FactNameh | فکت‌نامه
110K subscribers
4.2K photos
731 videos
3 files
4.23K links
فکت‌نامه اولین سایت درستی‌سنجی (فکت‌چکینگ) سیاسی درباره‌ی ایران است.
وبسایت: factnameh.com
بات تلگرامی فکت‌نامه:‌ @FactnamehBot
ارتباط مستقیم: @FactNamehAdmin
twitter.com/factnameh
fb.com/factnameh
instagram.com/factnameh
Download Telegram
❌ ویدیوی منسوب به نگهداری جسد مجتبی خامنه‌ای و همسرش در سردخانه، ساختگی است

🔹ویدیویی در شبکه‌های اجتماعی منتشر و ادعا شده تصاویری مخفیانه از محل نگهداری جسد مجتبی خامنه‌ای و همسرش در یک سردخانه در شهریار را نشان می‌دهد.

🔹در این ویدیو، نام‌های «شهید جنت مکان آیت‌الله سید مجتبی حسینی خامنه‌ای» و «شهیده گرانقدر زهرا حداد عادل» روی در کابین‌های سردخانه دیده می‌شود و فردی با روپوش سفید و ماسک، مانع فیلم‌برداری می‌شود.

🔹بررسی‌ها نشان می‌دهد این ویدیو جعلی و بی‌اساس است و با استفاده از یک عکس قدیمی ساخته شده است.

🔹این ویدیو از روی عکسی ساخته شده که سایت «رکنا» در بهمن ۱۳۹۶ در گزارشی درباره تخلفات سردخانه دهدشت منتشر کرده بود.

🔹تا امروز هیچ منبع معتبری مرگ مجتبی خامنه‌ای را تایید نکرده و شواهد موجود به زنده بودن او اشاره دارند؛ اگرچه غیبت طولانی او از انظار عمومی باعث ایجاد شایعات متفاوت شده است.

🔹بنابراین فکت‌نامه به این ویدیوی ساختگی و ادعای آن نشان «شاخ‌دار» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
🎙 فوتبال و توافق

🔹در قسمت ۲۷۴ پادکست هفتگی فکت‌نامه ابتدا ادعای شاخ‌دار کارشناس صداوسیما درباره میزان تلفات آمریکا و اسرائیل در جنگ ۴۰ روزه را بررسی می‌کنیم.

🔹جزئیات و تفسیرهای مربوط به خبر کشف محموله قاچاق موی طبیعی در مرز ارمنستان، از موضوعات پربحثی است که در این قسمت توضیح داده‌ایم.

🔹انتساب یک نقل‌قول به مهدی تاج رئیس فدراسیون فوتبال، ویدیوی ورود زنی بدون لباس به زمین فوتبال و ویدیوی منتسب به معرفی ایران در مراسم افتتاحیه، سوژه‌های مرتبط با جام جهانی ۲۰۲۶ در این قسمت هستند.

🔹در ادامه، سانحه‌ای را که اخیرا برای یک بالگرد آپاچی آمریکا در نزدیک عمان پیش آمده، بررسی و یک فکت‌چک مرتبط با آن را مرور می‌کنیم.

🔹ادعای تیراندازی پلیس به مخالفان توافق در یکی از تجمعات شبانه داخل ایران، دو ادعا و ویدیوی مربوط به عبور کشتی‌ها از تنگه هرمز همزمان با انتشار اخبار توافق و عکسی پربازدید از حضور یک زن در تجمع هواداران حکومت، موضوعات دیگر این اپیزود هستند.

🔹پیش از اینها البته کمی درباره مصاحبه سایت آسو با یکی از اعضای تحریریه فکت‌نامه توضیح داده‌ایم.

🎙 پادکست فکت‌نامه را از همه اپلیکیشن‌های دریافت پادکست بشنوید.

📣 هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در اپل پادکست بشنوید

👈 در اسپاتیفای بشنوید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Audio
🎙 فوتبال و توافق

🔹در قسمت ۲۷۴ پادکست هفتگی فکت‌نامه ابتدا ادعای شاخ‌دار کارشناس صداوسیما درباره میزان تلفات آمریکا و اسرائیل در جنگ ۴۰ روزه را بررسی می‌کنیم.

🔹جزئیات و تفسیرهای مربوط به خبر کشف محموله قاچاق موی طبیعی در مرز ارمنستان، از موضوعات پربحثی است که در این قسمت توضیح داده‌ایم.

🔹انتساب یک نقل‌قول به مهدی تاج رئیس فدراسیون فوتبال، ویدیوی ورود زنی بدون لباس به زمین فوتبال و ویدیوی منتسب به معرفی ایران در مراسم افتتاحیه، سوژه‌های مرتبط با جام جهانی ۲۰۲۶ در این قسمت هستند.

🔹در ادامه، سانحه‌ای را که اخیرا برای یک بالگرد آپاچی آمریکا در نزدیک عمان پیش آمده، بررسی و یک فکت‌چک مرتبط با آن را مرور می‌کنیم.

🔹ادعای تیراندازی پلیس به مخالفان توافق در یکی از تجمعات شبانه داخل ایران، دو ادعا و ویدیوی مربوط به عبور کشتی‌ها از تنگه هرمز همزمان با انتشار اخبار توافق و عکسی پربازدید از حضور یک زن در تجمع هواداران حکومت، موضوعات دیگر این اپیزود هستند.

🔹پیش از اینها البته کمی درباره مصاحبه سایت آسو با یکی از اعضای تحریریه فکت‌نامه توضیح داده‌ایم.

❗ حجم فایل صوتی: ۲۲ مگابایت

🎙 پادکست فکت‌نامه را از همه اپلیکیشن‌های دریافت پادکست بشنوید.

📣 هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در اپل پادکست بشنوید

👈 در اسپاتیفای بشنوید

00:01:01 مقدمه
00:03:42 مصاحبه آسو با رزا محتسب؛ آیا مردم ایران به حقیقت حساسند؟
00:10:23 آمار شاخ‌دار تلفات آمریکا و اسرائیل در برنامه صداوسیما
00:17:35 درباره کشف موی قاچاق از ایران در ارمنستان چه می‌دانیم؟
00:21:47 انتساب نقل قول نادرست به مهدی تاج درباره آب‌وهوای مکزیک
00:24:20 ویدیوی جعلی از یک جیمی جامپ لخت در جام‌جهانی
00:25:47 ویدیوی ساختگی منتسب به معرفی تیم ایران در جام‌جهانی
00:29:35 از سانحه بالگرد آپاچی نزدیک سواحل عمان چه می‌دانیم؟
00:32:52 ویدیوی ساختگی منتسب به سرنگونی بالگرد آپاچی آمریکایی
00:34:30 ویدیوی قدیمی منتسب به تیراندازی به مخالفان توافق در ایران
00:37:16 ویدیوی «عبور کشتی از تنگه هرمز پس از توافق» قدیمی است
00:38:59 ادعای نادرست توقیف «کشتی آمریکایی آریستا» در تنگه هرمز
00:42:10 تصویر ساختگی زنی با «لباس نامتعارف» در تجمعات شبانه
00:44:13 کامنت‌ها

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
📝 ویژگی‌های اقتصادی تفاهم موقت ایران و آمریکا

🔹تفاهم‌نامه اسلام‌آباد شامل بندهایی است که آثار اقتصادی برای ایران و منطقه دارد. بازگشایی تنگه هرمز و رفع محاصره دریایی، هم برای ایران و هم برای اقتصاد جهانی خبر خوبی است، اما فرصت‌های اقتصادی این تفاهم‌نامه برای ایران محدود به این موارد نیست.

🔹بر اساس بند ششم، صندوق سرمایه‌گذاری ۳۰۰ میلیارد دلاری برای بازسازی اقتصاد ایران ایجاد می‌شود که گزارش شده نیمی از مبلغ آن با تعهد سرمایه‌گذاران بین‌المللی تامین شده است.

🔹دسترسی ایران به این صندوق سرمایه‌گذاری، منوط به امضای پیمان صلح نهایی میان ایران و ایالات متحده آمریکا است که به گفته جی‌دی ونس، مشروط به تغییرات بنیادی و برچیدن برنامه هسته‌ای خواهد بود.

🔹ابعاد این صندوق در مقیاس اقتصاد ایران بسیار بزرگ است. کل دارایی صندوق توسعه ملی به گفته رئیس آن حدود ۳۰ میلیارد دلار است.

🔹در صورت توافق نهایی و تشکیل صندوق سرمایه‌گذاری ۳۰۰ میلیارد دلاری، این صندوق از لحاظ ارزش در رتبه ۴۱ باارزش‌ترین صندوق‌های سرمایه‌گذاری جهان قرار خواهد گرفت.

🔹بند هفتم تفاهم‌نامه به لغو تمامی تحریم‌های یکجانبه و بین‌المللی در صورت توافق نهایی اشاره دارد که با توجه به گستردگی و پیچیدگی تحریم‌ها، احتمالا فرآیندی دشوار و زمان‌بر خواهد بود.

🔹بند دهم که با همین تفاهم‌نامه موقت اجرا می‌شود، مربوط به معافیت موقت صادرات نفت و فرآورده‌های نفتی ایران است که می‌تواند موجب احیای درآمدهای نفتی و حذف هزینه‌های دور زدن تحریم‌ها شود.

🔹بند یازدهم نیز بر آزادسازی دارایی‌های بلوکه‌شده ایران در کشورهای مختلف تاکید دارد. گفته می‌شود ارزش این دارایی‌ها حدود ۱۰۰ میلیارد دلار است ولی در عمل، صحبت از آزادسازی مرحله‌ای ۲۴ میلیارد دلار است.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
🔹 آیا عکس‌های محمد محبی در حال کندن پوستر مهسا امینی، واقعی است؟

🔹پس از برگزاری نخستین بازی تیم ملی ایران در جام جهانی و گلزنی محمد محبی، چهار عکس در شبکه‌های اجتماعی و رسانه‌ها با این ادعا منتشر شد که او در حال کندن پوستر عکس مهسا امینی از روی دیوار ساختمانی در نزدیکی محل اقامت این تیم است.

🔹ما هنوز نمی‌توانیم با قطعیت درباره واقعی بودن یا نبودن این عکس‌ها اظهارنظر کنیم، هرچند بر اساس جزئیاتی که در عکس‌ها دیده می‌شود، به نظر می‌رسد آنها به احتمال زیاد با کمک هوش مصنوعی یا نرم‌افزارهای ویرایش عکس ساخته شده باشند.

🔹در تصاویر نشانه‌های متعددی از ساختگی‌بودن دیده می‌شود؛ از جمله درهم‌ریختگی دست‌ها و انگشت‌ها، ادغام دست با پوستر، ناهماهنگی در ابعاد پوستر و ایرادهای هندسی در ساختار دیوار.

🔹دست‌ها ساختار آناتومیک درستی ندارند و انگشت‌ها در همدیگر یا در کاغذ ادغام می‌شوند.

🔹در دو عکس، الگوی سنگ‌کاری گوشه دیوار، بطور متناسب ادامه پیدا نمی‌کند و پیوستگی سطوح و خطوط معماری به شکلی غیر طبیعی به هم می‌ریزد.

🔹همچنین، نمای ساختمان موجود در عکس‌ها با هیچ‌یک از هتل‌های محل اقامت تیم ملی ایران در مکزیک و آمریکا مطابقت ندارد.

🔹با انتشار گسترده این تصاویر، بخش رسانه‌ای تیم ملی به‌طور رسمی این تصاویر را جعلی اعلام کرده و هرگونه ارتباط آن‌ها با محمد محبی را رد کرده است.

🔹این تصاویر پس از آن منتشر شدند که شادی بعد از گل محمد محبی در دیدار برابر نیوزلند، انتقادهای زیادی را برانگیخت.

🔹با وجود نشانه‌های استفاده از هوش مصنوعی، جزییات مهم و دقیقی که در تصاویر وجود دارد مانع از نتیجه‌گیری قطعی می‌شود.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
❌ ویدیوی سخنرانی اردوغان درباره شرکت در مراسم تشییع علی و مجتبی خامنه‌ای ساختگی است

🔹در شبکه‌های اجتماعی ویدیویی منتشر و ادعا شده مربوط به سخنرانی اردوغان است که در آن می‌گوید برای شرکت در مراسم تشییع علی و مجتبی خامنه‌ای از او دعوت شده است.

🔹این ادعا شاخ‌دار است. ویدیو با هوش مصنوعی ساخته شده و اردوغان چنین سخنانی نگفته است.

🔹ردیابی واترمارک دیجیتال SynthID با سیستم تشخیص هوش مصنوعی گوگل نشان می‌دهد تصویر و صدای این ویدئو با هوش مصنوعی تولید یا دستکاری شده است.

🔹در آخرین سخنرانی اردوغان که در مجتمع ریاست‌جمهوری آنکارا انجام شده، او درباره تفاهم‌نامه میان ایران و آمریکا صحبت کرده و هیچ اشاره‌ای به مراسم تشییع یا دعوت از ترکیه برای آن نشده است.

🔹هیچ گزارش یا خبر رسمی مبنی بر دعوت از سران خارجی برای مراسم تشییع مجتبی یا حتی علی خامنه‌ای وجود ندارد.

🔹با وجود اعلام زمان و محل برگزاری مراسم، هیچ لیست رسمی از مهمانان خارجی یا دعوت‌نامه‌ای برای رهبران کشورهای دیگر منتشر نشده است.

🔹بنابراین فکت‌نامه به این ویدیوی ساختگی و ادعای منتسب به آن نشان «شاخ‌دار» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
❌ ویدیوی غیرواقعی و ادعای نادرست درباره سقوط بالگرد آمریکایی با سامانه مجید

🔹ادعایی در شبکه‌های اجتماعی همراه با یک ویدیو منتشر شده که می‌گوید بالگرد تهاجمی آپاچی ارتش آمریکا در نزدیکی سواحل عمان با سامانه پدافندی «مجید» جمهوری اسلامی سرنگون شده است.

🔹تاکنون هیچ مدرک رسمی یا شواهد معتبری برای تایید این ادعا منتشر نشده و روایت‌های موجود بیشتر به احتمال برخورد یک پهپاد با بالگرد اشاره دارند، نه شلیک موشک پدافندی.

🔹ویدیویی که به‌عنوان سند این ادعا منتشر شده، واقعی نیست. این ویدیو از بازی کامپیوتری War Thunder گرفته شده و حتی بالگرد نمایش داده‌شده در آن هم آپاچی یا بلک‌هاوک نیست، بلکه یک بالگرد قدیمی ساخت شوروی از نوع Mi-4AV است. بنابراین ویدیو هیچ ارتباطی با حادثه واقعی ندارد.

🔹سامانه «مجید» یک پدافند کوتاه‌برد برای مقابله با پهپادها، بالگردها و اهداف کم‌ارتفاع است و از حسگرهای حرارتی و اپتیکی استفاده می‌کند. با وجود قابلیت‌های این سامانه، هیچ شواهدی وجود ندارد که نشان دهد در حادثه سقوط آپاچی آمریکایی نقشی داشته است.

🔹بنابراین فکت‌نامه به این ادعای بی‌اساس و ویدیوی ساختگی آن نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
❌ ویدیوی ساختگی عبور موشک از کنار یک هواپیمای مسافربری

🔹ویدیویی در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده که ادعا می‌کند «عبور موشک هایپرسونیک فاتح-۲ از کنار یک هواپیمای مسافربری» است.

🔹این ویدیو واقعی نیست و با هوش مصنوعی ساخته شده است.

🔹«موشک فاتح۲» وجود ندارد. موشک فاتح ۱۱۰ نیز هایپرسونیک نیست. احتمالا نام موشک «فتاح۲» به اشتباه نوشته شده باشد.

🔹کاربری که اولین‌بار این ادعا را منتشر کرده، خود را تولیدکننده محتوای دیجیتال معرفی می‌کند.

🔹هیچ اطلاعات یا منبع معتبری نیز این رویداد را تأیید نمی‌کند.

🔹ظاهر موشک در صحنه‌های مختلف یکسان نیست، با موشک فتاح ۲ مطابقت ندارد و جزئیات غیرعادی تصویر از جمله پنل نامتعارف کابین و حالت برخی مسافران از نشانه‌های ساختگی‌بودن ویدیو است.

🔹بنابراین فکت‌نامه به این ویدیوی ساختگی نشان «شاخ‌دار» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
❌ ویدیوی قدیمی منتسب به سرکوب اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴

🔹ویدیویی در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده که ادعا می‌کند صحنه سرکوب و تیراندازی به معترضان در دی‌ماه ۱۴۰۴ را نمایش می‌دهد.

🔹این ویدیو قدیمی است و پیش‌تر در رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی منتشر شده بود.

🔹نسخه قدیمی و کامل‌تر این ویدیو ۲۶ اردیبهشت ۱۴۰۱ با توضیح حمله با دوشکا در رشت منتشر شده بود.

🔹در همان زمان اعتراضات گسترده‌ای به تغییر نرخ ارز ترجیحی در شهرهای مختلف ایران از جمله در رشت در جریان بود.

🔹در دوره اعتراضات سراسری شهریور ۱۴۰۱ نیز مجددا این ویدیو با توضیح نادرست سرکوب اعتراضات ۱۴۰۱ در مهاباد منتشر شد.

🔹در اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴، معترضان با سرکوبی گسترده روبه‌رو شدند و گزارش‌هایی درباره استفاده حکومت از سلاح‌های نیمه‌سنگین منتشر شد اما این ویدیو مربوط به آن اعتراضات نیست.

🔹بنابراین فکت‌نامه به ادعای ارتباط این ویدیو با اعتراضات دی‌ماه نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
❌ ویدیوی نادرست منسوب به بازداشت سپاهی‌ها در اسرائیل

🔹ویدیویی در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده که ادعا می‌کند مربوط به بازداشت ۸ نیروی سپاه در نزدیکی اورشلیم است که در حال ورود مخفیانه به اسرائیل بودند.

🔹این ادعا نادرست و ویدیو مربوط به بازداشت عرب‌های ساکن کرانه باختری است که قصد ورود به اسرائیل را داشتند.

🔹کانال ۱۴ اسرائيل گزارش داده که افراد بازداشت‌شده عرب‌هایی هستند که برای ورود به اسرائیل در دیواره دوجداره یک خودروی تجاری پنهان شده بودند.

🔹شبکه خبری قدس (QNN) هم گفته این افراد کارگرانی بودند که قصد داشتند برای یافتن شغل وارد اسرائیل شوند.

🔹در هیچ‌یک از این خبرها به ارتباطی میان این ویدیو و ادعای بازداشت نیروهای سپاه پاسداران اشاره نشده است.

🔹بنابراین فکت‌نامه به ادعای ارتباط این ویدیو با بازداشت سپاهی‌ها نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
✍️ پزشکیان از کجا ۲۰ میلیون بشکه نفت به «هوافضای سپاه» داده است؟

🔹مسعود پزشکیان می‌گوید: «۲۰ میلیون بشکه نفت که مال دولت بود را به هوافضای سپاه دادیم. ارزهایی که داشتیم را به این عزیزان دادیم.»

🔹دقیقا معلوم نیست ارجاع مسعود پزشکیان به کدام پول نفت است؛ اما در بودجه امسال، نفت به سه قسمت تقسیم می‌شود.

🔹بخش ناچیزی از درآمدهای نفتی برای هزینه‌های بودجه عمومی در اختیار دولت است که با احتساب نرخ محاسباتی بودجه کل آن به زحمت به ۲۰ میلیون بشکه می‌رسد.

🔹این پول صرف پرداخت حقوق کارکنان دولت، نظامیان، بازنشستگان و تامین هزینه‌های اجرایی در بخش سلامت، آموزش و برنامه‌های اجرایی و عمرانی وزارتخانه‌ها و نهادها می‌شود.

🔹بخش دوم سهمیه نفت خام نیروهای مسلح و اجرای «طرح‌های خاص» نظامی، امنیتی و هسته‌ای است که بر اساس برآوردها با احتساب فرضیات بودجه معادل ۷۵ تا ۱۰۰ میلیون بشکه است.

🔹به دلیل عدم شفافیت، معلوم نیست چقدر از این سهمیه نفت خام به نیروی هوافضای سپاه می‌رسد.

🔹بخش سوم منابع نفتی به تهاتر بدهی‌های دولت به تسویه بدهی با طلبکاران حقیقی و حقوقی اختصاص دارد که البته جزئیات آن مشخص نیست.

🔹احتمال دارد منظور پزشکیان، اختصاص دادن سهمیه طلبکاران دولت به نیروی هوافضای سپاه باشد که در این صورت این مبلغ به بدهی‌های آینده دولت موکول خواهد شد.

🔹در بخش‌های مختلف بودجه،‌ به جز ردیف‌های اصلی و سهمیه نفت خام، منابع دیگری هم برای نیروهای مسلح در نظر گرفته شده است.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM