🕊 فرازتد⚡️(روشنگری)
21K subscribers
11.5K photos
11.5K videos
1.63K files
23.7K links
@AarmaanF
ادمین رابط پرسش علمی

ویژه سکولارهای طبیعت‌‌گرای ملت ایران
(⛔️مومن به ماوراء عضو نشود)

مبانی کانال ما
t.me/FarazTed/15822

افشای شایعه/مغلطه/کژفهمی
فریب و حماقت

اخبار علمی+
سخنرانی‌،مستند،مقاله:
دانش/اندیشه/جامعه/روان
تاریخ/هنر و بیشتر..
Download Telegram
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
صدق، باور و منابع شناخت

بخشی از کتاب درآمدی بر تحلیل فلسفی
جان‌ هاسپرس

An Introduction To Philosophical Analysis
John Hospers

‌
منابع شناخت در معرفت‌شناسی
​اعتبارسنجی و توجیه (Justification): تفکیک «دانش معتبر» از حدس، گمان و خرافات.
​تعیین روش‌شناسی (Methodology): مشخص کردن ابزار مناسب برای هر علم (مثلاً استفاده از حس برای فیزیک و عقل برای ریاضیات).
​جلوگیری از خطای «جابجایی روش»: ممانعت از بکارگیری ابزار اشتباه (مانند استفاده از فرمول‌های فلسفی برای کشف دارو).
​تعیین مرزهای دانش: شناخت محدودیت‌های انسان و اینکه تا کجا می‌توانیم پیش برویم.
​حل تعارضات: داوری میان مکاتب فکری مختلف که ریشه اختلافشان در منبع شناخت آن‌هاست.
‌
صدق و باور - از متن کتاب

منابع شناخت - از متن کتاب

ادامه منابع شناخت - متن کتاب

@HiggsMind
⚡2
خلاصه #کتاب_صوتی

«مغز مادر: علم عصب‌شناسی چگونه نگاه ما به والدبودن را عوض می‌کند»


🎵 در ۹ فصل به مدت حدود ۲ ساعت و ربع
👈توجه: فقط جهت کپی در پی وی شخصی.
فایلهای صوتی اینجا اما لطفا عضو این کانال پیوست نشوید زیرا موجب عدم دسترسی خواهد شد.
#توضیح_حاشیه
متاسفانه بنظر می رسد همین امروز، کانال مفید Nolan writes یا خصوصی یا حذف یا هک شده باشد و لذا فعلا تمام فایل های آدرس آن، از دسترس خارج شده است.
عزیزانی که اطلاع خاصی دارند اینجا اطلاع رسانی کنند.
#Nolan 1

#توضیح_حاشیه
این از کتابهای کانال نولان بود که حذف شده است
⚡5
تناقض اخلاقی ثروت بی‌حدومرز
چرا جامعه با نابرابری مخالف است اما در برابر کاهش آن مقاومت می‌کند؟

جامعه نابرابری شدید ثروت را نامنصفانه می‌داند (نسبت ایده‌آل درآمد مدیر به کارگر حدود ۷ به ۱، در حالی که واقعیت تا ۳۵۰ به ۱ است)، اما در برابر سیاست‌های کاهش آن مقاومت می‌کند.

دلیل اصلی: تنش میان دو اصل اخلاقی
- خودمختاری و شایستگی: حق افراد برای حفظ حاصل تلاش و ریسک‌پذیری‌شان.
- جلوگیری از آسیب: ثروت افراطی به قدرت سیاسی-اقتصادی بی‌حدومرز تبدیل می‌شود و رفاه و اختیار اکثریت را محدود می‌کند.

عوامل روان‌شناختی:
- تهدیدات شخصی و ملموس (مثل از دست دادن مال خود) فوریت عاطفی قوی ایجاد می‌کنند، اما آسیب‌های ساختاری و انتزاعی (مانند نابرابری یا تغییرات اقلیمی) تدریجی و غیرمستقیم‌اند و انگیزه اقدام فوری نمی‌دهند.
- پدیده «توجیه سیستم»: افراد تمایل دارند وضعیت موجود را عادلانه ببینند تا احساس امنیت ذهنی کنند.

https://theconversation.com/the-moral-paradox-of-extreme-wealth-why-people-oppose-it-yet-are-reluctant-to-take-steps-to-reduce-it-286001

معرفی یک کتاب
t.me/FarazTed/34243

در کامنت
t.me/FarazTed/48191
⚡7
افسانه اثرگذاری ویتامین سی؛ چگونه برنده نوبل شیمی ما را درباره سرماخوردگی به اشتباه انداخت؟

باور رایج درباره اثر قوی ویتامین سی در پیشگیری از سرماخوردگی عمدتاً از ادعاهای لینوس پاولینگ (برنده دو نوبل) در دهه ۱۹۷۰ نشأت می‌گیرد. او که متخصص تغذیه یا بیماری‌های عفونی نبود، در کتابش مصرف روزانه ۱۰۰۰ تا ۲۰۰۰ میلی‌گرم (و حتی بیشتر) را توصیه کرد و این باور را محبوب کرد. بعدها مشخص شد تحلیل‌های او ناقص و بر پایه مطالعات محدود و با کیفیت پایین بوده است.

فراتحلیل‌های علمی تصویر بسیار محدودتری نشان می‌دهند:
- مصرف منظم ویتامین سی (حداقل ۱۰۰۰ میلی‌گرم روزانه) در جمعیت عمومی تعداد دفعات ابتلا به سرماخوردگی را کاهش نمی‌دهد (فراتحلیل ۲۰۱۳). تنها در گروه‌های خاص مثل ورزشکاران و نیروهای نظامی کاهش‌هایی دیده شده است.

- می‌تواند شدت علائم شدید را حدود ۸ تا ۱۵ درصد کاهش دهد (مثلاً اگر علائم شدید ۵ روز باشد، حدود ۱۲ ساعت کوتاه‌تر می‌شود)، اما مدت علائم خفیف را کم نمی‌کند.
- شروع مصرف بعد از شروع علائم ظاهراً فایده‌ای ندارد.

دوزهای پیشنهادی پاولینگ بسیار بالاتر از نیاز روزانه معمول است (حدود ۴۵ میلی‌گرم در روز برای بزرگسالان در استرالیا). مصرف مداوم بیش از ۱۰۰۰ میلی‌گرم می‌تواند عوارضی مانند اسهال، تهوع، سنگ کلیه و مشکلات جذب آهن ایجاد کند. بنابراین مصرف طولانی‌مدت دوزهای بالا بدون نیاز پزشکی توصیه نمی‌شود.

telegra.ph/افسانه-اثرگذاری-ویتامین-سی-چگونه-برنده-نوبل-شیمی-ما-را-درباره-سرماخوردگی-به-اشتباه-انداخت-08-21
مرتبط
https://t.me/FarazTed/15916
https://t.me/FarazTed/31293

https://t.me/FarazTed/37080
https://t.me/FarazTed/45246
https://t.me/FarazTed/38863
⚡6
مطالعه‌ای نشان می‌دهد توجه می‌تواند بر آنچه در بدن رخ می‌دهد اثر بگذارد

پژوهشی نشان داد که توجه نه‌تنها تجربه درد را تغییر می‌دهد، بلکه می‌تواند واکنش ایمنی و التهابی بدن را هم تحت تأثیر قرار دهد.
در آزمایش‌ها، شرکت‌کنندگان یک خراش پوستی با هیستامین دریافت کردند که التهاب موقت ایجاد می‌کرد. سپس یا توجه خود را روی حس‌های ناحیه آسیب‌دیده متمرکز کردند یا حواسشان را پرت کردند (با ویدئو یا کارهای دیگر).

نتایج نشان داد واکنش التهابی (تورم و قرمزی) حدود ۱٫۵ برابر کمتر بود وقتی توجه روی احساس‌های بدنی متمرکز می‌شد. حدود ۹۰ درصد شرکت‌کنندگان وقتی حواسشان پرت بود، واکنش التهابی قوی‌تری داشتند. این تغییر فیزیکی و قابل‌اندازه‌گیری در پوست بود، نه فقط ذهنی.

سازوکارهای احتمالی:
- تأثیر توجه بر پردازش سیگنال‌های حسی توسط مغز
- افزایش فعالیت دستگاه عصبی پاراسمپاتیک (از جمله عصب واگ) که به تنظیم التهاب کمک می‌کند

این مطالعه شواهد بیشتری از ارتباط دوطرفه مغز و بدن ارائه می‌دهد و نشان می‌دهد محل تمرکز توجه می‌تواند بر فرآیندهای زیستی بدن اثر بگذارد.

تحقیقی
https://www.nature.com/articles/s41562-026-02541-1

@FarazTed
⚡8
..
جایگاه اجتماعی و اعتیاد: چگونه سلسله‌مراتب قدرت، مصرف کوکائین را در میمون‌ها دگرگون کرد

یکی از عجیب‌ترین آزمایش‌های تاریخ روان‌شناسی که حقیقتاً شگفت‌انگیز است، به رابطۀ «جایگاه اجتماعی» و اعتیاد به کوکائین در میمون‌ها مربوط می‌شود.

پژوهشگران گروهی از میمون‌های ماکاک را ابتدا به‌صورت جداگانه نگهداری کردند و سپس به‌تدریج آن‌ها را در یک محیط گروهی قرار دادند تا سلسله‌مراتب اجتماعی طبیعی شکل گیرد؛ به این ترتیب برخی از آن‌ها «مسلط» (dominant) و برخی دیگر «زیردست» (subordinate) شدند.

سپس به میمون‌ها دسترسی به دو اهرم داده شد: یکی غذا و دیگری کوکائین ارائه می‌کرد.

نکته جالب این است که پیش از شکل‌گیری سلسله‌مراتب، همۀ میمون‌ها تقریباً به یک اندازه به کوکائین روی می‌آوردند. اما پس از تشکیل گروه، تفاوت چشمگیری مشاهده شد: میمون‌های مسلط و دارای جایگاه بالاتر، مصرف کوکائین خود را به‌شدت کاهش دادند، در حالی که میمون‌های زیردست و کم‌رتبه، مصرفشان به‌طرز چشمگیری افزایش یافت.

پژوهشگران با اسکن مغز این میمون‌ها دریافتند که در میمون‌های مسلط، تراکم گیرندۀ دوپامین نوع D2 (که با احساس پاداش و لذت طبیعی مرتبط است) در مغز افزایش یافته بود؛ گویی جایگاه اجتماعی بالا به‌تنهایی یک پاداش زیستی واقعی برای مغز محسوب می‌شد. در مقابل، میمون‌های زیردست چنین افزایشی نداشتند و به نظر می‌رسید مغز آن‌ها به یک منبع لذت جایگزین (کوکائین) پناه می‌برد.

این یافته یکی از قوی‌ترین شواهد تجربی است که نشان می‌دهد استرس مزمن اجتماعی و فقدان جایگاه یا کنترل می‌تواند مستقیماً مدار پاداش مغز را تغییر دهد و آسیب‌پذیری نسبت به اعتیاد را افزایش دهد؛ نه صرفاً به‌عنوان یک ضعف شخصیتی، بلکه به‌عنوان یک واکنش زیستی به محیط اجتماعی.
Nature Neuroscience, 5(2), 169–174. https://doi.org/10.1038/nn798



@science_magazine
⚡13
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
هنر ترکیب خودباوری درون و سرمایه‌های بیرون
دکتر آذرخش مکری و دکتر نفیسه آزاد

youtube.com/@iliaconsulting

@FarazTed
⚡4
🕊 فرازتد⚡️(روشنگری)
آیا ایران در زمان شاه آنچنان که «سعید لیلاز» مدعی است یک بشکه گُه بود؟ تحلیل علیرضا کیانی (فریدون) با استناد به کتاب موج دوم سعید لیلاز @FarazTed
#کتاب موج دوم
سعید لیلاز

لیلاز مهرآبادی استاد مدعو دانشگاه شهید بهشتی، روزنامه‌نگار و تحلیل‌گر اقتصادی است. وی استاد گروه تاریخ دانشگاه شهید بهشتی و سردبیر روزنامه توقیف‌شده سرمایه است. او همچنین قائم‌مقام ایران خودرو دیزل بوده است. وی پیش‌تر مدیرعامل سبلان خودرو مایوان که در زمینه تولید و بازسازی اتوبوس و مینی‌بوس فعال است، بوده است.

وی در سال ۱۳۶۶ و در ۲۴ سالگی به روزنامه اطلاعات رفت و مشغول به روزنامه‌نگاری شد؛ هرچند که پیش از آن، مقالاتی برای این روزنامه فرستاده بود.

وی در جریان اعتراضات پس از انتخابات ریاست‌جمهوری ۱۳۸۸ دستگیر و به ۹ سال زندان محکوم شد که در دادگاه تجدیدنظر به ۶ سال کاهش یافت و در تیر ۱۳۹۲ نیز با توقف حکمش، آزاد شد.


و بشنوید
https://t.me/FarazTed/48199
⚡2
Morteza Pashaei - Kojaei (مرتضی پاشایی - کجایی) - 128K MP3
<unknown>
#ترانه کجایی؟
امشبم مثله مثلِ هر شب دوباره برات گریه کردم

مرتضی پاشایی ۱۳۹۴
@FarazTed 🎼
⚡3
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
#چرندیات هالوهای متوهم جنگ طلب

حاج بابایی نایب رییس مجلس ۴ درصدی می‌گوید کشورهای حاشیهٔ خلیج فارس حق ندارند در کشور خودشان خط لوله بزنند. به همین راحتی!
هر کشوری در سرزمین خودش خط لوله بکشد دارد به ما اعلام جنگ می کند!


نهایت زور جمهوری اس...
✍️هاتف مطهری


حسین شریعتمداری که هی می‌گفت تنگه رو ببندین الان بیاد راه حل خرید و واردات دارو و غذای ملت رو ارائه بده.

‏صادرات نفت و پتروشیمی: صفر
‏واردات کالا از دریا: صفر
‏واردات و صادرات زمینی: بسیار گران و عملاً غیر ممکن

‏وضعیت بنزین: فعلا حدود ۲۰ میلیون لیتر کسری در تامین مصرف روزانه، ضمن اینکه روسیه (به عنوان یکی از فروشندگان بنزین) به دلیل حملات اوکراین به مخازن سوخت روس‌ها، با مشکلات جدی در تامین بنزین مواجه شده

‏ذخایر خوراک دام و مواد غذایی: کافی برای حدود سه ماه دیگه
‏تامین مواد اولیه تهیه دارو از هندوستان منوط به گذشتن کشتی‌های هندی از تنگه هرمز شده

‏گذشته از اینکه کشورهای عرب دنبال راه حل‌های جایگزینِ عبور و مرور از تنگه خواهند رفت که این راه‌ها کم هم نیستند. همین الان که مثلا هرمز و باب المندب بسته شده، نفت روی حدود ۹۰ دلار وایستاده...

کامنت را ببین👇
⚡14
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
معرفی مایند اسپیس
MINDSPACE

این گزارش به بررسی چگونگی تأثیرگذاری دولت بر رفتار شهروندان می‌پردازد و چارچوبی به نام مایند اسپیس  را معرفی می‌کند که هشت عامل کلیدی تأثیرگذار بر رفتار را شامل می‌شود:

پیام‌رسان (Messenger)
انگیزه‌ها (Incentives)
هنجارها (Norms)
پیش‌فرض‌ها (Defaults)

برجستگی (Salience)
تمهید (Priming)
عاطفه (Affect)
نفْس،  خود (Ego)


این گزارش با استفاده از شواهد آکادمیک و نمونه‌های عملی نشان می‌دهد که چگونه سیاست‌گذاران می‌توانند از این بینش‌ها برای طراحی کم‌هزینه‌ترین و کم‌دردترین راه‌های تشویق شهروندان به سمت رفتارهای مطلوب، مانند کاهش جرم یا بهبود سلامت، استفاده کنند.
همچنین بر اهمیت درک ابعاد رفتاری سیاست‌ها و لزوم کسب اجازه عمومی و توجه به مسئولیت‌پذیری فردی در به‌کارگیری این رویکردها تأکید می‌کند.

📚 منبع دفترچه‌ای  بزبان انگلیسی
۹۶ صفحه در کامنت
https://t.me/FarazTed/48206
⚡2
🕊 فرازتد⚡️(روشنگری)
🆑 #فهرست شاملو t.me/FarazTed/20814 در باب موسیقی سنتی t.me/FarazTed/4587 سخنرانی جنجالی در دانشگاه برکلی t.me/FarazTed/3272 توصیه به نگرش شک گرایانه t.me/FarazTed/2072 نقش الهام در خلاقیت t.me/FarazTed/20816 چرا در رفراندوم شرکت نکردم t.me/FarazTed/26704…
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
از مستند
احمد شاملو شاعر بزرگ آزادی

هدف شعر تغییر بنیادیِ جهان است و درست به همین علت هر حکومتی به خودش حق می‌دهد شاعر را عنصری ناباب و خطرناک تلقی کند.
اهل سیاست به قداست زندگی نمی‌اندیشد، بلکه زندگان را تنها به مثابه وسایلی ارزیابی می‌کند که عندالاقتضا باید بی‌درنگ قربانی پیروزی او شوند و ای بسا به همین دلیل است که باید قبول کرد
«در جهان هیچ چیز شرط هیچ چیز نیست»
و در دنیای بی‌قانونی که اداره و هدایت‌اش به دست اوباش و دیوانگان افتاده، هنر چیزی است در حد تنقلات و از آن امید نجات بخشیدن نمی‌توان داشت.

#نظر
شاملو بی‌تردید یکی از شاعران اثرگذار و صاحب‌سبک شعر معاصر ایران است و من نیز شعر او را دوست دارم؛ اما با عنوان «شاعر بزرگ آزادی» درباره او کمی فاصله دارم.
#پاسخ
این نام را مستندساز انتخاب کرده است. ممکن است اخلاق تند، موضع سیاسی و یا نگاه او به شاهنامه را نپسندیم. اما همچون فردوسی، وی نیز یکی از مفاخر ملی کشور ماست و شایسته احترام.
شاید عنوان «شاعر اومانیست» عنوان مناسبتری بود. کسی که گرانیگاه اشعارش، ستایش انسانیت و فداکاری بود.

اخلاق و شخصیت هنرمند را از اثر خلاقانه وی جدا کنیم👇
t.me/FarazTed/20814
⚡11
#نگاهی_به_آرشیو  ۲۲ آگوست  ۳۱ مرداد ماه 

🏮 ۸ سال پیش در چنین روزی 
t.me/FarazTed/6733
🏮 ۷ سال پیش در چنین روزی
t.me/FarazTed/13672
🏮 ۶ سال پیش در چنین روزی 
t.me/FarazTed/18503
🏮 ۵ سال پیش در چنین روزی
t.me/FarazTed/22027
🏮 ۴ سال پیش در چنین روزی 
t.me/FarazTed/25028
🏮 ۳ سال پیش در چنین روزی 
t.me/FarazTed/29871
🏮 ۲ سال پیش در چنین روزی
t.me/FarazTed/36374
🏮 ۱ سال پیش در چنین روزی
t.me/FarazTed/42863

👥 لطفا برای پرسش یا اطلاع رسانی اعضا، مطالب (غیرسیاسی) را فقط در کامنت این پیام ارسال کنید.
⚡2
خلاصه #کتاب_صوتی
زیست‌شناسی عشق: راز شیمی ما
نوشته هلن فیشر
«Why Him? Why Her?: How to Find and Keep Lasting Love»

کتاب به این پرسش می‌پردازد که چرا جذب برخی افراد می‌شویم و چه عواملی در شکل‌گیری روابط پایدار نقش دارند. فیشر که انسان‌شناس زیستی و پژوهشگر رفتار انسان است، با تکیه بر یافته‌های روان‌شناسی، علوم اعصاب و زیست‌شناسی تکاملی، چهار تیپ اصلی شخصیتی را معرفی می‌کند و بررسی می‌کند که این ویژگی‌ها چگونه بر جذب، انتخاب شریک عاطفی و پایداری رابطه تأثیر می‌گذارند. کتاب همچنین به نقش مغز، هورمون‌ها و تفاوت‌های فردی در عشق و روابط عاطفی می‌پردازد و تلاش می‌کند نگاهی علمی به یکی از پیچیده‌ترین جنبه‌های زندگی انسان ارائه دهد.

اگر دوست دارید نگاه علمی‌تری به انتخاب شریک عاطفی و پویایی روابط داشته باشید، این کتاب می‌تواند برایتان خواندنی باشد.


🎵 در ۱۰ فصل به مدت حدود ۱.۵ ساعت
از اینجا
https://t.me/HiggsMindBk/573
⚡2
خلاصه #کتاب_صوتی
پرونده‌‌ای علیه واقعیت
نوشته دونالد هافمن
The Case Against Reality: Why Evolution Hid the Truth from Our Eyes

کتاب این پرسش را مطرح می‌کند که آیا آنچه از جهان می‌بینیم، واقعیت را همان‌گونه که هست نشان می‌دهد؟
هافمن با تکیه بر نظریه تکامل، علوم شناختی و ریاضیات استدلال می‌کند که فرگشت لزوماً ما را برای دیدن حقیقت تکامل نداده، بلکه ادراک ما را برای بقا بهینه کرده است. او به موضوعاتی مانند آگاهی، ادراک، واقعیت، انتخاب طبیعی و رابطه ذهن با جهان می‌پردازد و دیدگاهی متفاوت درباره نحوه تجربه ما از جهان ارائه می‌دهد. این کتاب ایده‌هایی جسورانه را مطرح می‌کند که هم در میان دانشمندان و هم فیلسوفان محل بحث و نقد بوده‌اند.

اگر به آگاهی، ادراک و پرسش‌های عمیق درباره ماهیت واقعیت علاقه دارید، این کتاب می‌تواند دیدگاه‌های تازه‌ای پیش روی شما بگذارد.

🎵 در ۱۰ فصل به مدت حدود ۱.۵ ساعت
از اینجا
https://t.me/HiggsMindBk/562
‌
⚡2