📝 ایرانیان زیر فشار تورم؛ نگاهی به آمارهای فروردین ۱۴۰۵

🔹گزارش‌های مرکز آمار و بانک مرکزی نشان می‌دهد تورم در فروردین ۱۴۰۵ با شتاب بیشتری وارد سال جدید شده است.

🔹مرکز آمار، تورم نقطه‌به‌نقطه فروردین را ۷۳/۵ درصد و تورم متوسط سالانه را ۵۳/۷ درصد اعلام کرده، در حالی که بانک مرکزی تورم نقطه‌به‌نقطه را ۶۷ درصد گزارش داده که بالاترین سطح در چند دهه اخیر توصیف شده است.

🔹بانک مرکزی تورم ماهانه فروردین را نیز ۷ درصد اعلام کرده؛ رقمی که حدود ۲/۵ برابر اسفند است و نشان می‌دهد فشار تورمی در همان ماه اول سال دوباره شدت گرفته است.

🔹بیشترین فشار تورم همچنان روی خوراکی‌هاست؛ جایی که تورم نقطه‌به‌نقطه گروه «خوراکی‌ها و آشامیدنی‌ها» به ۱۱۵.۴ درصد رسیده و عملا هزینه غذا را برای خانوارها دو برابر کرده است.

🔹تورم ماهانه خوراکی‌ها هم ۸/۹ درصد ثبت شده که از تورم عمومی بالاتر است.

🔹هزینه سبد استاندارد ۱۱ قلم خوراکی برای یک خانوار چهار نفره به بیش از ۲۵ میلیون و ۱۵۸ هزار تومان رسیده است. این سبد در مقایسه با آذر ۱۴۰۳ به میزان ۶۲ درصد گران‌تر شده و حالا ۸۵ درصد درآمد یک خانوار کارگری حداقل‌بگیر را به خود اختصاص می‌دهد.

🔹در واکنش به این فشار، دولت طرح کالابرگ را به مهمترین ابزار حمایتی خود تبدیل کرده؛ طرحی که برای آن در سال جاری ۹۹۶ هزار میلیارد تومان بودجه در نظر گرفته شده و اکنون ۸۶/۹ میلیون نفر را پوشش می‌دهد.

🔹دولت برای تامین کالاهای اساسی، هم وعده افزایش رقم کالابرگ را داده و هم برداشت تا سقف یک میلیارد دلار از صندوق توسعه ملی را تصویب کرده اما مشکل اصلی اینجاست که از زمان اجرای کالابرگ تا فروردین، شاخص قیمت خوراکی‌ها بیش از ۳۲ درصد بالا رفته و عملا بخشی از اثر این حمایت از بین رفته است.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh

❌ ویدیوی منتسب به آتش‌سوزی کشتی کره‌ای در تنگه هرمز، قدیمی است

🔹ویدیویی از آتش‌سوزی یک کشتی در برخی رسانه‌ها از جمله خبرگزاری فارس و حساب‌های شبکه‌های اجتماعی منتشر شده و ادعا می‌کنند مربوط به روزهای اخیر است و کشتی در حال سوختن، به امارات متحده عربی یا کره جنوبی تعلق دارد.

🔹این ویدیو قدیمی است و ارتباطی به تنش‌های اخیر ایران و آمریکا در تنگه هرمز ندارد.

🔹در ماه گذشته میلادی نیز همین ویدیو به آسیب به یک کشتی در تنگه هرمز منتسب شده بود.

🔹این ویدیو اولین‌بار در سال ۲۰۲۴ منتشر شده و مربوط به آتش‌سوزی یک کشتی باری بزرگ در سواحل گوای هند است.

🔹یک کشتی کره‌ای به‌تازگی دچار آتش‌سوزی شده، اما مقامات کره‌ای ارتباط این حادثه با تنش‌های اخیر در تنگه هرمز را تایید نکرده‌اند.

🔹بنابراین فکت‌نامه به ادعای مطرح‌شده درباره این ویدیوی قدیمی نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh

❌ نظریه توطئه درباره تورم

🔹مصطفی خوش‌چشم، کارشناس صداوسیما می‌گوید گرانی و افزایش قیمت‌‌ها در هفته‌های اخیر، توطئه سیاسی از قبل برنامه‌ریزی شده است.

🔹این ادعا یک تئوری توطئه بی‌پایه‌ و اساس و غیرعلمی است.

🔹پدیده گرانی به معنی نوسانات مقطعی قیمت تعداد اندکی کالا یا خدمات است که پس از مدتی برطرف می‌شود، اما افزایش سطح عمومی قیمت کالا و خدمات در واقع «تورم» است.

🔹تورم بر اساس نظر غالب اقتصاددانان، پدیده پولی ناشی از رشد پایه پولی است که عامل اصلی آن، کسری بودجه دولت است.

🔹نرخ تورم در ایران، در فروردین امسال به بالاترین حد تاریخی در ۸ دهه گذشته و از زمان انتشار آمار تورم در ایران رسیده است.

🔹آخرین آمار در دسترس بانک مرکزی نیز نشان می‌دهد، رشد سالانه پایه پولی در آذرماه به بیش از ۵۰ درصد رسیده که بالاترین رکورد ثبت‌شده تا امروز است.

🔹جنگ و تنش‌های ناشی از آن باعث تشدید ناامنی و عدم قطعیت و افزایش انتظارات تورمی می‌شود که روی افزایش سطح عمومی قیمت‌ها و تورم اثر دارد.

🔹با این اوصاف فکت‌نامه به این ادعای مطرح‌شده در شبکه افق صداوسیما نشان «شاخ‌دار» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh

❌ ویدیوی منتسب به تبادل آتش در قشم و بندرعباس، قدیمی است

🔹ویدیویی در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده که ادعا می‌کند مربوط به درگیری نظامی روز ۱۷ اردیبهشت در بندرعباس و قشم است.

🔹تبادل آتش میان ایران و آمریکا در قشم و بندرعباس رخ داده اما ویدیوی منتشر شده ارتباطی با آن ندارد.

🔹این ویدیو قدیمی است و بیش از یک ماه پیش منتشر شده بود.

🔹کانال وحید آنلاین و برخی شبکه‌های خبری این ویدیو را ۵ فروردین با توضیح انفجار در پی حمله آمریکا به مرکز صنعتی البرز در قزوین منتشر کرده بودند.

🔹بنابراین فکت‌نامه به ادعای ارتباط این ویدیوی قدیمی با درگیری‌های اخیر در قشم و بندرعباس، نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh

❌ ویدیوی ساختگی ترس و فرار دو مامور انتظامی زن به خاطر ترکیدن بادکنک

🔹ویدیویی در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده که ادعا می‌کند صحنه ترس و فرار دو مامور انتظامی زن به خاطر ترکیدن یک بادکنک است.

🔹این ویدیو ساختگی است. شواهد آشکاری وجود دارد که نشان می‌دهد با ابزارهای هوش مصنوعی ساخته شده است.

🔹برای نمونه، نشان و نوشته روی در خودرو فراجا، نامفهوم است و سلاحی که یکی از زنان به دست دارد، در ویدیو تغییر شکل می‌دهد.

🔹بنابراین فکت‌نامه به این ویدیوی جعلی و ادعای مربوط به آن نشان «شاخ‌دار» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh

📝 درباره هانتاویروس چه می‌دانیم؟

🔹هانتاویروس این روزها بعد از شیوع چند مورد بیماری و مرگ در یک کشتی کروز خبرساز شده است. ماجرا از کشتی هلندی هوندیوس شروع شد؛ جایی که چند مسافر به نوعی از هانتاویروس به نام «آندس» مبتلا و چند کشور وارد عملیات ردیابی و قرنطینه مسافران شدند.

🔹این ویروس، مثل کرونا نیست. هانتاویروس‌ها معمولا از جوندگان به انسان منتقل می‌شوند و انتقال بین انسان‌ها در بیشتر انواع آن دیده نمی‌شود؛ اما سویه آندس یک استثناست و در موارد نادر می‌تواند بین انسان‌ها منتقل شود.

🔹علائم اولیه بیماری شبیه آنفلوآنزا است؛ مثل تب، درد عضلانی و خستگی. اما در برخی بیماران، بیماری خیلی سریع به مشکلات شدید تنفسی، افت اکسیژن و شوک می‌رسد و ممکن است مرگبار شود.

🔹در حال حاضر نه واکسن عمومی برای این ویروس وجود دارد و نه درمان اختصاصی. درمان فقط شامل مراقبت پزشکی، اکسیژن‌رسانی و مراقبت ویژه است. به همین دلیل تشخیص سریع و کنترل تماس‌ها اهمیت زیادی دارد.

🔹سازمان جهانی بهداشت گفته خطر این ویروس برای مردم جهان «پایین» است و این اتفاق «پاندمی بعدی» محسوب نمی‌شود؛ چون ویروس آندس مثل کووید به راحتی بین آدم‌ها پخش نمی‌شود و معمولا به تماس نزدیک و طولانی نیاز دارد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh