📝 علاج؛ سامانه‌ای بی‌نام‌ونشان برای جمع‌آوری اطلاعات مخالفان

🔹رسانه‌های حکومتی ایران روز ۲۳ شهریور ۱۴۰۵ از سامانه‌ای به نام «علاج» رونمایی کردند.

🔹گردانندگان این سامانه می‌گویند هدفشان شناسایی شبکه‌های «حامی تروریسم» و عوامل «مخل امنیت کشور» است؛ اما هویت نهاد اداره‌کننده «علاج» مشخص نیست و هیچ وزارتخانه، نهاد امنیتی یا مرجع قضایی مسئولیت رسمی آن را بر عهده نگرفته است.

🔹بخش مهمی از فعالیت «علاج» بر دریافت «گزارش‌های مردمی» استوار است. از کاربران خواسته شده اطلاعاتی مانند نام، کد ملی، محل زندگی، شغل، حساب‌های شبکه‌های اجتماعی و مشخصات بستگان افراد موردنظر را ارسال و یا تکمیل کنند و تاکید شده هویت گزارش‌دهندگان «محرمانه» و «رمزنگاری‌شده» باقی می ماند.

🔹بر اساس آمار منتشرشده در خود سایت، برای حدود ۱۶۰۰ نفر پرونده تشکیل شده و اطلاعات نزدیک به ۶۰۰ نفر از طریق گزارش‌های مردمی به دست آمده است؛ آماری که به‌طور مستقل قابل تایید نیست.

🔹وب‌سایت «علاج» تنها یک روز پس از رونمایی از دسترس خارج شد. گردانندگان آن، «استقبال گسترده» و «حملات سایبری» را دلیل این اتفاق اعلام کردند، اما برخی کاربران مدعی هک‌شدن سایت و دسترسی به پایگاه داده آن شدند. فکت‌نامه نمی‌تواند هیچ‌یک از این ادعاها را به‌طور مستقل تایید کند.

🔹کانال‌های «علاج» در پیام‌رسان‌ها همچنان فعال هستند و دریافت گزارش درباره افراد را ادامه می‌دهند.

🔹«علاج» افراد شناسایی‌شده را به توقیف اموال، قطع خدمات کنسولی، محدودیت‌های مالی و حتی صدور اعلان قرمز اینترپل تهدید می‌کند. اجرای هر کدام از این اقدامات به حکم قضایی و همکاری چندین نهاد رسمی نیاز دارد.

🔹صدور اعلان قرمز نیز مستلزم وجود پرونده و دستور بازداشت معتبر و تأیید اینترپل است؛ بنابراین یک سامانه ناشناس نمی‌تواند به‌تنهایی چنین مجازات‌هایی را اعمال کند.

🔹جمع‌آوری و انتشار اطلاعات شخصی بدون رضایت افراد یا حکم قانونی، با اصول قانون اساسی، قانون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات و منشور حقوق شهروندی ایران در تعارض است. با این وجود، صداوسیما و خبرگزاری‌های وابسته به حکومت، فعالیت این سامانه را تبلیغ می‌کنند.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh

❌ ویدیوی منسوب به اظهارات بن‌سلمان درباره جنگ و در صدر قرار گرفتن خاورمیانه، قدیمی است

🔹ویدیویی در شبکه‌های اجتماعی با عنوان «جدیدترین اظهارات بن‌سلمان» درباره جنگ و قرار گرفتن خاورمیانه در صدر جهان، وایرال شده است.

🔹این ویدیو قدیمی است و به تحولات یا جنگ‌های اخیر منطقه مربوط نیست.

🔹سخنان بن‌سلمان مربوط به اکتبر ۲۰۱۸ و نشست «ابتکار سرمایه‌گذاری آینده» در ریاض است.

🔹در گزارش‌های مربوط به این سخنرانی توضیح داده شده که منظور او از «جنگ»، تلاش برای پیشرفت و نوآوری اقتصادی و اجتماعی در خاورمیانه بوده است.

🔹در تحولات و درگیری‌های اخیر در خاورمیانه، بن‌سلمان دیدارهای دیپلماتیک متعددی داشته که در هیچ‌کدام جملاتی شبیه به این اظهارات وجود ندارد.

🔹بنابراین فکت‌نامه به ادعای انتساب این اظهارات به تحولات و درگیری‌های ماه‌های اخیر، نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh

✅ ادعای نیمه‌درست مالکیت کامل یک ایرانی بر باشگاه چلسی

🔹ادعایی در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده که می‌گوید یک ایرانی کنترل کامل باشگاه چلسی را در دست گرفته است.

🔹این ادعا نیمه‌درست است.

🔹بهداد اقبالی، سرمایه‌دار ایرانی-آمریکایی، یکی از بنیان‌گذاران و مدیران شرکت سرمایه‌گذاری کلیرلیک کپیتال در آمریکا است که از سال ۲۰۲۲ بخشی از سهام باشگاه چلسی را در اختیار دارد.

🔹این شرکت به‌تازگی سهام خود از باشگاه چلسی را از حدود ۶۰ به بیش از ۸۵ درصد افزایش داده است.

🔹کلیرلیک کپیتال، یک شخص نیست و اقبالی نیز تنها بنیان‌گذار آن نیز نیست؛ او و خوزه فلیسیانو هر دو بنیان‌گذار و شریک مدیریتی این شرکت هستند.

🔹بهداد اقبالی از سال ۲۰۲۲ عضو هیات مدیره باشگاه چلسی بود و در تصمیمات مختلف این باشگاه نقش داشت.

🔹با این توضیحات فکت‌نامه به این ادعا که یک ایرانی هم‌اکنون مالک باشگاه چلسی شده است، نشان «نیمه‌درست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh

❌ ویدیوی منسوب به ورود نیروهای حشدالشعبی به ایران در روزهای اخیر، ساختگی است

🔹ویدیویی در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده که ادعا می‌کند مربوط به ورود کاروان اتوبوس‌های حشدالشعبی از مرز مهران به ایران در روزهای اخیر است.

🔹این ویدیو با ابزار هوش مصنوعی ساخته شده است.

🔹ظاهر مرز در ویدیو با ساختار واقعی پایانه مرزی مهران مغایرت دارد و تابلوها خطاهای نگارشی و مفهومی فاحش دارند.

🔹حرکات تکراری افراد با الگوهای مشابه و نحوه تکان خوردن پرچم‌ها و نظم آن‌ها در حرکت از دیگر علائم ساختگی بودن ویدیو است.

🔹هیچ گزارش معتبری از ورود سازمان‌یافته نیروهای حشدالشعبی در هفته‌های اخیر به ایران وجود ندارد و گزارش‌های تایید نشده قبلی نیز مربوط به فروردین ۱۴۰۵ بود.

🔹بنابراین فکت‌نامه به این ویدیوی ساختگی نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh

❌ ادعای نادرست رونمایی از موشک رعد اتمی ۲۳ هزار کیلومتری

🔹ادعایی در شبکه‌های اجتماعی به همراه یک ویدیو منتشر شده که می‌گوید ایران از یک موشک قاره‌پیما با برد ۲۳ هزار کیلومتر رونمایی کرده است.

🔹این ادعا بی‌اساس و نادرست است. هیچ سند علنی معتبری از وجود یا ساخت موشکی با نام «رعد اتمی» یا هیچ موشک دیگری با برد ۲۳ هزار کیلومتر در ایران وجود ندارد.

🔹ادعای تست موشک‌های قاره‌پیمای ایرانی با برد ۱۲ یا ۲۳ هزار کیلومتر در سال‌های گذشته، یا تایید نشده یا تکذیب شده‌اند.

🔹ویدیویی که با این ادعا منتشر شده، ترکیبی از ویدیوی قدیمیِ یک شهر موشکی، یک تصویر ساختگی و یک نمودار است که ارتباطی به رونمایی از موشک قاره‌پیمای اتمی ندارد.

🔹در حال حاضر، بر اساس داده‌های باز و قابل راستی‌آزمایی، هیچ موشکی با برد ۲۳ هزار کیلومتر در جهان وجود ندارد.

🔹بنابراین فکت‌نامه به این ادعا و ویدیوی منتسب به آن نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh

❌ عکس دستکاری‌شده از دیدار خاتمی و ابطحی با تابلوی «زن، زندگی، آزادی»

🔹همزمان با سالگرد مهسا امینی و اعتراضات سراسری سال ۱۴۰۱، تصویری از سید محمد خاتمی و محمدعلی ابطحی منتشر شده که آنها را زیر تابلویی با شعار «زن، زندگی، آزادی» نشان می‌دهد.

🔹بررسی نسخه اصلی عکس که ابطحی در آذر ۱۴۰۲ منتشر کرده، نشان می‌دهد چنین شعاری روی تابلو وجود نداشته و عبارت «زن، زندگی، آزادی» بعدا به تصویر اضافه شده است.

🔹بررسی پیام‌ها و پست‌های منتشرشده از سید محمد خاتمی و محمدعلی ابطحی نشان می‌دهد هر دو پیش‌تر به شعار «زن، زندگی، آزادی» اشاره کرده‌اند.

🔹خاتمی در پیام روز دانشجوی سال ۱۴۰۱، این شعار را نشان‌دهنده حرکت جامعه به سوی آینده‌ای بهتر دانست و ابطحی نیز در شهریور ۱۴۰۵، همزمان با سالگرد مهسا امینی، از «یکپارچگی بدون خشونت جنبش زن، زندگی، آزادی» سخن گفت.

🔹با وجود این اشاره‌ها، عکس مورد اشاره دستکاری‌شده است و ادعای واقعی‌بودن آن از فکت‌نامه نشان «نادرست» می‌گیرد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh

📝 بررسی ادعاها درباره اشیای نورانی دیده‌شده در تهران و مشهد

🔹شامگاه ۲۹ شهریور ۱۴۰۵ ویدیوهایی از نورهای ناشناس در آسمان تهران و مشهد منتشر شد که گمانه‌زنی‌هایی را به دنبال داشت؛ از سفینه فرازمینی و هواپیمای ادعایی TR-3B تا پهپاد، هواپیمای معمولی، بادبادک چراغ‌دار و تصاویر ساختگی با هوش مصنوعی.

🔹سازمان هواپیمایی کشوری گفته پرواز مشخصی که بتوان آن را به مشاهده تهران نسبت داد، در رادارهای بررسی‌شده دیده نشده است.

🔹با این حال، کیفیت پایین ویدیوها، در دسترس نبودن فایل‌های اصلی و نبودن اطلاعات دقیق زمانی، مکانی و راداری اجازه شناسایی قطعی پدیده‌ها را نمی‌دهد.

🔹انتشار این تصاویر تقریبا با پنجاهمین سالگرد مشاهده مشهور شهریور ۱۳۵۵ در تهران همزمان شده است؛ رویدادی که طی آن دو جنگنده اف‌-۴ برای بررسی جسمی نورانی به پرواز درآمدند و خلبانان از اختلال در تجهیزات، مشاهده نورهای رنگی و جدایی چند جسم نورانی گزارش دادند.

🔹اسناد اطلاعاتی آمریکا درباره پدیده آن سال، اصل مشاهده، رهگیری راداری و گزارش خلبانان را ثبت کرده‌اند، اما هویت جسم را مشخص نمی‌کنند.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh