FactNameh | فکت‌نامه
110K subscribers
4.24K photos
732 videos
3 files
4.26K links
فکت‌نامه اولین سایت درستی‌سنجی (فکت‌چکینگ) سیاسی درباره‌ی ایران است.
وبسایت: factnameh.com
بات تلگرامی فکت‌نامه:‌ @FactnamehBot
ارتباط مستقیم: @FactNamehAdmin
twitter.com/factnameh
fb.com/factnameh
instagram.com/factnameh
Download Telegram
⁉️ عکس جوراب و پا در افتتاحیه جشنواره فجر مربوط به چه سالی است؟

📣 در روزهای گذشته و همزمان با افتتاحیه جشنواره فیلم فجر در تهران، عکسی از چند زن منتشر شده که در زمان نشستن روی صندلی‌های یک سالن، کفش‌های خود را از پایشان درآورده‌اند.

🔹 برخی از کاربران در شبکه‌های اجتماعی می‌گویند این عکس مربوط به مراسم افتتاحیه جشنواره فیلم فجر ۱۴۰۲ در تهران است.

🔹 این خبر در برخی سایت‌های اینترنتی با همین توضیح منتشر شده است.

🔹 با استفاده از جستجوی معکوس عکس گوگل، متوجه می‌شویم که سایت گویا نیوز، این عکس را ۱۹ بهمن سال ۱۳۹۸ (فوریه ۲۰۲۰) با عنوان «در حاشیه جشنواره فیلم فجر اصفهان» منتشر کرده است.

🔹 این عکس در سایت گویا نیوز، همان سال، در اینترنت آرشیو شده است.

🔹 فکت‌نامه نمی‌تواند به صورت مستقل، مکان دقیق، زمان و عکاس این عکس را تایید کند.

🔹 جشنواره سی‌وهشتم فیلم فجر، سال ۱۳۹۸ در تهران و همچنین در شهرهای مختلف ایران از جمله در اصفهان (دهمین دوره) برگزار شد. این جشنواره در آن سال، مراسم افتتاحیه نداشت و اختتامیه آن در تهران برگزار شد.

🔹 بنابراین عکس، مربوط به امسال نیست و ارتباطی با افتتاحیه جشنواره فیلم فجر ۱۴۰۲ ندارد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید
✅ @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Factnameh-Podcast-Episode-148
پادکست فکت‌نامه
🎙 فیضیه

🔹 این قسمت از پادکست فکت‌نامه را با دو فکت‌چک مربوط به خبرهای چند روز گذشته آغاز می‌کنیم؛ ابتدا درباره عکس سه سرباز آمریکایی صحبت می‌کنیم که به تازگی در حمله پهپادی در مرز اردن و سوریه کشته شده‌اند و بعد هم درباره نقل قولی که به صورت نادرست به دونالد ترامپ نسبت داده شده، توضیحاتی می‌دهیم.

🔹 دو سوژه جنجالی این هفته شبکه‌های اجتماعی یعنی تکلیف مالکیت نفت در ایران و همچنین تعداد کشته‌شده‌ها در حمله ساواک به حوزه علمیه، موضوعات دیگری هستند که در ادامه پادکست به آنها می‌پردازیم.

🔹 بررسی تاثیر ایرانیان در ریاضیات، وضعیت فقر در چین و همچنین ادعای وزیر ارتباطات درباره استقبال مردم از پیام‌رسان‌های داخلی هم از دیگر سوژه‌های این هفته پادکست فکت‌نامه‌اند.

💬 در پایان پادکست هم به چند کامنت شنوندگان پاسخ می‌دهیم.

🎙 پادکست فکت‌نامه را از همه اپلیکیشن‌های دریافت پادکست بشنوید.

📣 هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در گوگل پادکست بشنوید

👈 در اپل پادکست بشنوید

👈 در اسپاتیفای بشنوید

00:08:32 عکس سربازان آمریکایی
00:10:07 دونالد ترامپ و یازده سپتامبر
00:17:41 نفت، بیت‌المال، انفال
00:28:46 حمله به مدرسه فیضیه
00:55:50 ایرانیان و ریاضیات
00:01:04 خط فقر در چین
01:09:02 استقبال مردم از پیام‌رسان‌های داخلی
01:13:55 کامنت‌ها

✅ @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
☕️ ارتباط چای دبش و رد صلاحیت کاندیداهای مجلس

🔹 طی روزهای اخیر توییتی در شبکه‌های اجتماعی مورد توجه قرار گرفته که ادعا می‌کند «از ۲۹۰ نماینده مجلس فقط ۳۱ نفر به فساد چای دبش اعتراض کردند که هر ۳۱ نفر رد صلاحیت شدند».

🔹تعداد نمایندگان فعلی که صلاحیت آنها برای دور بعد تایید نشده، ۲۶ نفر است نه ۳۱ نفر. تعداد نمایندگانی که تا قبل از اعلام رد صلاحیت‌ها در نیمه دی‌ماه درباره چای دبش اظهارنظر کرده بودند حدود ۴۰ نفر بوده.


🔹 از مقایسه لیست نمایندگان رد صلاحیت شده و آنانی که درباره چای دبش اظهار نظر کرده‌اند به ۷ نام مشترک می‌رسیم. با وجود افزایش میزان کلی رد صلاحیت‌ها در این دوره نسبت به دوره پیشین مجلس، رد صلاحیت نمایندگان بسیار کمتر از قبل و حدود یک‌سوم بوده است.

🔹 از این رو فکت‌نامه به این ادعا که «از ۲۹۰ نماینده مجلس فقط ۳۱ نفر به فساد چای دبش اعتراض کردند که هر ۳۱ نفر رد صلاحیت شدند.» نشان نادرست می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید
✅ @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
❌ ادعای نادرست مهدی طائب درباره وضعیت بحرانی اقتصادی اسرائیل تعطیل شدن صنعت توریسم در این کشور

📣 مهدی طائب، رئیس قرارگاه راهبردی عمار می‌گوید: «وضعیت اقتصادی اسرائیل بدتر از ماست.» او برای اثبات گفته خود به کاهش آمار گردشگری بعد از حمله حماس به اسرائیل در مهر ماه امسال اشاره می‌کند و می‌گوید: «اسرائیل سالانه ۱۵ تا ۲۱ میلیارد دلار درآمد توریسم داشت اما بعد عملیات غزه، این صنعت کاملا تعطیل شده.»

🔹 درآمد سالانه اسرائیل از گردشگری در ده سال گذشته بین ۵ تا ۸ میلیارد دلار است نه ۱۵ تا ۲۱ میلیارد دلار.

🔹 طبق آمار وزارت گردشگری اسرائیل، آمار ورود گردشگران در سه ماه گذشته، پس از حمله حماس کاهش زیادی یافته، اما تعطیل نشده است.

🔹 نهادهای و رسانه‌های معتبر در داخل و خارج از اسرائیل، برآورد می‌کنند در صورت تداوم وضع موجود، جنگ بین ۶ تا ۱۰ درصد تولید ناخالص داخلی این کشور هزینه خواهد داشت، اما این هم لزوما به معنی بحران اقتصادی نیست.

🔹 وضعیت اقتصاد اسرائیل قابل مقایسه با ایران نیست. طبق آمارهای رسمی، حجم تولید ناخالص داخلی در اسرائیل یک و نیم برابر و سرانه تولید ناخالص داخلی آن ۱۳ برابر ایران است. در عوض نرخ تورم در ایران ۱۰ برابر و نرخ بیکاری نزدیک ۳ برابر اسرائیل است.

🔹 صندوق بین‌المللی پول در تازه‌ترین برآورد که ۳ ماه بعد از حمله حماس به اسرائیل و آغاز جنگ در غزه منتشر شده، تغییری در پیش‌بینی‌های خود درباره وضعیت اقتصادی این کشور نداده، در عوض برآورد خود را درباره رشد اقتصادی ایران در سال جاری اندکی کاهش داده است.

🔹 با این اوصاف فکت‌نامه ضمن بی‌اساس خواندن ادعای مهدی طائب به این ادعا که «وضعیت اقتصادی اسرائیل بدتر از ماست و صنعت توریسم آن کاملا تعطیل شده» نشان نادرست می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید
✅ @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
❌ ادعای نادرست خبرگزاری فارس درباره دلیل آزادی موقت الهه محمدی و نیلوفر حامدی

🔹 خبرگزاری فارس در گزارشی به نقل از یک منبع آگاه نوشته؛ الهه محمدی و نیلوفر حامدی یک هفته مرخصی درمانی دارند و بعد به زندان برمی‌گردند. این ادعا نادرست است.

🔹 آزادی موقت این دو روزنامه‌نگار چنانچه علی القاصی‌مهر، رئیس کل دادگستری استان تهران هم روز گذشته تایید کرد با استناد به ماده ۲۴۲ آیین دادرسی کیفری است.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید
🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
📊 ادعای شاخ‌دار نماینده مجلس درباره جمعیت ۴۰ میلیونی بی‌خانمان‌ها در آمریکا

📣 برخلاف گفته زهره لاجوردی، نماینده تهران در مجلس که می‌گوید ۴۰ میلیون کارتن‌خواب در ایالات متحده زندگی می‌کنند، آمارها نشان می‌دهد تعداد بی‌خانمان‌ها در آمریکا حدود ۶۵۳ هزار نفر است.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید
🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
🦁 مخالفان شاه در قفس شیر

📣 احمد خاتمی امام جمعه موقت تهران در خطبه‌های نماز جمعه ۱۳ بهمن ۱۴۰۲ مدعی شده که قبل از انقلاب ۱۳۵۷، مخالفان شاه را در قفس شیرهای گرسنه باغ وحش می‌انداختند.

🔹 این اولین بار نیست چنین ادعایی مطرح می‌شود پیش از او، امام جمعه شهر ری و حمید رسایی نماینده سابق مجلس هم چنین ادعایی را مطرح کرده بودند. رسایی، منبع خود را کتاب «شاهد» نوشته منصور رفیع‌زاده عضو سابق ساواک عنوان کرده است. چنین ادعایی در کتاب شاهد نوشته رفیع‌زاده منتشر شده اما رفیع‌زاده تاکید کرده که این داستان را از تیمسار نصیری شنید‌ه است. در زمان انتشار کتاب «نیکی کدی»، خاورشناس و ایران شناس شناخته شده آن را «بیش از حد غیرقابل اعتماد» خواند.

🔹 از سوی دیگر می‌دانیم بر خلاف ادعای منصور رفیع‌زاده، مکانی تحت عنوان باغ وحش سلطنتی در ایران وجود نداشته است.

🔹 با وجود این می‌دانیم که روایت انداختن فردی در قفس شیرها، به شهادت یکی از کارکنان پارک خرم در اردیبهشت ۵۸ در دادگاه انقلاب و علیه رحیم‌علی خرم، موسس پارک خرم، مطرح شده است.

🔹 ما سندی که اتهامات وارده به خرم را رد یا تایید کند پیدا نکردیم. خانواده خرم و خود او این اتهام را رد می‌کنند. اما در هر صورت ماجرایی که احمد خاتمی و رسایی به آن اشاره می‌کنند ارتباطی به کارمندان باغ وحش خرم ندارد بلکه آنان با ارجاع به رفیع‌زاده در مورد معلمی حرف می‌زنندکه به شاه ناسزا گفته است.

🔹 همچنین عباس میلانی در کتاب نگاهی به شاه، ماجرای «انداختن خرس به جان مردی» را از زبان تیمور بختیار روایت می‌کند که در روزهای پس از ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ به شخص شاه حمله کرده بود و گفته بود بهتر است کاخ‌های سلطنتی به باغ وحش بدل شوند. به نظر می‌رسد آنچه رفیع‌زاده در کتابش نوشته در واقع ترکیبی از دو ماجرای متفاوت و بی ربط است.

🔹 بنابراین ما در فکتنامه به این ادعای احمد خاتمی که مخالفان شاه را در قفس شیرهای گرسنه باغ وحش می‌انداختند نشان نادرست می‌دهیم.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید
🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
🎙 جعفر شفیع‌زاده و دوریان مک‌گری

🔹 سوژه اصلی این هفته پادکست فکت‌نامه، جعفر شفیع‌زاده، دوریان مک‌گری و مرور کتابی است با عنوان «از پشت پرده انقلاب»؛ کتابی که از زبان شفیع‌زاده (به عنوان محافظ خمینی) درباره زنی مرموز به نام دوریان روایت می‌شود و گزارش ماجراهای انقلاب سال ۵۷ است. توضیح می‌دهیم که چرا هر دو شخصیت، ساختگی‌اند و خلاصه کتاب را هم مرور می‌کنیم.

🔹 همچنین دو تصویر قدیمی که ادعا می‌شود مربوط به این روزها و «دهه فجر» است را درستی‌سنجی می‌کنیم و در ادامه به این موضوعات می‌پردازیم:
ادعای ترساندن مخالفان شاه با شیر، ابرپروژه انتقال آب دریاهای جنوبی به فلات مرکزی ایران، نمایندگان ردصلاحیت‌شده و اعتراض به فساد چای دبش، بودجه صداوسیما، وضعیت اقتصادی اسرائیل بعد از حمله حماس.

🎙 پادکست فکت‌نامه را از همه اپلیکیشن‌های دریافت پادکست بشنوید.

📣 هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در گوگل پادکست بشنوید

👈 در اپل پادکست بشنوید

👈 در اسپاتیفای بشنوید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
❌ آیا دولت در انتخابات بی‌طرفی را حفظ و از هیچ جریان سیاسی حمایت نکرده است؟

📣 عبدالله مرادی مدیرکل سیاسی وزارت کشور، مدعی است: «دولت در انتخابات بی‌طرف است و از هیچ جریان سیاسی حمایت نمی‌کند.»

🔹 این ادعا حتی با استانداردهای جمهوری اسلامی هم خلاف واقعیت است. شواهد آشکاری از نقض بی‌طرفی دولت هم در جریان انتصاب هیات‌های اجرایی، هم در جریان بررسی اولیه صلاحیت‌ نامزدها و هم در جریان تبلیغات زودهنگام وجود دارد.

🔹 ۱- دولت در انتخاب «معتمدین مردمی» هیات مرکزی اجرایی انتخابات، از میان یک طیف سیاسی خاص، فراجناحی عمل نکرده و کاملا جانبدارانه عمل کرده است.

🔹 ۲- رد صلاحیت هزاران کاندیدا و حذف اکثریتی از کاندیداهای اصلاح‌طلب، اعتدال گرا و منتقدان اصولگرای دولت، بی‌طرفی دولت را زیر سوال برده، به طوری که رهبران احزاب اصلاح‌طلب و اعتدال‌گرا معتقدند کاندیدایی برای مشارکت در انتخابات ندارند. نگاهی به لیست نمایندگان رد صلاحیت شده مجلس یازدهم نیز نشان می‌دهد که یکی از وجوه اشتراک آنها، انتقاد به دولت بوده است.

🔹 ۳- برخورد با تبلیغات زودهنگام انتخاباتی، از مسئولیت‌‌های وزارت کشور است، ولی به رغم تبلیغات زودهنگام بسیاری از کاندیداها در فضای مجازی، گزارشی از نحوه مواجهه وزارت کشور با تبلیغات زودهنگام تاکنون منتشر نشده، خصوصا اینکه اکثریت افرادی که فرصت استفاده از حق انتخاب شدن را پیدا کرده‌اند اصولگرا هستند و سکوت در برابر تخلفات انتخاباتی آنها، ادله‌ای است بر جانبداری دولت در انتخابات.

🔹 با وجود اینکه هنوز مرحله جمع‌آوری، شمارش، تایید صحت انتخابات و صدور اعتبارنامه‌ها، باقی مانده ولی تا اینجای کار بی‌طرفی دولت با تردید جدی مواجه است.

🔹 از این رو «فکت نامه» به ادعای عبدالله مرادی مدیرکل سیاسی وزارت کشور مبنی بر اینکه «دولت در انتخابات بی‌طرف است و از هیچ جریان سیاسی حمایت نمی‌کند»، نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید
🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
⁉️ داستان دوریان مک‌گری و جعفر شفیع‌زاده

📣 سال‌هاست در شبکه‌های اجتماعی ادعاهایی در مورد زنی به نام دوریان مک‌گری مطرح می‌شود. می‌گویند او مامور CIA و نزدیک به خمینی بود، انقلاب ۵۷ را رقم زد، در ابتدای انقلاب موزه ملی را سرقت کرد و ۱۱نفر را کشت، معشوقه محمد بهشتی بود و... اما فردی با این هویت وجود خارجی ندارد.

🔹 عکس‌های منتشر شده منسوب به دوریان مک‌گری یا از آنِ افراد شناخته شده، مانند وحیده طالقانی، دختر آیت‌الله طالقانی است، یا افراد ناشناخته‌ متعددی که ویژگی‌های ظاهری آنان با یکدیگر منطبق نیست و اشتراکشان این است که با ظاهر کمابیش غربی در گوشه و کنار عکس‌های خمینی در نوفل‌لوشاتو حضور دارند.

🔹 این زن در کتاب «در پشت پرده‌های انقلاب» خلق شده. کتابی که می‌گویند خاطرات جعفر شفیع‌زاده، قصاب‌زاده‌ای اهل قهدریجان اصفهان است. بنابر تحقیقات ما خود جعفر شفیع‌زاده که ادعا شده، از نزدیکان سیدمهدی هاشمی، سرتیم محافظان خمینی و از بنیان‌گذاران سپاه بوده هم، زاده این کتاب است.

🔹 در عکس روی جلد کتاب «در پشت پرده‌های انقلاب» در نسخه‌های مختلف دو فرد متفاوت به عنوان جعفر شفیع‌زاده معرفی شدند. در منابع متعدد تاریخی هم نام محافظان خمینی در نوفل‌لوشاتو و تهران آمده و هم پایه‌گذاران سپاه. اثری از جعفر شفیع‌زاده در این سمت‌ها و رده‌های پایین‌تر وجود ندارد.

🔹 اسدالله شفیع‌زاده تنها «شفیع‌زاده» نزدیک به مهدی هاشمی در منابع متعدد است. بنابر ادعای کتاب او از بستگان جعفر شفیع‌زاده بود. از اسدالله به دلیل شرکت در عملیات کشتن شمس‌آبادی روحانی اصفهانی در منابع متعدد سخن به میان آمده، اما هیچ جا حرفی از جعفر شفیع‌زاده، فامیل متنفذتر او نیست.

🔹 گفته شده کتاب حاصل گفتگوی شخصی به نام سیاوش بشیری با جعفر شفیع‌زاده است که از قربانیان او هم بوده. از سیاوش بشیری که نویسنده‌ای علاقه‌مند به خاندان پهلوی است و اکنون در گذشته، چند جلد کتاب موجود است. اما انتساب این کتاب به او فقط در شبکه‌های اجتماعی صورت گرفته.

2️⃣ لینک پارت دوم

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
FactNameh | فکت‌نامه
⁉️ داستان دوریان مک‌گری و جعفر شفیع‌زاده 📣 سال‌هاست در شبکه‌های اجتماعی ادعاهایی در مورد زنی به نام دوریان مک‌گری مطرح می‌شود. می‌گویند او مامور CIA و نزدیک به خمینی بود، انقلاب ۵۷ را رقم زد، در ابتدای انقلاب موزه ملی را سرقت کرد و ۱۱نفر را کشت، معشوقه محمد…
⁉️ داستان دوریان مک‌گری و جعفر شفیع‌زاده

🔹 اطلاعات و روایت‌های این کتاب اغلب بی‌اساس و گاه مضحک است. مثلا به نقل از شفیع‌زاده در کتاب ادعا شده که او سال ۱۳۵۴ در دمشق، به همراه بابی ساندز دوره چریکی دیده‌است. بابی ساندز در آن زمان در حال گذراندن دوران حبس پنج ساله خود بود.

🔹 غارت موزه ملی ایران بین روزهای ۱۲ تا ۲۲ بهمن ۱۳۵۷ و کشتن ۱۱ تن از کارکنان موزه هم از دیگر ادعاهای کتاب است. هیچ ردی از عملیاتی چنین وسیع در منابع نزدیک به حکومت و منتقدان نظام وجود ندارد و همه مطالبی که به چنین غارت و کشتاری اشاره دارد تنها به کتاب شفیع‌زاده برمی‌گردد.

🔹 داشتن اطلاعاتی مانند روابط مخفی CIA با انقلابیون ایران مستلزم دسترسی به اطلاعات طبقه‌بندی شده منابع امنیتی یا نشت و انتشار آن از منابع موثق است. با وجود این، با اتکا به شواهد و قرائن می‌توان با اطمینان گفت که جعفر شفیع‌زاده و دوریان مک‌گری وجود خارجی ندارند و زاییده ذهن نویسنده ناشناس این کتابند.

1️⃣ لینک پارت اول

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM