❌ ادعای نادرست پرواز جنگنده‌های آمریکایی در کویت و بصره در آستانه حمله آمریکا به ایران

🔹ویدیویی در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده که ادعا می‌کند مربوط به پرواز هواپیماهای آواکس و جنگنده‌های آمریکایی بر فراز کویت و بصره، در آستانه‌ جنگ آمریکا با ایران است.

🔹این ادعا نادرست است و ویدیو پیش‌تر در نوامبر ۲۰۲۵ در تیک‌تاک منتشر شده بود.

🔹این ویدیو آسمان بصره یا کویت را نشان نمی‌دهد و به نظر می‌رسد مربوط به نمایشگاه بین‌المللی هوانوردی دوبی باشد.

🔹هیچ منبعی تایید نمی‌کند که این هواپیماها متعلق به نیروی هوایی آمریکا باشند؛ اگرچه آمریکا هم در این نمایشگاه شرکت کرده بود.

🔹فضاهایی در اطراف محل برگزاری نمایشگاه وجود دارد که ممکن است ویدیو از آنجا ضبط شده باشد.

🔹با این توضیحات فکت‌نامه به این ادعا نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh

🎙 خیابان، کشتار، کهریزک

🔹در قسمت ۲۵۲ پادکست هفتگی فکت‌نامه که در شرایط تداوم قطع اینترنت در ایران تهیه و منتشر می‌شود، به‌طور کامل به اعتراضات سراسری ایران در دی ۱۴۰۴ و موضوعات مربوط به آن پرداختیم.

🔹بررسی اصالت ویدیوی دلخراش فردیس و تحلیل گام به گام ویدیوها و تصاویر هولناک پزشکی قانونی کهریزک، از مهمترین مطالبی است که در این قسمت مرور می‌کنیم.

🔹ما در مقاله‌ای توضیح دادیم که چرا روایت جمهوری اسلامی از حمله معترضان به مساجد، یکطرفه، ناقص و گمراه‌کننده است. در این اپیزود این مقاله را توضیح می‌دهیم.

🔹پروپاگاندای جمهوری اسلامی در روزهای اول اعتراضات با کمک چند اینفلوئنسر عرب در شبکه‌های اجتماعی، بررسی رفتار رسانه‌ای حکومت قبل از اوج‌گیری اعتراضات و چند فکت‌چک مرتبط با حواشی راهپیمایی حکومتی ۲۲ دی، موضوعات دیگر این قسمت هستند.

🎙 پادکست فکت‌نامه را از همه اپلیکیشن‌های دریافت پادکست بشنوید.

📣 هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در اپل پادکست بشنوید

👈 در اسپاتیفای بشنوید

🌐 @Factnameh

🎙 خیابان، کشتار، کهریزک

🔹در قسمت ۲۵۲ پادکست هفتگی فکت‌نامه که در شرایط تداوم قطع اینترنت در ایران تهیه و منتشر می‌شود، به‌طور کامل به اعتراضات سراسری ایران در دی ۱۴۰۴ و موضوعات مربوط به آن پرداختیم.

🔹بررسی اصالت ویدیوی دلخراش فردیس و تحلیل گام به گام ویدیوها و تصاویر هولناک پزشکی قانونی کهریزک، از مهمترین مطالبی است که در این قسمت مرور می‌کنیم.

🔹ما در مقاله‌ای توضیح دادیم که چرا روایت جمهوری اسلامی از حمله معترضان به مساجد، یکطرفه، ناقص و گمراه‌کننده است. در این اپیزود این مقاله را توضیح می‌دهیم.

🔹پروپاگاندای جمهوری اسلامی در روزهای اول اعتراضات با کمک چند اینفلوئنسر عرب در شبکه‌های اجتماعی، بررسی رفتار رسانه‌ای حکومت قبل از اوج‌گیری اعتراضات و چند فکت‌چک مرتبط با حواشی راهپیمایی حکومتی ۲۲ دی، موضوعات دیگر این قسمت هستند.

❗️با توجه به وضعیت اینترنت در ایران و درخواست برخی مخاطبان، فایل صوتی قسمت ۲۵۲ پادکست هفتگی را زودتر از حالت معمول در کانال تلگرام منتشر می‌کنیم تا شاید دسترسی بهتری برای مخاطبان داخل ایران فراهم کند.

🎙 پادکست فکت‌نامه را از همه اپلیکیشن‌های دریافت پادکست بشنوید.

📣 هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در اپل پادکست بشنوید

👈 در اسپاتیفای بشنوید

00:00:10 مقدمه
00:02:56 اعتراضات ایران؛ رفتار حکومت در روزهای آغازین
00:06:40 تایید اصالت «دو ویدیوی دلخراش فردیس کرج»‌
00:10:42 تحلیل گام به گام ویدیوی پزشکی قانونی کهریزک در روز ۲۰ دی
00:17:12 مساجد در ایران؛ اماکن مذهبی یا مقر بسیج و سرکوب اعتراضات
00:24:09 پروژه تبلیغاتی اینفلوئنسرهای محور مقاومت درباره اوضاع ایران
00:28:00 چند فکت‌چک مرتبط با تجمع حکومتی ۲۲ دی
00:34:52 کامنت‌ها

🌐 @Factnameh

🎥 تایید دو ویدیوی دلخراش فردیس کرج

🔹فردیس کرج یکی از نقاطی بود که در روزهای اوج‌گیری اعتراضات، خبرها و ویدیوهایی از آن منتشر شد.

🔹دو ویدیو با عنوان کشته‌شدگان فردیس دست به دست شد اما برخی کاربران نسبت به اصالت آن تردید داشتند اما بررسی‌های فکت‌نامه نشان داد که این ویدیوها ساختگی یا قدیمی نیستند.

🔹ابزار هوش مصنوعی گروک به اشتباه گفته بود این ویدیوها مربوط به شهرها یا حتی کشورهای دیگری است. بررسی فکت‌نامه، ادعاهای گروک را رد می‌کند.

👈 مقاله مرتبط با این ویدیو در سایت فکت‌نامه

🌐 @Factnameh

❌ ادعای نادرست اعزام ۳۰ هزار نیروی ارتش پاکستان به مرز ایران

🔹ویدیویی در اینستاگرام منتشر شده که ردیفی از ماشین‌های نظامی را نشان می‌دهد و ادعا می‌کند ارتش پاکستان به دستور آمریکا ۳۰ هزار نیروی جدید به مرز با ایران فرستاده تا نقش نیروی زمینی آمریکا را در صورت حمله هوایی به ایران ایفا کنند.

🔹این ادعا نادرست است و ویدیو، قدیمی و مربوط به مرز پاکستان با هند است، نه مرز با ایران.

🔹انتشار اولیه ویدیو مربوط به بهار ۱۴۰۴ (آوریل ۲۰۲۵) و پیش از شروع اعتراضات اخیر در ایران بوده است.

🔹آنچه اخیرا در خبرها منتشر شده، افزایش نظارت و گشت‌زنی نیروی هوایی پاکستان در آسمان بخش غربی مرز خود با ایران در واکنش به بحران‌ها و ناآرامی‌های سیاسی و اجتماعی در ایران است.

🔹با این توضیحات فکت‌نامه به ادعای اعزام ۳۰ هزار نیروی پاکستانی به مرز ایران نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh

❌ ادعای نادرست درباره اعتراف صداوسیما به کشتار ۲۳ هزار نفر

🔹در شبکه‌های اجتماعی ویدئویی از یک بخش خبری صداوسیما با عنوان «اعتراف صداوسیما به کشتار ۲۳ هزار نفر» منتشر شده است.

🔹این ادعا، نادرست و بر اساس ویدیوی تقطیع‌شده‌ای از صحبت‌های گوینده خبر صبحگاهی روز ۲۶ دی ۱۴۰۴ شبکه خبر است.

🔹مجری می‌گوید «از ابتدای انقلاب اسلامی تاکنون تعداد شهدای ترور بیش از ۲۳ هزار نفر برآورد شده» و پس از آن به نقل از رئیس بنیاد شهید، می‌گوید «تعداد قابل توجهی» به این آمار اضافه شده است.

🔹مقام‌ها و رسانه‌های رسمی وابسته به حکومت در ایران، تاکنون به جز اظهارات کلی هیچ آماری از کشته‌شدگان اعتراضات اخیر منتشر نکرده‌اند.

🔹این آمار «۲۳ هزار شهید ترور» هم آمار ادعایی است که موسسه‌ای به اسم هابیلیون مدعی مستندسازی آن است. این آمار طی سال‌های گذشته بارها در رسانه‌های ایران منتشر و البته اعداد دیگری هم مطرح شده است.

🔹این آمار و سایر آمارهای مشابه، بدون راستی‌آزمایی مستقل هیچ اعتباری ندارند.

🔹از زمان سرکوب شدید اعتراضات مردم ایران در دی ۱۴۰۴، جمهوری اسلامی ادعا می‌کند که «تروریست‌های مسلح» در خیابان‌های ایران مردم را «ترور» کرده‌اند، در حالی که شواهد غیرقابل‌انکاری از تیراندازی و کشتار معترضان به دست نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی وجود دارد.

🔹فکت‌نامه به ادعای «اعتراف صداوسیما به کشتار ۲۳ هزار نفر» در اعتراضات اخیر، نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh

📝 درباره منابع مالی حشد الشعبی چه می‌دانیم؟

🔹در روزهای گذشته گزارش‌هایی از حضور نیروهای حشدالشعبی عراق در ایران برای سرکوب اعتراضات دی ۱۴۰۴ منتشر شده است.

🔹حشدالشعبی، یکی از منسجم‌ترین گروه‌های شبه‌نظامی شیعه تحت حمایت جمهوری اسلامی ایران است که از سال ۱۳۹۳ و در جریان جنگ با داعش در فضای سیاسی و نظامی عراق حضور پررنگی دارد.

🔹قاسم سلیمانی فرمانده سابق نیروی قدس سپاه در سازماندهی این گروه نقش مستقیمی داشت.

🔹حشد الشعبی متشکل از ۴۰ تا ۴۲ گروه است که مشهورترین آنها کتائب حزب‌الله، جنبش النجبا، عصائب اهل حق، سرایا الخراسانی و سازمان بدر است.

🔹دولت عراق از سال ۱۳۹۵ این گروه را به عنوان بخشی از واحدهای مسلح عراق به رسمیت می‌شناسد و در بودجه سالانه خود اعتباراتی برای آن در نظر می‌گیرد.

🔹در بودجه سال ۲۰۲۵ دولت عراق برای گروه‌های عضو حشد‌الشعبی حدود ۲.۸۸ میلیارد دلار بودجه در نظر گرفته شده است.

🔹علاوه بر این، گزارش‌هایی از کمک‌ ایران به این گروه‌ها وجود دارد که ارزش آن بین ۱۰۰ تا ۲۰۰ میلیون دلار در سال تخمین زده می‌شود.

🔹حشدالشعبی‌ها مانند نیروهای بسیج و سپاه فعالیت اقتصادی رسمی و غیررسمی هم دارند؛ از اجرای پروژه‌های عمرانی تا کنترل غیررسمی گمرک‌ و قاچاق سوخت.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh

📝 خاموشی سراسری اینترنت؛ زیان روزانه ایران چقدر است؟

🔹قطع اینترنت در ایران که از شامگاه ۱۸ دی‌ماه و همزمان با اعتراضات سراسری آغاز شد، وارد دوازدهمین روز خود شده و همچنان دسترسی کاربران به‌شدت محدود است.

🔹این شیوه در سال‌های اخیر به یکی از ابزارهای ثابت حکومت در مواجهه با اعتراضات تبدیل شده است.

🔹رضا الفت‌نسب، عضو هیأت مدیره اتحادیه کسب‌وکارهای مجازی، خسارت تجمعی قطعی اینترنت را بیش از ۴۰ هزار میلیارد تومان اعلام کرده و گفته هر روز قطعی، دست‌کم ۳ هزار و ۸۰۰ میلیارد تومان به اقتصاد ایران آسیب می‌زند؛ رقمی که به گفته او بر اساس برآوردهای وزارت ارتباطات محاسبه شده است.

🔹بر اساس گزارش نهادهای بین‌المللی مانند نت‌بلاکس و اینتلی‌نیوز، زیان روزانه قطع اینترنت در ایران بین ۵۰ تا ۶۰ میلیون دلار برآورد شده و مجموع خسارت‌ها تا ۱۶ ژانویه ۲۰۲۶ به حدود ۷۰۰ میلیون دلار رسیده است.

🔹این گزارش‌ها سهم اقتصاد دیجیتال ایران را بین ۵ تا ۶.۵ درصد از تولید ناخالص داخلی تخمین می‌زنند.

🔹محاسبات داخلی نیز نشان می‌دهد ارزش سالانه اقتصاد دیجیتال ایران بیش از هزار همت است و هر روز اختلال در اینترنت، حدود ۲ هزار و ۸۵۰ میلیارد تومان از ارزش این بخش را از بین می‌برد. با این حال، آسیب‌ها محدود به اقتصاد دیجیتال نیست و بخش‌های دیگر اقتصاد را نیز درگیر می‌کند.

🔹کارشناسان تاکید می‌کنند که با طولانی شدن قطعی اینترنت، خسارت‌ها به‌صورت تصاعدی افزایش می‌یابد و بسیاری از کسب‌وکارها ممکن است هرگز توان بازیابی نداشته باشند.

🔹تعدیل نیرو، مهاجرت نیروی انسانی و زیان‌های غیرمستقیم، هزینه‌هایی پنهان هستند که معمولاً در برآوردهای اولیه محاسبه نمی‌شوند اما آثار عمیق‌تری بر اقتصاد ایران می‌گذارند.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh