FactNameh | فکت‌نامه
110K subscribers
4.18K photos
731 videos
3 files
4.22K links
فکت‌نامه اولین سایت درستی‌سنجی (فکت‌چکینگ) سیاسی درباره‌ی ایران است.
وبسایت: factnameh.com
بات تلگرامی فکت‌نامه:‌ @FactnamehBot
ارتباط مستقیم: @FactNamehAdmin
twitter.com/factnameh
fb.com/factnameh
instagram.com/factnameh
Download Telegram
Audio
🎙 هزارداستان بودجه؛ قسمت بیست و نهم - سوپرال‌نینو

🔹در شبکه‌های اجتماعی و رسانه‌ها مطالب زیادی درباره رویداد «سوپرال‌نین‌یو» (ال‌نینو) و تاثیر آن در افزایش بارش‌ها و احتمال وقوع سیل و رویدادهای شدید آب‌وهوایی منتشر می‌شود.

🔹در بیست و نهمین قسمت پادکست هزارداستان بودجه، به بهانه این اخبار، سراغ موضوع «مدیریت بحران‌» در بودجه رفتیم تا به این سوال پاسخ دهیم که ایران چقدر آماده رویارویی با بحران‌های طبیعی است؟

🔹البته پیش از آن، به این مساله هم اشاره کردیم که در میان این‌ همه مساله و بحران، وسط جنگ، تنگه هرمز، محاصره اقتصادی، ممنوعیت پرواز، قیمت دلار و …، حالا چرا سوپرال‌نین‌یو؟

🔹این پادکست، کار مشترک فکت‌نامه و رادیو فردا، یک هفته قبل در رادیو فردا و حساب کاربری هزارداستان بودجه منتشر شد و حالا در اکانت‌های فکت‌نامه نیز در دسترس است.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در سایت رادیو فردا بشنوید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
❌ ادعای نادرست جاسوسی یک مدیر ایرانی بر اساس گزارش ایران‌اینترنشنال

🔹در شبکه‌های اجتماعی ادعا شده که با استناد به گزارش اخیر ایران اینترنشنال، یک مدیر ایرانی، به نام مهدی نادری جهرمی، فارغ‌التحصیل دانشگاه امام صادق، جاسوس موساد است.

🔹این ادعا نادرست است و در آن گزارش، چنین چیزی گفته نشده است.

🔹ایران اینترنشنال روز دهم مهر گزارشی منتشر کرده و مدعی شده یک فارغ‌التحصیل دانشگاه امام صادق، به یک مدیر ارشد به نام «مهدی نادری جهرمی» نزدیک شده و از او برای انجام ماموریت‌های موساد استفاده کرده است.

🔹این گزارش نام «جاسوس» را «کیا» معرفی می‌کند و می‌گوید جهرمی «بی‌آنکه خود بداند» فعالیت جاسوس موساد را تسهیل کرده است.

🔹نویسنده گزارش گفته مدرکی در دست ندارد که ثابت کند جهرمی خودش جاسوس موساد بوده یا خیر.

🔹فکت‌نامه نمی‌تواند ادعای ارتباط مستقیم مهدی نادری جهرمی با دستگاه اطلاعاتی اسرائیل را به‌طور مستقل تایید یا رد کند، اما استناد به گزارش اخیر ایران اینترنشنال برای تایید این ادعا، نادرست است.

🔹دانشگاه امام صادق با صدور بیانیه‌ای گفته جهرمی فارغ‌التحصیل این دانشگاه نیست.

🔹جهرمی فارغ‌التحصیل یک دانشگاه آمریکایی، ساکن امارات و از مدیران ارشد کسب‌ و کارهای حوزه مخابرات است.

🔹بنابراین فکت‌نامه به این ادعا که ایران اینترنشنال در گزارشش جاسوس‌بودنِ مهدی نادری جهرمی را تأیید کرده، نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
❌ ادعای کشته شدن دومین خواهر عباس عراقچی، بی‌اساس است

🔹در شبکه‌های اجتماعی ادعا شده که «دومین خواهر عباس عراقچی» کشته شده است.

🔹این ادعا بی‌اساس بوده و هیچ منبع معتبری آن را منتشر نکرده است.

🔹در رسانه‌ها گفته شده که یک خواهر عباس عراقچی، «بدرالسادات عراقچی»، روز ۹ مهر ۱۴۰۵ پس از یک سال بیماری سرطان درگذشت و به جز آن، هیچ گزارشی از مرگ خواهر دیگری وجود ندارد.

🔹پس از بازگشت عراقچی از هشتاد و یکمین مجمع عمومی سازمان ملل متحد، در شبکه‌های اجتماعی ادعا شد که او «درخواست پناهندگی» داده و «بازگشت زودهنگام» او به دلیل «کشته شدن ناگهانی خواهرش» بود.

🔹درستی‌سنجی این ادعاها ممکن نیست و ما نمی‌دانیم عراقچی درخواست پناهندگی داده یا خیر.

🔹با این وجود، سیر زمانی سفر عراقچی به نیویورک با آنچه از برنامه سفر او منتشر شده، هماهنگ است و خواهرش هم یک روز بعد از بازگشت او درگذشت.

🔹با این توضیحات، فکت‌نامه به ادعای «کشته شدن دومین خواهر عراقچی» نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
❌ ادعای قطعی اینترنت در فرانسه به دلیل اعتراض‌های اخیر

🔹در سایت‌های خبری و شبکه‌های اجتماعی نزدیک به حکومت ایران ادعا شده که در پی اعتراض‌های اخیر فرانسه، اینترنت در این کشور قطع و کارکرد شبکه بانکی مختل شده است.

🔹این ادعا نادرست است و سازمان‌های بین‌المللی نظارت بر شبکه، هیچ‌گونه قطعی یا افت ترافیک غیرعادی را در این کشور ثبت نکرده‌اند.

🔹سیستم بانکی، پلتفرم‌های پردازش تراکنش و کارت‌های بانکی در اروپا نیز وضعیت شبکه پرداخت فرانسه را عادی و عملیاتی نشان می‌دهند.

🔹خبرگزاری‌های بین‌المللی که گزارش‌های روزانه و مستمر از اعتراض‌ها در فرانسه تهیه و منتشر کرده‌اند هم هیچ گزارشی از قطع یا محدودیت سراسری اینترنت در این کشور نداده‌اند.

🔹موج اخیر اعتراضات فرانسه از اواخر شهریور ۱۴۰۵ از مدارس و با اعتراض به کمبود کادر آموزشی و مشکلات زیرساختی آغاز شد و به دانشگاه‌ها راه یافت و با بازداشت تعداد زیادی از نوجوانان همراه شد، اما تاثیری بر شبکه اینترنت نداشت.

🔹بنابراین فکت‌نامه به ادعای قطع اینترنت و اختلال شبکه بانکی در فرانسه نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
❌ ادعای اینکه ایران برخلاف کشورهای هم‌مرز روسیه، پس از شیوع طاعون پروازهای ورودی از این کشور را متوقف نکرده، نادرست است

🔹در شبکه‌های اجتماعی ادعا شده که ایران برخلاف دیگر کشورهای هم‌مرز روسیه، پس از شیوع طاعون در روسیه، پروازهای ورودی از این کشور را متوقف نکرده است.

🔹این ادعا نادرست است. بسیاری از کشورها، از تشدید نظارت و کنترل بیشتر مرزها یا استانداردهای حوزه سلامت گفته‌اند، اما هیچ کشوری از جمله ایران، تا لحظه تنظیم این گزارش مرزهایش را با روسیه نبسته است.

🔹سیاست ایران درباره پروازهای روسیه تفاوت چندانی با سایر کشورها ندارد.

🔹تعداد پروازهای مستقیم ایران و روسیه به طور متوسط چهار تا شش پرواز در هفته است که در هفته جاری هم برقرار بود.

🔹ماجرای طاعون از مرگ یک زن شاغل در یک مرکز تحقیقات ضدطاعون در روسیه آغاز شد. برخی رسانه‌های روسی می‌گویند این زن هنگام کار با نمونه حاوی عامل طاعون در آزمایشگاه آلوده شده است.

🔹روسیه علت مرگ او را ذات‌الریه با منشاء نامشخص اعلام کرد. با این وجود، حدود ۲۰۰ نفر از افراد در تماس با او را قرنطینه کرده است.

🔹سازمان جهانی بهداشت اعلام کرد افراد در تماس با فرد جان‌باخته تحت نظر هستند و تاکنون هیچ‌کدام علائم بیماری نداشته‌اند؛ آزمایش آنها نیز برای عوامل عفونی خطرناک، منفی بوده است.

🔹بنابراین فکت‌نامه به این ادعا که کشورهای هم‌مرز با روسیه در پی شیوع طاعون در این کشور مرزهای‌شان را بستند، نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
❌ ادعای نادرست مربوط به سلاح ناشناخته و آخرالزمانی ایران در مرز عراق و در راه اسرائیل

🔹ویدیوهایی به‌طور گسترده در شبکه‌های اجتماعی منتشر و ادعا شده «یک سلاح ناشناخته و آخرالزمانی» ساخت ایران را در مرز عراق نشان می‌دهد.

🔹این ادعا شاخ‌دار است و آنچه در ویدیوها می‌بینیم چند کامیون مخصوص حمل توربین‌های بادی هستند که پره‌ توربین‌های بادی بزرگی را حمل می‌کنند.

🔹ویدیوها در صفحه یک کاربر اهل ازبکستان منتشر شده که محتوایی پیرامون کامیون‌های سنگین و کار در کوهستان منتشر می‌کند.

🔹احتمالا این ویدیوها در ازبکستان ضبط شده‌اند و مربوط به تجهیز یک نیروگاه با توربین‌های بادی هستند.

🔹پلاک خودروها و نشان شرکت چینی روی کامیون ویژه حمل سازه‌های عظیم نیز ثابت می‌کند که ویدیو ارتباطی به ایران ندارد.

🔹در نتیجه این ویدیوها نه ربطی به سلاح و جنگ دارد و نه مربوط به ایران است و از فکت‌نامه نشان «شاخ‌دار» می‌گیرد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
✍️ درباره سقوط بوستر پدافندی در قشم چه می‌دانیم؟

🔹عصر شنبه ۱۱ مهر ۱۴۰۵، سامانه پدافند هوایی بر فراز جزیره قشم دو بار فعال و صدای شلیک در بخش‌هایی از شهر شنیده شد. ساعاتی بعد، تصاویر یک قطعه فلزی استوانه‌ای در شبکه‌های اجتماعی منتشر شد.

🔹بر اساس تصاویر، دست‌کم یک بوستر موشک پدافندی در محدوده‌ای مسکونی سقوط کرده است و برخی کاربران و حساب‌های تحلیلی این قطعه را به خانواده موشک‌های صیاد، احتمالاً صیاد-3E، نسبت داده‌اند.

🔹فارس و اقتصاد آنلاین نیز از رهگیری یک «پرنده متخاصم» خبر دادند؛ اما مشخص نیست موشک دقیقاً به چه هدفی شلیک شده و آیا رهگیری موفق بوده یا نه.

🔹به طور کلی محل سقوط بوستر، الزاماً محل پرتاب موشک نیست. بوستر، بخش اولیه پیشران موشک است که چند ثانیه پس از پرتاب جدا می‌شود و در امتداد مسیر شلیک، چند کیلومتر جلوتر از محل پرتاب سقوط می‌کند. اگر سقوط قطعه در شهرک بوستان تأیید شود، به‌تنهایی نمی‌توان نتیجه گرفت موشک از داخل منطقه مسکونی شلیک شده است.

🔹با این وجود، رهگیری بر فراز مناطق شهری می‌تواند خطرآفرین باشد. در یک رهگیری، علاوه بر بوستر، ممکن است بقایای موشک رهگیر، ترکش‌ها و قطعات هواگرد یا موشک هدف نیز روی زمین سقوط کنند و در ارتفاع پایین، این قطعات فرصت زیادی برای دور شدن از محل رهگیری ندارند.

🔹برای نمونه در پنجم دسامبر ۲۰۲۳ در تل‌آویو، پس از رهگیری راکت‌های شلیک‌شده از غزه، قطعه بزرگی از بقایای عملیات رهگیری در خیابانی نزدیک دو عابر پیاده سقوط کرد و در نقطه‌ای دیگر، ترکش از سقف یک کلاس درس عبور کرد.

🔹به همین دلیل، مقامات اسرائیل از مردم می‌خواستند پس از آژیر نیز برای مدتی در پناهگاه بمانند تا بقایای راکت و موشک‌های رهگیر به زمین برسند.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
❌ ادعای نادرست ورود پلیس ضدشورش فرانسه به مدارس

🔹ویدیویی در رسانه‌های داخلی ایران و شبکه‌های اجتماعی منتشر شده که ادعا می‌کند صحنه ورود نیروهای مسلح ضدشورش به یک مدرسه در فرانسه را در جریان اعتراضات دانش‌آموزان نشان می‌دهد.

🔹این ادعا نادرست است و ویدیو مربوط به رویدادی در یک مدرسه در فلوریدای آمریکاست که پلیس پس از گزارش یک درگیری وارد این مدرسه شده بود.

🔹در ویدیو، ماموران به زبان انگلیسی صحبت می‌کنند و نشان روی شانه‌، سلاح‌ها و نوشته‌های روی دیوار کلاس نشان می‌دهد که صحنه شباهتی به مدارس فرانسه ندارد.

🔹اعتراضات دانش‌آموزان در فرانسه از اواخر شهریور ۱۴۰۵ با چندین مطالبه پیرامون مشکلات و عدالت آموزشی آغاز شده است.

🔹این اعتراضات در مواردی به صحنه درگیری پلیس با معترضان تبدیل شده و ۶۵۰۰ دانش‌آموز بازداشت و چند دانش‌آموز دچار آسیب‌دیدگی جدی شده‌اند.

🔹با این وجود هیچ گزارش معتبری از حضور نیروهای مسلح در مدارس یا کلاس‌های درس وجود ندارد.

🔹دولت فرانسه، جمهوری اسلامی را به ایجاد کارزار انتشار اطلاعات نادرست درباره اعتراضات اخیر متهم کرده است.

🔹بنابراین فکت‌نامه به ادعای مطرح‌شده به این ویدیو نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
📝 از ماجرای «اطلس فرهنگی جهان ترک» و کتاب‌های درسی آن چه می‌دانیم؟

🔹تصاویر و اخباری در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده که می‌گوید در نقشه‌ای از یک کتاب درسی تازه چاپ شده در ترکیه، بخش آذربایجان و شمال ایران «اشغال» شده‌اند.

🔹تصاویر منتشرشده مربوط به دو کتاب درسی اختیاری با عنوان‌های «اطلس فرهنگی جهان ترک» و «سفر هاکان و بیلگه به جهان ترک» است که وزارت آموزش ملی ترکیه برای سال تحصیلی ۲۰۲۶–۲۰۲۷ چاپ کرده است.

🔹روی جلد این کتاب‌ها نقشه‌ای از «جهان ترک» چاپ شده که علاوه بر ترکیه، بخش‌هایی از شمال و شمال‌شرق ایران را نیز جزو «جهان ترک» معرفی کرده است.

🔹تمام یا بخش‌هایی از کشورهای دیگر از جمهوری آذربایجان و ارمنستان تا یونان و بوسنی‌ و همچنین بخش‌هایی از روسیه و چین هم در این نقشه آورده شده است.

🔹به گفته وزارت آموزش ملی ترکیه، این نقشه یک بازنمایی از «دیوان لغات‌الترک» نوشته محمود کاشغری است.

🔹وزارت آموزش ملی ترکیه این کتاب‌ها را بخشی از برنامه آموزشی ملی و همکاری با سازمان کشورهای ترک می‌داند و هدفشان را تقویت «آگاهی تاریخی مشترک» و معرفی میراث فرهنگی و زبانی جهان ترک عنوان می‌کند.

🔹در مقابل، برخی تحلیل‌گران و رسانه‌های منطقه‌ای این رویکرد را ابزاری برای قدرت نرم و گسترش نفوذ فرهنگی ترکیه می‌دانند.

🔹تحلیل‌گران به ویژه تغییر اصطلاحاتی مانند «آسیای مرکزی» به «ترکستان» را اقدامی فراتر از یک اصلاح واژگانی و دارای پیامدهای ژئوپلیتیکی می‌دانند و می‌گویند این اقدام ممکن است در کشورهای چندقومیتی منطقه حساسیت‌های سیاسی و قومی ایجاد کند.

🔹این کتاب‌ها به‌صورت رایگان بین همه دانش‌آموزان توزیع می‌شوند، اما استفاده از آن به عنوان منبع اصلی درس، با توجه به انتخاب درس‌های اختیاری، می‌تواند متفاوت باشد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
🎙 گوشت الاغ و طاعون روسی

🔹در قسمت ۲۹۰ پادکست هفتگی فکت‌نامه ابتدا به بررسی نامه‌ای می‌پردازیم که با استناد به آن ادعا شده مجوز کشتار و توزیع گوشت اسب و الاغ و قاطر در ایران صادر شده است.

🔹تورم مواد خوراکی در ایران همچنان بحرانی است. در این قسمت توضیح داده‌ایم که آمارهای رسمی درباره وضعیت شهریور چه می‌گویند.

🔹انتشار اخبار و تصاویر منتسب به توقیف یک شناور زیرآبی بی‌سرنشین در ایران، موضوع یکی از مقاله‌هایی است که این هفته مرور می‌کنیم.

🔹انتصاب احسان خاندوزی به سمت رئیس کارگروه بررسی‌های اقتصادی دفتر رهبر جمهوری اسلامی، دلیلی شد تا کمی درباره دیدگاه‌های اقتصادی این وزیر سابق اقتصاد صحبت کنیم.

🔹ایران‌اینترنشنال گزارشی درباره یک جاسوس موساد در ایران منتشر کرده، اما برخی درباره فرد مورد اشاره در ایران گزارش برداشت اشتباهی داشته‌اند، که درباره آن توضیح می‌دهیم.

🔹بروز اعتراضات در فرانسه و نگرانی از شیوع احتمالی طاعون در روسیه، بهانه انتشار ادعاهای نادرستی شده که چند مورد آن را در این اپیزود مرور خواهیم کرد.

🔹ادعاها درباره کشته‌شدن دومین خواهر عباس عراقچی، انتساب یک ویدیو به برخوردهای جدید گشت ارشاد و ویدیویی که با ادعای حمله شیمیایی تازه به مدارس تهران منتشر شده، سوژه‌های فکت‌چک‌های کوتاه این هفته‌اند.

🎙 پادکست فکت‌نامه را از همه اپلیکیشن‌های دریافت پادکست بشنوید.

📣 هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در اپل پادکست بشنوید

👈 در اسپاتیفای بشنوید

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Audio
🎙 گوشت الاغ و طاعون روسی

🔹در قسمت ۲۹۰ پادکست هفتگی فکت‌نامه ابتدا به بررسی نامه‌ای می‌پردازیم که با استناد به آن ادعا شده مجوز کشتار و توزیع گوشت اسب و الاغ و قاطر در ایران صادر شده است.

🔹تورم مواد خوراکی در ایران همچنان بحرانی است. در این قسمت توضیح داده‌ایم که آمارهای رسمی درباره وضعیت شهریور چه می‌گویند.

🔹انتشار اخبار و تصاویر منتسب به توقیف یک شناور زیرآبی بی‌سرنشین در ایران، موضوع یکی از مقاله‌هایی است که این هفته مرور می‌کنیم.

🔹انتصاب احسان خاندوزی به سمت رئیس کارگروه بررسی‌های اقتصادی دفتر رهبر جمهوری اسلامی، دلیلی شد تا کمی درباره دیدگاه‌های اقتصادی این وزیر سابق اقتصاد صحبت کنیم.

🔹ایران‌اینترنشنال گزارشی درباره یک جاسوس موساد در ایران منتشر کرده، اما برخی درباره فرد مورد اشاره در ایران گزارش برداشت اشتباهی داشته‌اند، که درباره آن توضیح می‌دهیم.

🔹بروز اعتراضات در فرانسه و نگرانی از شیوع احتمالی طاعون در روسیه، بهانه انتشار ادعاهای نادرستی شده که چند مورد آن را در این اپیزود مرور خواهیم کرد.

🔹ادعاها درباره کشته‌شدن دومین خواهر عباس عراقچی، انتساب یک ویدیو به برخوردهای جدید گشت ارشاد و ویدیویی که با ادعای حمله شیمیایی تازه به مدارس تهران منتشر شده، سوژه‌های فکت‌چک‌های کوتاه این هفته‌اند.

❗ حجم فایل صوتی: ۲۳ مگابایت

🎙 پادکست فکت‌نامه را از همه اپلیکیشن‌های دریافت پادکست بشنوید.

📣 هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران.

👈 در کست‌باکس بشنوید

👈 در اپل پادکست بشنوید

👈 در اسپاتیفای بشنوید

00:01:00 مقدمه
00:02:47 درباره خبر صدور مجوز فروش گوشت اسب، الاغ و قاطر چه می‌دانیم؟
00:09:18 تورم غذا در شهریور ۱۴۰۵؛ متوسط هزینه کالابرگ ۱۷ میلیون تومان شد
00:15:21 آنچه تصاویر درباره ادعای سپاه پیرامون Remus 600 نشان می‌دهند
00:18:37 نماینده خامنه‌ای چطور می‌خواهد اقتصاد را بدون شوک اصلاح کند؟
00:28:58 ادعای نادرست جاسوسی مدیر ایرانی بر اساس گزارش ایران‌اینترنشنال
00:33:15 ادعای قطعی اینترنت در فرانسه به دلیل اعتراض‌های اخیر
00:36:43 بررسی ادعای بسته‌شدن مرز کشورها با روسیه پس از شیوع طاعون
00:42:01 ادعای کشته شدن دومین خواهر عباس عراقچی بی‌اساس است
00:43:49 این ویدیوی بریدن موی یک زن، مربوط به گشت ارشاد و ایران نیست
00:45:11 ویدیوی «حمله با گاز شیمیایی به مدرسه‌ای در تهران»، قدیمی است
00:47:27 کامنت‌ها

🌐 @Factnameh
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM