FactNameh | فکت‌نامه
110K subscribers
4.17K photos
731 videos
3 files
4.22K links
فکت‌نامه اولین سایت درستی‌سنجی (فکت‌چکینگ) سیاسی درباره‌ی ایران است.
وبسایت: factnameh.com
بات تلگرامی فکت‌نامه:‌ @FactnamehBot
ارتباط مستقیم: @FactNamehAdmin
twitter.com/factnameh
fb.com/factnameh
instagram.com/factnameh
Download Telegram
📝 نماینده مجتبی خامنه‌ای در اقتصاد؛ خاندوزی چگونه می‌خواهد اقتصاد ایران را بدون شوک اصلاح کند؟

🔹احسان خاندوزی، وزیر اقتصاد دولت ابراهیم رئیسی، با حکم مجتبی خامنه‌ای رئیس کارگروه بررسی‌های اقتصادی دفتر رهبر جمهوری اسلامی شده است. او جانشین علی آقامحمدی می‌شود که ۳۶ سال در این جایگاه بود.

🔹این انتصاب، مواضع اقتصادی ماه‌های اخیر خاندوزی را مهم‌تر کرده است: او از تغییر مسیر اقتصاد ایران پس از جنگ حرف می‌زند، نه صرفا بازگشت به وضعیت پیش از آن.

🔹خاندوزی ثبات بازار ارز و پرهیز از شوک اقتصادی را در اولویت می‌گذارد و همزمان خواهان اصلاح ساختار حکمرانی، کاهش موانع فعالیت اقتصادی و استفاده از ظرفیت مردم است؛ اما روشن نمی‌کند اصلاح مشکلاتی مانند ناترازی انرژی، کسری بودجه و نظام چندنرخی ارز چگونه بدون ایجاد فشار قیمتی ممکن خواهد بود. این، پرسش اصلی درباره نسخه اقتصادی اوست.

🔹بخش دیگری از دیدگاه خاندوزی به تجارت خارجی مربوط است. او وابستگی ایران به مسیر امارات را پرخطر می‌داند و از تغییر مسیرهای واردات و تسویه مالی، از جمله از طریق چین و روسیه، دفاع می‌کند.

🔹خاندوزی همچنین مدیریت تنگه هرمز را اهرمی برای تغییر مناسبات اقتصادی و سیاسی منطقه می‌بیند؛ هرچند در گفته‌های نقل‌شده از او، پیامدهای اقتصادی و امنیتی استفاده از این اهرم روشن نشده است.

🔹خاندوزی همچنین از انتخاب شرکای راهبردی سخن می‌گوید و تصمیم‌سازان دولتی، ذی‌نفعان تجارت با غرب و امارات و برخی نیروهای سیاسی را مانع تغییر مسیر می‌داند.

🔹هنوز مشخص نیست این دیدگاه‌ها چگونه به سیاست اجرایی تبدیل می‌شوند یا چه نسبتی با برنامه دولت دارند. دیدگاه‌های خاندوزی با نگاه‌های مقام‌های اقتصادی دولت منطبق نیست، اما به نظر می‌رسد مشکل بیش از آنکه بر سر اصول باشد، بر سر ترتیبات اجرایی و اولویت‌های زمانی این تغییرات است.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
🔹 درباره خبر صدور مجوز فروش گوشت اسب، الاغ و قاطر چه می‌دانیم؟

🔹خبری با استناد به یک نامه در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده که از مجوز فروش گوشت اسب، الاغ و قاطر در ایران خبر می‌دهد.

🔹این نامه واقعی است، اما چنین برداشتی از آن گمراه‌کننده است.

🔹سازمان دامپزشکی کشور این ادعا را تکذیب کرده و گفته مجوزی برای کشتار و توزیع گوشت اسب، الاغ و قاطر صادر نکرده است.

🔹در نامه تاکید شده عرضه گوشت اسب، الاغ و قاطر نیازمند اخذ نظر مراجع دینی، تعیین سازوکار پرورش، ایجاد مراکز نگهداری و کشتارگاه و برنامه‌ریزی برای توزیع است.

🔹همچنین در این نامه گفته شده اقدامات اولیه در دستور کار قرار گرفته و همزمان تاکید شده اتخاد تصمیم درباره این موضوع مستلزم رعایت موارد گفته شده است.

🔹از این رو به نظر می‌رسد نامه حاوی شرایط لازم برای اخذ مجوزی احتمالی است و خود به معنای صدور مجوز نیست.

🔹مقام‌های سازمان دامپزشکی گفته‌اند علت صدور این نامه، درخواست برخی اقلیت‌های دینی در برخی استان‌ها بوده و هدف دیگر را نیز صادرات عنوان کرده‌اند. به این موارد، در متن نامه نیز اشاره شده است.

🔹بنابراین با توجه به اطلاعات موجود و با استناد به متن نامه، می‌توان گفت چنین برداشتی از نامه که مجوز فروش گوشت اسب و الاغ در ایران صادر شده، «گمراه‌کننده» است.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
🎙 مجتبی، مسعود، محسن

🔹در قسمت ۲۸۹ پادکست هفتگی فکت‌نامه به بررسی بخشی از اظهارات و ادعاهای پزشکیان درباره اعتراضات دی‌ماه می‌پردازیم که در مصاحبه با فاکس‌نیوز مطرح کرده بود.

🔹در ادامه، آمارهایی از سعید لیلاز با ادعای بی‌تاثیر بودن جنگ بر اقتصاد کشور را بررسی و مرور می‌کنیم.

🔹محسن رضایی در گفت‌وگویی تلویزیونی، چند ادعای نظامی مطرح کرده که عمدتا نادرست هستند یا دست‌کم نیاز به توضیح دارند. چند مورد از این ادعاها را بررسی کرده‌ایم.

🔹ادعایی درباره خرید یک کارخانه آلمانی از سوی مجتبی خامنه‌ای و نیز تکرار ادعای ثبت‌نام ۳۰ میلیون نفر در «پویش جانفدا» در پیام منتسب به مجتبی خامنه‌ای، سوژه‌های دیگر این اپیزود هستند.

🔹ویدیو و ادعای آزادی امیر تتلو، یک عکس معروف اما دستکاری‌شده از دوران پهلوی، ویدیوی منتسب به پرتاب تخم‌مرغ به خودروی پزشکیان و قصه‌ها و ادعاها درباره یک خلبان زن ایرانی‌تبار ارتش آمریکا، موضوعات فکت‌چک‌های کوتاهی‌اند که در این قسمت مرور می‌کنیم.

🎙 پادکست فکت‌نامه را از همه اپلیکیشن‌های دریافت پادکست بشنوید.

📣 هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در اپل پادکست بشنوید

👈 در اسپاتیفای بشنوید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Audio
🎙 مجتبی، مسعود، محسن

🔹در قسمت ۲۸۹ پادکست هفتگی فکت‌نامه به بررسی بخشی از اظهارات و ادعاهای پزشکیان درباره اعتراضات دی‌ماه می‌پردازیم که در مصاحبه با فاکس‌نیوز مطرح کرده بود.

🔹در ادامه، آمارهایی از سعید لیلاز با ادعای بی‌تاثیر بودن جنگ بر اقتصاد کشور را بررسی و مرور می‌کنیم.

🔹محسن رضایی در گفت‌وگویی تلویزیونی، چند ادعای نظامی مطرح کرده که عمدتا نادرست هستند یا دست‌کم نیاز به توضیح دارند. چند مورد از این ادعاها را بررسی کرده‌ایم.

🔹ادعایی درباره خرید یک کارخانه آلمانی از سوی مجتبی خامنه‌ای و نیز تکرار ادعای ثبت‌نام ۳۰ میلیون نفر در «پویش جانفدا» در پیام منتسب به مجتبی خامنه‌ای، سوژه‌های دیگر این اپیزود هستند.

🔹ویدیو و ادعای آزادی امیر تتلو، یک عکس معروف اما دستکاری‌شده از دوران پهلوی، ویدیوی منتسب به پرتاب تخم‌مرغ به خودروی پزشکیان و قصه‌ها و ادعاها درباره یک خلبان زن ایرانی‌تبار ارتش آمریکا، موضوعات فکت‌چک‌های کوتاهی‌اند که در این قسمت مرور می‌کنیم.

❗ حجم فایل صوتی: ۱۷ مگابایت

🎙 پادکست فکت‌نامه را از همه اپلیکیشن‌های دریافت پادکست بشنوید.

📣 هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در اپل پادکست بشنوید

👈 در اسپاتیفای بشنوید

00:01:01 مقدمه
00:03:44 پزشکیان گفته حکومت به مردم حمله نکرده؛ شواهد چه می‌گویند؟
00:11:41 ادعای گمراه‌کننده سعید لیلاز درباره تاثیر جنگ بر اقتصاد ایران
00:17:19 از اف ۳۵ تا جرج واشنگتن؛ بررسی ادعاهای نظامی محسن رضایی
00:22:55 ادعای نادرست مالکیت مجتبی خامنه‌ای بر کارخانه «ژرمن ماشین»
00:28:14 ادعای آمار «پویش جانفدا» در پیام منتسب به مجتبی خامنه‌ای
00:30:36 ادعای نادرست آزادی تتلو با وثیقه ۵۰۰ هزار میلیاردی
00:32:25 عکس تابلوی قدیمی «ورود سگ و ایرانی ممنوع» ساختگی است
00:34:36 انتساب نادرست ویدیویی به حمله به اتومبیل پزشکیان در نیویورک
00:35:44 ادعاهای شاخ‌دار درباره یک خلبان زن ایرانی‌تبار ارتش آمریکا
00:38:45 کامنت‌ها

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
❌ ویدیوی منتسب به حملات موشکی جدید آمریکا به بندرعباس، قدیمی است

🔹ویدیویی در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده که ادعا می‌کند مربوط به حملات موشکی آمریکا در ۹ مهرماه ۱۴۰۵ به بندرعباس است.

🔹این ادعا نادرست و ویدیو قدیمی و بی‌ربط است.

🔹این ویدیو مربوط به حملات موشکی ایران به دیمونای اسرائیل در یکم فروردین ۱۴۰۵ است.

🔹تا لحظه تنظیم این گزارش هیچ منبع معتبری حملات جدید آمریکا به ایران و به طور خاص بندرعباس را در نهم مهر تایید نکرده و آخرین حملات به بندرعباس در روز دوم مرداد انجام شده بود.

🔹ایالات متحده پس از حملات موشکی به جزیره لاوان، سیریک و کوهستک در یازدهم شهریور، حمله موشکی دیگری علیه ایران انجام نداده است.

🔹بنابراین فکت‌نامه به این ویدیو و ادعای آن نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
FactNameh | فکت‌نامه
📝 تورم ۱۲۸ درصدی مواد غذایی؛ ثبت رکوردهای جدید تورمی 🔹تازه‌ترین آمارهای منتشر شده در ایران نشان می‌دهد مرداد ۱۴۰۵ روند صعودی تورم ماهانه و نقطه به نقطه دوباره از سر گرفته شد و رکوردهای جدیدی در آمارهای تورمی به ثبت رسید. 🔹تورم نقطه به نقطه «خوراکی‌ها و آشامیدنی‌ها»…
✍️ گزارش تورم غذا در شهریور ۱۴۰۵؛ متوسط هزینه تهیه سبد کالابرگ به ۱۷ میلیون تومان رسید

🔹مرکز آمار ایران نرخ تورم نقطه به نقطه مواد غذایی را در شهریور امسال ۱۲۲ درصد اعلام کرد. با این حساب تورم نقطه‌ای خوراکی‌ها برای هشتمین ماه متوالی همچنان سه رقمی است.

🔹در میان کالاهای خوراکی، روغن جامد و مایع با بیش از ۳۴۰ درصد افزایش قیمت نسبت به پارسال در صدر مواد غذایی با بالاترین نرخ تورم قرار دارند.

🔹با احتساب متوسط قیمت‌های مرکز آمار در شهریور، هزینه تامین سبد ۱۱ قلمی کالابرگ برای یک نفر به بیش از ۵٫۶ میلیون تومان و برای یک خانواده سه‌نفری به بیش از ۱۶٫۸ میلیون تومان افزایش یافت.

🔹در حال حاضر دولت برای هر نفر یک میلیون تومان کالابرگ می‌دهد که کمتر از ۱۸ درصد هزینه این سبد را پوشش می‌دهد.

🔹کل دریافتی یک خانوار سه‌نفری کارگر با حداقل دستمزد، با احتساب بن کالابرگ کمتر از ۲۵ میلیون تومان است. با این حساب هزینه تامین سبد حداقلی کالابرگ معادل ۷۰ درصد از کل درآمد این خانوار است.

🔹مقام‌های دولتی وعده داده‌اند از نیمه مهرماه اعتبارات کالابرگ ۴۰ میلیون نفر بین ۳۰۰ تا ۵۰۰ هزار تومان افزایش پیدا کند. این میزان افزایش در مقایسه با کسری بودجه غذایی خانوار، ناچیز است.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
❌ فرود ۱۶ فروند هواپیمای نظامی چین در ایران، نادرست است

🔹ویدیوی و خبری در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده که در ادعا می‌کنند ۱۶ فروند هواپیمای نظامی چین در روزهای اخیر به ایران فرستاده شده است.

🔹این ادعا بی‌اساس و ویدیوی مربوط به آن نیز قدیمی است. هیچ منبع موثق و رسانه‌ معتبری این خبر را تایید یا منتشر نکرده است.

🔹در عمل نیز جابه‌جایی در این حجم نمی‌تواند دور از دید سازمان‌های اطلاعاتی، داده‌های راداری و سامانه‌های زنده ردیابی پرواز انجام شود.

🔹همین ادعا پیش از این یعنی دی‌ماه ۱۴۰۴ هم منتشر شده بود و سایت‌های راستی‌آزمایی در آن زمان با بررسی‌ داده‌های راداری و سامانه‌های ردیابی پرواز، ادعا را رد کردند.

🔹بنابراین فکت‌نامه به این ادعای بی‌اساس و ویدیوی آن نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Audio
🎙 هزارداستان بودجه؛ قسمت بیست و نهم - سوپرال‌نینو

🔹در شبکه‌های اجتماعی و رسانه‌ها مطالب زیادی درباره رویداد «سوپرال‌نین‌یو» (ال‌نینو) و تاثیر آن در افزایش بارش‌ها و احتمال وقوع سیل و رویدادهای شدید آب‌وهوایی منتشر می‌شود.

🔹در بیست و نهمین قسمت پادکست هزارداستان بودجه، به بهانه این اخبار، سراغ موضوع «مدیریت بحران‌» در بودجه رفتیم تا به این سوال پاسخ دهیم که ایران چقدر آماده رویارویی با بحران‌های طبیعی است؟

🔹البته پیش از آن، به این مساله هم اشاره کردیم که در میان این‌ همه مساله و بحران، وسط جنگ، تنگه هرمز، محاصره اقتصادی، ممنوعیت پرواز، قیمت دلار و …، حالا چرا سوپرال‌نین‌یو؟

🔹این پادکست، کار مشترک فکت‌نامه و رادیو فردا، یک هفته قبل در رادیو فردا و حساب کاربری هزارداستان بودجه منتشر شد و حالا در اکانت‌های فکت‌نامه نیز در دسترس است.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در سایت رادیو فردا بشنوید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
❌ ادعای نادرست جاسوسی یک مدیر ایرانی بر اساس گزارش ایران‌اینترنشنال

🔹در شبکه‌های اجتماعی ادعا شده که با استناد به گزارش اخیر ایران اینترنشنال، یک مدیر ایرانی، به نام مهدی نادری جهرمی، فارغ‌التحصیل دانشگاه امام صادق، جاسوس موساد است.

🔹این ادعا نادرست است و در آن گزارش، چنین چیزی گفته نشده است.

🔹ایران اینترنشنال روز دهم مهر گزارشی منتشر کرده و مدعی شده یک فارغ‌التحصیل دانشگاه امام صادق، به یک مدیر ارشد به نام «مهدی نادری جهرمی» نزدیک شده و از او برای انجام ماموریت‌های موساد استفاده کرده است.

🔹این گزارش نام «جاسوس» را «کیا» معرفی می‌کند و می‌گوید جهرمی «بی‌آنکه خود بداند» فعالیت جاسوس موساد را تسهیل کرده است.

🔹نویسنده گزارش گفته مدرکی در دست ندارد که ثابت کند جهرمی خودش جاسوس موساد بوده یا خیر.

🔹فکت‌نامه نمی‌تواند ادعای ارتباط مستقیم مهدی نادری جهرمی با دستگاه اطلاعاتی اسرائیل را به‌طور مستقل تایید یا رد کند، اما استناد به گزارش اخیر ایران اینترنشنال برای تایید این ادعا، نادرست است.

🔹دانشگاه امام صادق با صدور بیانیه‌ای گفته جهرمی فارغ‌التحصیل این دانشگاه نیست.

🔹جهرمی فارغ‌التحصیل یک دانشگاه آمریکایی، ساکن امارات و از مدیران ارشد کسب‌ و کارهای حوزه مخابرات است.

🔹بنابراین فکت‌نامه به این ادعا که ایران اینترنشنال در گزارشش جاسوس‌بودنِ مهدی نادری جهرمی را تأیید کرده، نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
❌ ادعای کشته شدن دومین خواهر عباس عراقچی، بی‌اساس است

🔹در شبکه‌های اجتماعی ادعا شده که «دومین خواهر عباس عراقچی» کشته شده است.

🔹این ادعا بی‌اساس بوده و هیچ منبع معتبری آن را منتشر نکرده است.

🔹در رسانه‌ها گفته شده که یک خواهر عباس عراقچی، «بدرالسادات عراقچی»، روز ۹ مهر ۱۴۰۵ پس از یک سال بیماری سرطان درگذشت و به جز آن، هیچ گزارشی از مرگ خواهر دیگری وجود ندارد.

🔹پس از بازگشت عراقچی از هشتاد و یکمین مجمع عمومی سازمان ملل متحد، در شبکه‌های اجتماعی ادعا شد که او «درخواست پناهندگی» داده و «بازگشت زودهنگام» او به دلیل «کشته شدن ناگهانی خواهرش» بود.

🔹درستی‌سنجی این ادعاها ممکن نیست و ما نمی‌دانیم عراقچی درخواست پناهندگی داده یا خیر.

🔹با این وجود، سیر زمانی سفر عراقچی به نیویورک با آنچه از برنامه سفر او منتشر شده، هماهنگ است و خواهرش هم یک روز بعد از بازگشت او درگذشت.

🔹با این توضیحات، فکت‌نامه به ادعای «کشته شدن دومین خواهر عراقچی» نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
❌ ادعای قطعی اینترنت در فرانسه به دلیل اعتراض‌های اخیر

🔹در سایت‌های خبری و شبکه‌های اجتماعی نزدیک به حکومت ایران ادعا شده که در پی اعتراض‌های اخیر فرانسه، اینترنت در این کشور قطع و کارکرد شبکه بانکی مختل شده است.

🔹این ادعا نادرست است و سازمان‌های بین‌المللی نظارت بر شبکه، هیچ‌گونه قطعی یا افت ترافیک غیرعادی را در این کشور ثبت نکرده‌اند.

🔹سیستم بانکی، پلتفرم‌های پردازش تراکنش و کارت‌های بانکی در اروپا نیز وضعیت شبکه پرداخت فرانسه را عادی و عملیاتی نشان می‌دهند.

🔹خبرگزاری‌های بین‌المللی که گزارش‌های روزانه و مستمر از اعتراض‌ها در فرانسه تهیه و منتشر کرده‌اند هم هیچ گزارشی از قطع یا محدودیت سراسری اینترنت در این کشور نداده‌اند.

🔹موج اخیر اعتراضات فرانسه از اواخر شهریور ۱۴۰۵ از مدارس و با اعتراض به کمبود کادر آموزشی و مشکلات زیرساختی آغاز شد و به دانشگاه‌ها راه یافت و با بازداشت تعداد زیادی از نوجوانان همراه شد، اما تاثیری بر شبکه اینترنت نداشت.

🔹بنابراین فکت‌نامه به ادعای قطع اینترنت و اختلال شبکه بانکی در فرانسه نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
❌ ادعای اینکه ایران برخلاف کشورهای هم‌مرز روسیه، پس از شیوع طاعون پروازهای ورودی از این کشور را متوقف نکرده، نادرست است

🔹در شبکه‌های اجتماعی ادعا شده که ایران برخلاف دیگر کشورهای هم‌مرز روسیه، پس از شیوع طاعون در روسیه، پروازهای ورودی از این کشور را متوقف نکرده است.

🔹این ادعا نادرست است. بسیاری از کشورها، از تشدید نظارت و کنترل بیشتر مرزها یا استانداردهای حوزه سلامت گفته‌اند، اما هیچ کشوری از جمله ایران، تا لحظه تنظیم این گزارش مرزهایش را با روسیه نبسته است.

🔹سیاست ایران درباره پروازهای روسیه تفاوت چندانی با سایر کشورها ندارد.

🔹تعداد پروازهای مستقیم ایران و روسیه به طور متوسط چهار تا شش پرواز در هفته است که در هفته جاری هم برقرار بود.

🔹ماجرای طاعون از مرگ یک زن شاغل در یک مرکز تحقیقات ضدطاعون در روسیه آغاز شد. برخی رسانه‌های روسی می‌گویند این زن هنگام کار با نمونه حاوی عامل طاعون در آزمایشگاه آلوده شده است.

🔹روسیه علت مرگ او را ذات‌الریه با منشاء نامشخص اعلام کرد. با این وجود، حدود ۲۰۰ نفر از افراد در تماس با او را قرنطینه کرده است.

🔹سازمان جهانی بهداشت اعلام کرد افراد در تماس با فرد جان‌باخته تحت نظر هستند و تاکنون هیچ‌کدام علائم بیماری نداشته‌اند؛ آزمایش آنها نیز برای عوامل عفونی خطرناک، منفی بوده است.

🔹بنابراین فکت‌نامه به این ادعا که کشورهای هم‌مرز با روسیه در پی شیوع طاعون در این کشور مرزهای‌شان را بستند، نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM