📷 آیا کانادا رسانه‌های خبری را در شبکه‌های اجتماعی فیلتر کرده است؟

📣 برخی رسانه‌ها مانند تسنیم و مشرق می‌گویند «کانادا خبرخوانی در شبکه‌های اجتماعی را فیلتر کرده است».

🔹 دسترسی به شبکه‌های اجتماعی در کانادا آزاد است. پس از تصویب قانون جدید رسانه‌های آنلاین در کانادا، واسطه‌های دیجیتال (مثل شبکه‌های اجتماعی و موتورهای جستجو) باید برای نشان دادن محتوای سایت‌های خبری با آنها به توافق برسند.

🔹 هدف دولت کانادا از تصویب این قانون جدید، حمایت از رسانه‌ها اعلام شده؛ اینکه شبکه‌های اجتماعی بخشی از درآمدهایی را که به واسطه انتشار این خبرها به دست می‌آورند به رسانه‌ها بدهند.

🔹 شرکت متا، مالک فیس‌بوک و اینستاگرام هم پس از تصویب این قانون اعلام کرده دسترسی کاربران کانادایی را به محتوای سایت‌های خبری محدود می‌کند.

🔹 برخی از ساکنان کانادا برای دسترسی به این محتواها از وی‌پی‌ان‌هایی استفاده می‌کنند که سرور آنها بیرون از کاناداست؛ رویه‌ای که برای دسترسی به محتوای سایت‌هایی چون نتفلیکس و همچنین پخش زنده مسابقات ورزشی هم وجود دارد.

🔹 اتفاقی که در کانادا افتاده ارتباطی با فیلترینگ ندارد. فیلترینگ به سازوکارهایی گفته می‌شود که حکومت‌ها به وسیله آن، دسترسی جامعه به محتوای آنلاین را محدود می‌کنند.

🔹 از این رو فکت‌نامه به این ادعا که در برخی رسانه‌ها و مطبوعات منتشر شده که کانادا خبرخوانی در شبکه‌های اجتماعی را فیلتر کرده، نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh

❌ لایحه جدید حجاب و برخورد قانونی با دختران دانش‌آموز

📣 محمدباقر قالیباف می‌گوید طبق لایحه جدید حجاب، دختران زیر ۱۸ سال به خاطر «بی‌حجابی» به کلانتری برده نمی‌شوند. شواهد اما خلاف این ادعا را نشان می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh

❓ جرم‌انگاری بی‌حجابی دانش‌آموزان

📣 رضامراد‌ صحرایی، وزیر آموزش و پرورش مدعی است: «جرم‌انگاری علیه دانش‌آموزان در لایحه حجاب و عفاف دولت نبود».

🔹 بررسی‌های «فکت‌نامه» نشان می‌دهد این ادعا بی‌ارتباط با واقعیت نیست، چراکه در لایحه دولت به طور مشخص صحبتی از مجازات نوجوانان یا دانش‌آموزان به صراحتی که در مصوبه کمیسیون حقوقی و قضایی مجلس وجود دارد، دیده نمی‌شد، اما این مساله را هم نمی‌توان نادیده گرفت که لایحه دولت به دلیل آنکه بی‌حجابی را به طور عام جرم‌انگاری کرده، شامل دختران زیر ۱۸ سال را هم می‌شود. چراکه در قانون مجازات اسلامی سن مسئولیت کیفری دختران را سن شرعی در نظر گرفته است.

🔹 جرم‌انگاری صریح بی‌حجابی علیه دختران نوجوان، تنها تغییر اعمال شده در مصوبه کمیسیون حقوقی و قضایی مجلس نیست. چنانچه این مصوبه به تایید شورای نگهبان برسد باید گفت «حق حیات» در جمهوری اسلامی ایران منوط به رعایت حجاب است چراکه کمیسیون حقوقی و قضایی مجلس شورای اسلامی، حق اشتغال، حق برخورداری از حمایت قضایی، حق برخورداری از خدمات اجتماعی، حق رانندگی، حق گردشگری و … را منوط به رعایت حجاب اسلامی کرده و کسانی که به مفاد این قانون تمکین نکنند با مجازات‌های شدید مالی، محرومیت از اشتغال، محرومیت از خدمات اجتماعی، ممنوع‌الخروجی، توقیف پاسپورت، توقیف خودرو و … مواجه خواهند شد.

🔹 بنابراین «فکت نامه» به ادعای رضامراد‌ صحرایی، وزیر آموزش و پرورش مبنی بر اینکه: «جرم‌انگاری علیه دانش‌آموزان در لایحه حجاب و عفاف دولت نبود» نشان «نیمه‌درست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh

📰 آیا تهران‌تایمز به سندی محرمانه دست یافته؟

📣 روزنامه تهران تایمز در ده روز گذشته سه گزارش منتشر کرده که می‌گوید بر مبنای «سند محرمانه‌»ای است که از وزارت خارجه ایالات متحده به دست آورده.

🔹 به نوشته این روزنامه سند به دست رابرت مالی، نماینده تعلیق شده رییس جمهوری آمریکا در امور ایران، تنظیم شده دخالت آمریکا را در اعتراضات سراسری ۱۴۰۱ ثابت می‌کند.

🔹 دو دسته ادعا در «سند محرمانه» مذکور آمده، اول: اطلاعاتی عمومی و غیرمحرمانه که پیش از این به نقل از مقامات ایالات متحده در رسانه‌ها آمده، مانند افزایش تحریم‌های وضع شده علیه ایران، اقدامات آمریکا برای دسترسی معترضان به اینترنت و رای‌زنی‌های این کشور با مجامع بین‌المللی برای پاسخگو نگاه داشتن جمهور اسلامی.

🔹 دسته دوم ادعاهایی هستند که نه به نقل از مقامات آمریکایی که به صورت خواست مخالفان خارج از کشور از کشورهای غربی در اخبار مطرح شدند؛ مانند اخراج دیپلمات‌های جمهوری اسلامی از بعضی از کشورهای غربی و تشکیل صندوق اعتصابات برای حمایت از کارگران. تهران تایمز سندی از اینکه این خواست‌ها مورد قبول کشورهای غربی قرار گرفت ارايه نکرد.

🔹 در گزارش سوم تهران تایمز لیستی متشکل از ۱۴ فعال سیاسی و مدنی مخالف و منتقد منتشر شده و ادعا شده که این افراد برای اجرای طرحی به نام «تغییر رژیم به سبک گوایدو» به وزارت خارجه امریکا معرفی شدند تا جایگزین دیپلمات‌های اخراجی جمهوری اسلامی شوند.

🔹 گروهی از افراد حاضر در این لیست به آن عکس العمل نشان داده و آن را مضحک دانستند.

🔹 نگاهی کلی به اطلاعات «سند محرمانه» ادعایی نشان می‌دهد که این سند به صورت بالقوه می‌توانسته اساسا محرمانه و یا حتی موجود نباشد.

🔹 این گزارش‌ها بدون دسترسی به «سند محرمانه» و فقط از طریق مهندسی معکوس خبرها و گزارش‌های منتشر شده قابل نوشتن بود و اطلاعات یا اسناد جدیدی در مورد نسبت ایالات متحده با اعتراضات ۱۴۰۱ به دست نداد.

🔹 خبرگزاری مهر و خبرگزاری فارس هم با استناد به این گزارش، ویدیوها و گزارش هایی تولید کردند.

🔹 در گزارش این رسانه‌ها اما ادعاهایی مطرح شده که حتی در تهران تایمز هم نبوده، مانند تاکید وزارت خارجه آمریکا بر پیش‌بردن سناریوی «کشته‌سازی» که در گزارش فارس به آن اشاره شد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh

🎙 پدرِ موتور، مادرِ عطر

🔹 این هفته در پادکست فکت‌نامه ادعای روزنامه تهران تایمز را بررسی می‌کنیم که می‌گوید «به اسناد محرمانه» برای دخالت آمریکا در اعتراض‌های سال ۱۴۰۱ در ایران دست پیدا کرده است؛ اسنادی که هنوز منتشر نشده اما رسانه‌های نزدیک به حکومت از آن استفاده می‌کنند.

🔹 دانسته‌ها و ابهام‌ها درباره دیوار مرزی بین ایران و افغانستان و همچنین ادعاهای ایرج حسابی درباره نام‌گذاری ایرانی ماشین و عطر مشهور، دیگر سوژه‌های این هفته‌اند.

🔹 همچنین درباره محدودیت خبرخوانی در کانادا و جرم‌انگاری حجاب اجباری برای دانش‌آموزان صحبت می‌کنیم.

💬 در پایان هم به چند کامنت شنوندگان پاسخ می‌دهیم.

🎙 پادکست فکت‌نامه را از همه اپلیکیشن‌های دریافت پادکست بشنوید.

📣 هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در گوگل پادکست بشنوید

👈 در اپل پادکست بشنوید

👈 در اسپاتیفای بشنوید

✅ @Factnameh

❓ سرانه روزانه پرورشی هر دانش‌آموز

📣 اصغر باقرزاده، معاون پرورشی و فرهنگی وزارت آموزش و پرورش گفته: «سرانه پرورشی هر دانش‌آموز ۱۶۵ تومان است که خیلی کم و خنده‌دار است.»

🔹 باقرزاده کل بودجه پرورشی برای ۱۶ میلیون دانش‌آموز را زیر ۹۰۰ میلیارد تومان اعلام کرد.

🔹 بودجه پرورشی و امور تربیتی دانش آموزان در قانون بودجه ۱۴۰۲، حدود ۹۳۲ میلیارد تومان در نظر گرفته شده است.

🔹 وزیر پیشین آموزش و پرورش تعداد دانش آموزان ثبت‌نام‌شده در سال تحصیلی گذشته را ۱۶ میلیون نفر اعلام کرده بود، این معاون وزیر آموزش و پرورش هم تعداد دانش آموزان را همین تعداد اعلام کرده است.

🔹 سرانه بودجه پرورشی هر دانش آموز در سال تحصیلی گذشته، ۵۸ هزار و ۲۴۴ تومان برای کل سال بوده است.

🔹 اگر سال را بدون کسر روزهای تعطیل و تعطیلات سه ماهه تابستانی ۳۶۵ روز در نظر بگیریم سرانه روزانه بودجه پرورشی،در حدود ۱۶۰ تومان است.

🔹 با کسر روزهای تعطیل هفته، ۱۳ روز تعطیلی سال نو و سه ماه تعطیلات تابستانی، روزهای کاری سال تحصیلی ۲۲۶ روز است که با این حساب سرانه روزانه بودجه پرورشی سال ۱۴۰۲، حدود ۲۵۸ تومان بوده است.

🔹 مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی در گزارشی، تعداد دانش آموزان سال تحصیلی ۱۴۰۱-۱۴۰۲ را ۱۳ میلیون و ۵۱۰ هزار و ۷۰۸ نفر برآورد کرد، اگر این تعداد دانش‌آموزان را مبنای محاسبات در نظر بگیریم، سرانه بودجه پرورشی هر دانش‌آموز ۶۸ هزار و ۹۷۵ تومان می‌شود که با احتساب ۲۲۶ روز کاری در سال تحصیلی گذشته به رقمی در حدود ۳۰۵ تومان بالغ می‌شود.

🔹 بدون در نظر گرفتن روزهای تعطیل، سرانه روزانه بودجه پرورشی برای این تعداد دانش آموز برای ۳۶۵ روز سال ۱۴۰۲ حدود ۱۸۹ تومان خواهد بود.

🔹 با این حساب فکت‌نامه به این اظهار نظر معاون پرورشی وزارت آموزش و پرورش درباره سرانه روزانه بودجه پرورشی نشان «نیمه‌درست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh

🎙 پدرِ موتور، مادرِ عطر

🔹 این هفته در پادکست فکت‌نامه ادعای روزنامه تهران تایمز را بررسی می‌کنیم که می‌گوید «به اسناد محرمانه» برای دخالت آمریکا در اعتراض‌های سال ۱۴۰۱ در ایران دست پیدا کرده است؛ اسنادی که هنوز منتشر نشده اما رسانه‌های نزدیک به حکومت از آن استفاده می‌کنند.

🔹 دانسته‌ها و ابهام‌ها درباره دیوار مرزی بین ایران و افغانستان و همچنین ادعاهای ایرج حسابی درباره نام‌گذاری ایرانی ماشین و عطر مشهور، دیگر سوژه‌های این هفته‌اند.

🔹 همچنین درباره محدودیت خبرخوانی در کانادا و جرم‌انگاری حجاب اجباری برای دانش‌آموزان صحبت می‌کنیم.

💬 در پایان هم به چند کامنت شنوندگان پاسخ می‌دهیم.

🎙 پادکست فکت‌نامه را از همه اپلیکیشن‌های دریافت پادکست بشنوید.

📣 هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در گوگل پادکست بشنوید

👈 در اپل پادکست بشنوید

👈 در اسپاتیفای بشنوید

✅ @Factnameh

❓ جرم‌انگاری بی‌حجابی دانش‌آموزان

با وجود اینکه جرم‌انگاری علیه دانش‌آموزان در لایحه اولیه حجاب و عفاف دولت نبود اما در همان لایحه هم شامل دختران زیر ۱۸ سال می‌شد.

🔹 «فکت نامه» به ادعای رضامراد‌ صحرایی، وزیر آموزش و پرورش مبنی بر اینکه: «جرم‌انگاری علیه دانش‌آموزان در لایحه حجاب و عفاف دولت نبود» نشان «نیمه‌درست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh

❌ ادعای نادرست وزارت کشور در مورد رکود علمی اساتید اخراج‌شده

📣 موج جدیدی از اخراج اساتید منتقد از دانشگاه‌ها با اخراج ۵ استاد در هفته‌های اخیر آغاز شد. وزارت کشور اعلام کرده که این افراد «رکود علمی» داشتند و همچنین گفته که در «بازی‌های رسانه‌ای» بودند. ادعای اخراج این اساتید به دلایل علمی بی‌اساس است.

🔹 اطلاعیه اخراج اساتید را نه وزارت علوم که وزارت کشور منتشر کرده و در آن علاوه بر اشاره به «رکود علمی» از درگیری این اساتید در آنچه «بازی‌های رسانه‌ای» گفته شده، حرف زده شد. حمایت تلویحی ابراهیم رییسی از این اخراج‌ها و حمایت جانانه مدیر مسئول کیهان از آن بر سیاسی بودن این اخراج‌ها صحه می‌گذارد.

🔹 «رکود علمی» نمی‌تواند دلیل اخراج اساتیدی باشد که در بسیاری از موارد استادان بنام رشته خود و اعضای هیات علمی دانشگاه‌ها بودند. وجه مشترک اکثر این اساتید امضای نامه‌هایی در حمایت از دانشجویان و معترضان، نقد به حاکمیت در شبکه‌های اجتماعی‌شان و یا داشتن رویکردی نقادانه به جمهوری اسلامی در سال‌های پیش از این بود.

🔹 بنابر تحقیقات فکت‌نامه بعد از اعتراضات ۱۴۰۱ بیش از ۸۰ استاد؛ اخراج، تعلیق، قطع حقوق و مجبور به استعفا یا بازنشستگی اجباری شدند. رقم دقیق استادان اخراجی مشخص نیست. مبنی جمع‌آوری اطلاعات اظهارات اساتید در شبکه‌های اجتماعی و یا در گفتگو با رسانه‌های داخلی یا نشریات دانشجویی است.

🔹 در اسفند ماه سال‌ گذشته هم مسئولان وزارت علوم ادعای مشابهی را در مورد اساتید اخراجی بعد از اعتراضات ۱۴۰۱ مطرح کرده بودند و از فکت‌نامه نشان نادرست گرفتند.

🔹 از این رو فکت‌نامه به این ادعای وزارت کشور که «اساتید اخراجی دچار رکود علمی بودند» نشان نادرست می‌دهد.


👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh

📊 ادعای وزیر تعاون درباره ریشه‌کنی فقر مطلق

📣 صولت مرتضوی، وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی می‌گوید: «بخش قابل توجهی از فقر مطلق ریشه‌کن شده است.»

🔹 او جزییاتی از آمار و ارقام فقر در ایران ارائه نکرده، مبدا و مقصد و دوره زمانی مقایسه مشخص نیست و گوینده با واژگانی غیر قابل اندازه‌گیری درباره تغییرات فقر مطلق سخن گفته است. با این حال مقایسه ادعای او با فکت‌ها و شواهد موجود نشان می‌دهد، نه‌تنها فقر مطلق ریشه‌کن نشده، بلکه جمعیت بیشتری به زیر خط فقر مطلق در سال ۱۴۰۰ سقوط کرده‌اند.

🔹 در آخرین گزارش پایش فقر وزارت رفاه‌اجتماعی نرخ فقر در سال ۱۴۰۰ ۳۰/۴۴ درصد اعلام شده است. با این حساب در سال ۱۴۰۰، ۲۶ میلیون نفر در ایران زیر خط فقر مطلق قرار داشته‌اند.

🔹 اما آیا از دو سال پیش تا کنون جمعیت زیر خط فقر مطلق کاهش یافته است؟

🔹 گزارش پایش فقر سال ۱۴۰۱ هنوز منتشر نشده، اما مبنای محاسبه خط فقر مطلق، توانایی تامین غذای حداقلی بر اساس بودجه و هزینه‌های ضروری خانوار است. بررسی داده‌های مرکز آمار از هزینه و درآمد خانوار در سال ۱۴۰۱ نشان می‌دهد، هزینه واقعی خوراکی خانوارهای شهری، با احتساب تورم قیمت مواد خوراکی ۱۰ درصد افت کرده است.

🔹 به عبارتی توانایی خانوارهای شهری در سال ۱۴۰۱ یک دهم کمتر از سال قبل غذا مصرف کرده‌اند. بنابراین می‌توان با اطمینان گفت جمعیت فقر مطلق افزایش قابل ملاحظه‌ای داشته است.

🔹 مرکز پژوهش‌های مجلس نیز پیش‌تر در گزارشی پیش‌بینی کرده بود با تداوم تورم بالا در سال ۱۴۰۱ و ماه‌های ابتدایی سال ۱۴۰۲، جمعیت زیر خط فقر افزایش پیدا کرده باشد.

🔹 با این اوصاف فکت‌نامه به این گفته وزیر رفاه که «بخش قابل توجهی از فقر مطلق ریشه‌کن شده است» نشان شاخ‌دار می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh

❓ میزان استفاده مردم از سکوهای داخلی

📣 عیسی زارع‌پور وزیر ارتباطات ابراهیم رئیسی می‌گوید در حال حاضر بیش از ۶۰ درصد مردم برای ارتباطات خود از سکو‌های داخلی استفاده می‌کنند.

🔹 او مدعی است ماهانه بیش از ۴۰ میلیون نفر از این سکوها استفاده می‌کنند و روزانه برخی از آن‌ها بیش از ۱۵ میلیون نفر کاربر فعال دارند.

🔹 با توجه به فیلترینگ شبکه‌های اجتماعی در ایران، منبع مستقلی برای بررسی دسترسی به داده‌های ورود و خروج کاربران ایرانی به سکوهای بین المللی و درستی‌سنجی ادعای وزیر ارتباطات وجود ندارد، اما به فرض صحت آمار، باز هم آنچه گفته شده همه واقعیت نیست.

🔹 با توجه به کاربرد چندمنظوره پلتفرم‌های داخلی، مثل خدمات بانکی، خرید اینترنتی و تماشای فیلم و… بسیاری از کاربران چاره‌ای جز مراجعه به سکوهای داخلی ندارند.

🔹 طبق آمار رسمی، حدود ۷۰ میلیون نفر کاربر اینترنت در ایران وجود دارد که طبق گزارش‌های داخلی ۸۰ درصد آنها برای دسترسی به شبکه‌های اجتماعی و پیام‌رسان‌های فیلترشده، از فیلترشکن استفاده می‌کنند.

🔹 با این اوصاف فکت‌نامه به این گفته عیسی زارع پور «مبنی بر استفاده ۶۰ درصدی کاربران اینترنت از سکو‌های داخلی استفاده می‌کنند» نشان گمراه‌کننده می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh

🎙 رکود علمی

🔹 این هفته در پادکست فکت‌نامه ادعای وزارت کشور را مبنی بر سیاسی نبودن موج جدید اخراج اساتید منتقد را بررسی می‌کنیم.

🔹 گفته شده که این اخراج‌ها بخاطر «رکود علمی» است. شواهد موجود را بررسی می‌کنیم که ظن ما را در سیاسی بودن این اخراج‌ها را قوی‌تر می‌کند.

🔹 این هفته هم یک نشان شاخ‌دار به یک گفته وزیر تعاون دادیم که اخیرا خبر از ریشه‌کنی بخش قابل توجهی از فقر مطلق داده است.

🔹 همچنین، درباره بودجه پرورشی آموزش و پرورش صحبت می‌کنیم که معاون پرورشی این وزارت‌خانه آن را بسیار کم می‌داند.

💬 در پایان هم به چند کامنت شنوندگان پاسخ می‌دهیم.

🎙 پادکست فکت‌نامه را از همه اپلیکیشن‌های دریافت پادکست بشنوید.

📣 هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در گوگل پادکست بشنوید

👈 در اپل پادکست بشنوید

👈 در اسپاتیفای بشنوید

✅ @Factnameh

❌ آمار نادرست رئیسی درباره نرخ تورم

📣 ابراهیم رئیسی، رئیس جمهوری می‌گوید «امروز تورم قریب به ۶۰ درصدی [دولت قبل] به ۴۶ درصد رسیده است.»

🔹 این طور نیست. طبق گزارش‌های مرکز آمار ایران بالاترین نرخ تورم دهه گذشته در دولت ابراهیم رئیسی ثبت شده است.

🔹 بالاترین تورم ۱۲ ماهه یک دهه اخیر ۴۹ درصد است که یک سال و نیم بعد از تشکیل دولت رئیسی رخ داده، در حالی که بالاترین نرخ تورم تا پیش از آغاز رسمی دولت سیزدهم کمتر از ۴۶ درصد است.

🔹 بالاترین نرخ تورم نقطه به نقطه نیز در فروردین ۱۴۰۲ (۵۶درصد) به ثبت رسیده که ۴ واحد درصد بیشتر از بالاترین نرخ تورم نقطه به نقطه در دوران ریاست جمهوری حسن روحانی (اردیبهشت ۱۳۹۸) است.

🔹 طبق قانون و تصریح دولت و شخص رئیس‌جمهوری، در حال حاضر تنها مرجع قانونی و رسمی انتشار آمار تورم، مرکز آمار است، اما برخی رسانه‌ها و هواداران دولت می‌گویند مبنای ادعای رئیسی و مقام‌های دولتی داده‌های تورمی بانک مرکزی است. انتشار منظم آمار تورم از سوی بانک مرکزی از سال ۱۳۹۷ متوقف شده است، اما اشاره او به نرخ فعلی ۴۶ درصد نشان می‌دهد استناد او به تورم اعلامی مرکز آمار ایران است.

🔹 آخرین آمار غیرمستقیم بانک مرکزی مربوط به اردیبهشت ۱۴۰۲ است که در آن نرخ تورم بانک مرکزی حدود ۱۴ درصد بیشتر از مرکز آمار ایران است. این اختلاف در مقاطعی تا ۳۵ درصد هم بوده است؛ اختلافی چشمگیر برای محاسبه یک شاخص ثابت که توضیح منطقی برای آن وجود ندارد.

🔹 با این اوصاف فکت‌نامه این آمار اعلام شده از سوی ابراهیم رئیسی را خلاف واقعیت می‌داند و به آن نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh

⁉️ گفته گمراه‌کننده خامنه‌ای درباره رشد صادرات

📣 علی خامنه‌ای، در دیدار رئیس‌ و اعضای هیئت دولت سیزدهم از «رشد قابل توجه صادرات کالا» به عنوان نمونه کارهای بزرگ تمجید کرده است.

🔹 اولین بار نیست مقام‌های جمهوری اسلامی به رشد صادرات به عنوان یکی از دستاوردهای دولت اشاره می‌کنند، در حالی که تجزیه و تحلیل داده‌ها نشان می‌دهند، دلیل اصلی کاهش و افزایش ارزش صادرات غیرنفتی در دو سال گذشته نه افزایش میزان صادرات، بلکه نوسان قیمت‌های جهانی است.

🔹 در پی افزایش قیمت‌های جهانی در سال گذشته به رغم کاهش اندک حجم و وزن صادرات غیرنفتی، ارزش آن حدود ۱۰ درصد رشد داشت، پدیده‌ای که در پنج ماه نخست سال ۱۴۰۲ برعکس شده. وزن کالاهای صادراتی ۲۷ درصد بیشتر شده اما ارزش کالاهای صادراتی ۹ درصد کمتر از مدت مشابه پارسال است.

🔹 همان‌گونه که نمی‌توان کاهش ارزش صادرات در پنج ماه نخست امسال را به حساب کاهش صادرات نوشت، افزایش ارزش صادرات در سال ۱۴۰۱ را نیز نمی‌توان افزایش صادرات و دستاورد دولت در نظر گرفت.

🔹 به همین دلیل فکت‌نامه به این گفته علی خامنه‌ای که «رشد قابل توجه صادرات یکی از نمونه‌ کارهای بزرگ دولت ابراهیم رئیسی است» نشان گمراه‌کننده می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh

🌐 شبکه ملی اطلاعات چقدر پیشرفت کرده‌است؟

📣 در چند سال گذشته اعداد متفاوتی درباره «میزان پیشرفت شبکه ملی اطلاعات» اعلام می‌شود.

🔹 در زمان آذری جهرمی پیش‌رفت ۸۰ درصدی اعلام شده‌بود اما در فروردین ۱۴۰۲ زارع‌پور مدعی شد با روی کار آمدن دولت رئیسی، پیشرفت اینترنت ملی از ۲۳ درصد به ۶۰ درصد رسیده و دولت می‌خواهد تا پایان سال ۱۴۰۲ آن را به ۷۵درصد برساند.

🔹 هرچند «شبکه ملی اطلاعات» یا آنچه در افکار عمومی «اینترنت ملی» گفته می‌شود از اواسط دهه ۱۳۸۰ آغاز شد. اما نخستین بار در قانون برنامه پنجم توسعه پنج‌ساله کشور در سال ۱۳۸۹، تعریفی از آن ارائه شد. بر این اساس وزارت ارتباطات تنها متولی زیرساخت شبکه ملی اطلاعات بود.

🔹 در دهه ۱۳۹۰ مرکز ملی فضای مجازی، به ریاست ابوالحسن فیروزآبادی تلاش‌های زیادی کرد تا «خدمات پایه» و «محتوا» شبکه ملی اطلاعات را هم بر دوش وزارت ارتباطات بیاندازد.

🔹 در سند «معماری و طرح کلان» شبکه ملی اطلاعات، چهار دسته، هدف را با جزییات کمی به‌عنوان اهداف عملیاتی «شبکه ملی اطلاعات» بیان می‌شود. بسیاری از این اهداف به‌طور کمی و دقیق قابل اندازه‌گیری هستند مانند: پوشش ۸۰درصدی پهن‌باند ثابت خانوارها، ارائه خدمات پایه کاربردی داخلی با سهم ترافیک ۷۰ به ۳۰ نسبت به خدمات پایه کاربردی خارجی، اتصال ۱۰درصد کاربران به نسل جدید ارتباطات و …

🔹 بعد از کناره‌گیری ابوالحسن فیروزآبادی، محمد امین آقامیری، معاون زارع‌پور از این وزارتخانه به ریاست مرکز ملی فضای مجازی رسید. زارع‌پور، آقامیری و تعداد دیگری از مدیران رده‌بالای ICT کشور همگی به از نزدیکان و شاگردان رسول جلیلی، رئیس دانشگاه صنعتی شریف، عضو حقیقی منصوب خامنه‌ای در شورای عالی فضای مجازی وابسته هستند. جریانی که به «جمعیت فضای مجازی پاک» (یا هلدینگ نامدار) مشهور است.

🔹 بنابراین در ارائه عدد «میزان پیشرفت شبکه ملی اطلاعات»؛ نهاد سفارش‌دهنده (شورای عالی فضای مجازی)، نهاد مجری (وزارت ارتباطات) و نهاد بازرس و پایشگر (مرکز ملی فضای مجازی)، همگی توسط یک جریان مشخص کنترل می‌شود که روابط اقتصادی بسیار قوی و منفعت مشترک مالی بالایی هم در این زمینه با یکدیگر دارند و مساله تضاد منافع آشکار است.

🔹 بنابراین فکت‌نامه به این گفته مقامات بلندپایه کشور به‌خصوص رییس جمهوری و وزیر ارتباطات نشان غیرقابل اثبات می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh

❎ تعداد مساجد، مراکز علمیه و پایگاه‌های نماز جمعه اهل سنت

📣 رسانه‌های داخلی به نقل از ابراهیم رئیسی مدعی شده‌اند: « به برکت انقلاب و جمهوری اسلامی امروز ۱۷ هزار مسجد، ۱۲ هزار ائمه جمعه و جماعت و صدها مرکز دینی اهل سنت در کشور وجود دارد».

🔹 بررسی فایل صوتی سخنرانی آقای رئیسی نشان می‌دهد که او گفته: «به برکت ائمه جماعات، ۱۷ هزار مسجد و پایگاه مذهبی فعال در کشور وجود دارد. ۴۵۰ مدرسه علمیه فعال در کشور وجود دارد. ۲۹۰۰ پایگاه نماز جمعه و اجتماعات عظیم وجود دارد. ۱۲ هزار امام جمعه و جماعات که مردم از فیض نماز جماعات بهره‌مند باشند.»

🔹 فارغ از اینکه او این اعداد را به اماکن مذهبی اهل تسنن نسبت داده یا اماکن مذهبی کل کشور را مدنظر داشته، ما آن را مورد بررسی قرار دادیم. این آمار نه با آمار مساجد،‌ مدارس علمیه و پایگاه‌های نماز جمعه اهل تسنن تطابق دارد و نه با آمار کشوری.

🔹 آمار مساجد کل کشور بین ۷۲ تا ۷۹ هزار مسجد برآورد شده و نتایج طرح آمایش مساجد کشور نیز با اتمام بررسی ۵۴ هزار مسجد منتشر شده است.

🔹 سرجمع کل مساجد استان‌های سیستان و بلوچستان و کردستان که اکثریتی سنی مذهب دارد، کمتر از ۳ هزار مسجد و مساجد کل استان‌هایی که جمعیتی سنی مذهب قابل توجهی دارند به ده هزار مسجد نمی‌رسد.

🔹 تعداد کل مدارس علمیه کشور ۱۱۲۰ مدرسه برآورد شده که ۲۶تای آن در استان سیستان و بلوچستان و ۱۲تای آن در استان کردستان قرار دارد.

🔹 تعداد کل پایگاه‌های نماز جمعه در سراسر کشور ۹۰۰ پایگاه اعلام شده است.

🔹 بنابراین تمام آمار اعلام شده توسط رئیس جمهور نادرست و روشن نیست او بر چه اساسی این آمار را ارائه کرده است.

🔹 از این رو «فکت‌نامه» به ادعای آقای ابراهیم رئیسی، رئیس جمهور، مبنی بر اینکه «امروز ۱۷ هزار مسجد، ۱۲ هزار ائمه جمعه و جماعت و صدها مرکز دینی اهل سنت در کشور وجود دارد» نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh

🎙 رکود علمی

🔹 این هفته در پادکست فکت‌نامه ادعای وزارت کشور را مبنی بر سیاسی نبودن موج جدید اخراج اساتید منتقد را بررسی می‌کنیم.

🔹 گفته شده که این اخراج‌ها بخاطر «رکود علمی» است. شواهد موجود را بررسی می‌کنیم که ظن ما را در سیاسی بودن این اخراج‌ها را قوی‌تر می‌کند.

🔹 این هفته هم یک نشان شاخ‌دار به یک گفته وزیر تعاون دادیم که اخیرا خبر از ریشه‌کنی بخش قابل توجهی از فقر مطلق داده است.

🔹 همچنین، درباره بودجه پرورشی آموزش و پرورش صحبت می‌کنیم که معاون پرورشی این وزارت‌خانه آن را بسیار کم می‌داند.

💬 در پایان هم به چند کامنت شنوندگان پاسخ می‌دهیم.

🎙 پادکست فکت‌نامه را از همه اپلیکیشن‌های دریافت پادکست بشنوید.

📣 هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در گوگل پادکست بشنوید

👈 در اپل پادکست بشنوید

👈 در اسپاتیفای بشنوید

✅ @Factnameh

📷 آیا کانادا رسانه‌های خبری را در شبکه‌های اجتماعی فیلتر کرده است؟

📣 برخی رسانه‌ها در ایران می‌گویند «کانادا شبکه‌های اجتماعی را فیلتر کرده است».

🔹 دسترسی به شبکه‌های اجتماعی در کانادا آزاد است. پس از تصویب قانون جدیدی در کانادا، شبکه‌های اجتماعی و موتورهای جستجو باید برای نشان دادن محتوای سایت‌های خبری با آنها به توافق برسند.

🔹 از این رو فکت‌نامه به این ادعا که در برخی رسانه‌ها و مطبوعات منتشر شده که کانادا خبرخوانی در شبکه‌های اجتماعی را فیلتر کرده، نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh

❌ آمار نادرست درباره اشتغال اتباع خارجی در ایران

📣 محمد حسینی، نماینده استان بوشهر در شورای عالی استان‌ها روز ۹ شهریور ۱۴۰۲ در گفت‌وگو با خبرگزاری رکنا به نقل از آقای صولت مرتضوی، وزیر کار می‌گوید: «۵ میلیون شغل در ایران در انحصار مهاجران است».

🔹 بررسی‌های «فکت‌نامه» نشان می‌دهد که این ادعا فاصله زیادی با واقعیت دارد. برآوردهای داخلی و خارجی نشان می‌دهد که مجموع اتباع خارجی ساکن ایران، اعم از قانونی و غیرقانونی، چیزی بین ۲.۵ تا ۵ میلیون نفر است.

🔹 اگر کل اتباع خارجی ساکن ایران ۵ میلیون نفر باشد (یعنی حداکثر را ملاک بگیریم)، مجموع کل اتباع شاغل در ایران نمی‌تواند بیش از ۱.۵ تا ۲ میلیون نفر باشد، چراکه طبق بررسی‌های وزارت کار در سال ۱۳۹۶، یک سوم اتباع، نیروی کار به حساب می‌آیند.

🔹 بنابراین «فکت‌نامه» به ادعای مطرح شده آقای محمد حسینی، نماینده استان بوشهر در شورای عالی استان‌ها به نقل از آقای صولت مرتضوی، وزیر کار مبنی بر اینکه «۵ میلیون شغل در ایران در انحصار مهاجران است»، نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

👈 در تلگرام بخوانید

✅ @Factnameh

🎙 هزار و شصت و شونزده

🔹 این هفته در قسمت ۱۲۸ پادکست فکت‌نامه، شش فکت‌چک را مرور می‌کنیم که هر کدام به نوعی مربوط به اعداد است.

🔹 ابتدا به سراغ ادعای رهبر جمهوری اسلامی درباره «افزایش صادرات» می‌رویم و سپس به گفته ابراهیم رئیسی درباره «نرخ تورم» می‌پردازیم.

🔹 در ادامه، گفته دیگری از رئیسی را درباره «تعداد مساجد» در ایران مرور می‌کنیم و به دو فکت‌چک مربوط به اینترنت و شبکه ملی اطلاعات می‌پردازیم.

🔹 یکی درباره «درصد استفاده مردم» از سکوهای داخلی و دیگری درباره «درصد پیشرفت پروژه اینترنت ملی» و همچنین رکوردهای وزنه‌برداری فوق سنگین را مرور می‌کنیم.

💬 در پایان هم به چند کامنت شنوندگان پاسخ می‌دهیم.

🎙 پادکست فکت‌نامه را از همه اپلیکیشن‌های دریافت پادکست بشنوید.

📣 هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در گوگل پادکست بشنوید

👈 در اپل پادکست بشنوید

👈 در اسپاتیفای بشنوید

✅ @Factnameh