FactNameh | فکت‌نامه
110K subscribers
4.25K photos
732 videos
3 files
4.26K links
فکت‌نامه اولین سایت درستی‌سنجی (فکت‌چکینگ) سیاسی درباره‌ی ایران است.
وبسایت: factnameh.com
بات تلگرامی فکت‌نامه:‌ @FactnamehBot
ارتباط مستقیم: @FactNamehAdmin
twitter.com/factnameh
fb.com/factnameh
instagram.com/factnameh
Download Telegram
❓ویدئوی شاخ‌دار؛ جا زدن فیلم طبخ کباب بره در فستیوال غذا به اسم جنگ اوکراین و روسیه

🔹در شبکه‌های اجتماعی ویدئوی با شرح کشتن و کباب کردن سربازان اوکراینی توسط روس‌ها منتشر شده است. این ادعا غیرواقعی و «شاخ‌دار» است.

🔹فیلم مربوط به یک فستیوال غذا در یونان با عنوان فستیوال غذای داونی (Downey Greek Food Festival) است. کباب‌های این فستیوال با روش «بره چرخان» تهیه می‌شود.

🔹کباب کردن بره‌ها به این شیوه در این فستیوال، پیش‌تر باعث توجه و تعجب و ابزار انزجار کاربران شبکه‌های اجتماعی خارج از ایران شده است.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
❓ برخی کاربران موسوم به ارزشی در شبکه‌های اجتماعی شایعه کردند وزیر دادگستری فرانسه از بین ۸دوست پسر خود از یکی حامله شده و برای تعیین پدر بچه از طریق آزمایش ژنتیک این ۸نفر را به دادگاه کشاند.

🔹اولین بار نیست که برخی در ایران، با استناد به اخبار جعلی ادعاهایی منتشر می‌کنند که به قول آنها نشانه «فساد» در فرانسه و کشورهای غربی است. آنچه گفته شده سوء‌برداشت از یک خبر قدیمی است که حدود ۱۵سال پیش در نشریات عامه‌پسند اروپایی خبرساز شد.

🔹ماجرا مربوط به حواشی تولد فرزند رشیده داتی، وزیر پیشین دادگستری فرانسه است که ۱۱سال پیش از سمت خود کنار رفت.

🔹شایعه «۸دوست پسر» را نیز پدر واقعی بچه که یک میلیارد فرانسوی بوده سر زبان‌ها انداخت و پس از یک کشمکش حقوقی چند ساله، پس از آنکه وادار به انجام آزمایش دی‌ان‌ای شد، ناگزیر قبول کرد که پدر واقعی زهره، فرزند رشیده داتی است.

🔹خانم داتی اولین مقام عالی‌رتبه فرانسوی از یک خانواده مهاجر است. او در سال‌های۲۰۰۷ تا ۲۰۰۹ میلادی در دولت سارکوزی، دو سال وزیر دادگستری بود. فکت‌نامه به این ادعا نشان «شاخ‌دار» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
🎙پادمان‌ها و ابهام‌ها

🔹موضوع اصلی قسمت ۷۶ پادکست فکت‌نامه، «پادمان‌ها» و نگاهی به اصلی‌ترین ابهام‌هایی است که درباره فعالیت‌های هسته‌ای ایران وجود دارد؛ قرارگاه‌ها و سایت‌هایی که آژانس بین‌المللی انرژی اتمی می‌گوید در آنها نشانه‌هایی از فعالیت‌های غیرقانونی وجود دارد و ایران هم همواره وجود این فعالیت‌ها را تکذیب کرده است.

🔹گزارش‌های گمراه‌کننده و نادرست ابراهیم رئیسی و رسانه‌های دولتی درباره عملکرد دولت هم، بخش دیگری از پادکست فکت‌نامه است. ایجاد شغل، گسترش فیبر نوری، سرعت اینترنت و زیرساخت‌ها و تماشاگران سینما از جمله این آمارها هستند.
فکت‌چک‌هایی درباره دریاچه ارومیه، ادعای کباب کردن سربازان اوکراینی و یک فکت‌چک درباره وزیر پیشین دادگستری فرانسه، دیگر سوژه‌های این هفته‌اند.

🔹در پایان هم کامنت‌های مخاطبان پادکست را مرور می‌کنیم.

🎙پادکست فکت‌نامه را از همه اپلیکیشن‌های دریافت پادکست بشنوید.

📣 هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در گوگل پادکست بشنوید

👈 در اپل پادکست بشنوید

👈 در اسپاتیفای بشنوید

✅ @Factnameh
❓شجره‌نامه مخدوش و ادعای نادرست درباره نسب خانوادگی ملکه الیزابت دوم و پیامبر اسلام

🔹در شبکه‌های اجتماعی تصویری از یک شجره‌نامه منتشر و شایعه شده «نسب خانوادگی ملکه الیزابت به امام دوم شیعیان و پیامبر اسلام می‌رسد.»

🔹اولین بار نیست که چنین ادعایی در فضای عمومی و رسانه‌ای منتشر می‌شود. این موضوع در سال‌های گذشته حتی در رسانه‌های معتبر خارج از ایران مثل تایمز و اکونومیست نیز بازتاب داشته است.

🔹گفته می‌شود منبع این شجره‌نامه گفته‌های یک نسب‌شناس نه‌چندان معتبر غربی و مطالبی است که سال‌ها پیش در یک نشریه مراکشی منتشر شده است.

🔹نسب خانوادگی ملکه الیزابت دوم تا اوایل قرن ۱۵ میلادی کاملا روشن و مشخص است، اما درباره پیش از آن تردید و ابهام‌هایی وجود دارد.

🔹برای اعتبارسنجی این شجره‌نامه اغلب منابع غربی به ابهام‌ها درباره «زیده» که عامل ارتباط فرضی بین پادشاهی مسیحی و مسلمان اسپانیا معرفی شده، تاکید می‌کنند. اما ابهام بزرگ، نه «زیده»، بلکه نسب حاکمان مسلمان اندلس به پیامبر اسلام است که کل اعتبار شجره‌نامه را زیر سوال می‌برد.

🔹در شجره‌نامه ادعایی، نسب حاکمان مسلمان سویل به فردی به نام «نعیم اللخمی» حاکم مسلمان اندلس رسیده. نام نعیم در تاریخ ابن‌خلدون نیز ذکر شده است. ابن‌خلدون هیچ اشاره‌ای به نسبت اللخمی با خانواده پیامبر اسلام نکرده است.

🔹در سایر منابع اسلامی-عربی «موسی‌بن‌نصیر لخمی» یکی از فاتحان و اولین حاکم مسلمان سویل معرفی شده است. تبار موسی‌بن‌نصیر لخمی روشن است. در هیچ‌کدام از منابع تاریخی هم به ارتباط خانواده لخمی با فرزندان و نوادگان امام دوم شیعیان اشاره‌ای نشده است.

🔹با این اوصاف به نظر می‌رسد آنچه گفته می‌شود، بی‌پایه و اساس، و زایده ذهن و تخیل افرادی است که با کنار هم قرار اطلاعات درست و غلط، مدعی شده‌اند «نسب ملکه بریتانیا به امام دوم شیعیان و پیامبر اسلام می‌رسد.» فکت‌نامه به این ادعا نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
❓وظایف جدید کمیسیون عالی تنظیم مقررات قبلا در طرح صیانت مطرح شده‌بود

🔹 در ۱۵ شهریور ۱۴۰۱ خبر تصویب «شرح وظایف، اختیارات و ترکیب اعضای کمیسیون عالی تنظیم مقررات فضای مجازی» در شورای عالی فضای مجازی با ریاست ابراهیم رئیسی منتشر شد.

🔹در رسانه‌ها و افکار عمومی از این مصوبه به‌عنوان بخشی از «طرح صیانت» یاد شد. عمده وظایف این کمیسیون، براساس مصوبه جدید «تنظیم‌گری در همه زمینه‌های فضای مجازی» است.

🔹اما ابوالحسن فیروزآبادی، دبیر شورای عالی فضای مجازی، در مصاحبه تلویزیونی ارتباط این مصوبه با طرح صیانت را تکذیب کرد.

🔹سال ۱۳۹۱ «کمیسیون عالی تنظیم مقررات فضای مجازی» براساس مصوبه‌ای در شورای عالی فضای مجازی تحت ریاست محمود احمدی‌نژاد تصویب و وظایفش مشخص شده‌‌بود. عمده وظایف آن کمیسیون «سیاستگذاری» در حوزه‌های مختلف بود.

🔹اما در نسخه‌های مختلف طرح صیانت به‌خصوص چند نسخه‌ای که در دو سال گذشته منتشر شده‌است، جزئیات دقیقی از وظایف این کمیسیون ذکر شده است و عمده وظایف آن هم «تنظیم‌گری در حوزه‌های مختلف فضای مجازی» ذکر شده‌بود.

🔹زمانی که طرح صیانت در افکار عمومی با بازخورد شدید مردم مواجه شد، فیروزآبادی گفته‌بود: «با توجه به مخالفت وسیع اجتماعی که با این طرح شده‌است، صلاح نمی‌دانم که این طرح ادامه پیدا کند. بهتر است که دولت ورود کند.»

🔹با توجه به متن ویرایش‌های اخیر طرح صیانت و مطابقت آن با مصوبه اخیر شورای عالی فضای مجازی، که «کمیسیون عالی تنظیم مقررات» را از نهادی «سیاستگذار» به نهادی «قانونگذار» و بالای دست همه تنظیم‌گران همه دستگاه‌ها در همه زمینه‌های فضای مجازی قرار داده، ادعای فیروزآبادی که «این مصوبه با طرح صیانت ارتباطی ندارد» نادرست است.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
❓آمار نادرست رئیسی درباره ایجاد ۹۷۰ هزار شغل در سال اول دولت سیزدهم

🔹ابراهیم رئیسی می‌گوید: از آغاز به کار دولت سیزدهم ۹۷۰ هزار شغل ایجاد شده است.

🔹این گفته با آمارهای رسمی اشتغال همخوانی ندارد. طبق گزارش‌های مرکز آمار، کل اشتغال خالص در سه فصل نخست دولت سیزدهم، تنها ۲۱ هزار شغل است.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
Audio
🎙پادمان‌ها و ابهام‌ها

🔹موضوع اصلی قسمت ۷۶ پادکست فکت‌نامه، «پادمان‌ها» و نگاهی به اصلی‌ترین ابهام‌هایی است که درباره فعالیت‌های هسته‌ای ایران وجود دارد؛ قرارگاه‌ها و سایت‌هایی که آژانس بین‌المللی انرژی اتمی می‌گوید در آنها نشانه‌هایی از فعالیت‌های غیرقانونی وجود دارد و ایران هم همواره وجود این فعالیت‌ها را تکذیب کرده است.

🔹گزارش‌های گمراه‌کننده و نادرست ابراهیم رئیسی و رسانه‌های دولتی درباره عملکرد دولت هم، بخش دیگری از پادکست فکت‌نامه است. ایجاد شغل، گسترش فیبر نوری، سرعت اینترنت و زیرساخت‌ها و تماشاگران سینما از جمله این آمارها هستند.
فکت‌چک‌هایی درباره دریاچه ارومیه، ادعای کباب کردن سربازان اوکراینی و یک فکت‌چک درباره وزیر پیشین دادگستری فرانسه، دیگر سوژه‌های این هفته‌اند.

🔹در پایان هم کامنت‌های مخاطبان پادکست را مرور می‌کنیم.

🎙پادکست فکت‌نامه را از همه اپلیکیشن‌های دریافت پادکست بشنوید.

📣 هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در گوگل پادکست بشنوید

👈 در اپل پادکست بشنوید

👈 در اسپاتیفای بشنوید

✅ @Factnameh
❓اسکندر مومنی، دبیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر در نشستی مدعی شد: «میانگین سن اعتیاد در ایران ۲۴ سال و ۵ سال بالاتر از میانگین جهانی است». این ادعا صحت ندارد.

🔹بررسی‌های فکت نامه نشان می‌دهد:

1️⃣سازمان ملل میانگین سنی اعتیاد در دنیا را گروه سنی ۱۸ تا ۲۵ سال می‌داند. سندی پیدا نشد که میانگین سنی دنیا را ۱۹ سال نشان دهد.

2️⃣گزارش‌های بین‌المللی و اظهارات سایر مقام‌های ایرانی نشان می‌دهد که سن اعتیاد در ایران کاهشی است و بیشترین تغییرات در میزان مصرف مواد مخدر در ایران به گروه سنی ۲۰ تا ۲۴ سال تعلق دارد که ۲ درصد افزایش یافته، ضمن اینکه افزایش مصرف مواد مخدر در گروه سنی ۱۵ تا ۱۹ سال نیز در سال‌های اخیر افزایش داشته است.

🔹بنابراین به نظر می‌رسد میانگین سن اعتیاد در ایران نیز همانند وضعیت سایر کشورها در گروه سنی ۱۸ تا ۲۵ سال است.

🔹از این رو «فکت نامه» به ادعای اسکندر مومنی، دبیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر مبنی بر اینکه «میانگین سن اعتیاد در ایران ۲۴ سال و ۵ سال بالاتر از میانگین جهانی است» نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
📚منافع مادی دروغ‌پراکنی در فضای مجازی

🔹انتشار اطلاعات گمراه‌کننده یا موضوعات جنجالی در فضای مجازی، همیشه با انگیزه‌‌های سیاسی صورت نمی‌گیرد. بسیاری اوقات، منتشرکنندگان این مطالب از فریب خوردن کاربران پول در می‌آورند.

🔹یازدهمین ویدیو/مقاله #مکتبخانه به این موضوع می‌پردازد. می‌دانیم که گوگل و شبکه‌های اجتماعی نظیر فیسبوک از طریق تبلیغات درآمد کسب می‌کنند و مثلا گوگل به عنوان مالک یوتیوب، بیش از ۵۰ درصد عایدی خود بابت تبلیغات را به کاربرانی می‌دهد که آن تبلیغات در کانال یوتیوب‌شان به نمایش در آمده.

🔹همین موضوع برای بسیاری از کاربران انگیزه‌ تولید ویدیوهای جنجالی و ساختگی را فراهم کرده. در این قسمت مکتب‌خانه مثال‌هایی روشن از ویديوهای جعلی پربیننده خواهید دید که پول کلانی را روانه جیب سازندگانشان کرده‌اند.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
❓در شبکه‌های اجتماعی و برخی رسانه‌ها ادعاهایی مبنی بر «درخواست روشنفکران فرانسوی در سال ۱۹۷۷ برای قانونی شدن آمیزش جنسی با کودکان زیر ۱۵ سال» منتشر شده‌است.

🔹به نظر می‌رسد استناد افسران جنگ نرم و سایت‌هایی مانند مشرق، مشروطه و اخبار روز به نامه‌ای سرگشاده است که ۸۰ متفکر و چهره شناخته‌شده علمی و فکری فرانسوی در سال ۱۹۷۷ منتشر کردند و در آن خواستار اصلاح قانون و مجازات‌ها در خصوص سن رضایت برای رابطه جنسی شدند.

🔹در قوانین فرانسه تا سال ۱۹۸۲ حداقل سن رضایت برای رابطه جنسی افراد همجنس‌گرا ۱۸ سال بود در حالی که سن رضایت برای دیگران ۱۵ سال اعلام شده بود. در حالی که در نامه مذکور هیچ اثری از موافقت برای قانونی شدن آمیزش جنسی با کودکان و یا آزادی آن در جامعه دیده نمی‌شود بلکه نویسندگان نامه خواستار رفع تبعیض از همجنسگرایان شده بودند.

🔹از همین رو فکت‌نامه به این ادعا که روشنفکران فرانسوی در سال ۱۹۷۷ خواستار آزادی آمیزش جنسی با کودکان شده‌بودند نشان شاخدار می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
❓ادعای صداوسیما درباره توییت گزارشگر انگلیسی درباره ملکه پیشین بریتانیا

🔹برنامه خبری ۲۰:۳۰ صداوسیما در گزارشی گفته است «ترور سینکلر»، بازیکن پیشین فوتبال و مجری برنامه رادیویی TalkSPORT به دلیل توییتی انتقادی درباره ملکه پیشین بریتانیا، از کار خود اخراج شده است. این گفته نیمه‌درست است.

🔹توییت «ترور سینکلر» یک ساعت بعد از اعلام رسمی خبر درگذشت ملکه پیشین بریتانیا منتشر شد. او در توییت خود گفته بود در شرایطی که تا دهه ۶۰ میلادی، نژادپرستی در انگلستان ممنوع نبوده و اجازه رواج داشته، چرا سیاهان و آسیایی‌تبارها باید سوگوار باشند»

🔹این توییت با واکنش‌های زیادی در رسانه‌ها روبرو شد. برخی این زمان انتشار این توییت را به دلیل همزمانی با یک سوگواری عمومی، نامناسب می‌دانستند. سینکلر مدتی بعد این توییت را پاک کرد و در یک توییت عذرخواهی، آن را «بی‌موقع» دانست.

🔹برنامه رادیویی TalkSPORT نیز به طور رسمی اعلام کرد که تا زمان اتمام بررسی‌ها درباره عواقب و زمان‌بندی این توییت، آقای سینکلر در برنامه روی آنتن نمی‌رود و شبکه در حالی که به حق ابراز عقیده شخصی او در اکانت شخصی‌اش احترام می‌گذارد اما از آن توییت حمایتی نمی‌کند.

🔹در زمان پخش برنامه ۲۰:۳۰ و همچنین در زمان نوشته شدن این فکت‌چک، خبری مبنی بر اخراج ترور سینکلر منتشر نشده اما چون او فعلا برنامه اجرا نمی‌کند، فکت‌نامه به این ادعا نشان «نیمه‌درست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
❓ مسئولیت وزارت اطلاعات در حمله به زیرساخت‌های کشور آلبانی

🔹 پس از نفوذ و حمله سایبری به زیرساخت‌های کشور آلبانی و از بین رفتن اطلاعات بعضی از سرورهای وابسته به دولت این کشور در ۲۴ تیرماه ۱۴۰۱، آلبانی در ۱۶ شهریور روابط خود را با ایران قطع کرده و به دیپلمات‌های ایرانی دستور داد که ظرف ۲۴ ساعت این کشور را ترک کنند.

🔹ایالات متحده آمریکا، بریتانیا و ناتو هم ایران را عامل این حمله دانستند و وزارت خزانه‌داری آمریکا، به این بهانه، اسماعیل خطیب، وزیر اطلاعات ایران را در لیست تحریم‌های OFAC قرار داد.

🔹اما وزارت امور خارجه ایران در چند بیانیه و پاسخ سخنگویش در روزهای ۱۷ تا ۲۰ شهریور این ادعاها را «واهی، اثبات‌نشده و بی‌پایه و اساس» دانست.

🔹اما گزارش‌های دقیق فنی تیم‌های امنیتی مایکروسافت و مندیانت به‌همراه گزارش‌های قبلی از آی‌بی‌ام، گوگل و بیت‌دیفندر و … نشان از وابستگی این گروه‌ها به وزارت اطلاعات دارد.

🔹براساس این گزارش‌ها، هکرها در ۴ گروه مجزا که یکی مستقیما به وزارت اطلاعات وابسته بوده و ۳تای دیگری از طریق خوشه‌ای به‌نام EUROPIUM به این وزارت مرتبط هستند و از خارج از ایران، این فعالیت‌ها را انجام می‌دادند.

🔹کد و نرم‌افزار فیشینگ، نرم‌افزار باج‌افزار، و نرم‌افزار پاک‌کننده اطلاعات و گواهی امضای دیجیتالی که در این حملات استفاده شده، پیش از این و هم‌زمان توسط چند گروه هکری وابسته به جمهوری اسلامی در حملاتی مشابه به ایالات متحده، ترکیه، عربستان، امارات، اسرائیل، کویت و اردن نیز استفاده شده‌است.

🔹گزارش مایکروسافت و مندیانت، شواهد صریح و انکارناپذیری از وابستگی این هکرها به جمهوری اسلامی را دربر دارد. بنابراین فکت‌نامه به ادعای وزارت خارجه مبنی بر «واهی، اثبات‌نشده و بی‌پایه و اساس ارتباط هکرها به وزارت اطلاعات» نشان نادرست می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
❓در شبکه‌های اجتماعی ویدئویی منتشر شد که ادعا می‌کند ملکه الیزابت دوم را در حال ریختن پول (یا غذا) برای کودکان مستعمره‌نشین آفریقایی نشان می‌دهد.

🔹این ادعا صحت ندارد. فیلم بیش از دو دهه قبل از تولد الیزابت دوم در آنام هندوچین (ویتنام فعلی) گرفته شده.

🔹آنام در آن زمان مستعمره فرانسه بود و این دو زن نیز مادام پل دومر و دخترش، همسر و دختر پل دومر، رئیس جمهور سابق فرانسه هستند. فیلم توسط کمپانی برادران لومیر بین سال‌های ۱۸۹۹ تا ۱۹۰۰ گرفته شده است.

🔹در نسخه با کیفیت‌تر این فیلم هم می‌توان دید که زنان مورد بحث هیچ شباهتی به الیزابت دوم ندارند. از سوی دیگر با دقت در اجزای صورت کودکان هم می‌توان دریافت که آنها آفریقایی نیستند، بعلاوه اینکه نوشته‌هایی که بر روی ساختمان پشت این صحنه دیده می‌شود، به زبان چینی است.

🔹از این رو فکت‌نامه به ادعای مطرح شده همراه این ویدیو مبنی بر اینکه «ملکه الیزابت دوم را در حال ریختن غذا (یا پول) برای مستعمره نشینان آفریقایی نشان می‌دهد»، نشان شاخ‌دار می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
🎙ملکه الیزابت

🔹سوژه اصلی قسمت ۷۷ پادکست هفتگی فکت‌نامه، ملکه الیزابت و خاندان سلطنتی بریتانیاست. ابتدا کمی درباره اختیارات قانونی پادشاهی در بریتانیا صحبت می‌کنیم و در ادامه توضیح می‌دهیم که چرا شایعه نسبت خونی بین ملکه الیزابت و پیامبر اسلام، شایعه‌ای نادرست است.

🔹فکت‌چک‌هایی درباره یک ویدیو که به اشتباه منسوب به ملکه الیزابت شده و ماجرای تعلیق یک گزارشگر رادیویی به خاطر انتقاد به سوگواری برای ملکه هم دو فکت‌چک دیگر این هفته‌اند.

🔹در این قسمت به غیر از ماجراهای مربوط به درگذشت ملکه بریتانیا، درباره تعداد شرکت‌کنندگان در مراسم اربعین امسال، نامه‌ای که روشنفکران فرانسوی برای حداقل سن رضایت برای برقراری ارتباط جنسی امضا کرده‌اند و همچنین طرح صیانت و حمله سایبری ایران به آلبانی صحبت می‌کنیم و فکت‌چک‌ها را با توضیح کوتاهی مربوط به میانگین سن اعتیاد در ایران به پایان می‌بریم.

🎙پادکست فکت‌نامه را از همه اپلیکیشن‌های دریافت پادکست بشنوید.

📣 هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در گوگل پادکست بشنوید

👈 در اپل پادکست بشنوید

👈 در اسپاتیفای بشنوید

✅ @Factnameh
❓چرا درباره صحت ادعای نیروی انتظامی درباره مهسا امینی تردید می‌کنیم؟

🔹نیروی انتظامی در اولین واکنش به ماجرای مرگ مهسا (ژینا) امینی، اطلاعیه‌ای صادر و اعلام کرده او «به‌طور ناگهانی دچار عارضه قلبی» شده است.

🔹اولین بار نیست که بعد از انتشار خبر مرگ افراد در زندان و بازداشتگاه‌های جمهوری اسلامی، چنین اطلاعیه‌هایی صادر می‌شود، اما این اطلاعیه به چند دلیل فاقد اعتبار است و به عنوان یک فکت قابل استناد نیست.

🔹اولا، این روایت در تناقض با روایت خانواده مهسا و شاهدان عینی است.

🔹دوم، از سوی دیگر شواهد و قرائن و تصاویری که از مهسا در بیمارستان منتشر شده، احتمال «شکستگی قاعده جمجمه» را تقویت می‌کند.

🔹سوم، پیشینه نیروهای امنیتی و انتظامی جمهوری اسلامی در موارد مشابه اعتبار این اطلاعیه را زیر سوال می‌برد.

🔹در ماجرای مرگ علی‌اکبر سعیدی سیرجانی، رئیس وقت قوه قضائیه گفته بود طبق گزارش پزشکی قانونی، مرگ او طبیعی بوده است. سال‌ها بعد برخی افراد نزدیک به محافل امنیتی در آن زمان، روایت دیگری از شکنجه و قتل او توسط ماموران امنیتی منتشر کردند.

🔹در جریان مرگ سعید امامی گفته شد «سعید امامی با خوردن داروی نظافت خودکشی کرده است.» این روایت از همان زمان در نشریات رسمی داخل ایران، مورد تردید قرار گرفت. برخی مقام‌های سیاسی - امنیتی جمهوری اسلامی، از جمله روح‌الله حسینیان روایت خودکشی او را زیر سوال برده‌ و گفته‌اند او به قتل رسیده است.

🔹حدود دو هفته پس از مرگ زهرا کاظمی، محمدحسین خوشوقت، مدیرکل مطبوعات و رسانه‌های خارجی وزارت ارشاد اعلام کرد او «به علت سکته مغزی دارفانی را وداع گفته است.» دو هفته بعد در گزارش ویژه هیات ریاست جمهوری به صراحت علت مرگ «اصابت جسم سخت به سر» اعلام شد.

🔹مراجع رسمی دلیل مرگ زهرا بنی‌یعقوب، پزشک جوان ایرانی را که توسط بسیج در همدان بازداشت شده بود «خودکشی» اعلام کردند. خانواده بنی‌يعقوب با استناد به آثار ضرب و شتم خواستار تحقیقات مستقل شدند، اما نهادهای قضایی و امنیتی مخالفت کردند.

🔹۱۶ اردیبهشت ۱۳۸۴، ابراهیم لطف‌اللهی، دانشجوی حقوق، در سنندج بازداشت می‌شود. ۱۱ روز بعد از اداره اطلاعات به خانواده او اطلاع می‌دهند به گورستان سنندج مراجعه کنند. ماموران اطلاعات علت مرگ را خودکشی اعلام می‌کنند، اما روشن نیست چرا جسد را مخفیانه و بدون حضور خانواده دفن کرده‌اند.

🔹پلیس فتا ستار بهشتی، کارگر وبلاگ‌نویس را بازداشت می‌کند. ۵ روز بعد او کشته می‌شود. در هفته‌های اول گفته می‌شود او به طور طبیعی از دنیا رفته و آثار ضرب و شتم در بدن او دیده نشده، اما دست آخر اعلام می‌شود محتمل‌ترین علت مرگ «شوک» در اثر «ضربه یا ضربات به نقاط حساس بدن یا یا فشارهای شدید روانی» است.

🔹خبر مرگ کاووس سیدامامی، ۱۵ روز بعد از بازداشت او توسط سپاه منتشر می‌شود. گفته می‌شود او در زندان خودکشی کرده است. اما این روایت حتی از سوی برخی مقام‌های رسمی در جمهوری اسلامی نیز مورد تردید قرار می‌گیرد.

🔹۱۲روز پس از بازداشت محمد راجی، درویش گنابادی خبر مرگ او به خانواده داده می‌شود. ماموران آگاهی شاهپور به خانواده راجی می‌گویند او «در اثر ضربات وارده هنگام بازجویی جان خود را از دست داده‌است.» اما مقام‌های قضایی اما مدعی می‌شوند دلیل مرگ جراحات ناشی از درگیری خیابان پاسداران در شب حادثه است.

🔹با این اوصاف می‌توان گفت تا زمانی که اسناد روشن قابل راستایی‌آزمایی در تایید ادعاهای نیروی انتظامی در دست نباشد، نمی‌توان به اطلاعیه‌های رسمی را معتبر و قابل استناد دانست و به آن به چشم فکت نگاه کرد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
Audio
🎙ملکه الیزابت

🔹سوژه اصلی قسمت ۷۷ پادکست هفتگی فکت‌نامه، ملکه الیزابت و خاندان سلطنتی بریتانیاست. ابتدا کمی درباره اختیارات قانونی پادشاهی در بریتانیا صحبت می‌کنیم و در ادامه توضیح می‌دهیم که چرا شایعه نسبت خونی بین ملکه الیزابت و پیامبر اسلام، شایعه‌ای نادرست است.

🔹فکت‌چک‌هایی درباره یک ویدیو که به اشتباه منسوب به ملکه الیزابت شده و ماجرای تعلیق یک گزارشگر رادیویی به خاطر انتقاد به سوگواری برای ملکه هم دو فکت‌چک دیگر این هفته‌اند.

🔹در این قسمت به غیر از ماجراهای مربوط به درگذشت ملکه بریتانیا، درباره تعداد شرکت‌کنندگان در مراسم اربعین امسال، نامه‌ای که روشنفکران فرانسوی برای حداقل سن رضایت برای برقراری ارتباط جنسی امضا کرده‌اند و همچنین طرح صیانت و حمله سایبری ایران به آلبانی صحبت می‌کنیم و فکت‌چک‌ها را با توضیح کوتاهی مربوط به میانگین سن اعتیاد در ایران به پایان می‌بریم.

🎙پادکست فکت‌نامه را از همه اپلیکیشن‌های دریافت پادکست بشنوید.

📣 هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در گوگل پادکست بشنوید

👈 در اپل پادکست بشنوید

👈 در اسپاتیفای بشنوید

✅ @Factnameh
❓ادعای شاخدار فرمانده انتظامی تهران بزرگ درباره تغییر لباس مهسا امینی بعد از بازداشت

🔹حسین رحیمی رئیس، فرمانده انتظامی تهران بزرگ می‌گوید: لباس مهسا امینی در لحظه دستگیری -به زعم او- «نامناسب» بوده و بعد تغییر کرده است.
شواهد و قرائن و دلایل منطقی کافی در دست است که اعتبار و صحت این ادعا را رد می‌کند.

🔹در فیلم یک دقیقه‌ای که نیروی انتظامی منتشر کرده، خانم امینی در حال بحث درباره لباس خود با مامور گشت ارشاد دیده می‌شود. خود رئیس پلیس تهران هم در بخشی از نشست خبری گفت‌وگوی مهسا با مامور گشت ارشاد را درباره «مشکل لباس» در بازداشتگاه تایید می‌کند.

🔹به وضوح پیدا است که صحبت درباره یک لباس است و آن همان لباسی که مهسا با آن بازداشت شده.
پیش‌تر مادر مهسا نیز در مصاحبه‌ای گفته بود او روز حادثه مانتو بلند مادرش را به تن، "روسری سه متری" روی سر داشته و آرایش نداشته است.

🔹واضح است موضوع این فکت‌چک بحث بر سر «مناسب» یا «نامناسب» بودن لباس مهسا امینی نیست، بلکه صرفا بررسی ادعای فرمانده انتظامی تهران بزرگ است.

🔹با توجه به همه این دلایل و شواهد فکت‌نامه به این ادعای حسین رحیمی، فرمانده انتظامی تهران بزرگ که لباس مهسا امینی در لحظه بازداشت با آنچه در تصویر کلاس آموزشی منتشر شده متفاوت بوده، نشان شاخ‌دار می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
❓خشونت‌های ماموران گشت ارشاد در ایران

🔹احمد وحیدی، وزیر کشور در رابطه با مرگ مهسا امینی پس از دستگیری از سوی گشت ارشاد گفته است: «ماموران گشت ارشاد، باتون و وسیله‌ای برای ضرب و شتم همراه ندارند.» او به طور خاص به زنانی اشاره کرده که کادر نیروی انتظامی‌اند و در گشت‌های ارشاد حضور دارند.

🔹در اغلب گزارش‌ها و ویدئوهایی که منتشر شده، زنانی که عضو واحد گشت ارشاد هستند، باتون یا وسیله‌ای برای ضرب‌وشتم ندارند اما آنها فقط بخشی از «ماموران گشت ارشاد» یا «پلیس امنیت اخلاقی» هستند.

🔹به همراه این زنان، واحدهای گشت پلیس اعم از نیروهای کادری و سربازان اعزام می‌شوند که آنها، به اسلحه، اسپری فلفل و باتون مسلحند و بخش عمده‌ای از خشونت‌هایی که ماموران گشت ارشاد علیه زنان اعمال می‌کنند، از طریق آنها انجام می‌شود.

🔹ضمن اینکه ویدئویی که مهر ماه ۱۴۰۰ منتشر شده به وضوح نشان می‌دهد یکی از زنانی که عضو گشت ارشاد است، از وسیله‌ زنده‌گیری حیوانات برای سوار کردن یک زن در ون گشت ارشاد استفاده می‌کند.

🔹این ویدئو در کنار تعداد زیادی از گزارش‌ها و ویدئوها از برخورد خشن گشت ارشاد با مردم، منتشر شده است. نمونه‌هایی از شلیک ماموران گشت ارشاد به افراد و همچنین زیر گرفتن یک مادر با استفاده از ون گشت ارشاد از نمونه‌های قابل اشاره است.

🔹فکت‌نامه نیز به این گفته احمد وحیدی وزیر کشور نشان «شاخ‌دار» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
🎥 چرا درباره صحت ادعای نیروی انتظامی درباره مهسا امینی تردید می‌کنیم؟

🔹مقام‌های امنیتی-انتظامی: «عارضه ناگهانی قلبی» دلیل مرگ #مهسا_امینی در بازداشتگاه گشت ارشاد است. این پرونده ابهام‌های زیادی دارد. با وجود سابقه گشت ارشاد و سابقه جمهوری اسلامی در مرگ افراد تحت بازداشت، این ادعا بدون تحقیقات مستقل بی‌اعتباراست.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh
❓ادعای شاخ‌دار رئیسی درباره رعایت «خودجوش» حجاب در ایران

🔹ابراهیم رئیسی، رئیس‌جمهوری ایران، مدعی است: «زنان و دختران ایران به طور خودجوش حجاب را رعایت می‌کنند».

🔹بررسی‌های «فکت‌نامه» نشان می‌دهد که این ادعا تطابقی با واقعیت ندارد. حجاب در اماکن عمومی در جمهوری اسلامی الزامی و نقض آن عملی مجرمانه و مستوجب مجازات است. قانون مجازات اسلامی به صراحت می‌گوید: «زنانی که بدون حجاب شرعی در معابر و انظار عمومی ظاهر شوند به حبس از ده روز تا دو ماه و یا از پنجاه هزار تا پانصد هزار ریال جزای نقدی محکوم خواهند شد».

🔹الزامی بودن حجاب در ایران محدود به قانون مجازات اسلامی نیست، در ده‌ها قانون، مقررات، بخشنامه و دستورالعمل، رعایت حجاب اسلامی، الزامی اعلام شده و شهروندان در صورت نقض حجاب اسلامی از بسیاری از حقوق شهروندی محروم می‌شوند و بعضا تحت تعقیب و مجازات قرار می‌گیرند.

🔹نتایج بررسی‌های مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی نشان می‌دهد که ۶۰ تا ۷۰ درصد زنان ایران مقید به حجاب شرعی نیستند و در گروه حجاب عرفی قرار می‌گیرند. روشن نیست اگر قانون الزامی بودن حجاب در ایران حذف شود، چند درصد زنانی که در گروه حجاب عرفی هستند این سبک پوشش را ادامه می‌دهند و چه درصدی حجاب از سر بر می‌دارند ولی آنچه روشن است اینکه همه زنانی که حجاب عرفی را رعایت می‌کنند معتقد به حجاب نیستند بلکه بر اثر جبر حکومتی به حجاب عرفی تن داده‌اند.

🔹بنابراین «فکت نامه» به ادعای رئیس‌جمهوری ایران، مبنی بر اینکه «زنان و دختران ایران به طور خودجوش حجاب را رعایت می‌کنند» نشان «شاخ‌دار» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh