❌ ادعای نادرست کشف سنگ ۱۷۰ میلیون ساله شالیگرام در پی سیل نپال

🔹در رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی ادعا شده یک سنگ شالیگرام ۱۷۰ میلیون ساله در پی سیل اخیر نپال، کشف شده است.

🔹این ادعا نادرست است.

🔹شالیگرام سنگ فسیلی با طرح‌های مارپیچ است اما هر سنگی با طرح مارپیچ، شالیگرام نیست.

🔹تصویری که همراه این ادعا منتشر شده یک سنگ شالیگرام دست‌ساز هنرمندان نپالی است که خرداد ۱۴۰۵ از آن رونمایی شده بود.

🔹محل ساخت و رونمایی از این سنگ دست‌ساز، فاصله قابل توجهی با محل وقوع سیل در نپال دارد.

🔹در جریان سیل اخیر در نپال هیچ خبر یا گزارش معتبری از کشف یا نمایان شدن هیچ شالیگرام یا سنگ باستانی دیگری منتشر نشده است.

🔹بنابراین فکت‌نامه به این ادعای رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh

📝 تورم ۱۲۸ درصدی مواد غذایی؛ ثبت رکوردهای جدید تورمی

🔹تازه‌ترین آمارهای منتشر شده در ایران نشان می‌دهد مرداد ۱۴۰۵ روند صعودی تورم ماهانه و نقطه به نقطه دوباره از سر گرفته شد و رکوردهای جدیدی در آمارهای تورمی به ثبت رسید.

🔹تورم نقطه به نقطه «خوراکی‌ها و آشامیدنی‌ها» با ثبت رقم ۱۲۸/۱ درصد، برای هفتمین ماه متوالی در محدوده سه رقمی باقی ماند.

🔹بیش از ۷۷ درصد از اقلام منتخب مرکز آمار، تورمی بالاتر از میانگین تورم نقطه‌ای مناطق شهری داشته‌اند و قیمت روغن نباتی جامد رشدی بیش از ۳۸۳ درصد را در یک سال تجربه کرده است.

🔹هزینه تامین سبد ۱۱ قلمی کالابرگ برای یک خانواده سه نفره در مرداد به بیش از ۱۶ میلیون و ۴۰۰ هزار تومان رسید که معادل حدود ۶۹ درصد از کل درآمد یک خانوار کارگری سه نفری حداقل‌بگیر، با احتساب کالابرگ ۳ میلیون تومانی است.

🔹از دی‌ماه پارسال تاکنون کمک‌هزینه کالابرگ برای هر نفر در حدود یک میلیون تومان باقی‌مانده، در حالی که متوسط قیمت سبد کالابرگ در این مدت بیش از ۶۰ درصد افزایش داشته است.

🔹مقام‌های حکومت ایران ماه‌هاست درباره لزوم افزایش اعتبار کالابرگ صحبت می‌کنند. در آخرین اظهارنظرها وزیر اقتصاد از برنامه‌ریزی برای افزایش اعتبار کالابرگ بعضی از دهک‌های درآمدی در نیمه دوم سال خبر داد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh

❌ ویدیوی منسوب به غرق شدن ناو آمریکایی با موشک‌های ایرانی، قدیمی است

🔹ویدئویی در شبکه‌های اجتماعی بارها بازنشر شده که ادعا می‌کند لحظه غرق شدن یک ناو آمریکایی با موشک‌های ایران در روز دوشنبه نهم شهریور است.

🔹این ادعا نادرست است و ارتباطی با ایران و جنگ با آمریکا ندارد.

🔹این تصاویر مربوط به غرق کردن عمدی و برنامه‌ریزی‌شده ناو هواپیمابر «یواس‌اس اوریسکانی» در سال ۲۰۰۶ است.

🔹نیروی دریایی آمریکا با همکاری سازمان‌های محیط‌زیستی، این ناو از کار افتاده را به صورت کنترل‌شده غرق کرد تا به یک صخره مرجانی مصنوعی تبدیل شود.

🔹این عملیات ۲۷ اردیبهشت ۱۳۸۵ در خلیج مکزیک و نزدیکی سواحل فلوریدا انجام شد و ناو طی ۳۷ دقیقه به‌طور صاف و عمودی به قعر دریا رفت.

🔹بنابراین فکت‌نامه به ادعای ارتباط این ویدیو با جنگ و درگیری‌های اخیر ایران و آمریکا نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh

❌ ویدیوی نادرست با ادعای صحنه شلیک سامانه پدافندی باور ۳۷۳ به یک جنگنده اف ۱۸ آمریکایی

🔹ویدیویی در شبکه‌های اجتماعی منتشر و ادعا شده شلیک سامانه پدافندی «باور ۳۷۳» به یک جنگنده اف‌۱۸ آمریکایی و سقوط آن بر فراز چابهار را نشان می‌دهد.

🔹این ادعا نادرست است. ویدیو و ادعای مطرح‌شده به رویدادی در پنجم فروردین ۱۴۰۵ در جریان جنگ ۴۰ روزه مربوط می‌شود که طی آن یک موشک دوش‌پرتاب به سمت جنگنده F/A-18E/F سوپر هورنت آمریکایی شلیک شد، اما موفق به سرنگونی آن نشد.

🔹در این رویداد از سامانه باور ۳۷۳ استفاده نشده بود.

🔹ویدیوی منتشرشده نیز ترکیبی از چند تصویر نامرتبط است: تصاویری از رهگیری F-35A با سامانه‌ای کوتاه‌برد مشابه «مجید»، یک هواپیمای خودی احتمالاً MiG-29UB که پیش‌تر به اشتباه F-15 معرفی شده بود و یک پهپاد MQ-9 که قبلاً A-10 معرفی شده بود.

🔹بخشی از تصاویر نیز مربوط به بازی‌های رایانه‌ای است.

🔹با این توضیحات فکت‌نامه به این ویدیو و ادعای آن نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh

❌ ادعای نادرست مهلت ۲۴ ساعته چین به آمریکا برای توقف اقداماتش در خاورمیانه

🔹ویدیویی در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده که ادعا می‌کند چین به آمریکا ۲۴ ساعت مهلت داده تا اقدامات خود در خاورمیانه را متوقف کند.

🔹این ادعا بی‌اساس است و در مواضع رسمی چین چنین اظهارنظری وجود ندارد.

🔹مواضع رسمی مقامات چینی در بحران‌های اخیر تاکید بر دیپلماسی، مذاکره و مدیریت اختلافات بوده است.

🔹فردی که در ویدیو دیده می‌شود، هیچ‌یک از سخنگوها یا مقام‌های رسمی وزارت خارجه چین نیست.

🔹بنابراین فکت‌نامه به ادعای مهلت ۲۴ ساعته چین به آمریکا نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh

📝 درباره حمله به مراسم عروسی در سیریک چه می‌دانیم؟

🔹همزمان با حملات هوایی آمریکا به شهرستان سیریک در شب ۱۰ شهریور ۱۴۰۵، انفجاری خانه‌ای را در بندر کوهستک تخریب کرد که در آن مراسم عروسی برگزار می‌شد. بر اساس گزارش‌های منتشرشده، تاکنون پنج نفر، از جمله یک کودک چهار ساله، جان باختند و ۶۵ نفر مجروح شدند.

🔹تصاویر محل حادثه، صدای چند انفجار در ویدیوی دوربین مداربسته، بیانیه سنتکام و تکذیب‌نشدن حمله از سوی سخنگوی این نهاد، انتساب حملات آن شب به آمریکا را تقویت می‌کند.

🔹همزمان در شبکه‌های اجتماعی ادعا شده بود که انفجار خانه نتیجه «پرتاب ناموفق موشک سپاه» بوده است؛ اما تاکنون هیچ گزارش رسمی یا مدرک معتبری این ادعا را تایید نمی‌کند.

🔹برخی حساب‌ها برای اثبات این ادعا، ویدیوهای قدیمی یا نامرتبط را منتشر کرده‌اند. تنها گزارش مشابه درباره یک پرتاب ناموفق سپاه در همان شب، مربوط به خمین در استان مرکزی بوده و ارتباطی با سیریک در جنوب ایران ندارد.

🔹با وجود شواهدی که از حمله آمریکا به سیریک وجود دارد اما هنوز مشخص نیست دقیقا چه پرتابه‌ای به خانه محل برگزاری عروسی برخورد کرده است.

🔹این در حالی است که در ویدیوی دوربین مداربسته، صدای پهپاد شنیده می‌شود و پدر عروس نیز در یک مصاحبه تصویری به شنیدن صدای پهپادها اشاره می‌کند؛ شواهدی که احتمال استفاده همزمان از موشک و پهپاد در عملیات را تقویت می‌کند.

🔹این در حالی است که قطعاتی از موشک کروز SLAM-ER در منطقه دیده شده، اما میزان تخریب خانه با انفجار کامل سرجنگی ۳۶۰ کیلوگرمی این موشک سازگار به نظر نمی‌رسد.

🔹احتمال دارد خانه با مهماتی کوچک‌تر، (مثلا پهپاد لوکاس با سرجنگی حدود ۱۸ کیلوگرمی) هدف قرار گرفته باشد و قطعات SLAM-ER به اصابت دیگری در همان محدوده (دکل مخابراتی در فاصله حدود ۱۳۰ متری) مربوط باشند.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh

❌ ویدیوی نادرست با ادعای پرتاب ناموفق موشک سپاه را در دهدشت در ۱۶ فروردین ۱۴۰۵

🔹ویدیویی در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده که ادعا می‌کند تصاویر پرتاب ناموفق موشک سپاه در دهدشت در ۱۶ فروردین ۱۴۰۵، یا سقوط موشک در کوهستک در ۱۰ شهریور ۱۴۰۵ را نشان می‌دهد.

🔹این ویدیو در واقع سقوط و انفجار یک جنگنده اف-۱۵ آمریکایی در دهدشت، کهگیلویه و بویراحمد، در ۱۵ فروردین ۱۴۰۵ را نشان می‌دهد.

🔹دو خدمه این جنگنده پیش از سقوط اجکت کردند و در نهایت در جریان یک عملیات گسترده آمریکا از خاک ایران خارج شدند.

🔹بنابراین، ادعای اینکه این ویدیو پرتاب ناموفق موشک سپاه در فروردین یا شهریور ۱۴۰۵ را نشان می‌دهد، «نادرست» است.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh