FactNameh | فکت‌نامه
110K subscribers
4.25K photos
732 videos
3 files
4.26K links
فکت‌نامه اولین سایت درستی‌سنجی (فکت‌چکینگ) سیاسی درباره‌ی ایران است.
وبسایت: factnameh.com
بات تلگرامی فکت‌نامه:‌ @FactnamehBot
ارتباط مستقیم: @FactNamehAdmin
twitter.com/factnameh
fb.com/factnameh
instagram.com/factnameh
Download Telegram
❓نقش آمریکایی‌ها در «ده‌ها برابر» شدن تولید موادمخدر در #افغانستان

👈 علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی ایران، مدعی است: «آمریکایی‌ها تولید مواد مخدر را در افغانستان، ده‌ها برابر افزایش دادند.»

🔹این اولین بار نیست که مقام‌های جمهوری اسلامی با مقایسه میزان کنونی تولید و کشت تریاک افغانستان با سال ۲۰۰۱، ادعاهای گمراه‌کننده از رشد تولید مواد مخدر در افغانستان ارائه می‌کنند.

🔹سال ۲۰۰۱ در تاریخچه تولید مواد مخدر در افغانستان یک استثنا است نه یک قاعده قابل استناد. #طالبان در تابستان سال ۲۰۰۰ کشت خشخاش را در افغانستان اکیدا ممنوع کرد، در نتیجه تولید تریاک در افغانستان عملا از آغاز سال ۲۰۰۱ متوقف شد. بعد از سقوط طالبان (پاییز ۲۰۰۱) انقلابی در تولید مواد مخدر رخ نداد، بلکه شرایط به حالت عادی برگشت.

🔹منحنی کشت و تولید تریاک در افغانستان در ۳۰ سال گذشته با شتابی نسبتا ثابت روندی رو به رشد دارد. محاسبه داده‌های دفتر مواد مخدر سازمان ملل متحد نشان می‌دهد میانگین حجم تولید سالانه تریاک در افغانستان در پنج سال گذشته ۲/۱ برابر و سطح زیر کشت حدود ۳/۳ برابر میانگین سال‌های ۱۹۹۶ تا ۲۰۰۰ افزایش پیدا کرده است.

🔹تا آنجایی که ما گشتیم سند معتبری یا تحلیل مستندی پیدا نکردیم که نشان دهد آمریکایی‌ها عامل محرک در افزایش تولید مواد مخدر در افغانستان بوده‌اند. دفتر مواد مخدر سازمان ملل، شرایط آب‌وهوایی، وضعیت اقتصادی، اجتماعی، فقر و بیکاری و اقتدار دولت مرکزی را جزو عوامل موثر در افزایش یا کاهش تولید تریاک در افغانستان می‌داند.

❌ با این اوصاف «فکت‌نامه» این ادعای رهبر جمهوری اسلامی ایران را که «آمریکایی‌ها تولید مواد مخدر را در افغانستان، ده‌ها برابر افزایش دادند» را خلاف واقعیت و بی‌اساس می‌داند و به آن نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 توضیحات بیشتر همراه با منابع را در سایت فکت‌نامه بخوانید
👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
✅ درستی‌سنجی ادعای خامنه‌ای درباره پیشرفت افغانستان در ۲۰ سال گذشته

👈 علی خامنه‌ای رهبر جمهوری اسلامی ایران، مدعی است: «#افغانستان امروز به لحاظ پیشرفت‌های مدنی و عمرانی اگر از ۲۰ سال قبل عقب‌تر نباشد جلوتر نیست.»

🔹ما نمی‌دانیم منظور آقای خامنه‌ای از «پیشرفت‌های مدنی و عمرانی» چیست، اما می‌دانیم اغلب شاخص‌های اقتصادی و اجتماعی نشان از توسعه و پیشرفت افغانستان در زمینه‌ها دارد.

🔹به عنوان مثال میزان رشد اقتصادی افغانستان در دو دهه گذشته بیش از همسایگان خود بوده است. حجم تولید ناخالص داخلی در این کشور (بر اساس قیمت ثابت) حدود ۳ برابر افزایش یافته، در حالی که اقتصاد ایران در این مدت کمتر از ۱/۵ برابر و اقتصاد پاکستان حدود ۲ برابر رشد کرده است.

🔹رشد و توسعه آموزش در افغانستان حتی از اقتصاد هم بیشتر بوده. نرخ ثبت نام کودکان در مدارس ابتدایی از سال ۲۰۰۱ تا الان بیش از پنج برابر بیشتر شده است و نرخ ثبت نام دختران از صفر درصد در زمان طالبان به بیش از ۸۰ درصد رسیده است.

🔹وضعیت تحصیلات زنان پیش از طالبان هم تعریفی نداشت. اما پیش از به قدرت رسیدن طالبان در افغانستان، نسبت جمعیتی دانشجویان دختر به پسر در این کشور از ۲۸ درصد هم گذشته بود. طبق آمارهای رسمی تا ۳ سال پیش جمعیت دانشجویان دختر به بیش از ۱۰۰ هزار نفر رسیده بود.

🔹طبق گزارش‌های رسمی وزارت صحه (بهداشت) افغانستان، نرخ دسترسی به خدمات درمانی در افغانستان از ۹ درصد در سال ۲۰۰۲ به ۸۷ درصد در سال ۲۰۱۸ رسیده است. آمارهای بین‌المللی حکایت از این دارند که با اینکه جمعیت افغانستان در دو دهه گذشته بیش از دو برابر افزایش یافته، به نسبت سرانه پزشک و سرانه تخت‌بیمارستانی هم افزایش داشته است. یعنی هم جمعیت پزشکان و هم تعداد تخت بیمارستانی در افغانستان بیش از دو برابر شده است.

❌با این اوصاف فکت‌نامه این گفته آقای خامنه‌ای را که «افغانستان امروز به لحاظ پیشرفت‌های مدنی و عمرانی اگر از ۲۰ سال قبل عقب‌تر نباشد جلوتر نیست» خلاف واقعیت می‌داند و به آن نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 توضیحات بیشتر همراه با منابع را در سایت فکت‌نامه بخوانید
👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
🎙 قسمت ۲۳ پادکست فکت‌نامه مروری است بر مهم‌ترین درستی‌سنجی‌های هفته؛ از توضیح درباره اینکه دقیقا چه اتفاقی برای واکسن‌های مدرنا در ژاپن افتاده است تا مرور بر یک ویدئو که می‌گوید واکسن‌های کرونا به زودی میلیاردها نفر را از بین خواهد برد.

🔹 اما به غیر از کرونا، این هفته درباره نقش آمریکا در تولید تریاک افغانستان صحبت می‌کنیم و بعد از بررسی ادعای خبرگزاری فارس درباره چرت‌زدن جو بایدن در دیدار با نخست‌وزیر اسرائیل، نگاهی می‌کنیم به سوابق علمی و مدارک علی نمکی که از سوی خبرگزاری فارس به عنوان عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی معرفی شده است. در پایان نیز به سراغ علی نیکزاد، نایب رییس مجلس شورای اسلامی و وزیر راه و شهرسازی در دولت دوم محمود احمدی‌نژاد می‌رویم و نشان می‌دهیم که چرا بر خلاف ادعای او، در زمان تصدی‌اش بر وزارت مسکن، سالانه یک میلیون واحد مسکونی در کشور ساخته نشده است.

🎙پادکست فکت‌نامه را می‌توانید از همه اپلیکیشن‌های دریافت پادکست بشنوید.

📣 هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در گوگل پادکست بشنوید

👈 در اپل پادکست بشنوید

👈 در اسپاتیفای بشنوید

✅ @Factnameh
💉 ادعای مرگ‌بار بودن واکسن کرونا

🎥ویدئویی با زیرنویس فارسی در شبکه‌های اجتماعی دست‌به‌دست می‌شود که فردی در آن به عنوان دانشمند معرفی می‌شود و ادعا می‌کند واکسن‌های #کرونا به زودی میلیاردها نفر را می‌کشند. این ادعا بی‌اساس و نادرست است و این فرد نیز دانشمند نیست.

🔹الکسیس بونیولو، نه یک دانشمند که یک فعال اجتماعی در زمینه مسیحیت است که یک سایت، یک شرکت نظامی حفاظت از مسیحیان و یک موسسه مرتبط با جامعه کاتولیک‌ها دارد. او صلاحیت اظهارنظر علمی و معتبر درباره اثرات واکسن کرونا را ندارد.

🔹ادعاهای او با یافته‌ها و گزارش‌های علمی منطبق نیست. گزارش‌ها و مطالعات از سوی سازمان بهداشت جهانی و موسسات معتبر نشان می‌دهد که واکسن‌های کرونا تاثیر نامناسبی بر سیستم ایمنی افراد نمی‌گذارند و در عوض با ایجاد پادتن‌، باعث کاهش ابتلا، بستری‌شدن و مرگ بر اثر #کووید۱۹ می‌شوند.

👈 توضیحات بیشتر همراه با منابع را در سایت فکت‌نامه بخوانید
👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
🏘 آیا در دولت دوم احمدی‌نژاد سالی یک میلیون #مسکن در ایران ساخته شده است؟

🔹علی نیکزاد، نایب رییس مجلس شورای اسلامی و وزیر راه و شهرسازی در دولت دوم محمود احمدی‌نژاد، مدعی است در زمان وزارت او بیش از چهار میلیون و ۳۰۰ هزار واحد مسکونی در کشور ساخته شد.

🔹ما نمی‌دانیم این عدد از کجا آمده و چطور محاسبه شده است، اما می‌دانیم با آمارهای رسمی و برآوردهای معتبر آماری همخوانی ندارد.

🔹طبق آمارهای بانک مرکزی در فاصله سال‌های ۱۳۸۸ تا ۱۳۹۲ در مجموع کمتر از ۳ میلیون و۴۴۰ واحد مسکونی در ایران پروانه ساخت گرفته‌اند. اعداد و ارقام گزارش‌های مرکز آمار و سازمان‌های شهرداری‌ها هم در همین حدود است. با این حساب میانگین واحد مسکونی پیش‌بینی شده در پروانه‌های ساختمانی طی این پنج سال، کمتر از ۷۰۰ هزار واحد در سال است.

🔹این البته آمار پروانه‌های ساختمانی در مناطق شهری است. ممکن است تعداد واحدهایی که نهایتا ساخته می‌شوند متفاوت از این باشند. از سوی دیگر آماری از ساخت و ساز در مناطق روستایی در دست نیست، اما تحلیل داده‌های سرشماری هم نشان می‌دهد در فاصله سال‌های ۱۳۸۵ تا ۱۳۹۰ سالانه به طور متوسط ۸۱۹ هزار واحد مسکونی به آمار موجودی مسکن در ایران اضافه شده است. این عدد در فاصله ۱۳۹۰ تا ۱۳۹۵ کاهش پیدا کرده و به حدود ۷۱۹ هزار واحد در سال رسیده است.

🔹گزارش‌های وزارت راه و شهرسازی نشان می‌دهد در زمان وزارت آقای نیکزاد، از حدود ۲ میلیون واحد تعریف شده در پروژه #مسکن_مهر، کار ساخت تنها یک میلیون و ۲۵۵ هزار واحد به پایان رسیده است.

❌ با این حساب مشخص است که ادعای ساخت یک میلیون مسکن در سال در دولت دوم احمدی‌نژاد در تناقض با تمام گزارش‌های رسمی و برآوردهای آماری است. به همین علت فکت‌نامه به این گفته علی نیکزاد که «در فاصله سال‌های ۱۳۸۸ تا ۱۳۹۲ حدود ۴میلیون و ۳۰۰ هزار واحد مسکونی در کشور ساخته شد» نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 توضیحات بیشتر همراه با منابع را در سایت فکت‌نامه بخوانید
👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
Audio
🎙 قسمت ۲۳ پادکست فکت‌نامه مروری است بر مهم‌ترین درستی‌سنجی‌های هفته؛ از توضیح درباره اینکه دقیقا چه اتفاقی برای واکسن‌های مدرنا در ژاپن افتاده است تا مرور بر یک ویدئو که می‌گوید واکسن‌های کرونا به زودی میلیاردها نفر را از بین خواهد برد.

🔹 اما به غیر از کرونا، این هفته درباره نقش آمریکا در تولید تریاک افغانستان صحبت می‌کنیم و بعد از بررسی ادعای خبرگزاری فارس درباره چرت‌زدن جو بایدن در دیدار با نخست‌وزیر اسرائیل، نگاهی می‌کنیم به سوابق علمی و مدارک علی نمکی که از سوی خبرگزاری فارس به عنوان عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی معرفی شده است. در پایان نیز به سراغ علی نیکزاد، نایب رییس مجلس شورای اسلامی و وزیر راه و شهرسازی در دولت دوم محمود احمدی‌نژاد می‌رویم و نشان می‌دهیم که چرا بر خلاف ادعای او، در زمان تصدی‌اش بر وزارت مسکن، سالانه یک میلیون واحد مسکونی در کشور ساخته نشده است.

🎙پادکست فکت‌نامه را می‌توانید از همه اپلیکیشن‌های دریافت پادکست بشنوید.

📣 هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در گوگل پادکست بشنوید

👈 در اپل پادکست بشنوید

👈 در اسپاتیفای بشنوید

✅ @Factnameh
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
🔹علی خامنه‌ای مدعی است «#افغانستان امروز به لحاظ پیشرفت‌های مدنی و عمرانی اگر از ۲۰ سال قبل عقب‌تر نباشد جلوتر نیست».
🔹این ادعای بی‌پایه و اساسی است و اغلب شاخص‌های اقتصادی و اجتماعی خلاف آن را نشان می‌دهند.

👈 توضیحات بیشتر همراه با منابع را در سایت فکت‌نامه بخوانید
👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
🔹علی نیکزاد، مدعی است در زمان وزارت او در دولت دوم محمود احمدی‌نژاد و در فاصله سال‌های ۸۸ تا ۹۲، بیش از ۴ میلیون و ۳۰۰ هزار واحد مسکونی در ایران ساخته شده است.
🔹آمارهای وزارت راه و شهرسازی، بانک مرکزی و مرکز آمار این ادعا را رد می‌کنند.

👈 توضیحات بیشتر همراه با منابع را در سایت فکت‌نامه بخوانید
👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
🎙قسمت ۲۴ پادکست فکت‌نامه درباره افغانستان است؛ سرزمینی که این روزها بسیاری از ما خبرهایش را دنبال می‌کنیم و نگران سرنوشت مردمانش هستیم.

🔹ابتدا این ادعای نادرست رهبر جمهوری اسلامی ایران را بررسی می‌کنیم که گفته بود افغانستان در ۲۰ سال گذشته، به لحاظ عمرانی و مدنی، پیشرفت نکرده است و بعد هم کمی درباره اتفاقی که در مصاحبه بی‌بی‌سی فارسی با #فهیم_دشتی افتاد صحبت خواهیم کرد.

🔹یک فکت‌چک کوتاه درباره واکسیناسیون #کرونا و همچنین مرور نظرات شنوندگان پادکست فکت‌نامه نیز دیگر بخش‌های این قسمتند.

🔹پادکست فکت‌نامه را فرهاد و رضا اجرا می‌کنند که به ترتیب سردبیر و دبیر تحریریه سایت فکت‌نامه‌اند. گفت‌وگوهای هفتگی آنان در واقع بازتابی از تلاش‌های تیم فکت‌نامه برای درستی‌سنجی خبرها و نقل‌قول‌های سیاسی،‌ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. مدیر هنری این پادکست، آریا کیان و تهیه‌کننده آن افشین صدری است.

🎙پادکست فکت‌نامه را می‌توانید از همه اپلیکیشن‌های دریافت پادکست بشنوید.

📣 هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در گوگل پادکست بشنوید

👈 در اپل پادکست بشنوید

👈 در اسپاتیفای بشنوید

✅ @Factnameh
🔹مجید تخت روانچی، سفیر جمهوری اسلامی ایران در سازمان ملل: «از ۲ هزار آزمایش هسته‌ای در جهان، ۱۰۵۴ آزمایش توسط آمریکا انجام شده‌است». این آمار تقریبا درست است ولی دقیق نیست و ما به دو دلیل به آن نشان «گمراه‌کننده» دادیم.

1️⃣ آخرین آزمایش هسته‌ای آمریکا ۲۹ سال پیش انجام شده. بعد از آن ۲۷ آزمایش هسته‌ای در کل جهان صورت گرفته که ۹ تای آن را چین انجام داده‌‌ است.
2️⃣ تعداد آزمایش‌های هسته‌ای آمریکا اگرچه بیشتر از بقیه کشورها است، اما جمع کل قدرت انفجارهای هسته‌‌ای شوروی ۱/۵ برابر بیشتر از آمریکا است.

🔹رژیم «منع جامع آزمایش‌های هسته‌ای» سال ۱۳۷۵ در مجمع عمومی سازمان ملل تصویب شد. اما ۲۵ سال است که هشت کشور هنوز آن را امضا یا در مجلس خود تصویب نکرده‌اند تا به بخشی از حقوق بین‌الملل تبدیل شود: «آمریکا، اسرائیل، ایران، پاکستان، چین، کره‌شمالی، مصر، هند».

🟣 تعریف نشان گمراه‌کننده: گفته یا آمار، نادرست نیست اما به گونه‌ای بیان شده تا بر فکت مهمی سرپوش بگذارد یا واقعیت را منحرف کند.

👈 توضیحات بیشتر همراه با منابع را در سایت فکت‌نامه بخوانید
👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
Audio
🎙قسمت ۲۴ پادکست فکت‌نامه درباره افغانستان است؛ سرزمینی که این روزها بسیاری از ما خبرهایش را دنبال می‌کنیم و نگران سرنوشت مردمانش هستیم.

🔹ابتدا این ادعای نادرست رهبر جمهوری اسلامی ایران را بررسی می‌کنیم که گفته بود افغانستان در ۲۰ سال گذشته، به لحاظ عمرانی و مدنی، پیشرفت نکرده است و بعد هم کمی درباره اتفاقی که در مصاحبه بی‌بی‌سی فارسی با #فهیم_دشتی افتاد صحبت خواهیم کرد.

🔹یک فکت‌چک کوتاه درباره واکسیناسیون #کرونا و همچنین مرور نظرات شنوندگان پادکست فکت‌نامه نیز دیگر بخش‌های این قسمتند.

🔹پادکست فکت‌نامه را فرهاد و رضا اجرا می‌کنند که به ترتیب سردبیر و دبیر تحریریه سایت فکت‌نامه‌اند. گفت‌وگوهای هفتگی آنان در واقع بازتابی از تلاش‌های تیم فکت‌نامه برای درستی‌سنجی خبرها و نقل‌قول‌های سیاسی،‌ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. مدیر هنری این پادکست، آریا کیان و تهیه‌کننده آن افشین صدری است.

🎙پادکست فکت‌نامه را می‌توانید از همه اپلیکیشن‌های دریافت پادکست بشنوید.

📣 هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در گوگل پادکست بشنوید

👈 در اپل پادکست بشنوید

👈 در اسپاتیفای بشنوید

✅ @Factnameh
❓آیا ارتباطی میان توسعه‌یافتگی و بالا بودن نرخ خودکشی وجود دارد؟

👈عبدالله گنجی: «بین توسعه‌یافتگی و خودکشی رابطه مستقیم وجود دارد.»
🔹این طور نیست. بر اساس آمارهای معتبر بین‌المللی، بیشترین نرخ خودکشی در کشورهای کوچک و فقیر ثبت می‌شود.

🔹اگر آمار خودکشی را با شاخص توسعه انسانی مقایسه کنیم می‌بینیم در میان ۱۰ کشوری که بالاترین نرخ خودکشی را دارند، هیچ کدام از ۶۲ کشوری که در شاخص توسعه انسانی بسیار بالا دسته‌بندی شده‌اند حضور ندارند.

🔹در میان ۲۰ کشوری که بالاترین نرخ خودکشی را در سراسر دنیا دارند، به جز چهار کشور کره‌جنوبی (رتبه درآمد سرانه ۲۶)، لیتوانی (رتبه ۳۸)، اروگوئه (رتبه ۴۳) و روسیه (رتبه ۵۷)، رتبه بقیه کشورها از نظر شاخص درآمد سرانه بالای ۶۰ است.

🔹ایران در رتبه ۱۴۰ نرخ خودکشی، رتبه ۷۰ شاخص توسعه انسانی و با متوسط درآمد ۶۹۸۰ دلار در رتبه ۷۸ درآمد سرانه قرار دارد. صندوق بین‌المللی پول سرانه تولید ناخالص داخلی ایران را در سال ۲۰۱۹ بر اساس محاسبات بانک مرکزی ایران و نرخ ارز ۴۲۰۰ محاسبه کرده است.

👈 توضیحات بیشتر همراه با منابع را در سایت فکت‌نامه بخوانید
👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
❓آیا نشان دادن یک شماره در تلویزیون باعث ردیابی و کشته شدن #فهیم_دشتی شده است؟

🔹بعد از کشته شدن فهیم دشتی، سخنگوی جبهه مقاومت ملی #افغانستان، برخی کاربران شبکه‌های اجتماعی و رسانه‌های داخل ایران مطالبی درباره نقش بی‌بی‌سی در ردیابی و کشته شدن او منتشر کردند.

🔹در بخشی از این مصاحبه که در تاریخ ۱۱ شهریور سه روز پیش از کشته شدن آقای دشتی به صورت زنده پخش شده، به دلیل ضعیف بودن خطوط ارتباطی در پنجشیر، تصویر آقای دشتی محو شده و برای چند ثانیه شماره‌ای روی صفحه تلویزیون ظاهر می‌شود. اما این شماره چیست؟ آیا ممکن است نیروهای #طالبان یا ارتش پاکستان و طالبان با استفاده از آن اطلاعات و موقعیت مکانی آقای دشتی را پیدا کرده و او را کشته باشند؟

1️⃣ مصاحبه سه روز پیش از کشته شدن آقای دشتی از طریق زوم انجام شده و به طور زنده از تلویزیون پخش شده است.

2️⃣ شماره‌ ۱۰ رقمی که در تصویر نشان داده می‌شود در واقع شناسه تماس زوم آقای دشتی بوده که دستی درست شده است. اینکه آیا این شماره تصادفی انتخاب شده باشد یا معنی‌دار بوده و از روی شماره‌ای -مثلا شماره تلفن- ساخته شده مشخص نیست.

3️⃣ این شماره ۱۰ رقمی به خودی خود شماره تلفن نیست. ممکن است با اضافه شدن پیش‌شماره به اول آن یک شماره تلفن واقعی در یک نقطه‌ای از جهان باشد.

4️⃣ گفته شده این شماره ۱۰ رقمی «با پیش‌شماره ۹۱ متعلق به یک شرکت هندی به نام ایرتل (AIRTEL) است». با اینکه افغانستان جزو مناطق تحت پوشش شرکت ایرتل نیست، اما روی کاغذ این شماره می‌تواند از طریق رومینگ در افغانستان فعال باشد، اما هیچ سندی وجود ندارد که نشان دهد آقای دشتی از چنین شماره‌ای استفاده کرده باشد.

5️⃣ ردیابی اطلاعات و حدود موقعیت مکانی از طریق شماره تلفن ممکن است، اما از طریق شناسه زوم به سادگی امکان‌پذیر نیست، مگر اینکه کسانی که به آقای دشتی حمله کرده‌اند، به طریقی که معلوم نیست به اطلاعات کاربران زوم دسترسی‌ داشته‌اند.

6️⃣ برخی کاربران مدعی شده‌اند، شماره ۱۰ رقمی یک کد رمزگذاری شده است که مختصات محل اختفای آقای دشتی را فاش کرده است. صرف نظر از این سوال منطقی، چرا باید شماره رمزگذاری شده در یک برنامه تلویزیونی زنده، آن هم سه روز پیش از حمله پخش شود، دستورالعمل رمزگذاری و رمزگشایی از این شماره مخدوش است. موقعیت مکانی هم که ادعا شده دقیق نیست.

7️⃣ علاوه بر همه اینها تاکنون منبع معتبری، درباره احتمال نقش بی‌بی‌سی در ردیابی و کشته شدن فهیم دشتی صحبت یا گمانه‌زنی نکرده است. آنچه مطرح شده عمدتا حدس و گمان‌هایی است که اسناد معتبری در تایید آنها وجود ندارد.

🔹با این اوصاف، فکت‌نامه با استناد به اطلاعات موجود، ادعاهای مطرح شده درباره «نقش بی‌بی‌سی فارسی در ردیابی و کشته شدن فهیم دشتی» را رد می‌کند و به آن نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 توضیحات بیشتر همراه با منابع را در سایت فکت‌نامه بخوانید
👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
💉 آیا ایران رتبه دوم واکسیناسیون را در دنیا به دست آورده است؟

🔹بهرام‌ عین‌اللهی، وزیر بهداشت روز ۲۲ شهریور ۱۴۰۰ گفته «ایران هفته گذشته با تزریق ۵ میلیون دوز واکسن رتبه دوم واکسیناسیون در هفته را در دنیا به دست آورده است» او همچنین قول داده ایران هفته آینده رکورد آلمان را بشکند و به مقام اول برسد.

❌ این ادعا به وضوح نادرست است.

🔹طبق آمارهای رسمی در هفته منتهی به ۲۱ شهریور، میانگین واکسیناسیون در ۸ کشور بیش از ایران است: هند ۶۱/۸ میلیون دوز، چین ۳۹/۴ میلیون دوز، ژاپن ۱۰/۱ میلیون دوز، برزیل ۱۰ میلیون دوز، اندونزی ۹/۵ میلیون دوز، ویتنام ۷/۱ میلیون دوز، بنگلادش ۶/۷ میلیون دوز و پاکستان ۶/۵ میلیون دوز.

🔹اگر جمعیت را هم در نظر بگیریم در هفته منتهی به ۲۱ شهریور ۱۴۰۰، سرانه واکسیناسیون در ۷ کشور کوبا، کره جنوبی، سریلانکا، نیوزلند، ژاپن، ویتنام و استرالیا از ایران بیشتر است.

🔹آلمان هیچ وقت رکورد آمار واکسیناسیون روزانه را در اختیار نداشته است. بالاترین رکورد تزریق واکسیناسیون روزانه در آلمان در هفته منتهی به ۲۴ خرداد ۱۴۰۰ با میانگین ۸۷۴ هزار دوز در روز و تزریق بیش از ۶ میلیون دوز ثبت شده است. بالاترین رکورد واکسیناسیون روزانه در هفته منتهی به هفتم تیر در چین ثبت شده است. در این هفته نزدیک ۱۵۷ میلیون دوز واکسن کرونا در چین تزریق شد.

🔹طبق آمار رسمی تا روز ۱۲ سپتامبر ۲۰۲۱ (۲۱ شهریور ۱۴۰۰) ۱۴/۲ درصد از جمعیت ایران به طور کامل واکسینه شده‌اند. در حالی که متوسط نرخ واکسیناسیون کامل در کل دنیا ۳۰ درصد و در بسیاری کشورها از ۵۰ درصد گذشته است.

🔹طبیعی است سرعت واکسیناسیون در کشورهایی که در ماه‌های گذشته به طور عمومی و گسترده واکسن زده‌اند کمتر از کشوری مانند ایران باشد که از زمستان گذشته روند واکسیناسیون به طور منقطع و پلکانی پیش رفته است. سرعت واکسیناسیون در ایران هم بعد از رسیدن به سطح بقیه کشورها کند خواهد شد.

🔹با این اوصاف فکت‌نامه به این گفته وزیر بهداشت که ««ایران هفته گذشته با تزریق ۵ میلیون دوز واکسن رتبه دوم واکسیناسیون در هفته را در دنیا به دست آورده است» نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 توضیحات بیشتر همراه با منابع را در سایت فکت‌نامه بخوانید
👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
🎙سوژه اصلی این قسمت از پادکست فکت‌نامه، ماجرای شماره‌ای است که در جریان مصاحبه بی‌بی‌سی با #فهیم_دشتی بر روی صفحه تلویزیون نمایان شد؛ سخنگوی جبهه مقاومت افغانستان که ۳ روز بعد از این گزارش در پنجشیر کشته شد. این اتفاق باعث شد بسیاری در شبکه‌های اجتماعی ادعا کنند نمایش این شماره، موقعیت آقای دشتی را به ارتش پاکستان لو داده و باعث مرگ او شده. بررسی می‌کنیم که اصلا این شماره چه بوده و چرا نمی‌توان پذیرفت که این اتفاق باعث کشته‌شدن فهیم دشتی شده باشد.

🔹در ادامه به سراغ ادعای وزیر بهداشت می‌رویم که گفته بود ایران بعد از آلمان رتبه دوم تزریق واکسن #کرونا را دارد. همچنین صحبت‌های نماینده ایران در سازمان ملل را درباره آزمایش‌های اتمی ایالات متحده بررسی می‌کنیم. در پایان هم اشاره‌ای می‌کنیم به ادعای مدیر مسئول روزنامه جوان که گفته بود بین توسعه‌یافتگی کشورها و خودکشی، رابطه مستقیم وجود دارد.

🎙پادکست فکت‌نامه را می‌توانید از همه اپلیکیشن‌های دریافت پادکست بشنوید.

📣 هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در گوگل پادکست بشنوید

👈 در اپل پادکست بشنوید

👈 در اسپاتیفای بشنوید

✅ @Factnameh