FactNameh | فکت‌نامه
110K subscribers
4.18K photos
731 videos
3 files
4.22K links
فکت‌نامه اولین سایت درستی‌سنجی (فکت‌چکینگ) سیاسی درباره‌ی ایران است.
وبسایت: factnameh.com
بات تلگرامی فکت‌نامه:‌ @FactnamehBot
ارتباط مستقیم: @FactNamehAdmin
twitter.com/factnameh
fb.com/factnameh
instagram.com/factnameh
Download Telegram
🎙 هزارداستان بودجه؛ قسمت بیست و ششم - جنگ

🔹کسری شدید بودجه در اواخر دهه ۱۳۶۰ و تمام شدن پول و منابع مالی دولت، باعث شد رهبران جمهوری اسلامی به جنگ هشت‌ساله ایران و عراق پایان دهند.

🔹حالا ۳۰ سال بعد، ایران دوباره درگیر جنگی تمام‌عیار است که بار آن روی جامعه و اقتصاد ایران سنگینی می‌کند.

🔹در حال حاضر اوضاع اقتصادی و وضعیت مالی دولت به نسبت اواخر دهه ۶۰ چگونه است؟ آیا دوباره محدودیت‌های اقتصادی سران حکومت را مجبور خواهد کرد که از مواضع سفت و سخت کوتاه بیایند؟

🔹موضوع بیست و ششمین قسمت پادکست هزارداستان بودجه، رابطه بودجه و جنگ است.

🔹هزارداستان بودجه، کار مشترک فکت‌نامه و رادیو فردا را در سایت رادیو فردا و پادگیرها دنبال کنید.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در سایت رادیو فردا بشنوید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
❌ آمار نادرست پزشکیان درباره ظرفیت تولید انرژی تجدیدپذیر

🔹مسعود پزشکیان می‌گوید پنل‌های خورشیدی راه‌اندازی‌شده «نزدیک به ۷ هزار مگاوات» وارد مدار کرده‌اند.

🔹این آمار نادرست است. تازه‌ترین آمار وزارت نیرو، کل ظرفیت نیروگاه‌های تجدیدپذیر کشور را حدود ۵۸۰۰ مگاوات اعلام می‌کند؛ حدود ۲۰ درصد کمتر از عددی که پزشکیان گفته است.

🔹آمارهای مقام‌های وزارت نیرو نیز با یکدیگر سازگار نیستند. وزیر نیرو در خرداد از عبور ظرفیت تجدیدپذیرها از ۶ هزار مگاوات خبر داده بود، اما معاون او دو ماه بعد ظرفیت کل را حدود ۵۸۰۰ مگاوات اعلام کرد.

🔹پیش‌بینی رسیدن ظرفیت به ۷ هزار مگاوات تا پایان تیر نیز که قبلا مطرح ده بود، ظاهرا محقق نشده است.

🔹بنابراین فکت‌نامه به آماری که پزشکیان اعلام کرده نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
✍️ نبرد فانتوم ایران و اف‌۱۶ آمریکا؛ واقعیت یا روایت ساختگی؟

🔹ویدیویی پربازدید در شبکه‌های اجتماعی، ادعا می‌کند در روزهای ابتدایی جنگ ۴۰ روزه، یک جنگنده اف‌۴ فانتوم ایران توانسته یک فروند اف‌۱۶ آمریکایی را رهگیری کند، به آن آسیب بزند و وادارش کند با اعلام وضعیت اضطراری از منطقه خارج شود.

🔹هیچ سند رسمی یا مدرک مستقلی برای تایید این روایت منتشر نشده است و بررسی فنی این ادعا نیز تناقض‌های مهمی را نشان می‌دهد.

🔹جنگنده‌های آمریکایی در چنین ماموریت‌هایی معمولا به‌تنهایی پرواز نمی‌کنند و در قالب یک مجموعه چندفروندی، با پشتیبانی جنگنده‌های اسکورت، هواپیماهای جنگ الکترونیک و آواکس وارد عملیات می‌شوند.

🔹اف‌۱۶ مدل CJ همچنین به رادار پیشرفته، سامانه‌های هشدار و اخلال الکترونیکی و موشک‌های هوا‌به‌هوای AIM-120 مجهز است. این تجهیزات به جنگنده امکان می‌دهند تهدیدهایی مثل اف‌۴ را از فاصله دور شناسایی و پیش از رسیدن به محدوده درگیری نزدیک، با آنها مقابله کند.

🔹در مقابل، فانتوم‌های ایرانی عمدتا از فناوری و موشک‌های قدیمی‌تری مانند AIM-7 استفاده می‌کنند که برای اصابت، نیازمند حفظ مداوم قفل راداری هستند. حفظ چنین قفلی در برابر سامانه‌های جنگ الکترونیک اف‌۱۶ بسیار دشوار است.

🔹فاصله چنددهه‌ای بین فناوری این دو مدل هواپیما در حوزه‌هایی مانند آگاهی موقعیتی، مانورپذیری، نسبت رانش به وزن و مقاومت در برابر اخلال الکترونیکی، هرگونه سناریوی موفقیت‌آمیز برای فانتوم ایرانی را نزدیک به صفر می‌کند.

🔹بنابراین این ادعا بیشتر به تصورات قدیمی جنگ‌های پیشین تعلق دارد و با واقعیت‌های تاکتیکی و فنی میدان نبرد امروزی سازگار نیست.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
🎙 صدای مجتبی

🔹در قسمت ۲۸۲ پادکست هفتگی فکت‌نامه ابتدا درباره تاریخچه رژیم حقوقی دریای خزر، بحث داغ سهم‌بندی‌ها و کنوانسیونی که قرار است در مجلس بررسی شود، صحبت می‌کنیم.

🔹در ادامه سه ادعای مرتبط با مجتبی خامنه‌ای را بررسی کرده‌ایم؛ یک عکس، یک ویدیو و ادعاهایی که در توجیه منتشر نشدن صدای او، از سوی هواداران جمهوری اسلامی مطرح شده است.

🔹دو ادعای مسعود پزشکیان در حوزه برق و انرژی و همچنین روایت‌هایی که از عملیات دو سوخوی نیروی هوایی ارتش مطرح شده، سوژه‌های دیگری هستند که در این قسمت مرور می‌کنیم.

🔹ماجرای فروش برنج آمریکایی در ایران و ادعای تعطیلی مراسم اربعین در عراق از سال آینده، فکت‌چک‌های پایانی این اپیزود هستند.

🎙 پادکست فکت‌نامه را از همه اپلیکیشن‌های دریافت پادکست بشنوید.

📣 هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در اپل پادکست بشنوید

👈 در اسپاتیفای بشنوید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Audio
🎙 صدای مجتبی

🔹در قسمت ۲۸۲ پادکست هفتگی فکت‌نامه ابتدا درباره تاریخچه رژیم حقوقی دریای خزر، بحث داغ سهم‌بندی‌ها و کنوانسیونی که قرار است در مجلس بررسی شود، صحبت می‌کنیم.

🔹در ادامه سه ادعای مرتبط با مجتبی خامنه‌ای را بررسی کرده‌ایم؛ یک عکس، یک ویدیو و ادعاهایی که در توجیه منتشر نشدن صدای او، از سوی هواداران جمهوری اسلامی مطرح شده است.

🔹دو ادعای مسعود پزشکیان در حوزه برق و انرژی و همچنین روایت‌هایی که از عملیات دو سوخوی نیروی هوایی ارتش مطرح شده، سوژه‌های دیگری هستند که در این قسمت مرور می‌کنیم.

🔹ماجرای فروش برنج آمریکایی در ایران و ادعای تعطیلی مراسم اربعین در عراق از سال آینده، فکت‌چک‌های پایانی این اپیزود هستند.

❗ حجم فایل صوتی: ۲۲ مگابایت

🎙 پادکست فکت‌نامه را از همه اپلیکیشن‌های دریافت پادکست بشنوید.

📣 هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در اپل پادکست بشنوید

👈 در اسپاتیفای بشنوید

00:00:47 مقدمه
00:04:18 درباره سهم ایران از خزر چه می‌دانیم؟
00:24:44 ادعاهای همشهری در توجیه انتشار نیافتن صدای مجتبی خامنه‌ای
00:33:41 ادعای نادرست رسانه‌ها درباره «تصویر جدید» مجتبی خامنه‌ای
00:35:15 ویدیوی ساختگی مصاحبه پزشک روس درباره رهبر جمهوری اسلامی
00:36:59 تکرار یک ادعای نادرست درباره قطعی برق صنایع، از زبان پزشکیان
00:38:18 آمار نادرست پزشکیان در مورد ظرفیت تولید انرژی تجدیدپذیر
00:40:16 ادعای «عملیات موفق» سوخوهای ایران با شواهد همخوانی ندارد
00:44:34 درباره ادعای واردات برنج آمریکایی به ایران چه می‌دانیم؟
00:48:06 ادعای نادرست تعطیلی مراسم اربعین در عراق، از سال آینده
00:50:24 کامنت‌ها

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
🎥 فکت‌نامه در قسمت دوم «نگاه فردا»؛ ماجرای برنج آمریکایی در بازار ایران

🔹رادیوفردا به‌تازگی برنامه جدید تصویری خود با نام «نگاه فردا» را به راه انداخته که هر پنجشنبه ۱۸:۳۰ به وقت ایران پخش می‌شود.

🔹در بخشی از این برنامه، فکت‌نامه به مرور یک یا چند فکت‌چک هفته می‌پردازد.

🔹این برنامه را از طریق ماهواره یا کانال یوتیوب رادیوفردا دنبال کنید.

🔹بخش درستی‌سنجی این برنامه را هم می‌توانید در حساب‌های کاربری فکت‌نامه ببینید.

🔹در دومین قسمت، ماجرای فروش برنج آمریکایی در داخل ایران را بررسی می‌کنیم.

👈 مقاله مرتبط در سایت فکت‌نامه

👈 نسخه کامل ویدیو در یوتیوب

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
❌ ادعای شاخ‌دار رائفی‌پور درباره سقوط دو آپاچی آمریکایی در تگزاس

🔹علی‌اکبر رائفی‌پور ادعا کرده است که دو بالگرد آپاچی در تگزاس سقوط کرده‌اند و این حادثه به حملات ایران به یک پایگاه آمریکایی ارتباط دارد.

🔹اول، گزارش‌های رسمی و رسانه‌ای نشان می‌دهند تنها یک فروند بالگرد AH-64E آپاچی در ۱۲ اوت ۲۰۲۶ در نزدیکی سالادو سقوط کرده، نه دو فروند.

🔹دوم، این حادثه هنگام پرواز آزمایشی در همان منطقه پس از تعمیر و نگهداری رخ داده و هر دو خدمه بالگرد جان باخته‌اند.

🔹تاکنون هیچ مدرکی درباره سقوط بالگرد دوم یا ارتباط این سانحه با حملات ایران منتشر نشده است.

🔹بنابراین فکت‌نامه به این ادعای رائفی‌پور نشان «شاخ‌دار» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
❌ ادعای نادرست جایگزینی دلار آمریکا با یوان چین از سوی دولت سوئد

🔹در شبکه‌های اجتماعی ادعا شده که دولت سوئد رسماً اعلام کرده به‌جای دلار آمریکا از ارز یوان چین استفاده خواهد کرد.

🔹این ادعا بی‌اساس است. نه دولت و نه بانک مرکزی سوئد چنین خبری را اعلام نکرده‌اند و در رسانه‌های معتبر نیز ردپایی از آن دیده نمی‌شود.

🔹مدتی قبل یک صندوق بازنشستگی سوئدی رویکرد خود در قبال سرمایه‌گذاری در حوزه اوراق قرضه دولتی آمریکا را تغییر داد؛ اما این صندوق، خصوصی است و خط مشی آن ارتباطی با سیاست‌های رسمی سوئد ندارد.

🔹شایعه جایگزینی دلار آمریکا با یوان چین در سوئد، نخستین‌بار در چند اکانت انگلیسی‌زبان منتشر شد و سپس به شبکه‌های اجتماعی فارسی رسید.

🔹بنابراین فکت‌نامه به این ادعا نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
❌ ویدیوی ساختگی منتسب به ورود نیروهای احزاب مخالف کرد به ایران

🔹ویدیویی در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده که ادعا می‌کند صحنه ورود نیروهای احزاب مخالف کُرد به ایران را نشان می‌دهد.

🔹این ویدیو واقعی نیست و با ابزارهای هوش مصنوعی ساخته شده است.

🔹هیچ گزارش مستند و معتبری مبنی بر ورود گسترده نیروهای احزاب کرد به ایران وجود ندارد.

🔹نشانه‌های تصویری، ساختگی‌بودن ویدیو را تایید می‌کنند؛ از جمله اینکه نور اطراف خودروها طبیعی نیست، تعداد نفرات سوار بر آنها تغییر می‌کند و ماه در آسمان ثابت نیست.

🔹سایر وب‌سایت‌های راستی‌آزمایی نیز این ادعا را بررسی کرده و آن را نادرست تشخیص داده‌اند.

🔹ما نیز در فکت‌نامه این ویدیو را بررسی کرده و به آن نشان «شاخ‌دار» داده‌ایم.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
🔹 جزئیات بیشتر درباره ویدیوی پرواز بالگرد آپاچی آمریکا در نزدیکی جزیره قشم

🔹ویدیویی در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده که یک بالگرد نظامی را در نزدیکی سواحل جزیره قشم در جنوب ایران نشان می‌دهد.

🔹بررسی نشانه‌های جغرافیایی، از جمله امتداد کوهستانی جزیره، نشان می‌دهد تصاویر احتمالا در چند کیلومتری سواحل جنوب‌غربی قشم ضبط شده‌اند.

🔹فیلمبرداری از روی یک قایق تندرو انجام شده و صدای سرنشینان نیز نشان می‌دهد احتمالا ایرانی هستند.

🔹در این ویدیو می‌بینیم که بالگرد از خانواده AH-64 آپاچی است. رادار لانگ‌بو نصب‌شده بالای محور ملخ اصلی نیز در تصاویر دیده می‌شود. با این حال، کیفیت و زاویه فیلم برای تشخیص دقیق مدل بالگرد کافی نیست و نمی‌توان با قطعیت گفت که نسخه AH-64D یا AH-64E است.

🔹آپاچی برای شناسایی مسلحانه، پشتیبانی نزدیک هوایی، مقابله با اهداف زمینی و پهپادها طراحی شده و می‌تواند توپ ۳۰ میلی‌متری، موشک‌های هلفایر یا JAGM و راکت‌های ۷۰ میلی‌متری حمل کند. نسخه پیشرفته AH-64E توانایی تبادل اطلاعات و حتی کنترل پهپادها را هم دارد.

🔹ارتش آمریکا پیش‌تر حضور آپاچی‌ها در منطقه سنتکام و فعالیت آنها در جبهه جنوبی ایران را تأیید کرده است.

🔹به نظر می‌رسد بالگرد داخل ویدیو در حال گشت‌زنی و زیرنظرگرفتن فعالیت‌های دریایی اطراف تنگه هرمز بوده، اما مأموریت دقیق آن مشخص نیست.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
❌ ویدیوی قدیمی منتسب به اعتراض به اعدام‌های اخیر

🔹ویدیویی در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده که ادعا می‌کند صحنه آتش‌زدن یک پایگاه بسیج، در اعتراض به اعدام‌ معترضان دی‌ماه است.

🔹این ویدیو قدیمی است و ارتباطی به اعدام‌های اخیر ندارد.

🔹اولین‌بار این ویدیو مهرماه ۱۴۰۱ و در جریان اعتراضات زن، زندگی، آزادی منتشر شد.

🔹در ویدیو سه نفر با شش کوکتل مولوتوف یک پایگاه بسیج در خیابان پیروزی تهران را به آتش می‌کشند.

🔹جمهوری اسلامی تاکنون دست‌کم ۲۷ تن از معترضان دی‌ماه را اعدام کرده و نهادهای بین‌المللی خواهان توقف این روند شده‌اند.

🔹بنابراین فکت‌نامه به انتساب این ویدیو به روزها و اعدام‌های اخیر، نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
❌ ویدیوی منسوب به دیدار مجتبی خامنه‌ای و پزشکیان، ساختگی است

🔹ویدیویی در شبکه‌های اجتماعی به طور گسترده بازنشر و ادعا شده مربوط به دیدار مجتبی خامنه‌ای و مسعود پزشکیان است.

🔹این ویدیو جعلی و ساختگی است.

🔹هیچ‌یک از رسانه‌های معتبر و رسمی داخلی این ویدئو را منتشر نکرده‌اند.

🔹خبر دیدار جدید مسعود پزشکیان و مجتبی خامنه‌ای، روز ۱۸ مرداد ۱۴۰۵ در سایت دفتر رهبر جمهوری اسلامی بدون هیچ ویدئو یا تصویری منتشر شد.

🔹کیفیت بسیار پایین، نداشتن صدا و مشخص نبودن زمان دقیق ضبط، از نشانه‌های متداول ویدیوهای جعلی است.

🔹ناهماهنگی در نورپردازی و حرکات بدن عدم انطباق حرکات لب و بدن در زمان صحبت کردن و وجود خطاهای بصری مانند به‌هم‌ریختگی نقش فرش و حرکت غیرطبیعی و نامنظم پره‌های پنکه، از دیگر نشانه‌های ساختگی‌بودن ویدیو است.

🔹بنابراین فکت‌نامه به این ویدیو و ادعای منتسب به آن نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM