💫 بررسی موانع قانونی‌کردن استارلینک در ایران

📣 عیسی زارع‌پور، وزیر ارتباطات می‌گوید: «به دنبال مهیا کردن شرایط فعالیت استارلینک در کشور به صورت قانونی هستم.»

🔹 این ادعا در تضاد با «بنیادی‌ترین» اسناد بالادستی توسعه و چشم‌انداز فضای مجازی و در تناقض آشکار با توسعه شبکه ملی اطلاعات در ایران است.

🔹 مطابق سیاست‌های کلی و احکام ابلاغی علی خامنه‌ای و همچنین قوانین و دستورالعمل‌های مصوب شورای عالی فضای مجازی، شورای عالی انقلاب فرهنگی، دولت، اتصال با اینترنت جهانی در انحصار دولت است.

🔹 یکی از محورهای اصلی سند الزامات شبکه ملی اطلاعات، اتصال به اینترنت در انحصار «گذرگاه‌های ایمن مرزی» است که انحصارا در اختیار نهادهای حکومتی است.

🔹 یکی از محورهای طرح صیانت نیز سپردن گذرگاه‌های مرزی اینترنت به نهادهای نظامی وابسته به رهبر جمهوری اسلامی ایران است.

🔹 فارغ از اینکه آیا شرکت آمریکایی SpaceX می‌تواند در ایران خدمات بدهد یا نه، اصل این موضوع که وزارت ارتباطات به دنبال قانونی کردن آن است، نه‌تنها با اصل و اساس بنیادی‌ترین سیاست‌های جمهوری اسلامی در زمینه مدیریت اینترنت در تناقض است و بلکه حتی با ماهیت شبکه‌ای که با صرف میلیاردها دلار توسط همین وزارت ارتباطات و تحت عنوان «شبکه ملی اطلاعات» در حال توسعه است نیز تناقض دارد؛ امری که مهم‌ترین ماموریت وزارت ارتباطات است.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh

🎙 ابهام‌های پرونده عباس دریس

🔹 این هفته در پادکست فکت‌نامه، سوژه‌های مختلفی را مرور می‌کنیم که یکی از آنها، ابهام‌ها و ایرادهایی است که در پرونده عباس دریس وجود دارد.

🔹 عباس دریس، از متهمان اعتراضات آبان ۹۸ در ماهشهر استان خوزستان است و وکیل او اعلام کرده، حکم اعدام موکلش در دیوان عالی کشور تایید شده است.

🔹 در ادامه توضیح می‌دهیم که چرا به ادعای کاظم صدیقی، امام جمعه تهران نشان شاخ‌دار داده‌ایم. او گفته است خارجی‌ها به بهاییان پول می‌دهند تا در ایران کشف حجاب را عادی کنند.

🔹 همچنین درباره تعداد شرکت‌کنندگان راهپیمایی غدیر، شایعه پخش نذری در سفارت انگلیس، ادعای گمراه‌کننده ممنوع بودن شبکه اجتماعی تردز در اروپا، آمار شاخ‌دار مسئولان درباره میزان اشتغال خالص و همچنین درباره دلیل دوشیفته‌شدن مدارس در ایران و ادعای وجود پشه‌های رباتیک در روسیه نیز صحبت می‌کنیم.

💬 در پایان هم به چند کامنت شنوندگان پاسخ می‌دهیم.

🎙 پادکست فکت‌نامه را از همه اپلیکیشن‌های دریافت پادکست بشنوید.

📣 هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در گوگل پادکست بشنوید

👈 در اپل پادکست بشنوید

👈 در اسپاتیفای بشنوید

✅ @Factnameh

🌐 پیمانکاران فیلترینگ در ایران: قسمت دوم شرکت یافتار

🔹 شرکت «یافتار پژوهان پیشتاز رایانش» همکار کمیته تعیین مصادیق محتوای مجرمانه که به طور تخصصی در زمینه کشف و سانسور محتوای متنی و تصویری «مجرمانه» در اینترنت فعالیت می‌کند.

🔹 یافتار رابطه نزدیکی با «امن افزار گستر شریف» دارد که زیر رسول جلیلی اداره می‌شود. رسول جلیلی، در حال حاضر رئیس دانشگاه شریف و از اعضای منصوب خامنه‌ای در شورای عالی فضای مجازی است، او از نظریه‌پردازان شناخته‌شده فیلترینگ هوشمند در ایران است.

🔹 اسناد منتشر شده پس از هک ایمیل‌های کارگروه تعیین مصادیق محتوای مجرمانه از یک دستور العمل‌ اجرایی پرده برمی‌دارد که در آن یافتار، یکی از دو پیمانکار مسدودسازی فیلترشکن‌ها معرفی شده است. پیمانکار دیگر دوم شركت «داده‌پردازی دوران» است.

🔹 یافتار سامنه‌ای به نام تاریس پیاده‌سازی کرده که هدف آن خزشگری در موتوری‌های جستجوی مانند گوگل و بینگ است تا به صورت اتوماتیک کلید‌واژه‌های مورد نظر دادستانی را روی این موتورها جستجو و آنچه که دادستانی آنها را «مجرمانه» می‌داند شناسایی و سانسور کنند.

🔹 در اسناد هک شده دادستانی ای‌میل‌های زیادی وجود دارد که از همکاری یافتار برای پردازش تصویری و شناسایی مصادیق بدحجابی در فضای مجازی است. عنوان این پروژه « توسعه ابزار تشخیص تصاویر نامناسب کمیته مصادیق مجرمانه » است.

🔹 از دیگر پروژه‌های یافتار، طراحی افزونه‌ فایرفاکس (تحت عنوان ابزار برچسب‌زنی) است که می‌تواند از روی مرورگر نشانی سایت‌ها را بخواند، زبان متن را شناسایی کند و متن را بر اساس معیارهای مشخص شده توسط دادستانی تحلیل کند.

👈 در اینترنت‌آباد بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh

🔎 آیا گوگل برای کاربران ایرانی اختلال ایجاد کرده است؟

📣 محمد جعفرپور، رئیس شرکت ارتباطات زیرساخت ایران با انتشار تصویری از داده‌های وب‌سایت «چک‌هاست-Check-Host» در شبکه‌های اجتماعی داخلی، گوگل را به ایجاد اختلال در استفاده از سرویس‌های خود برای کاربران ایرانی متهم کرده است.

🔹 تصویری که جعفرپور منتشر کرده نشان دهنده خطای ۴۰۳ برای سه شهر تهران، تبریز و شیراز است. این خطا تنها به معنای وجود اختلال در اتصال به گوگل است و نمی‌توان صرفا با چنین داده‌ای متوجه شد چه کسی و چگونه این اختلال را به وجود آورده است.

🔹 ادعای دخالت گوگل در ایجاد اختلال برای کاربران ایرانی تاکنون توسط هیچ منبع معتبری تایید نشده و خود گوگل هم در مورد محدود کردن استفاده کاربران ایران اطلاع رسانی انجام نداده و همچنین بررسی این اتفاق در دو پروتکل http و https نشان می‌دهد این رخداد به احتمال زیاد ناشی از دست‌کاری و اختلالات داخلی است.

🔹 بنابراین فکت‌نامه به این ادعای جعفر پور مدیر عامل زیر ساخت که «گوگل در اقدامی غیرحرفه‌ای در سرویس جست‌وجوی خود برای کاربران ایرانی اختلال ایجاد کرده» نشان نادرست می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh

⚠️ فرد همراه خمینی در مدرسه علوی سفیر انگلیس نیست

🔹 سال‌هاست در شبکه‌های اجتماعی ویدیویی از روح‌الله خمینی در بدو ورود او به ایران در مدرسه علوی منتشر و ادعا می‌شود فرد همراه او سر جان گراهام، سفیر وقت بریتانیا در ایران است.

🔹 بر اساس اسناد و نقل‌های موجود شخصی که با عینک و کراوات دستان خمینی را لمس می‌کند و آن را به دستانی که به سوی او دراز شده می‌زند، غلامحسین روغنی، بازرگان اصفهانی و نماینده وقت شرکت فورد در ایران است.

🔹 این فرد پس از میزبانی چند ماهه از خمینی در خانه خود در سال ۴۲ روابط نزدیک خود را با خمینی‌ها حفظ کرد. خبرگزاری فارس هم پیش از این گفته بود که این فرد نه سر جان گراهام که کریم سنجابی، از رهبران جبهه ملی ایران است.

🔹 در منابع تاریخی هیچ سندی در تایید این ادعا وجود ندارد. سنجابی در زمان انقلاب ۷۴ ساله بود. تنها شباهت فرد مورد اشاره در فیلم به سر گراهام و کریم سنجابی استفاده آنان از کراوات و عینک است.

🔹 از این رو فکت‌نامه به این ادعا که فرد مورد نظر در ویدیوی مدرسه علوی در بدو ورود خمینی، سر جان گراهام، سفیر وقت انگلستان در ایران است نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh

🌊 ترجمه نادرست «دول الخليج العربية» از توییت وزارت امور خارجه روسیه

🔹 ترجمه درست آنچه در توییتر وزارت خارجه روسیه به عربی نوشته شده «کشورهای عربی خلیج» است.

🔹 بسیاری از کاربران شبکه‌های اجتماعی به اشتباه تصور کرده‌اند ترجمه «دول الخلیج العربیه» در توییت وزارت خارجه روسیه «کشورهای خلیج عربی» است.

🔹 از این رو فکت‌نامه به ادعای مطرح شده در شبکه های اجتماعی که «حساب عربی توییتر وزارت امور خارجه روسیه از خلیج عربی به‌جای خلیج فارس استفاده کرده‌» نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh

❓ بررسی مرام جمهوری اسلامی در فیلتر سایت‌های علمی

📣 عیسی زارع‌پور وزیر‌ ارتباطات گفته هیچ سایت علمی در جمهوری اسلامی ایران فیلتر نشده و در مرام دولت و نظام جمهوری اسلامی نیست که هیچ سایت علمی را قطع کند. هر چند منظور او از سایت علمی مشخص نیست اما در دسته‌بندی‌های بین المللی سایت‌هایی با عنوان Science and Education وجود دارد که فعالیتشان در حوزه‌های آموزشی و پژوهشی مرتبط با تکنولوژی‌های روز و علوم تجربی همچون فیزیک، شیمی و … است.

🔹 محمود واعظی وزیر ارتباطات ایران در سال ۱۳۹۲ در مصاحبه‌ای سانسور و فیلتر شدن سایت‌های علمی، تخصصی و آموزشی در ایران را تایید کرده و گفته این ماجرا از دوست دولت خارج است.

🔹 جستجو‌های ما نشان می‌دهد که مسئولان جمهوری اسلامی در یک دهه گذشته تلاش کرده‌اند لیستی از سایت‌های فیلتر شده علمی را که به واسطه بازخورد کاربران بدست آورده‌اند را رفع فیلتر کنند. آنها همچنین تلاش کرده‌اند با استفاده از فیلترینگ هوشمند در برخی موارد به جای فیلتر کردن تمامی صفحات یک وب‌سایت، تنها بخشی از آن را که حاوی مطالب حساسیت برانگیز برای کمیته فیلترینگ بوده، سانسور کنند.

🔹 علاوه‌ بر این ما در جستجو‌های خود به مواردی از اعتراض کاربران ایرانی به آنچه «فیلترینگ سایت‌هایی مانند نیچر، ناسا، کورسیا و کربال» نامیده‌اند رسیدیم ولی در حال حاضر این وب‌سایت‌ها از داخل ایران قابل دسترسی هستند.

🔹 سایت‌های علمی در ایران در دسترس هستند ولی از آنجا که در سال‌های گذشته وب‌سایت‌های علمی و محتواهای آنها به خاطر فیلترینگ گسترده همیشه در دسترس کاربران ایرانی نبوده‌اند فکت‌نامه به این گفته عیسی زارع‌پور وزیر ارتباطات که «هیچ سایت علمی در ایران فیلتر نشده و در مرام دولت جمهوری اسلامی نیست که هیچ سایت علمی را قطع کند» نشان نیمه‌درست می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh

🎙 ابهام‌های پرونده عباس دریس

🔹 این هفته در پادکست فکت‌نامه، سوژه‌های مختلفی را مرور می‌کنیم که یکی از آنها، ابهام‌ها و ایرادهایی است که در پرونده عباس دریس وجود دارد.

🔹 عباس دریس، از متهمان اعتراضات آبان ۹۸ در ماهشهر استان خوزستان است و وکیل او اعلام کرده، حکم اعدام موکلش در دیوان عالی کشور تایید شده است.

🔹 در ادامه توضیح می‌دهیم که چرا به ادعای کاظم صدیقی، امام جمعه تهران نشان شاخ‌دار داده‌ایم. او گفته است خارجی‌ها به بهاییان پول می‌دهند تا در ایران کشف حجاب را عادی کنند.

🔹 همچنین درباره تعداد شرکت‌کنندگان راهپیمایی غدیر، شایعه پخش نذری در سفارت انگلیس، ادعای گمراه‌کننده ممنوع بودن شبکه اجتماعی تردز در اروپا، آمار شاخ‌دار مسئولان درباره میزان اشتغال خالص و همچنین درباره دلیل دوشیفته‌شدن مدارس در ایران و ادعای وجود پشه‌های رباتیک در روسیه نیز صحبت می‌کنیم.

💬 در پایان هم به چند کامنت شنوندگان پاسخ می‌دهیم.

🎙 پادکست فکت‌نامه را از همه اپلیکیشن‌های دریافت پادکست بشنوید.

📣 هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در گوگل پادکست بشنوید

👈 در اپل پادکست بشنوید

👈 در اسپاتیفای بشنوید

✅ @Factnameh

‼️ ادعای بی‌اساس امام جمعه تهران درباره پول گرفتن بهاییان از خارج

📣 کاظم صدیقی، امام جمعه تهران ادعا می‌کند خارجی‌ها برای عادی‌کردن کشف حجاب در ایران، به بهاییان پول می‌دهند؛ ادعایی شاخ‌دار و بدون مدرک که می‌تواند فشارها به جامعه بهاییان را بیشتر کند.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh

⁉️ بررسی آمار وزیر امور اقتصادی درباره تورم

📣 احسان خاندوزی، وزیر امور اقتصادی و دارایی می‌گوید: « نرخ رشد تورم از اسفند ماه سال قبل از ۵ درصد به ۴ درصد در فروردین، سپس ۳ درصد در اردیبهشت و ۲ درصد در خرداد ۱۴۰۲ رسید و روند افزایش قیمت‌ها و تورم به سمت ثبات اقتصادی در حرکت است.»

🔹 از سوی دیگر کاهش نرخ رشد نقطه به نقطه نقدینگی به زیر ۳۰ درصد می‌تواند نشانه امیدوارکننده‌ای باشد، چراکه پژوهش‌های رسمی در داخل ایران نشان می‌دهد تغییرات نرخ تورم در بلندمدت با نقدینگی همبستگی بالایی دارد.

🔹 اما این برای نتیجه‌گیری درباره مهار تورم و ثبات کافی نیست. تجربه نشان داده در سال‌های گذشته در کشاکش نوسان‌های شدید، نرخ تورم در دوره‌های دو یا سه ماه روند کاهشی تندی داشته، اما این روند پایدار نبوده و نرخ تورم دوباره افزایش پیدا کرده است.

🔹 از سوی دیگر سانسور آمار متغیرهای پولی و توقف بی‌دلیل انتشار داده‌های پایه پولی برای پایش انضباط مالی دولت به تردیدها درباره سلامت آمارها دامن می‌زند.

🔹 با این اوصاف فکت‌نامه در حال حاضر با توجه به اطلاعات موجود نمی‌تواند با قطعیت درباره اعتبار گفته وزیر اقتصاد اظهار نظر کند و به همین دلیل به آن نشان غیر قابل اثبات می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh

🔔 ادعای شاخ‌دار تسنیم درباره برنگشتن ون‌های گشت ارشاد به خیابان

📣 خبرگزاری تسنیم می‌گوید چون کنار ون‌های جدید پلیس عبارت «گشت‌ارشاد» درج نشده بنابراین «ون‌های گشت ارشاد به خیابان‌ها برنمی‌گردند». این گزاره و نحوه استدلال مضحک است.

🔹 سعید منتظرالمهدی، سخنگوی فراجا خود حضور دوباره گشت‌های پلیس را با همان ویژگی‌ها و اهداف گشت ارشاد تایید کرده‌است. ممکن است بغل‌نویسی ون‌ها، رنگ، مدل یا اسم آنها تغییر کند، اما اینها تغییری در واقعیت ایجاد نمی‌کند.

🔹 بنابراین فکت‌نامه به این ادعای تسنیم که «ون‌های گشت ارشاد به خیابان‌ها برنمی‌گردند» نشان شاخ‌دار می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh

👎 تصویر ساختگی از ماه و خورشید در یک قاب

📣 تصویر هلال ماه و انعکاس خورشید در آینه یک خودرو در شبکه‌های اجتماعی با عنوان «ماه و خورشید» ساختگی است.

🔹 این تصویر قبلا هم سابقه انتشار دارد و اولین فردی که آن را منتشر کرده هم ادعا کرده آن را عکاسی کرده‌است.

🔹 اما از نظر موقعیت فیزیکی، جدایی زاویه‌ای هلال باریک ماه با خورشید، کمتر از ۶۰ درجه است. در صورتی که در تصویر، خورشید در آینه بغل راننده جدایی زاویه‌ای حدود ۱۸۰ درجه دارد.

🔹 بنابراین تصویر هلال ماه و خورشید که در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده، ساختگی است و نشان نادرست می‌گیرد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh

❌ ادعای نادرست وزیر ارشاد درباره دیندارتر شدن مردم بعد از انقلاب

📣 محمد مهدی اسماعیلی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، می‌گوید: «بر اساس داده‌های علمی مردم ایران به نسبت ۵۰ سال پیش، باایمان‌تر و دین‌دارتر شده‌اند».

🔹 اولین بار نیست که مقام‌های جمهوری اسلامی چنین ادعاهایی را مطرح می‌کنند. یک سال پیش‌تر علی خامنه‌ای نیز گفته بود: «امروز گرایش مردم به دین و بیش از ابتدای انقلاب است».

🔹 مشخص نیست منظور از داده‌های علمی چیست، اما طبق نتایج پیمایش‌های ملی خود دولت، نظر اکثریت مردم خلاف این است. طبق نتایج آخرین پیمایش ملی ارزش‌ها و نگرش‌های ایرانیان در سال ۱۳۹۵ بیش از دو سوم مردم بر این باورند که وضع دینداری مردم به نسبت قبل بدتر شده است.

🔹 این ادعا حتی با نظرسنجی‌ها و پیمایش‌های داخلی هم‌خوانی ندارد. مقایسه نتایج دو پیمایش ملی انجام شده از سوی دولت در سال‌های ۱۳۵۳ و ۱۳۹۵ نشان از آن دارد که تمایل عمومی به اغلب مناسک دینی طی ۴۰ سال گذشته کاهش پیدا کرده است.

🔹 مردم ایران در سال ۱۳۹۵ به نسبت پیش از انقلاب هم کمتر نماز می‌خوانند، هم کمتر روزه می‌گیرند و هم کمتر به مسجد می‌روند و حتی کمتر از قبل از انقلاب برنامه‌های مذهبی رادیو و تلویزیون را تماشا می‌کنند.

🔹 با توجه به شرایط و محدودیت‌های داخل کشور و نگرانی از نقض حقوق شهروندی، قاعدتا نمی‌توان نتایج این این نظرسنجی‌ها را به عنوان یک سند قطعی پذیرفت، اما همین‌ها هم برای رد کردن این ادعای وزیر ارشاد کافی است.

🔹 با این اوصاف فکت‌نامه به این گفته که «مردم ایران به نسبت ۵۰ سال پیش، باایمان‌تر و دین‌دارتر شده‌اند»، نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh

🎙 لباس نو برای گشت ارشاد

🔹 خبرهای مربوط به بازگشت گشت ارشاد یا همان پلیس حجاب اجباری، این روزها جزو اصلی‌ترین سوژه‌های خبری در ایران است.

🔹 در این قسمت ابتدا توضیح می‌دهیم که چرا بر خلاف ادعای خبرگزاری تسنیم که می‌گوید گشت‌های ارشاد به خیابان‌ها برنگشته است، این اتفاق عملا رخ داده و حتی به نظر می‌رسد سخت‌گیرانه‌تر از گذشته هم دنبال می‌شود.

🔹 همچنین درباره دین‌دار شدن مردم ایران بعد از انقلاب، ترجمه خلیج عربی یا کشورهای عربی خلیج، شایعه نادرست حضور سفیر انگلیس کنار خمینی در مدرسه علوی و همین‌طور ادعاها درباره حضور استارلینک در ایران، فیلترینگ سایت‌های علمی و ادعای ایجاد اختلال از سوی گوگل در ایران، صحبت می‌کنیم و به سراغ موضوع تورم و ادعاهای مربوط به آن می‌رویم.

💬 در پایان هم به چند کامنت شنوندگان پاسخ می‌دهیم.

🎙 پادکست فکت‌نامه را از همه اپلیکیشن‌های دریافت پادکست بشنوید.

📣 هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در گوگل پادکست بشنوید

👈 در اپل پادکست بشنوید

👈 در اسپاتیفای بشنوید

✅ @Factnameh

❓ ادعای وزیر ارتباطات درباره تحریم‌های علمی و فناوری

📣 عیسی زارع‌پور وزیر ارتباطات دولت ابراهیم رئیسی گفته که مدعیان آزادی بیان ۱۰ هزار سایت پرکاربرد علمی را روی مردم ایران فیلتر کرده‌اند.

🔹 مشخص نیست منظور او از سایت پرکاربرد علمی چیست اما جستجو‌های ما در فکت‌نامه نشان می‌دهد که با افزایش فشار جامعه جهانی و تحریم‌های آمریکا علیه برنامه هسته‌ای ایران در اوایل دهه ۱۳۹۰ دسترسی ایرانیان به بسیاری از خدمات در فضای مجازی مسدود شد.

🔹 وزیر ارتباطات سندی مبنی بر اینکه بتواند عدد ۱۰هزار را تایید کند، ارائه نداده با این‌حال می‌دانیم که تعداد سایت‌هایی که به ایرانیان یا IP‌های ایرانی سرویس نمی‌دهند ممکن است عدد قابل توجهی باشد.

🔹 علت اصلی این قطع دسترسی، تحریم‌های اولیه و ثانویه ایالات متحده است. تحریم‌ها عملا در حوزه‌هایی همچون «خدمات هاست و دامنه»، «نرم‌افزارها»، «خدمات ابری»، «خدمات آموزشی»، «امنیت سایبری»، «مبادلات بانکی»، «اپلیکیشن‌ها» و … باعث قطع دسترسی کاربران ایرانی به هزاران صفحه در اینترنت شده‌است.

🔹 بنابراین ادعای «فیلتر شدن» به آن صورتی که در ایران سایت‌ها براساس محتوا یا قابلیت‌های‌شان توسط کمیته مصادیق محتوای مجرمانه «فیلتر» می‌شوند، اتفاق نیوفتاده، بلکه وب‌سایت‌ها و سرویس‌های اینترنتی، به‌ خاطر تحریم‌های وزارت خزانه‌داری آمریکا، به ایرانیان یا IP‌های ایرانی سرویس نمی‌دهند.

🔹 بنابراین فکت‌نامه به این ادعای عیسی زارع‌پور که «مدعیان آزادی بیان ۱۰ هزار سایت پرکاربرد علمی را روی مردم ایران فیلتر کرده‌اند» نشان نیمه‌درست می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh

🔔 درستی‌سنجی سه ادعای منتشر شده در سایت انصاف‌نیوز درباره مهاجران افغانستانی

📣 سیدهادی کسایی‌زاده، خبرنگار، به تازگی در گفت‌وگویی با سایت انصاف‌نیوز ادعاهای متنوعی را درباره «افزایش جمعیت» مهاجران افغانستانی در ایران، هزینه‌ها و آثار و تبعات آن مطرح کرده است.

🔹 بررسی‌های فکت‌نامه نشان می‌دهد دست‌کم بخشی از ادعاهای مطرح‌شده در قالب فکت‌های کلیدی، به شدت اغراق‌شده و فاقد مبنای منطقی‌اند.

🔹 گفته شده جمعیت اتباع افغانستانی در ایران ۸ میلیون نفر است. این رقم ۳ میلیون نفر، معادل ۶۰ درصد، بیشتر از برآوردهای رسمی است.

🔹 طبق آمارها و برآوردهای معتبر داخلی و خارجی، در حال حاضر جمعیت مهاجران افغانستانی ساکن ایران بین ۴ تا ۵ میلیون نفر است که خود عدد قابل ملاحظه‌ای است.

🔹 منبع عدد ۸ میلیون، آمار بی‌پایه‌‌واساس یک سال پیش روزنامه جمهوری اسلامی است. این ادعا قبلا درستی‌سنجی شده و به دلیل بزرگ‌نمایی زیاد نشان شاخ‌دار گرفته است.

🔹 آقای کسایی‌زاده می‌گوید روزانه ۳ هزار میلیارد تومان هزینه یارانه اتباع می‌شود. نمی‌دانیم مبنای محاسبه این رقم چیست اما می‌دانیم این عدد در مقیاس اقتصاد ایران غیرمنطقی است.

🔹 روزی ۳هزار میلیارد تومان معادل ۱۰۹۵ هزار میلیارد در سال و بیش از یک ششم کل نقدینگی پایان سال ۱۴۰۱ یعنی کل پول (نقد و موجودی انواع حساب‌های بانکی) در کل کشور است.

🔹 عدد گفته شده ۵ برابر کل اعتبارات یارانه شامل یارانه دارو، نان، کمیته امداد، عوارض و مالیات ارزش افزوده فرآورده‌های نفتی و گاز طبیعی در قانون بودجه سال ۱۴۰۲ است.

🔹 گفته شده اتباع افغانستانی در استان‌های مثل یزد، لرستان، آذربایجان شرقی حضور ندارند و در استان خراسان رضوی یا در تهران جمع شده‌اند.

🔹 تردیدی در این نیست که تمرکز جمعیتی اتباع افغانستانی در تهران، مشهد یا اصفهان بیشتر از سایر نقاط کشور است. اما عدم حضور آنها در برخی استان‌ها درست نیست.

🔹 حضور، اقامت و تردد اتباع افغانستانی در برخی شهرستان‌ها محدود و ممنوع شده، اما در مراکز همه استان‌ها، از جمله یزد و لرستان و آذربایجان شرقی تردد و اقامت اتباع آزاد است.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh

❓ گزارش گمراه‌کننده خبرگزاری مهر درباره مجازات توهین به پرچم در سایر کشورها

📣 خبرگزاری مهر در گزارشی ویدیویی گفته: «توهین به پرچم در کشورهای غربی، مجازات‌های نقدی و حبس دارد».

🔹 در این گزارش گفته شده توهین به پرچم در آلمان ۵ سال حبس و جریمه در فرانسه ۶ ماه حبس و ۷۵۰۰ یورو جریمه‌ و در آمریکا دست‌کم هزار دلار و یک سال زندان دارد.

🔹 در گزارش خبرگزاری مهر ادعا شده توهین به پرچم در اسپانیا، لهستان، پرتغال، سوئیس، ایتالیا و سوئد جرم است و برای آن جریمه‌های نقدی و غیرنقدی دارد.

🔹 در آمریکا اهانت به پرچم عمل مجرمانه نیست. دیوان عالی کشور آمریکا، قانون کنگره در مجرمانه شناختن اهانت به پرچم را به دلیل تعارض با حق آزادی بیان باطل کرده است.

🔹 در آلمان اهانت به پرچم عملی مجرمانه است منوط به اینکه هدف فرد تعرض‌‌کننده به پرچم حمله به ایالت یا حمله به نظم دموکراتیک جمهوری آلمان باشد.

🔹 در فرانسه هرگونه تخریب، آسیب به پرچم در مکان عمومی یا استفاده تحقیرآمیز از پرچم در فضای عمومی و خصوصی یا هتک حرمت پرچم در یک برنامه رسمی عملی مجرمانه است.

🔹 در بسیاری از کشورها از جمله انگلستان، کانادا و استرالیا هتک حرمت پرچم عملی مجرمانه نیست.

🔹 اگرچه پاره‌ای از اطلاعات گزارش خبرگزاری مهر، درست یا نیمه درست است، اما اطلاعات داده شده در مورد آمریکا نادرست است.

🔹 به نظر می‌رسد در این گزارش عامدانه بر فکت‌هایی پوشش گذاشته شده و اسمی از کشورهایی که در آن‌ها توهین به پرچم جرم نیست، برده نشده است.

🔹 همچنین هیچ اشاره‌ای به حساسیت دادگاه عالی کشورهای اروپایی نسبت به پاسداری از حق آزادی بیان، حتی در موارد اهانت به پرچم نمی‌کند، از این رو فکت‌نامه به این گزارش نشان «گمراه‌کننده» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh

🎙 در این قسمت از پادکست فکت‌نامه درباره گشت ارشاد صحبت می‌کنیم که حالا با لباسی نو به خیابان‌ها بازگشته است.

🎙 پادکست فکت‌نامه را از همه اپلیکیشن‌های دریافت پادکست بشنوید.

📣 هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در گوگل پادکست بشنوید

👈 در اپل پادکست بشنوید

👈 در اسپاتیفای بشنوید

✅ @Factnameh

🔔 ادعای شاخ‌دار تسنیم درباره برنگشتن ون‌های گشت ارشاد به خیابان

📣 خبرگزاری تسنیم می‌گوید چون در کنار ون‌های جدید پلیس عبارت «گشت ارشاد» درج نشده، بنابراین «ون‌های گشت ارشاد به خیابان‌ها برنمی‌گردند».

🔹 سخنگوی پلیس پیش‌تر حضور دوباره گشت‌های حجاب اجباری را تایید کرده است. بغل‌نویسی ون‌ها تغییری در واقعیت ایجاد نمی‌کند.

🔹 بنابراین فکت‌نامه به این ادعای تسنیم که «ون‌های گشت ارشاد به خیابان‌ها برنمی‌گردند» نشان شاخ‌دار می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh

🎙 لباس نو برای گشت ارشاد

🔹 خبرهای مربوط به بازگشت گشت ارشاد یا همان پلیس حجاب اجباری، این روزها جزو اصلی‌ترین سوژه‌های خبری در ایران است.

🔹 در این قسمت ابتدا توضیح می‌دهیم که چرا بر خلاف ادعای خبرگزاری تسنیم که می‌گوید گشت‌های ارشاد به خیابان‌ها برنگشته است، این اتفاق عملا رخ داده و حتی به نظر می‌رسد سخت‌گیرانه‌تر از گذشته هم دنبال می‌شود.

🔹 همچنین درباره دین‌دار شدن مردم ایران بعد از انقلاب، ترجمه خلیج عربی یا کشورهای عربی خلیج، شایعه نادرست حضور سفیر انگلیس کنار خمینی در مدرسه علوی و همین‌طور ادعاها درباره حضور استارلینک در ایران، فیلترینگ سایت‌های علمی و ادعای ایجاد اختلال از سوی گوگل در ایران، صحبت می‌کنیم و به سراغ موضوع تورم و ادعاهای مربوط به آن می‌رویم.

💬 در پایان هم به چند کامنت شنوندگان پاسخ می‌دهیم.

🎙 پادکست فکت‌نامه را از همه اپلیکیشن‌های دریافت پادکست بشنوید.

📣 هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در گوگل پادکست بشنوید

👈 در اپل پادکست بشنوید

👈 در اسپاتیفای بشنوید

✅ @Factnameh