❌ ویدیوی آتش‌سوزی منتسب به ناو جرالد فورد، ساختگی است

🔹ویدیویی در اینستاگرام منتشر شده که ادعا می‌کند مربوط به آتش‌سوزی گسترده‌ روی ناو هواپیمابر جرالد فورد است.

🔹این ویدیو جعلی و ساخته هوش مصنوعی است.

🔹ایرادهای بصری متعددی در ویدیو وجود دارد که ساختگی بودن آن را تایید می‌کند؛ از جمله حرکت ناهماهنگ ستون‌های دود، پاشیدن آب به جاهایی که آتشی نیست، واکنش نامتعارف افراد روی عرشه با شدت آتش و همخوانی نداشتن شکل کلی ناو و جای دکل، با واقعیت.

🔹بر اساس اخبار، یک آتش‌سوزی روز ۱۲ مارس در رخت‌شویخانه این ناو رخ داد که ارتباطی با حمله نظامی نداشت و دو ملوان در اثر آن زخمی شدند.

🔹بنابراین فکت‌نامه به این ویدیو نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh

📝 درباره مین‌های ضدتانک در نزدیکی شیراز چه می‌دانیم؟

🔹رسانه‌ها در ایران با انتشار تصاویر و گزارش‌های ویدیویی اعلام کردند «جنگنده‌های آمریکایی و اسرائیلی بر فراز مناطق مسکونی در شیراز، مین‌های ضد ماشین پرتاب کرده‌اند.» برخی کاربران شبکه‌های اجتماعی نیز ادعا کردند «کنسروهای انفجاری» در این منطقه پیدا شده است.

🔹بررسی تصاویر و گزارش‌ها نشان می‌دهد این اشیا احتمالا مین‌های ضد خودرو/تجهیزات زرهی آمریکایی BLU-91/B هستند و در نزدیکی شهر موشکی از جمله پایگاه امام جواد قرار گرفته‌اند.

🔹به نظر می‌رسد هدف از این مین‌گذاری، ایجاد اختلال در جابجایی تجهیزات و لانچرهای پدافندی جمهوری اسلامی باشد.

🔹این مین‌ها ضد تانک و ضد وسایل نقلیه هستند و به‌صورت هواپرتاب و پراکنده‌شونده طراحی شده‌اند.

🔹این مین معمولا برای اهداف سنگین طراحی شده و به طور کلی، افراد پیاده را تشخیص نمی‌دهد، اما خودروهای غیرنظامی مانند ماشین، تراکتور یا کامیون می‌توانند آن را فعال کنند؛ ضمن اینکه برخی مدل‌ها ممکن است ترکیب سنسور مغناطیسی و لرزشی داشته باشند و حرکت افراد هم آنها را فعال کند. بنابراین خطر آنها برای غیرنظامیان همچنان جدی است.

🔹سایت روزنامه‌نگاری تحقیقی بلینگ‌کت نیز وجود این مین‌ها را در نزدیکی شهرهای موشکی در اطراف شیراز تایید کرده است.

🗺 توضیح نقشه‌ها: تصاویر ماهواره‌ای قبل و بعد از حملات هوایی به پایگاه موشکی امام جواد در نزدیکی شهر شیراز.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh

❌ انتساب ویدیو نادرست به کشتی تایلندی که در تنگه هرمز به آن حمله شد

🔹ویدیویی در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده که یک کشتی در حال سوختن را نشان می‌دهد و ادعا می‌کند این کشتی تایلندی به‌دلیل عبور غیرمجاز از تنگه هرمز هدف حمله ایران قرار گرفته است.

🔹این ویدیو به‌صورت گسترده در شبکه‌های اجتماعی و رسانه‌ها به زبان‌های مختلف بازنشر شده است.

🔹بررسی منابع معتبر نشان می‌دهد اصل خبر تا حدی درست است" یعنی به یک کشتی کانتینربر با پرچم تایلند به نام «Mayuree Naree» دو هفته پیش در ۲۰ اسفند ۱۴۰۴ در تنگه هرمز حمله شد، سپاه مسئولیت حمله را پذیرفت و این کشتی، روز ۷ فروردین در نزدیکی قشم به گل نشست.

🔹با این حال، بررسی دقیق ویدیوی منتشرشده نشان می‌دهد که کشتی نمایش‌داده‌شده در ویدیو «Mayuree Naree» نیست.

🔹تفاوت‌های واضحی مانند رنگ بدنه (آبی در ویدیو در مقابل سیاه در واقعیت)، ساختار کشتی، محل تجهیزات، نبود جرثقیل‌های مشخص و همچنین نوشته‌های متفاوت روی بدنه، این ادعا را رد می‌کند.

🔹همچنین شدت آتش‌سوزی در ویدیو با تصاویر واقعی از سوختن این کشتی همخوانی ندارد و آسیبی که به کشتی تایلندی خورده خیلی کمتر است.

🔹آنچه در ویدئو دیده می‌شود احتمالاً یک کشتی کانتینری کوچک با پرچم مالت به نام «Safeen Prestige» است که ۴ مارس ۲۰۲۶ (۱۳ اسفند ۱۴۰۴) در تنگه هرمز هدف حمله قرار گرفت.

🔹حدود دو هفته بعد (۱۹ مارس) هم گزارش شد که این کشتی ممکن است دوباره هدف قرار گرفته و در حال سوختن باشد.

🔹با این توضیحات، فکت‌نامه به ادعای انتساب این ویدیو به حمله سپاه به کشتی تایلندی نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh

❌ ترامپ چیزی درباره حمله ایران به ناو جرالد فورد نگفته است

🔹برخی رسانه‌های جمهوری اسلامی با انتشار ویدیویی مدعی شده‌اند که دونالد ترامپ اعتراف کرده «ایران از ۱۷ جهت به ناو جرالد فورد حمله کرده و ما برای نجات جانمان فرار کردیم.»

🔹این ادعا شاخ‌دار است و رئیس‌جمهور آمریکا چنین چیزی نگفته است.

🔹ترامپ در این بخش از سخنرانی خود در کنفرانس «ابتکار سرمایه‌گذاری آینده» به عملیات اخیر آمریکا در ونزوئلا اشاره کرده بود.

🔹او گفته بود که در آن عملیات، هر چند ثانیه یک‌بار یک جنگنده از روی بزرگترین ناو هواپیمابر جهان به سمت ونزوئلا پرواز می‌کرد و ونزوئلایی‌ها دیدند که از ۱۷ جهت به آنها حمله شده و برای نجات جانشان مجبور شدند فرار کنند.

🔹بسیاری از رسانه‌های داخل ایران قسمت اول جملات ترامپ را که مشخص می‌کند او در حال صحبت درباره حمله آمریکا به ونزوئلاست، از ویدیوی منتشر شده حذف کرده‌اند.

🔹بنابراین فکت‌نامه به این ادعای رسانه‌های داخل ایران نشان «شاخ‌دار» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh

❌ ویدیویی که با ادعای لحظه دستگیری سفیر ایران در لبنان منتشر شده، قدیمی است

🔹ویدیویی در شبکه‌های اجتماعی به‌عنوان «دستگیری و اخراج سفیر ایران از لبنان» منتشر شده است.

🔹این ویدیو قدیمی است و ارتباطی با سفیر ایران و این روزها ندارد.

🔹ویدیو سال ۲۰۲۲ با عنوان دستگیری فردی به نام «شربل تحومی» در لبنان منتشر شده بود.

🔹تاکنون گزارشی منتشر نشده که نشان دهد محمدرضا رئوف شیبانی (سفیر ایران) لبنان را ترک کرده یا اخراج شده است. برعکس، با اینکه لبنان، شیبانی را «عنصر نامطلوب» اعلام کرده، ایران گفته سفیرش همچنان در بیروت حضور دارد.

🔹بنابراین فکت‌نامه به ادعای ارتباط این ویدیو به اخراج سفیر ایران در لبنان، نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh

✍️ بررسی یک ادعا؛ آیا یک «بازیگر» در چند عکس جنگی تهران تکرار شده است؟

🔹این روزها و همزمان با ادامه حملات نظامی آمریکا و اسرائیل به ایران، برخی رسانه‌ها و کاربران شبکه‌های اجتماعی با انتشار عکس‌هایی که در خبرگزاری‌ها و سایت‌های خبری داخلی منتشر شده، ادعا می‌کنند یک «بازیگر» در چند عکس از حملات تهران حضور دارد.

🔹بررسی تصاویر و گزارش‌های متعددی که از این رویداد منتشر شده نشان می‌دهد چهار عکس (عکس‌های ۱ تا ۴) مورد بحث مربوط به یک زمان و یک مکان هستند: هشتم فروردین در خیابان صابونچی (مهناز)، کوچه مبینی.

🔹عکس‌های ۱، ۳ و ۴ را مهدی قاسمی و عکس ۲ را هم وحید بیات گرفته است. بنابراین این ادعا که عکس‌ها در زمان‌ها و مکان‌های مختلف گرفته شده، درست نیست و این عکس‌ها نمی‌تواند متعلق به «یک نفر» باشد.

🔹عکس ۵ را هم مهدی قاسمی گرفته که روز سوم فروردین در مکان دیگری ثبت شده است. مقایسه چهره عکس‌های ۱ و ۵ نشان می‌دهد با وجود برخی شباهت‌های ظاهری، اما چهره و بدن آنها با هم تفاوت‌هایی دارند که در اجزای چهره نیز قابل مشاهده است.

🔹برای اینکه قضاوت کنیم که یک نفر در هر دو عکس حضور دارند، تنها استناد به وجود برخی شباهت‌ها کافی نیست.

🔹عکس‌های زیادی از این مکان و در همین زمان وجود دارد که اصالت آنها را تایید می‌کند. این را می‌دانیم که بمباران و حمله به خیابان مهناز در تهران، همراه با ویرانی و تلفات جانی بوده و در شرایطی که اجزای مختلفی از جمله اجساد، در صحنه وجود دارد، دور از ذهن است که کسی بخواهد از بازیگر یا بازیگرانی در همان صحنه استفاده کند.

🔹برای اینکه بپذیریم این صحنه به طور کامل کارگردانی شده و بازیگر یا بازیگرانی در آن حضور دارند، باید بپذیریم که یک محله مشخص در مرکز شهر تهران، تبدیل به صحنه یک کارگردانی تصویری شده است؛ اتفاقی که تاکنون نشانه‌ای برای آن ارائه نشده است.

🔹جمهوری اسلامی در سال‌های گذشته تلاش کرده روایت‌هایی جعلی را از رویدادهایی که اتفاق افتاده بازنشر کند و همین مساله زمینه‌ای برای بی‌اعتمادی نسبت به اطلاع‌رسانی رسانه‌ای در ایران شده است.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh