش بانک مرکزی در اردیبهشت سال ۱۴۰۱ یعنی کمتر از دو ماه پیش میانگین یک متر مربع واحد مسکونی در تهران ۳۶ میلیون و ۳۵۰ هزار تومان (حدود ۱۲۰۰ دلار) بود.

🔹در گزارش‌های رسمی میانگین قیمت کلی خانه اعلام نمی‌شود، اما محاسبه داده‌های گزارش بانک مرکزی در اردیبهشت ۱۴۰۱ نشان می‌دهد ارزش بهای معامله ۶۰ درصد خانه‌ها کمتر از ۱۰۰ هزار دلار، ۲۰ درصد بین ۱۰۰ تا ۲۰۰ هزار دلار، ۹ درصد بین بین ۲۰۰ تا ۳۰۰ هزار دلار و کمتر از ۶درصد بیش از ۳۰۰ هزار دلار است.

🔹در همین زمان میانگین قیمت واحدی‌های مسکونی فروش رفته در ماه مه ۲۰۲۲ معادل ۱/۱ میلیون دلار است. جست‌وجو در سایت‌های فروش املاک در لس‌آنجلس نشان می‌دهد ارزان‌ترین قیمت پایه برای خانه‌های ارزان‌قیمت در این شهر دست کم ۲۵۰ هزار دلار است.

🔹همچنین میانگین قیمت واحدهای مسکونی فروش رفته در دبی معادل معادل ۴۳۵ هزار دلار آمریکا است. در رده‌بندی گران‌ترین شهرهای دنیا در سال ۲۰۱۹ لس‌آنجلس در رتبه ۸ و دبی در در رتبه ۲۳ قرار دارد. اطلاعاتی درباره قیمت ملک در تهران در این رده‌بندی وجود ندارد.

🔹با این اوصاف فکت‌نامه به این ادعای پایگاه خبری انتخاب که «خانه‌های دبی و لس‌آنجلس ارزان‌تر از تهران است» نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
👩‍🔧باربی ساخت پنتاگون نیست!

🔹حسن رحیم‌پور ازغدی می‌گوید عروسک باربی ساخته پنتاگون است. بر اساس اسناد و گزارش‌هایی که درباره ساخته‌شدن عروسک باربی وجود دارد، این عروسک را یکی از مالکان کمپانی اسباب‌بازی‌سازی مَتِل (Mattel) در آمریکا ساخته است.

🔹او در سال ۱۹۵۶ در سفری که به آلمان داشته با عروسکی آلمانی آشنا می‌شود که شخصیت بزرگ‌سال دارد و آن عروسک را به آمریکا می‌آورد تا با همکاری یکی از طراحان این شرکت به نام جک رایان،‌ در سال ۱۹۵۹ عروسک باربی بر اساس آن طراحی شود.

🔹بنابراین تولید عروسک باربی هیچ ارتباطی با پنتاگون ندارد. تنها ارتباطی که می‌تواند بین عروسک باربی و پنتاگون باشد این است که جک رایان به عنوان یکی از طراحان شرکتی که عروسک باربی را طراحی کرده، در سال‌های ابتدایی کار خود در شرکتی به عنوان مهندس کار می‌کرده که کار آن شرکت، مربوط به موشک‌هایی نظامی بوده است.

🔹به دلیل اینکه هیچ نشانه‌ای مبنی بر نقش پنتاگون در ساخت عروسک باربی وجود ندارد و این ادعای بی‌اساس و عجیب نشان «شاخ‌دار» می‌گیرد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
Audio
🎙گلوبال فکت در اسلو

🔹بخش ابتدایی اپیزود ۶۶ پادکست هفتگی فکت‌نامه، گزارش فرهاد از نهمین کنفرانس سالانه فکت‌چکرها در اسلوی نروژ است. او درباره مهم‌ترین اتفاق‌هایی صحبت می‌کند که در طول این کنفرانس چهار روزه مشاهده کرده است و کمی ما را با حال و هوای فکت‌چکینگ در دنیای امروز آشنا خواهد کرد.

🔹کنفرانس تلویزیونی ابراهیم رئیسی و حاشیه‌های آن، چند فکت‌چک این هفته را به خود اختصاص داده است و مرور فکت‌چک‌هایی درباره یک «تونل اضافی» در جاده سرچم به اردبیل، پوشش سخنگوی وزیر امور خارجه روسیه در تهران، مقایسه قیمت خانه در تهران و لس‌آنجلس و البته فکت‌چکی درباره پرچم‌های رنگین‌کمانی در قطر، فکت‌چک‌هایی هستند که در این قسمت آنها را مرور می‌کنیم.

🔹در پایان نیز توضیح می‌دهیم که چرا این گفته که بعد از روی کار آمدن طالبان در ایران جمعیت کودکان کار ۲۰ برابر شده است، ادعایی نادرست است.

🎙پادکست فکت‌نامه را از همه اپلیکیشن‌های دریافت پادکست بشنوید.

📣 هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در گوگل پادکست بشنوید

👈 در اپل پادکست بشنوید

👈 در اسپاتیفای بشنوید

✅ @Factnameh