✍️ درباره پهپادی که سپاه مدعی تصرف آن شده، چه میدانیم؟
🔹همزمان با ادامه تنشها در تنگه هرمز، سپاه پاسداران اعلام کرده با «یک عملیات جنگ الکترونیک» کنترل یک پهپاد آمریکایی را در اختیار گرفته و آن را سالم در غرب تنگه هرمز فرود آورده است. این در حالی است که سنتکام این ادعا را رد کرده است.
🔹به نظر میرسد پهپاد نمایشدادهشده از خانواده MQM-170 Outlaw باشد؛ پهپادی کمهزینه که از کاربردهای اصلی آن، ایفای نقش هدف هوایی در تمرینهای پدافندی است.
🔹این خانواده قابلیت حمل دوربین و حسگر هم دارد و به همین دلیل، کاربرد آموزشی آن، بهتنهایی ماموریت شناسایی را رد نمیکند.
🔹تصاویر منتشرشده برای اثبات تصرف سامانههای هدایت و فرود کنترلشده کافی نیستند. حتی سالم به نظر رسیدن پهپاد نیز مشخص نمیکند چگونه به دست نیروهای ایرانی رسیده است.
🔹نوع ماموریت، تجهیزات نصبشده و نحوه فرود آن نیز همچنان به شواهد بیشتری نیاز دارد.
👈 در فکتنامه بخوانید
🌐 @Factnameh
🔹همزمان با ادامه تنشها در تنگه هرمز، سپاه پاسداران اعلام کرده با «یک عملیات جنگ الکترونیک» کنترل یک پهپاد آمریکایی را در اختیار گرفته و آن را سالم در غرب تنگه هرمز فرود آورده است. این در حالی است که سنتکام این ادعا را رد کرده است.
🔹به نظر میرسد پهپاد نمایشدادهشده از خانواده MQM-170 Outlaw باشد؛ پهپادی کمهزینه که از کاربردهای اصلی آن، ایفای نقش هدف هوایی در تمرینهای پدافندی است.
🔹این خانواده قابلیت حمل دوربین و حسگر هم دارد و به همین دلیل، کاربرد آموزشی آن، بهتنهایی ماموریت شناسایی را رد نمیکند.
🔹تصاویر منتشرشده برای اثبات تصرف سامانههای هدایت و فرود کنترلشده کافی نیستند. حتی سالم به نظر رسیدن پهپاد نیز مشخص نمیکند چگونه به دست نیروهای ایرانی رسیده است.
🔹نوع ماموریت، تجهیزات نصبشده و نحوه فرود آن نیز همچنان به شواهد بیشتری نیاز دارد.
👈 در فکتنامه بخوانید
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Audio
🔹در قسمت ۲۹۳ پادکست هفتگی فکتنامه ابتدا درباره درگیریهای مسلحانه اخیر در جنوب شرق ایران بویژه در سیستان و بلوچستان صحبت کردهایم.
🔹در مناظره پخششده در یکی از رسانههای ایران، مقایسهای بین وضعیت اینترنت ایران و کره جنوبی انجام شد و ما در این قسمت درباره آن توضیح دادهایم.
🔹اوضاع تردد دریایی در تنگه هرمز طی هفتههای اخیر و ادعای برخی رسانهها درباره آسیب یک نفتکش در این آبها، سوژههای دیگر این قسمت هستند.
🔹در ادامه درباره اظهارنظر رئیس کل بانک مرکزی درباره ذخایر ارزی ایران توضیح میدهیم و سپس به ادعاهای اخیر در مورد تولید پنج تن طلای مصنوعی میپردازیم.
🔹اعدام یک زن و مرد بنگلادشی در عربستان دستمایه انتشار ادعاها و تصاویر زیادی در شبکههای اجتماعی شده که درباره آنها نیز توضیح میدهیم.
🔹ماجرای تاسیس حوزه علمیه قم، شایعه مرگ رهبر کره شمالی، یک ویدیوی قدیمی از مراسمی در امارات و دو ادعای پربازدید منتسب به اعتراضات اخیر فرانسه سوژههای دیگر فکتچکهای این اپیزود هستند.
🎙 پادکست فکتنامه را از همه اپلیکیشنهای دریافت پادکست بشنوید.
📣 هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران.
👈 در کستباکس بشنوید
👈 در اپل پادکست بشنوید
👈 در اسپاتیفای بشنوید
00:00:59 مقدمه
00:02:58 از درگیریهای اخیر در سیستان و بلوچستان چه میدانیم؟
00:10:20 مقایسه گمراهکننده اینترنت و شبکه ملی در ایران و کره جنوبی
00:21:06 درباره تشدید حملات به کشتیها در تنگه هرمز چه میدانیم؟
00:24:56 ویدیوی نادرست با ادعای انفجار تانکر در هرمز
00:26:32 وضعیت ذخایر ارزی؛ نیاز ۱۰۶ میلیارد دلاری و منابع نامعلوم
00:29:24 ادعای نادرست تولید سالانه پنج تن طلا در نیروگاه همجوشی
00:33:59 درباره اعدام زن و مرد بنگلادشی در عربستان
00:38:25 ادعای نادرست تاسیس حوزه قم بهدست سیاستمدار بریتانیایی
00:41:58 تصویر منتسب به اعلام مرگ کیمجونگاون در تلویزیون کره
00:43:48 ویدیوی قدیمی از مراسم «نِدبه شحوح» در امارات
00:45:05 ویدیو و ادعای نادرست حکومت نظامی، تانک و نفربر در پاریس
00:46:47 ویدیوی ساختگی از دادگاه دانشآموزان فرانسوی معترض
00:49:10 کامنتها
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
✍️ بررسی ویدیوی اطلاعیه تعطیلی سازمان تامین اجتماعی شعبه فردیس
🔹ویدیویی در شبکههای اجتماعی منتشر شده که مدعی است پوستری با سربرگ رسمی سازمان تأمین اجتماعی بر دیوار یکی از شعب این سازمان نصب شده و کارکنان در آن اعلام کردهاند شعبه «تا زمان سرنگونی رژیم فعلی» تعطیل خواهد بود.
🔹این ویدیو جعلی، دستکاریشده یا حاصل هوش مصنوعی نیست، اما توضیحاتی که همراه این ویدیو منتشر شده، نادرست است.
🔹بر اساس نشانههای بصری به نظر میرسد این پوستر واقعاً بر روی دیواره بیرونی ساختمان اداره تامین اجتماعی شعبه فردیس (واقع در فردیس کرج، بلوار فضلالله داوری) چسبانده شده است، اما سربرگ آن، با سربرگهای مصوب و رسمی سازمان تامین اجتماعی و مکاتبات اداری آن تفاوت اساسی دارد.
🔹همچنین این نوشته فاقد شماره ثبت، تاریخ دبیرخانه و روال معمول مکاتبات سازمانی است.
🔹از سویی دیگر، ما گزارشی مبنی بر تعطیلی شعبه فردیس پیدا نکردیم.
🔹در نتیجه، هرچند عملِ چسباندن پوستر روی دیوار این اداره در واقعیت رخ داده، اما این اطلاعیه، غیررسمی و فاقد وجاهت سازمانی است. بنابراین ادعاهایی مثل تعطیلی شعبه با تصمیم کارکنان یا با دستور رسمی سازمان تامین اجتماعی نادرست است.
👈 در فکتنامه بخوانید
🌐 @Factnameh
🔹ویدیویی در شبکههای اجتماعی منتشر شده که مدعی است پوستری با سربرگ رسمی سازمان تأمین اجتماعی بر دیوار یکی از شعب این سازمان نصب شده و کارکنان در آن اعلام کردهاند شعبه «تا زمان سرنگونی رژیم فعلی» تعطیل خواهد بود.
🔹این ویدیو جعلی، دستکاریشده یا حاصل هوش مصنوعی نیست، اما توضیحاتی که همراه این ویدیو منتشر شده، نادرست است.
🔹بر اساس نشانههای بصری به نظر میرسد این پوستر واقعاً بر روی دیواره بیرونی ساختمان اداره تامین اجتماعی شعبه فردیس (واقع در فردیس کرج، بلوار فضلالله داوری) چسبانده شده است، اما سربرگ آن، با سربرگهای مصوب و رسمی سازمان تامین اجتماعی و مکاتبات اداری آن تفاوت اساسی دارد.
🔹همچنین این نوشته فاقد شماره ثبت، تاریخ دبیرخانه و روال معمول مکاتبات سازمانی است.
🔹از سویی دیگر، ما گزارشی مبنی بر تعطیلی شعبه فردیس پیدا نکردیم.
🔹در نتیجه، هرچند عملِ چسباندن پوستر روی دیوار این اداره در واقعیت رخ داده، اما این اطلاعیه، غیررسمی و فاقد وجاهت سازمانی است. بنابراین ادعاهایی مثل تعطیلی شعبه با تصمیم کارکنان یا با دستور رسمی سازمان تامین اجتماعی نادرست است.
👈 در فکتنامه بخوانید
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
🔹عصر پنجشنبه ۷ آبان تصاویری از یک آتشسوزی گسترده در حوالی جاده مخصوص تهران-کرج در شبکههای اجتماعی منتشر شد.
🔹سخنگوی آتشنشانی گفته بود «دود مشاهدهشده ناشی از حریق یک ساختمان در حال ساخت در بزرگراه شهید لشکری است.»
🔹برخی این آتشسوزی را با نیروی هوایی مرتبط دانستهاند و برخی هم به شرکت مهردارو اشاره کردهاند.
🔹بررسی تصاویر و نقشهها نشان میدهد این حادثه در محدوده «شرکت داروسازی مهردارو»، حوالی کیلومتر ۱۰ جاده مخصوص تهران-کرج رخ داده است.
👈 در فکتنامه بخوانید
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
✍️ آیا شمار مبتلایان آنفلوآنزا رکوردهای تاریخی را شکسته است؟
🔹با آغاز فصل سرد در نیمکره شمالی، بار دیگر خبرهایی از افزایش ابتلا به آنفلوآنزا منتشر میشود.
🔹افزایش آنفلوآنزا در سالهای اخیر، واقعی بوده است. در فصل ۲۰۲۴–۲۰۲۵ آمریکا حدود ۵۱ میلیون مورد ابتلا، ۷۱۰ هزار بستری و ۴۵ هزار مرگ تخمین زده شد. شمار تخمینی مبتلایان بیشتر از تمام فصلهای بررسیشده از سال ۲۰۱۰–۲۰۱۱ بود.
🔹رکورد بستریها نیز شکسته شد. نرخ تجمعی بستریهای تأییدشده آزمایشگاهی در شبکه پایش آمریکا به ۱۲۷٫۱ مورد در هر ۱۰۰ هزار نفر رسید؛ حدود ۲۳٫۵ درصد بیشتر از رکورد قبلی در فصل ۲۰۱۷–۲۰۱۸.
🔹کودکان یکی از گروههای آسیبپذیر بودند. در فصل ۲۰۲۴–۲۰۲۵، تعداد مرگهای گزارششده کودکان به ۲۹۰ مورد رسید؛ بالاترین مقدار ثبتشده برای یک فصل غیرهمهگیر از آغاز پایش ملی در سال ۲۰۰۴.
🔹اما همه شاخصها رکورد نشکستند. شمار مرگهای تخمینی کل جمعیت آمریکا در فصل ۲۰۲۴–۲۰۲۵ کمتر از فصلهای شدید ۲۰۱۷–۲۰۱۸ و ۲۰۱۴–۲۰۱۵ بود. نرخ بستری افراد ۷۵ ساله و بالاتر نیز به رکورد ۲۰۱۷–۲۰۱۸ نرسید.
🔹فصل ۲۰۲۵–۲۰۲۶ در کل جمعیت آمریکا شدت متوسطی داشت، اما شدت آن در کودکان، بالا ارزیابی شد.
🔹در پاییز ۲۰۲۶، فعالیت آنفلوآنزا در آمریکا زودتر از معمول افزایش یافته، اما هنوز پایین است. در هفته منتهی به ۱۷ اکتبر، ۵٫۷ درصد آزمایشهای بالینی مثبت بودند و ۲٫۲ درصد مراجعات سرپایی به علائم شبهآنفلوآنزا مربوط میشد؛ کمتر از آستانه پایه ملی ۲٫۹ درصد.
🔹سویههای ویروس تغییر میکنند. در آغاز فصل تازه آمریکا، H1N1pdm09 در میان ویروسهای زیرگونهیابیشده غالب بوده، اما تغییر سویه یا افزایش موارد ابتلا لزوماً نشانه کشندهترشدن ویروس نیست.
🔹واکسیناسیون همچنان اهمیت دارد. واکسن نمیتواند مانع تمام موارد ابتلا شود، اما خطر بیماری شدید و بستری را کاهش میدهد. تهویه مناسب، ماسک در موقعیتهای پرخطر و درمان زودهنگام افراد آسیبپذیر نیز از اقدامات مؤثرند.
🔹ویروسهای غالب در مناطق مختلف جهان یکسان نیستند و نمیتوان با مشاهده افزایش آنفلوآنزا در یک کشور مانند آمریکا، نتیجه مشابهی برای تمام جهان گرفت.
🔹اثبات رکوردشکنی تاریخی بیماریهای تنفسی در ایران نیازمند مقایسه آمار دقیق تستها، بستریها و مرگومیر با دورههای قبل است و صِرف افزایش مراجعات یا هشدار در برخی مناطق، این ادعا را تایید نمیکند.
👈 در فکتنامه بخوانید
🌐 @Factnameh
🔹با آغاز فصل سرد در نیمکره شمالی، بار دیگر خبرهایی از افزایش ابتلا به آنفلوآنزا منتشر میشود.
🔹افزایش آنفلوآنزا در سالهای اخیر، واقعی بوده است. در فصل ۲۰۲۴–۲۰۲۵ آمریکا حدود ۵۱ میلیون مورد ابتلا، ۷۱۰ هزار بستری و ۴۵ هزار مرگ تخمین زده شد. شمار تخمینی مبتلایان بیشتر از تمام فصلهای بررسیشده از سال ۲۰۱۰–۲۰۱۱ بود.
🔹رکورد بستریها نیز شکسته شد. نرخ تجمعی بستریهای تأییدشده آزمایشگاهی در شبکه پایش آمریکا به ۱۲۷٫۱ مورد در هر ۱۰۰ هزار نفر رسید؛ حدود ۲۳٫۵ درصد بیشتر از رکورد قبلی در فصل ۲۰۱۷–۲۰۱۸.
🔹کودکان یکی از گروههای آسیبپذیر بودند. در فصل ۲۰۲۴–۲۰۲۵، تعداد مرگهای گزارششده کودکان به ۲۹۰ مورد رسید؛ بالاترین مقدار ثبتشده برای یک فصل غیرهمهگیر از آغاز پایش ملی در سال ۲۰۰۴.
🔹اما همه شاخصها رکورد نشکستند. شمار مرگهای تخمینی کل جمعیت آمریکا در فصل ۲۰۲۴–۲۰۲۵ کمتر از فصلهای شدید ۲۰۱۷–۲۰۱۸ و ۲۰۱۴–۲۰۱۵ بود. نرخ بستری افراد ۷۵ ساله و بالاتر نیز به رکورد ۲۰۱۷–۲۰۱۸ نرسید.
🔹فصل ۲۰۲۵–۲۰۲۶ در کل جمعیت آمریکا شدت متوسطی داشت، اما شدت آن در کودکان، بالا ارزیابی شد.
🔹در پاییز ۲۰۲۶، فعالیت آنفلوآنزا در آمریکا زودتر از معمول افزایش یافته، اما هنوز پایین است. در هفته منتهی به ۱۷ اکتبر، ۵٫۷ درصد آزمایشهای بالینی مثبت بودند و ۲٫۲ درصد مراجعات سرپایی به علائم شبهآنفلوآنزا مربوط میشد؛ کمتر از آستانه پایه ملی ۲٫۹ درصد.
🔹سویههای ویروس تغییر میکنند. در آغاز فصل تازه آمریکا، H1N1pdm09 در میان ویروسهای زیرگونهیابیشده غالب بوده، اما تغییر سویه یا افزایش موارد ابتلا لزوماً نشانه کشندهترشدن ویروس نیست.
🔹واکسیناسیون همچنان اهمیت دارد. واکسن نمیتواند مانع تمام موارد ابتلا شود، اما خطر بیماری شدید و بستری را کاهش میدهد. تهویه مناسب، ماسک در موقعیتهای پرخطر و درمان زودهنگام افراد آسیبپذیر نیز از اقدامات مؤثرند.
🔹ویروسهای غالب در مناطق مختلف جهان یکسان نیستند و نمیتوان با مشاهده افزایش آنفلوآنزا در یک کشور مانند آمریکا، نتیجه مشابهی برای تمام جهان گرفت.
🔹اثبات رکوردشکنی تاریخی بیماریهای تنفسی در ایران نیازمند مقایسه آمار دقیق تستها، بستریها و مرگومیر با دورههای قبل است و صِرف افزایش مراجعات یا هشدار در برخی مناطق، این ادعا را تایید نمیکند.
👈 در فکتنامه بخوانید
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
🔹معاون هماهنگکننده ارتش مدعی شده که جمهوری اسلامی در اوایل جنگ توانسته ناو آبراهام لینکلن را با موشک کروز هدف قرار دهد و این حمله موجب تلفات جانی و توقف سهروزه پروازها شده است.
🔹این ادعا در حالی مطرح میشود که نه از سوی ایران و نه در گزارشهای مستقل و معتبر، هیچ مدرک قابل راستیآزمایی برای این ادعاها ارائه نشده است.
🔹تصاویر منتشرشده، نشانه آشکاری از آسیب جنگی نشان نمیدهند و تنها آثار ظاهری مشاهدهشده، رنگپریدگی و چسبیدن جلبکها به بدنه به دلیل ماموریت طولانیمدت است.
🔹ادامه فعالیت ناو، بهتنهایی ادعای توقف سهروزه پروازها را رد یا تایید نمیکند و بررسی آن نیازمند اطلاعات دقیق پروازی در بازه مورد ادعاست.
🔹هرچند اصابت موشک به ناو، غیرممکن نیست، اما شناسایی و هدفگیری ناو در آبهای آزاد و عبور از دفاع چندلایه گروه ضربت، عملیاتی پیچیده است.
🔹آبراهام لینکلن پس از ۳۲۱ روز ماموریت، شامل ۲۶۵ روز حضور پیوسته در دریا، روز ۸ اکتبر ۲۰۲۶ به سندیگو بازگشت.
🔹طبق آمار اعلامشده از سوی مقامات رسمی در آمریکا، گروه ضربت ناو لینکلن ۳۶۹۳ سورتی رزمی انجام داد، ۷۷ پهپاد و ۲۱ موشک کروز ضدکشتی را منهدم کرد، ۴۵۰ تاماهاوک شلیک و ۶۴ شناور ایرانی را غرق کرد.
🔹رسانهها گزارشهایی درباره استقرار طولانی این ناو و در نتیجه مشکلات تدارکاتی، کاهش موقت تنوع غذایی، فشار روانی بر خدمه و هشت مورد اقدام به خودکشی ناموفق خبر دادهاند اما در هیچکدام از این گزارشها اشارهای به اصابت موشک به این ناو نشده است.
👈 در فکتنامه بخوانید
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
✍️ پشت اعداد نقدینگی بانک مرکزی چه خبر است؟
🔹بانک مرکزی از کاهش رشد سالانه نقدینگی در مهر ۱۴۰۵ به ۵۰٫۹ درصد و قرار گرفتن آن «در آستانه برگشت به کانال ۴۰ درصدی» خبر داده است.
🔹هرچند این نرخ نسبت به شهریور ۰٫۷ واحد درصد کمتر شده، اما همچنان نشان میدهد حجم نقدینگی نسبت به مهر پارسال بیش از ۵۰ درصد افزایش یافته است.
🔹در مقابل، نرخ رشد ماهانه نقدینگی از ۱٫۳ درصد در شهریور به ۲٫۷ درصد در مهر رسیده؛ یعنی بیش از دو برابر شده است. کاهش رشد سالانه و افزایش رشد ماهانه میتوانند همزمان اتفاق بیفتد، زیرا مبنای مقایسه این دو شاخص متفاوت است.
🔹رشد تجمعی نقدینگی در هفت ماه نخست امسال نیز ۲۴ درصد اعلام شده که نسبت به رقم ۲۵٫۹ درصدی دوره مشابه پارسال، ۱٫۹ واحد درصد کمتر است.
👈 در فکتنامه بخوانید
🌐 @Factnameh
🔹بانک مرکزی از کاهش رشد سالانه نقدینگی در مهر ۱۴۰۵ به ۵۰٫۹ درصد و قرار گرفتن آن «در آستانه برگشت به کانال ۴۰ درصدی» خبر داده است.
🔹هرچند این نرخ نسبت به شهریور ۰٫۷ واحد درصد کمتر شده، اما همچنان نشان میدهد حجم نقدینگی نسبت به مهر پارسال بیش از ۵۰ درصد افزایش یافته است.
🔹در مقابل، نرخ رشد ماهانه نقدینگی از ۱٫۳ درصد در شهریور به ۲٫۷ درصد در مهر رسیده؛ یعنی بیش از دو برابر شده است. کاهش رشد سالانه و افزایش رشد ماهانه میتوانند همزمان اتفاق بیفتد، زیرا مبنای مقایسه این دو شاخص متفاوت است.
🔹رشد تجمعی نقدینگی در هفت ماه نخست امسال نیز ۲۴ درصد اعلام شده که نسبت به رقم ۲۵٫۹ درصدی دوره مشابه پارسال، ۱٫۹ واحد درصد کمتر است.
👈 در فکتنامه بخوانید
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
FactNameh | فکتنامه
🎙 هزارداستان بودجه؛ قسمت سیام - این همه دانشگاه 🔹آیا میدانستید تعداد «دانشگاههای معتبر» در ایران از تعداد کل دانشگاهها در بریتانیا، آلمان، کانادا و بسیاری از کشورهای توسعهیافته بیشتر است؟ 🔹آیا میدانستید در بودجه سالانه بیش از ۱۷۵ دانشگاه و مرکز تحقیقاتی…
Audio
🔹آیا میدانستید به جز دانشگاههای زیر نظر وزارت علوم و وزارت بهداشت، بیش از ۷۰ دانشگاه و مرکز تحقیقاتی دیگر، نیز ردیف بودجه ثابت دارند؟ آیا میدانستید بعضی از این دانشگاهها، علاوه بر بودجه ریالی سهمیه نفت خام هم دارند؟
🔹آیا شنیده بودید که دانشگاه امام حسین سپاه بعد از دانشگاه تهران بیشترین بودجه را میگیرد؟ آیا میدانستید بودجه دانشگاه سپاه در سال ۱۴۰۵ حدود ۸۰۰ میلیارد تومان از بودجه دانشگاه صنعتی شریف بیشتر است؟
🔹آیا میدانستید دانشگاهی به نام «دانشگاه جامع انقلاب اسلامی بسیج» وجود داره که بودجهاش از بودجه ۲۰ دانشگاه و مرکز تحقیقاتی وزارت علوم بیشتر است؟
🔹موضوع سییکمین قسمت پادکست «هزارداستان بودجه»، در ادامه قسمت قبلی، بودجه دانشگاهها و توسعه آموزش عالی است.
🔹این پادکست، کار مشترک فکتنامه و رادیو فردا، یک هفته قبل در رادیو فردا و حساب کاربری هزارداستان بودجه منتشر شد و حالا در اکانتهای فکتنامه نیز در دسترس است.
👈 مقاله مرتبط با موضوع این اپیزود
👈 در کستباکس بشنوید
👈 در سایت رادیو فردا بشنوید
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM