🕊 فرازتد⚡️(روشنگری)
21.3K subscribers
11.6K photos
11.6K videos
1.63K files
23.9K links
@AarmaanF
ادمین رابط پرسش علمی

ویژه سکولارهای طبیعت‌‌گرای ملت ایران
(⛔️مومن به ماوراء عضو نشود)

مبانی کانال ما
t.me/FarazTed/15822

افشای شایعه/مغلطه/کژفهمی
فریب و حماقت

اخبار علمی+
سخنرانی‌،مستند،مقاله:
دانش/اندیشه/جامعه/روان
تاریخ/هنر و بیشتر..
Download Telegram
#نگاهی_به_آرشیو  ۱۶ جولای ۲۵ تیر

🏮 ۸ سال پیش در چنین روزی 
t.me/FarazTed/6024
🏮 ۷ سال پیش در چنین روزی
t.me/FarazTed/12933
🏮 ۶ سال پیش در چنین روزی 
t.me/FarazTed/18464
🏮 ۵ سال پیش در چنین روزی
t.me/FarazTed/21572
🏮 ۴ سال پیش در چنین روزی 
t.me/FarazTed/24499
🏮 ۳ سال پیش در چنین روزی 
t.me/FarazTed/29157
🏮 ۲ سال پیش در چنین روزی
t.me/FarazTed/35694
🏮 ۱ سال پیش در چنین روزی
t.me/FarazTed/42215

👥 فقط در بخش نظرات این پیام، می‌‌توانید کلیه مطالب خود در حوزه علمی، فرهنگی، معرفی لینکها و طرح پرسش... را (جز سیاسی) ارسال کنید.👇
.
⚡2
مغالطه «نکته انحرافی»
Red Herring
براساس ارسالی سال گذشته  مجید م.


مغالطه نکته انحرافی نوعی خطای استدلالی است که در آن، گوینده به جای پاسخ به موضوع اصلی بحث، موضوعی فرعی و نیمه‌مرتبط را مطرح می‌کند؛ موضوعی که تنها از نظر ظاهری با بحث ارتباط دارد، اما در واقع توجه مخاطب را منحرف کرده و مسیر گفتگو را از جهت اصلی خود خارج می‌سازد.

در زبان فارسی، گاهی از این مغالطه با تعبیر «عوض کردن صورت مسئله» یاد می‌شود که بیان دقیق‌تر و گویاتری است.

در این مغالطه، فرد به عمد بحث را از مسیر اصلی منحرف می‌کند؛ نه لزوماً برای رد استدلال طرف مقابل، بلکه برای پنهان کردن ضعف، جهل یا ناتوانی خود در پاسخگویی به موضوع اصلی. در واقع، این انحراف عمدی برای پرت کردن ذهن مخاطب از نقطه حساس و آسیب‌پذیر است. گوینده با وارد کردن نکته‌ای جانبی، به قصد فریب یا توجیه، مخاطب را از اصل موضوع دور کرده و مانع تمرکز بر آن می‌شود.

روند این مغالطه به این صورت است: 
کسی سؤال یا انتقادی درباره موضوع معینی (موضوع A) مطرح می‌کند. 
طرف مقابل به جای پرداختن به همان موضوع A، موضوع دیگری (موضوع B) را وارد بحث می‌کند. 
موضوع B هرچند در ظاهر ممکن است مرتبط به نظر برسد، اما در اصل مسیری جداگانه است و هدف آن منحرف ساختن ذهن مخاطب از موضوع اصلی است.

گاهی این انحراف با ایجاد ابهام و گل‌آلود کردن فضا انجام می‌شود؛ نوعی پیچاندن حرف و مبهم‌سازی. 
گاهی نیز با مطرح کردن نکته‌ای به ظاهر مهم یا جذاب، تلاش می‌شود توجه شنونده به سمت موضوع دیگری جلب شود تا مخاطب احساس کند پاسخی دریافت کرده است، در حالی که مسئله اصلی همچنان بی‌پاسخ مانده است.

این دو مغالطه متفاوت‌اند: 
در Red Herring، گوینده بحث را منحرف کرده و موضوع دیگری را مطرح می‌کند تا از پاسخگویی مستقیم فرار کند. 
اما در مغالطه مرد پوشالی Straw Man، گوینده استدلال طرف مقابل را تحریف می‌کند، نسخه‌ای ضعیف و نادرست از آن می‌سازد و سپس همان نسخه تحریف‌شده را رد می‌کند.

چند مثال ساده و واقعی
- مادر: چرا مشق‌هایت را ننوشتی؟ 
  فرزند: ولی دیروز گفتید خودکار برایم می‌خرید، نخریدید! 

موضوع اصلی نوشتن مشق است، اما فرزند با مطرح کردن مسئله خرید خودکار، بحث را منحرف می‌کند.

- خبرنگار: چرا نرخ تورم این‌قدر بالا رفته و دولت اقدامی نمی‌کند؟ 
  سخنگو: ما باید اول به فکر امنیت مرزها باشیم، نه فقط تورم. 

امنیت موضوع مهمی است، اما این پاسخ، جوابی به سؤال مطرح‌شده نیست؛ بلکه انحرافی از پاسخگویی است.

- سؤال خبرنگار: چرا قیمت کالاهای اساسی در یک سال گذشته چند برابر شده است؟ 
  پاسخ احتمالی: مگر نمی‌بینید اسرائیل چه جنایاتی مرتکب می‌شود؟ باید متحد باشیم و از مظلومان حمایت کنیم. 

در اینجا به جای پاسخ به مسائل اقتصادی و معیشت مردم، بحث به موضوعی خارجی و احساسی کشانده می‌شود.

تصور کنید گروهی از مردم به دلیل افزایش تورم و کاهش قدرت خرید اعتراض کرده و از دولت توضیح می‌خواهند. سخنگوی دولت به جای ارائه برنامه یا توضیح سیاست‌های اقتصادی، بیانیه‌ای صادر می‌کند و در آن از توطئه‌های خارجی و دشمنانی سخن می‌گوید که قصد بی‌ثبات کردن کشور را دارند. این نمونه‌ای آشکار از مغالطه Red Herring است؛ زیرا اعتراض، اقتصادی بوده اما پاسخ، سیاسی و امنیتی ارائه شده است.

در نوع مغلطه
- سؤال اصلی بی‌پاسخ می‌ماند؛ 
- مسئولیت‌پذیری از بین می‌رود؛ 
- شنونده دچار سردرگمی یا احساس تسلیم می‌شود؛ 
- مخاطب عام تصور می‌کند بحث به نتیجه رسیده، در حالی که موضوع اصلی کاملاً رها شده است. 

برای تشخیص آن، چند پرسش از خود بپرسید: 
- آیا مسیر بحث ناگهان تغییر جهت داد؟ 
- آیا موضوع جدید باعث شد اصل بحث به حاشیه رفته یا فراموش شود؟ 
- آیا احساس می‌کنید بحث یک‌باره به جایی کشیده شد که پاسخی به مسئله اصلی نمی‌دهد؟ 

#مغلطه
ویلیام کابِت (William Cobbett)، روزنامه‌نگار انگلیسی، در ۱۸۰۷ داستانی نقل کرد که بعدها به منشأ اصطلاح «Red Herring» (شاه‌ماهی دودی) تبدیل شد.

طبق روایت کابِت، وقتی او هنوز پسر جوانی بود، او و دوستانش برای این‌که سگ‌های شکاری را از تعقیب خرگوشی که آن را «مال خودشان» محسوب می‌کردند، منحرف کنند، صبح زود به لانهٔ خرگوش می‌رفتند. سپس یک شاه‌ماهی دودی (red herring) را به انتهای طنابی می‌بستند و آن را روی بوته‌ها، می‌کشیدند تا رد بوی قوی آن، سگ‌ها را از مسیر اصلی منحرف کند.

کابِت این داستان را به عنوان استعاره‌ای سیاسی به کار برد. او مطبوعات لندن را به خاطر انتشار اخبار غلط دربارهٔ ناپلئون سرزنش می‌کرد و می‌گفت آن‌ها مانند سگ‌های شکاری، توسط یک «شاه‌ماهی سیاسی قرمز» (یعنی خبر انحرافی و فریبنده) گمراه شده‌اند.

این روایت به تدریج به اصطلاح معروفی تبدیل شد که امروز برای توصیف موضوع انحرافی به کار می‌رود.

@FarazTed
⚡13
مسدودشدن سیم‌کارت و حساب بانکی شهروندان به علت پست انتقادی

در اینجا برای مجازات یک شهروند گاهی کافی است سیم‌کارت او را بی‌خبر قطع کنند، حساب‌های بانکی‌اش را ببندند و منتظر بمانند تا برای پس‌گرفتن ابتدایی‌ترین حقوق خود، داوطلبانه راهی نهادهای امنیتی شود!
این روش به ابزاری برای فشار بر شهروندان و کاربران منتقد شبکه‌های اجتماعی تبدیل شده است.

شهروندانی بدون دریافت احضاریه، اخطار رسمی یا نسخه‌ای از دستور قضایی، ناگهان ارتباطات یا دسترسی مالی خود را از دست داده‌اند؛ یکی به‌دلیل نوشتن درباره جنگ و اقتصاد، دیگری به‌خاطر انتشار نقاشی کشته‌شدگان اعتراضات و مادران دادخواه و فردی دیگر به‌دلیل مدیریت یک کانال تلگرامی انتقادی.

در این شیوه، ابتدا مجازات اجرا می‌شود و بعد شهروند باید از این اداره به آن دادسرا و از پلیس فتا به دفتر اپراتور رفت‌وآمد کند تا شاید بفهمد چرا؟

برخی افراد به دادستانی یا نهادهای امنیتی ارجاع داده شدنذ و از بعضی از آنان خواسته شده حساب‌های خود را حذف کنند. یا درخواست امضای تعهدنامه، حذف مطالب انتقادی و حتی انتشار پست در حمایت از حکومت برای رفع مسدودی.
⚡8
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
🩸 #جاویدنام سعید رضایی
نوجوان ۱۷ ساله ۱۷ ساله ۱۷ ساله

اهل اصفهان در اعتراضات دی ماه ۱۴۰۴ با شلیک مستقیم گلوله در میدان علیخانی این شهر کشته شد.
.
⚡29
🕊 فرازتد⚡️(روشنگری)
#معرفی_تارنما جستجوگر هوش مصنوعی برای مقالات علمی https://consensus.app/ https://consensus.app/ این موتور جستجوی هوش مصنوعی، در میلیونها مقاله علمی جستجو می‌کند و در چند ثانیه، خلاصه‌ای از نتایج، پژوهش‌های مرتبط و نکات مهم را ارایه می کند. @FarazTed…
#معرفی_تارنما سرطان شناسی هاروارد

فکت چک شایعات مربوط به مواد سرطانزا

می‌توانید در باره ادعاهای مختلف سرطان زا بودن یا امن بودن هر ماده ای، پاسخ را براساس آخرین پژوهش های معتبر دریافت کنید.
مثلا کسی ادعا می‌کند قند یا شکر سفید سرطان زا است. کافی است در قسمت سرچ آن تایپ کنید. Suger یا دود ناشی از آتش سوزی Wildfire

https://cancerfactfinder.org/
https://cancerfactfinder.org/

مرتبط
t.me/FarazTed/47217
🆑
⚡5
#دانستنی
وقتی سازمانی مانند IARC (آژانس بین‌المللی تحقیقات سرطان) درباره یک عامل خطر «شواهد» دارد، چه معنایی دارد؟
این نمودار از
International Food Information Council
به درک بهتر انواع اطلاعاتی که نتیجه‌گیری‌های علمی را تقویت می‌کنند، کمک می‌کند.

اگر در معرض هر چیزی از فهرست IARC قرار بگیرید که احتمالاً باعث سرطان می‌شود، این به معنای آن نیست که حتماً سرطان خواهید گرفت.
تنها به این معناست که شواهدی وجود دارد مبنی بر اینکه ممکن است خطر ابتلا به سرطان در شما افزایش یابد

دسته‌بندی‌ای با عنوان «قطعاً» وجود ندارد، اما آژانس هنگامی که یک ماده به خوبی مطالعه شده و هیچ شواهدی مبنی بر سرطان‌زا بودن آن پیدا نشده باشد، این موضوع را ذکر می‌کند.

گروه‌بندی‌های IARC به ما نمی‌گویند که آیا و چه زمانی مواجهه محدود با مواردی که در فهرست هستند ممکن است مشکلی نداشته باشد
برای مثال، قرار گرفتن در معرض نور خورشید شناخته‌شده است که باعث سرطان پوست می‌شود و توسط IARC در گروه 1 قرار گرفته است.
با این حال، کمی قرار گرفتن در معرض خورشید می‌تواند فوایدی هم داشته باشد (مانند دریافت ویتامین D)

vimeo.com/1107407844

@FarazTed
⚡5
🕊 فرازتد⚡️(روشنگری)
#دانستنی وقتی سازمانی مانند IARC (آژانس بین‌المللی تحقیقات سرطان) درباره یک عامل خطر «شواهد» دارد، چه معنایی دارد؟ این نمودار از International Food Information Council به درک بهتر انواع اطلاعاتی که نتیجه‌گیری‌های علمی را تقویت می‌کنند، کمک می‌کند. اگر…
#پیوست تعریف گروه بندی میزان قطعیت در سرطان زا بودن
t.me/FarazTed/47218


IARC Monographs on the Identification of
Carcinogenic Hazards to Humans
https://monographs.iarc.who.int/wp-content/uploads/2019/07/Preamble-2019.pdf

#توضیح_حاشیه
تفاوت اصلی بین
Probably (احتمالاً)
Possibly (شاید / امکان دارد)
در میزان احتمال وقوع یک اتفاق است.

کلمه Probably نشان‌دهنده احتمال بسیار بالا (بین ۶۰ تا ۹۰ درصد) است و بیان می‌کند که وقوع یک اتفاق بسیار محتمل و منطقی است.

کلمه Possibly نشان‌دهنده احتمال کمتر یا حتی وجود یک امکان کلی برای انجام کاری است. این واژه بیانگر حالتی است که اتفاق افتادن یک چیز ممکن است، اما احتمال و اطمینان آن پایین‌تر است.

واژه کوهورت Cohort به معنی «هم‌گروه» یا «دسته» است و به گروهی از افراد گفته می‌شود که دارای یک ویژگی، تجربه یا بازه زمانی مشترک هستند.
گروهی از افراد که در یک مطالعه آماری بررسی می‌شوند و ویژگی مشترکی (مانند سن یا ابتلا به یک بیماری) دارند.
این توضیحات تکمیلی آموزشی را بخوانید
t.me/FarazTed/44020
t.me/FarazTed/44021
⚡6
🕊 فرازتد⚡️(روشنگری)
توماج صالحی: هرروز برای لحظه اعدام تمرین می‌کردم تا ضعف نشان ندهم در مصاحبه برنامه گفتگوی ویژه بی‌بی‌سی وی می‌گوید با وجود آن‌که تصور می‌کرد هزینه سیاسی اعدامش مانع اجرای حکم خواهد شد، قطع تماس با خانواده و فشارهای دوران زندان را تجربه‌ای سخت و فرساینده… – گفت‌و‌گوی ویژه
#نظر علی اکبر مصور

بخشی از #مباحت مندرج در بخش کامنت‌های این پیام
t.me/FarazTed/47183

طیف سلطنت‌طلب-پادشاهی‌خواه-مشروطه‌طلب باید یک تجدیدنظر بزرگ در روش‌های خود بنماید. چون در حال حاضر مشکلات زیر را دارد و این مشکلات باعث شکاف اپوزیسیون و حتی شکاف بین مردم می‌شود و ادامه راه را نیز با مشکل مواجه می‌کند:

- تکلیف خودش را با رژیم قبل و ساواک و مخالفت با تکثر احزاب و تک‌روی شاه و بلایی که بر سر قانون مشروطه آورد مشخص بکند. نمی‌شود وارث فقط چیزهای خوب را برای خود بردارد و از قبول کارهای بد پدر طفره برود.

- بالاخره باید فکری به حال هواداران بی‌ادب و گستاخ خودش بکند.

- لازم است از ادبیات تهدید و انتقام، حتی انتقام از عوامل این رژیم دوری کند.

- لازم است از حمله به سایر گروه‌ها مثل چپ‌ها دوری بکند و سعی کند لااقل کمی همزیستی یاد بگیرد.

- لازم است کمی هم از گروه‌ها و افراد مترقی دور خود جمع بکند. از خودش سوال بکند که نظرات و رفتارهای ما چه ایرادی دارد که افراد سرشناس و کل جنبش زنان از ما بیزارند؟! مگر با چند سلبریتی و تعدادی بازمانده رژیم قبل و کلی سیاهی‌لشکر ناشناس می‌توان یک جبهه فراگیر ساخت؟ خمینی با آن افکار متحجر توانست آن همه گروه متضاد را با خود همراه کند چرا ما نمی‌توانیم؟

لیست زیر را نگاه بکنید:
مصطفی ملکیان
مصطفی تاجزاده
محمد فاضلی
عباس عبدی
هاشم آقاجری
محسن کدیور
حسن یوسفی اشکوری
حسن شریعتمداری
سعید حجاریان
محمد خاتمی
فائزه رفسنجانی
بهرام مشیری
مهدی خلجی
محمد نوری‌زاد
نرگس محمدی
نسرین ستوده
شیرین عبادی
حامد اسماعیلیون
میرحسین موسوی
مهدی کروبی
صادق زیباکلام
عطاءالله مهاجرانی
اکبر گنجی
حسن محدثی‌ گیلوایی

چرا هیچ یک از اینها و افرادی در سطح اینها طرفدار پادشاهی نیستند؟ به پادشاهی‌خواهان می‌گویم شما اینها را دوست ندارید؟ قبول! خودتان لیستی از افراد صاحب‌نام که طرفدارتان باشند بنویسید!

- لازم است اقوام را از خود نترساند. مخصوصا کردها را. بدون آنها انقلابی به نتیجه نمی‌رسد و اگر به نتیجه برسد عاقبت خوشی نخواهد داشت.

- این همه مردم را تحقیر نکنند و به نسل دهه ۵۰ ناسزا نگویند. مردم شاه را نخواستند و از کشور خودشان بیرون انداختند. درست است که در گذاشتن جایگزین اشتباه کردند ولی بخش اول قضیه را حق داشتند. کشور و خودِ شاه مال مردم بود نه این که کشور و مردم مال شاه باشند!

البته اشکالات دیگری هم می‌توان وارد کرد ولی آن اشکالات اصل پادشاهی‌خواهی را هدف می‌گیرند و من به آنها نمی‌پردازم.





😊👇👇👇👇
⚡7
#سوال آیا باید ابتلا به بیماریهای خطرناک مثل سرطان را از خود بیمار پنهان کرد؟

#پاسخ
اجماع در پزشکی مدرن:
«حقِ دانستن» اصل است.
t.me/HealthNotes

در پزشکی مبتنی بر شواهد و اخلاق پزشکی، اصل غالب این است که بیمار حق دارد از تشخیص خود مطلع باشد (اصل خودمختاری(autonomy)).

بر اساس کد اخلاقی انجمن پزشکی آمریکا (AMA) و اصول اخلاق پزشکی بین‌المللی، اطلاع‌رسانی صادقانه، الزامی اخلاقی است مگر در موارد استثنایی نادر مانند زمانی که بیمار صراحتاً درخواست عدم اطلاع‌رسانی کند یا در شرایط اضطراری موقتی. پنهان‌کاری امروزه به شدت محدود و توجیه آن بسیار دشوار است

اطلاع‌رسانی صادقانه:
- اعتماد به پزشک را افزایش می‌دهد
- همکاری بیمار در درمان را بهتر می‌کند
- اضطراب ناشی از ابهام را کاهش می‌دهد
- امکان تصمیم‌گیری آگاهانه را فراهم می‌کند

اطلاع‌رسانی باید با رعایت اصول حرفه‌ای مانند پروتکل اسپایک
SPIKES (Setting, Perception, Invitation, Knowledge, Empathy, Strategy/Summary)
انجام شود تا تأثیر منفی عاطفی به حداقل برسد.

انجام شود تا تأثیر منفی عاطفی به حداقل برسد.

مرتبط با سرطان
https://t.me/FarazTed/47216

جمع‌بندی
در اغلب کشورها، اکثریت بیماران (حدود ۷۰ تا ۹۵٪) تمایل دارند حقیقت را درباره بیماری خود بدانند. تفاوت اصلی میان فرهنگ‌ها در نقش خانواده در تصمیم‌گیری و اطلاع‌رسانی است، اما روند جهانی به‌وضوح به سمت شفافیت و احترام به حق بیمار در دانستن حرکت کرده است.


بخش‌های دیگر:
۱. اجماع در پزشکی مدرن: «حقِ دانستن» اصل است.
t.me/andishehsarapub/16235
۲. نظر مردم در نظرسنجی‌های بزرگ
t.me/andishehsarapub/16237
۳. در عمل چه اتفاق می‌افتد؟
t.me/andishehsarapub/16239
۴. کار درست از جنبه‌های گوناگون چیست؟
t.me/andishehsarapub/16240
۵. پنهان کردن بیماری در چه مواردی توصیه می‌شود و تا چه مدت؟
t.me/andishehsarapub/16241
۶. در مواردی که پنهان کردن بیماری در چه مواردی توصیه می‌شود، تا چه مدت باید پنهان‌سازی انجام شود؟
t.me/andishehsarapub/16242
۷. پروتکل اسپایکس SPIKES برای اطلاع‌رسانی خبر بد
t.me/andishehsarapub/16246
منابع
t.me/andishehsarapub/16247


🔺صحبت در مورد این سؤال است:
t.me/dr_Maryam_Shafiei/65
⚡6
❌ #اطلاعیه
جدول منتشر شده برنامه خاموشی‌ها در تهران، مورد تأیید وزارت نیرو نیست.
entekhab.ir/fa/news/930405
⚡1
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
#چرندیات یک فیلسوف نما
انتقاد از خامنه‌ای عین بی‌شعوری است!
بگذارید جنگ شود تا صلح بیاید
مشکل ما با امریکا با فرد نیست با دنیای سرمایه‌داری و امپریالیسم است.

#نظر مجید م.
کسی فکر نکنم منکر امپریالیسم باشه و یا منکر نیت خوب بنیانگذاران تفکر چپ برای برقراری عدالت با روشهای احتمالا متوهمانه باشه ولی اونچه که جالبه مصادره به مطلوب این مفاهیم برای آدرس غلط دادن و یا توجیه شر توسط امثال عبدالکریمی و شاید غالب جریان چپ باشد.
➖
#فهرست بیژن عبدالکریمی:

آیا فروپاشی غرب نزدیک است؟
t.me/FarazTed/11549
اهمیت اقتصاد بر انقلابی‌گری
t.me/FarazTed/22161
اخراج از دانشگاه به علت دفاع از پهلوی
t.me/FarazTed/22202
پس از درگذشت مهسا امینی
t.me/FarazTed/25729
وضعیت کنونی ایران به انقلاب منتهی خواهد شد
t.me/FarazTed/27057
➖
مناظره با وریا امیری
t.me/FarazTed/30431
مناظره با مهدی نصیری
t.me/FarazTed/38787
مناظره با حاتم قادری
t.me/FarazTed/39966
➖
نگاه نقادانه به این شخصیت:
t.me/FarazTed/38778
کژفهمی بوی کباب
t.me/FarazTed/43206
نقد محدثی
t.me/FarazTed/38816
نقدی باقری
t.me/FarazTed/39968
نقد پورگلچین
t.me/FarazTed/43244
⚡10
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
هوش بدون مغز !

مایکسوگاستریا ( Myxogastria ) که در متون قدیمی‌ تر با نام مایکسومایست‌ ها ( Myxomycetes ) شناخته می‌شدند، یکی از گروه‌های اصلی کپک‌های مخاطی به‌شمار می‌روند.
این ارگانیسم‌ها در شاخه آغازیان ( Amoebozoa ) قرار دارند و نمونه‌ای شگفت‌ انگیز از هوش غیرعصبی در طبیعت محسوب می‌شوند.

این ارگانیسم‌ها با وجود نداشتن مغز یا سیستم عصبی، قادرند رفتارهایی پیچیده از خود نشان دهند؛ از جمله حل مازها و یافتن کوتاه‌ترین مسیر به منابع غذایی

آن‌ها با بهره‌گیری از نوعی حافظه فضایی بیرونی، یعنی برجای گذاشتن ردی لزج در محیط، مسیرهای پیموده‌ شده را ثبت می‌کنند و بر اساس تجربیات گذشته، تصمیم‌ های بعدی خود را تنظیم می‌نمایند. آنها به محرک‌های محیطی واکنش‌هایی هدفمند و سازگار دارند و از نوعی یادگیری ابتدایی برخوردارند؛ یادگیری ‌ای که پیش از فرگشت سیستم‌های عصبی پدید آمد.

دانشمندانی چون هاینریش آنتون د باری و ارنست هکل با شناسایی مایکسومایست ‌ها به ‌عنوان گروهی متمایز، جایگاه منحصر به ‌فرد آن‌ها را در جهان زیستی تثبیت کردند و درک ما از مفهوم هوش را فراتر از موجودات دارای مغز گسترش دادند.

@beyondTimeGP گروه
⚡10
ثبت لحظه تولد پوسته جدید زمین در اعماق اقیانوس برای نخستین‌بار در تاریخ

بیش از دوسوم پوسته سخت سیاره ما در یک کارخانه غول‌پیکر و تاریک در اعماق اقیانوس‌ها متولد می‌شود؛ جایی دور از چشم انسان که صفحات تکتونیکی از هم جدا می‌شوند و ماگما با خروج از قلب زمین، بستر جدید اقیانوس‌ها را می‌سازد. اکنون برای نخستین‌بار در تاریخ، دانشمندان موفق شده‌اند این پدیده نادر و حماسی را ساعت‌به‌ساعت رصد و ثبت کنند.

تیمی از ژئوفیزیکدانان فرانسوی پس از سال‌ها تلاش، رصدخانه‌ای پیشرفته را در نزدیکی جزیره آمستردام در اقیانوس هند نصب کردند. آن‌ها امیدوار بودند کشش تدریجی بستر دریا (در حد چند سانتی‌متر در سال) را ثبت کنند، اما با یک خوش‌شانسی تاریخی روبه‌رو شدند: تنها چند ماه پس از نصب تجهیزات در آوریل ۲۰۲۴، زمین در این نقطه شکافته شد و بستر دریا با سرعتی باورنکردنی شروع به گسترش کرد.

پشته‌های میان‌اقیانوسی چیستند و پوسته زمین چگونه متولد می‌شود؟
پوسته سخت زمین مانند یک پازل از صفحات عظیمی تشکیل شده است که دائماً در حال حرکتند. در اعماق اقیانوس‌ها، مرزهایی به طول ۶۵ هزار کیلومتر وجود دارد که به آن‌ها «پشته‌های میان‌اقیانوسی» می‌گویند. در این مرزها، صفحات از هم فاصله می‌گیرند و شکافی عمیق ایجاد می‌کنند. ماگمای داغ بلافاصله این شکاف را پر کرده، سرد می‌شود و به عنوان پوسته جدید زمین سخت می‌گردد. دانشمندان این فرآیند را رویدادهای «کوانتومی» یا گسسته می‌نامند، زیرا انرژی زمین‌ساختی مانند یک فنر فشرده‌شده برای دهه‌ها جمع می‌شود و ناگهان در عرض چند روز آزاد می‌گردد.

در این رویداد بی‌سابقه ۱۶ روزه، توده‌ای عظیم از ماگما به حجم ۱۵۰ میلیون متر مکعب در کمتر از دو ساعت به درون پوسته تزریق شد. این فرآیند باعث شد بستر دریا فرو بریزد و دره مرکزی اقیانوس حدود ۴.۲ متر سقوط کند. سرعت باز شدن شکاف در اوج خود به ۵ سانتی‌متر در دقیقه رسید که نیم میلیون بار سریع‌تر از میانگین سالانه بود.

لغزش غیرلرزه‌ای چیست و چگونه یک معمای دیرینه را حل کرد؟
برای دهه‌ها، دانشمندان با یک معمای بزرگ روبرو بودند: وقتی جابه‌جایی‌های ثبت‌شده ناشی از زمین‌لرزه‌ها را با سرعت دور شدن صفحات تکتونیکی مقایسه می‌کردند، اعداد با هم همخوانی نداشتند؛ گویی بخشی از حرکت صفحات تکتونیکی ناپدید شده بود. این پژوهش برای نخستین‌بار نشان داد که بخش عمده گسترش بستر دریا به صورت «غیرلرزه‌ای» (Aseismic slip) رخ می‌دهد. یعنی صفحات به آرامی، مداوم و کاملاً بی‌صدا و بدون تولید امواج زلزله شدید از کنار هم می‌لغزند. این لغزش‌های بی‌صدا، همان قطعه گم‌شده پازل بودند.

این رصد تاریخی که جزئیات آن در ژورنال Nature منتشر شده است، نه‌تنها چگونگی تشکیل بستر اقیانوس‌ها را شفاف‌تر می‌کند، بلکه ابزاری بی‌نظیر برای کالیبره کردن لرزه‌نگارها و درک بهتر رفتار درونی سیاره پویا و زنده ما به شمار می‌رود.
[منبع]
@Science_Focus
⚡3
راز نورون‌های انسان:
هر سلول مغزی ما یک ابرتراشه چندلایه و مجهز به هوش مصنوعی است


برای سال‌ها، دانشمندان علوم اعصاب و کامپیوتر تصور می‌کردند که راز هوش برتر انسان صرفاً در مقیاس مغز اوست؛ یعنی تعداد زیاد نورون‌ها (نزدیک به ۱۰۰ میلیارد) و اتصالات میان آن‌ها. اما یک پژوهش انقلابی جدید که در ژورنال معتبر PNAS منتشر شده، این ایده را به چالش می‌کشد و نشان می‌دهد که هر یک از سلول‌های عصبی قشر مغز انسان، خود یک کامپیوتر مینیاتوری فوق‌العاده پیشرفته و معادل یک شبکه عصبی مصنوعی عمیق و چندلایه است.

دانشمندان دانشگاه عبری اورشلیم نشان داده‌اند که نورون‌های هرمی در قشر مغز انسان، برخلاف پستانداران دیگر مانند موش‌ها، کلیدهای ساده خاموش و روشن نیستند، بلکه دستگاه‌های محاسباتی مستقلی هستند که می‌توانند به تنهایی وظایف پردازشی پیچیده‌ای مثل تشخیص الگوهای بصری (مانند تمایز بین تصویر سگ و گربه) را انجام دهند.

شاخص پیچیدگی عملکردی (FCI): چگونه قدرت محاسباتی یک سلول سنجیده می‌شود؟
پژوهشگران برای اندازه‌گیری دقیق ریاضی قدرت پردازش یک نورون، از هوش مصنوعی کمک گرفتند. آن‌ها یک شبکه عصبی مصنوعی پیشرفته را مأمور کردند تا رفتار ورودی و خروجی یک سلول عصبی زنده انسان را تقلید کند. هرچه هوش مصنوعی به لایه‌های پردازشی بیشتری برای شبیه‌سازی دقیق رفتار آن سلول نیاز داشته باشد، یعنی آن تک‌سلول بیولوژیکی پیچیده‌تر است. نتایج نشان داد نورون‌های انسانی به طرز معناداری پیچیدگی عملکردی بالاتری نسبت به همتایان خود در دیگر پستانداران دارند.

این برتری محاسباتی شگفت‌انگیز به لطف ساختار فیزیکی بی‌نظیر سلول‌های عصبی انسان ممکن شده است. نورون‌های ما دارای شاخه‌های بسیار متراکم و گسترده‌ای به نام «درخت دندریتی» هستند که به جای دریافت غیرفعال سیگنال‌ها، مانند صدها پردازنده فرعی مستقل عمل می‌کنند و سیگنال‌های الکتریکی مختلف را پیش از فرستادن به هسته اصلی، تحلیل و فیلتر می‌کنند.

انقلاب در ساخت هوش مصنوعی‌های آینده بر اساس معماری مغز
امروزه قوی‌ترین مدل‌های هوش مصنوعی جهان با وجود توانایی بالا، انرژی فوق‌العاده زیادی مصرف می‌کنند زیرا از میلیاردها نقطه ریاضی بسیار ساده و یکنواخت ساخته شده‌اند. این کشف جدید، یک نقشه راه انقلابی به مهندسان ارائه می‌دهد تا نسل جدیدی از تراشه‌ها و سیستم‌های هوش مصنوعی (نورومورفیک) را بسازند. در این سیستم‌ها، هر گره مصنوعی خود یک واحد چندلایه و عمیق خواهد بود که به شدت کارآمدتر، بسیار کوچک‌تر و با مصرف انرژی ناچیز (شبیه مغز انسان) کار خواهد کرد.

این پژوهش گام بزرگی برای درک این حقیقت است که چگونه تک‌سلول‌های بدن ما، تفکر، تخیل، ریاضیات و خلاقیت را پدید می‌آورند و نشان می‌دهد تکامل انسان، عمق محاسباتی تک‌تک اجزای مغز را بر ابعاد بزرگ آن ترجیح داده است.

[منبع]
@Science_Focus
⚡8
مکمل ورزشی کراتین و کمک به تامین انرژی سلول‌های مغزی در مبتلایان به آلزایمر

یک مطالعه پایلوت و اولیه که در ژورنال معتبر Alzheimer’s & Dementia منتشر شده، نشان می‌دهد مکمل ورزشی کراتین مونوهیدرات (که به طور معمول توسط ورزشکاران برای عضله‌سازی استفاده می‌شود) ممکن است پتانسیل بهبود سطح انرژی مغز و عملکردهای شناختی را در بیماران مبتلا به آلزایمر داشته باشد.

این آزمایش کوچک که روی ۲۰ سالمند ۶۰ تا ۹۰ ساله مبتلا به آلزایمر انجام شد، نشان داد که مصرف روزانه ۲۰ گرم کراتین در یک دوره دو ماهه، منجر به افزایش ۱۱ درصدی سطح کراتین در مغز و بهبود نسبی در آزمون‌های حافظه کاری و تمرکز شده است. با این حال، دانشمندان تأکید می‌کنند که این مطالعه فاقد «گروه کنترل (پلاسبو)» بوده است؛ این یعنی بهبود امتیازات شناختی ممکن است صرفاً به دلیل آشنایی بیماران با روند آزمون‌ها در مرتبه دوم باشد و اثبات علیت مستقیم کراتین نیازمند کارآزمایی‌های بزرگتر است.

بحران انرژی در مغز مبتلایان به آلزایمر و نقش کراتین
مغز انسان با وجود وزن کم، حدود ۲۰ درصد از کل انرژی بدن را مصرف می‌کند. در بیماری آلزایمر، یکی از نخستین نشانه‌ها، افت شدید توانایی سلول‌های عصبی در تولید انرژی (مولکول ATP) است. کراتین در بدن به عنوان یک باتری و هادی انرژی سریع عمل می‌کند؛ این ماده به بازسازی سریع مولکول‌های خالی از انرژی کمک می‌کند تا سلول‌های عصبی بتوانند سیگنال‌های الکتریکی خود را بدون خاموش شدن ارسال کنند و از مرگ سلولی ناشی از بی‌انرژی شدن نجات یابند.

محققان با استفاده از تصویربرداری پیشرفته «طیف‌سنجی رزونانس مغناطیسی» تایید کردند که کراتین مصرفی بیماران با موفقیت از سد خونی-مغزی عبور کرده و وارد سیستم سوخت‌رسانی نورون‌ها شده است. این یک موفقیت فنی بزرگ است زیرا بسیاری از داروهای آلزایمر به دلیل ناتوانی در عبور از این سد دفاعی مغز، شکست می‌خورند.

چرا مکمل کراتین و دوزهای آن نیاز به نظارت پزشکی دارد؟
اگرچه کراتین یکی از ایمن‌ترین و پرمطالعه‌ترین مکمل‌های جهان است و تحقیقات طولانی‌مدت عوارض جانبی جدی برای کلیه و کبد در افراد سالم نشان نداده‌اند، اما دوز استفاده شده در این آزمایش (۲۰ گرم در روز) بسیار بالا و چهار برابر دوز استاندارد ورزشی (۵ گرم در روز) بوده است. این دوز بالا در برخی بیماران باعث بروز گرفتگی‌های خفیف عضلانی، اختلال خواب یا مشکلات گوارشی موقت شد. بنابراین، خانواده‌های بیماران آلزایمر هرگز نباید بدون مشورت و نظارت مستقیم پزشک متخصص اقدام به تجویز خودسرانه این مکمل برای بیماران کنند.

دانشمندان امیدوارند با طراحی کارآزمایی‌های بزرگتر و مقایسه کراتین با داروهای پلاسیبو، به روشی ارزان و در دسترس برای کند کردن روند زوال عقل در کنار درمان‌های دارویی نوین دست یابند.

[منبع]
@Science_Focus
⚡3
فقط ۴ دقیقه ورزش روزانه می‌تواند عملکرد سالمندان را بهبود دهد

در بیشتر دستورالعمل‌ها به انجام ۱۵۰ دقیقه ورزش در هفته اشاره شده است. با این‌حال، برای بهبود سلامت جسمانی ممکن است فقط به ۴ دقیقه ورزش روزانه نیاز داشته باشید.

مطالعه جدید پژوهشگران دانشگاه ایالتی پنسیلوانیا نشان داد فقط ۴ دقیقه ورزش در روز کافی بود تا داوطلبان ۷۰ ساله به‌شکل قابل‌توجهی قوی‌تر و چابک‌تر شوند؛ یافته‌ای که باورهای رایج درباره مقدار ورزش مورد نیاز سالمندان را به چالش کشیده است.

این پژوهش که در نشریه پلاس وان انتشار یافته است، در شرایطی منتشر شده که ضعف عضلانی و افت توان حرکتی همچنان از عوامل اصلی زمین‌خوردن، آسیب‌دیدگی و ازدست‌دادن آزادی عمل سالمندان به‌شمار می‌روند؛ خطراتی که می‌توانند کیفیت زندگی آن‌ها را به‌شدت کاهش دهند و حتی طول عمرشان را هم کوتاه‌تر کنند.

پژوهشگران دانشکده پزشکی دانشگاه ایالتی پنسیلوانیا ۹۷ سالمند با میانگین سنی ۷۴ سال را انتخاب کرده و آن‌ها را به‌طور تصادفی به دو گروه تقسیم کردند. پژوهشگران به داوطلبان گروه اول یک برنامه ورزشی ۴ دقیقه‌ای دادند و به داوطلبان گروه دوم گفتند به کارهای معمول خود ادامه دهند.

این برنامه که فست-۲ نام داشت، شامل چهار حرکت می‌شد:
شنا، برخاستن از روی صندلی، حرکت پارویی با دو دست و بالا رفتن از پله.

هرحرکت ۳۰ ثانیه طول می‌کشید و داوطلبان بین حرکات ۳۰ ثانیه استراحت می‌کردند. داوطلبان این تمرینات را با استفاده از کش مقاومتی و استپر انجام می‌دادند. پژوهشگران از آن‌ها خواسته بودند سختی تمرین را به‌مرور زمان افزایش دهند. آن‌ها می‌بایست سطح انجام شنا را بالاتر می‌بردند یا ارتفاع پله را افزایش می‌دادند.

پژوهشگران  بعد از ۱۲ هفته عملکرد داوطلبان را در برخاستن از روی صندلی، حفظ تعادل روی یک پا و برخاستن سریع ارزیابی کردند.


داوطلبانی که در این برنامه شرکت کردند، در مقایسه با گروه کنترل توانستند در مدت ۳۰ ثانیه ۴.۲ مرتبه بیشتر از روی صندلی بلند شوند، ۳.۶ ثانیه بیشتر روی یک پا بمانند و زمان برخاستن از حالت نشسته را ۲٫۳ ثانیه کاهش دهند.

داوطلبان در طول مطالعه به این برنامه پایبند بودند: آن‌ها در ۸۱ درصد از مدت‌زمان مطالعه تمرین کردند. پژوهشگران می‌گویند پایبندی آن‌ها نشان می‌دهد حتی افرادی که مشغله زیادی دارند یا تمایلی به ورزش کردن ندارند، می‌توانند به برنامه‌های ورزشی مختصر پایبند بمانند.
@ScientificDialectics
⚡5
کشف گونه‌ای جدید از میمون در کنگو؛ گامی مهم در شناخت تکامل نخستی‌سانان

پژوهشگران از توصیف و معرفی گونه‌ای جدید از میمون به نام کلوبوس کنگوئنسیس (Colobus congoensis) در جنگل‌های بارانی شرق جمهوری دموکراتیک کنگو خبر داده‌اند؛ گونه‌ای که تاکنون به‌طور رسمی شناسایی و توصیف نشده بود.

برخلاف بسیاری از کشف‌های گونه‌های جدید که بر پایه تحلیل‌های ژنتیکی یا بازبینی نمونه‌های موجود انجام می‌شوند، این گونه نخستین بار از طریق مشاهدات میدانی شناسایی شد. نخستین تصویر از این میمون در سال ۲۰۰۸ ثبت شد، اما پژوهشگران تنها پس از نزدیک به دو دهه و ثبت ۱۱۴ مشاهده میدانی در فاصله سال‌های ۲۰۱۸ تا ۲۰۲۲، با تکیه بر شواهد ریخت‌شناختی، ژنتیکی و آوایی، آن را به‌عنوان گونه‌ای مستقل توصیف و معرفی کردند. نتایج این پژوهش در مجله علمی PLOS One منتشر شده است.

کلوبوس کنگوئنسیس با خز سیاه براق، لب‌های صورتی ـ نارنجی، موهای بلند اطراف صورت و دم بلند شناخته می‌شود. افزون بر ویژگی‌های ظاهری، بررسی‌ها نشان داده است که آواهای این گونه نیز الگوی صوتی منحصربه‌فردی دارند که آن را از سایر اعضای سردهٔ کلوبوس متمایز می‌کند.

تحلیل‌های ژنتیکی نشان می‌دهد این گونه حدود ۴ تا ۵ میلیون سال پیش از نزدیک‌ترین خویشاوند شناخته‌شده خود، Colobus satanas، جدا شده است؛ موضوعی که آن را به یکی از قدیمی‌ترین شاخه‌های تکاملی شناخته‌شده در سردهٔ کلوبوس تبدیل می‌کند. به گفته پژوهشگران، این یافته می‌تواند درک ما از روابط تکاملی نخستی‌سانان آفریقایی را بازنگری کند.

با وجود اهمیت این کشف، این گونه در محدوده‌ای کوچک زندگی می‌کند و مانند بسیاری از گونه‌های بومی منطقه، با تهدیدهایی مانند تخریب زیستگاه و شکار روبه‌رو است. از این رو، پژوهشگران بر ضرورت حفاظت از زیستگاه‌های جنگلی حوزه کنگو برای حفظ این گونه تازه‌توصیف‌شده تأکید می‌کنند.

این کشف، افزون بر اهمیت علمی، یادآور آن است که هنوز بخش قابل‌توجهی از تنوع زیستی زمین ناشناخته باقی مانده و برخی گونه‌های نادر ممکن است پیش از آنکه به‌طور رسمی شناسایی شوند، در معرض خطر انقراض قرار گیرند.

https://www.sciencealert.com/an-entirely-new-species-of-monkey-has-been-living-in-the-congo-rainforest-this-whole-time

@roznegardanesh
⚡7
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
فیلم رنگی شده‌ از آخرین گرگ تاسمانی
در باغ وحش هوبرت نگهداری می‌شد و با مرگش در سال ۱۹۳۶ نسل این گونه نیز منقرض شد.

این حیوان (با نام علمی Thylacinus cynocephalus یا تایلاسین) یک پستاندار کیسه‌دار گوشت‌خوار منقرض‌شده بود که نه گرگ واقعی بود و نه ببر، بلکه شبیه به ترکیبی از هر دو ظاهر می‌شد:
گرگ تاسمانی (Tasmanian wolf): به خاطر شکل بدن، سر و پوزه‌ای شبیه سگ/گرگ انتخاب شده.
ببر تاسمانی (Tasmanian tiger): به خاطر خطوط راه‌راه روی پشت و دم (مثل ببر) معروف شده.



آیا گرگ تاسمانی پس از انقراض دوباره احیا می‌شود؟
t.me/FarazTed/37662
⚡14
#نگاهی_به_آرشیو ۱۷ جولای  ۲۶ تیر

🏮 ۸ سال پیش در چنین روزی 
t.me/FarazTed/6042
🏮 ۷ سال پیش در چنین روزی
t.me/FarazTed/12946
🏮 ۶ سال پیش در چنین روزی 
t.me/FarazTed/18464
🏮 ۵ سال پیش در چنین روزی
t.me/FarazTed/21578
🏮 ۴ سال پیش در چنین روزی 
t.me/FarazTed/24509
🏮 ۳ سال پیش در چنین روزی 
t.me/FarazTed/29174
🏮 ۲ سال پیش در چنین روزی
t.me/FarazTed/35710
🏮 ۱ سال پیش در چنین روزی
t.me/FarazTed/42224

👥 فقط در بخش نظرات این پیام، می‌‌توانید کلیه مطالب خود در حوزه علمی، فرهنگی، معرفی لینکها و طرح پرسش... را (جز سیاسی) ارسال کنید.👇
⚡3