arian.why:
تبدیل پلاستیک به غذا ؟!

دانشمندا تونستن نوعی میکروب جهش یافته (تخمیر مهندسی شده) بسازن که میتونه پالاستیک رو هضم کنه تو به پروتئین تبدیل کنه!
@FarazTed

chinapluss:
توی چین اگه از خط عابر پیاده رد بشی

@FarazTed

ino.didi:
شروع به کار پلیس رباتیک در چین

@FarazTed

adlkhoo:
تاکسی بدون راننده در چین

اینجا در بعضی مناطق پکن، تاکسی‌های کاملاً خودران به‌صورت تجاری فعالیت می‌کنن و حتی بدون راننده یا نیروی ایمنی داخل خودرو مسافر جابه‌جا می‌کنن.
این سرویس‌ها از منطقه یی‌ژوانگ شروع شدن و حالا مسیرهایی تا ایستگاه قطار جنوب پکن و فرودگاه داکسینگ هم دارن.
آینده‌ای که اینجا بخشی از زندگی روزمره شده!
@FarazTed

dr.sam.pournezhad:
خطر توصیه های دارویی در اینستاگرام !
توضیحات: دکتر سام پورنژاد

این روزها که بیماری‌های تنفسی و ویروسی بیشتر در گردش‌اند، حواسمان باشد:
«یک نسخه برای همه» نداریم؛ همان‌طور که «یک ویروس برای همه» هم نداریم.

انتخاب درمان برای هر فرد می‌تواند با فرد دیگر متفاوت باشد. سن، جنسیت، بیماری‌های زمینه‌ای، داروهای مصرفی، حساسیت‌های دارویی، شدت و مدت علائم و حتی عامل ایجادکننده بیماری همگی می‌توانند روی انتخاب درمان تأثیر بگذارند.
بنابراین دارویی که برای یک نفر مناسب بوده، لزوماً برای شما یا فرد دیگری مناسب نیست و درمان باید با نظر پزشک، و‌. دکترداروساز  انتخاب شود ( و‌نه‌افراد دیگه که بر اساس قانون اجازه کار بالینی ندارن و این می‌شه مصداق دخالت در امور پزشکی)

توصیه‌های غیرعلمی مثل «این چند دارو را بگیر، برای همه جواب می‌دهد» فقط اطلاعات غلط نیستند؛ ممکن است سلامت افراد را به خطر بیندازند، باعث مصرف بی‌دلیل دارو و عوارض آن شوند، درمان درست را به تأخیر بیندازند و هزینه‌ای برای داروها و محصولاتی ایجاد کنند که شاید اصلاً نیازی به آن‌ها نباشد.

@FarazTed

genomescribe

داروهای شخصی سازی شده در درمان سرطان

@FarazTed

dr.sam.pournezhad:
دروغ طاعون در روسیه
دکتر سام پورنژاد

گول اطلاعات به‌ظاهر علمی فضای مجازی رو نخوریم! چه ماجرای طاعون روسیه باشه، چه واکسن آنفولانزا، بیماری‌های گوارشی در گردش، ویتامین‌ها و مکمل‌ها یا هر موضوع دیگه‌ای…

خیلی از این خبرها یا درست بررسی نشدن، یا ناقص و دستکاری‌شده منتشر میشن، یا اصلاً پشتوانه علمی معتبری ندارن! حتی اگه پزشک، داروساز یا پروفسور باشه، باز هم منبع و شواهدش رو بررسی کن.

یادمون نره، علم با لایک و ویو اعتبار پیدا نمی‌کنه؛ با شواهد معتبر میشه بهش اعتماد کرد. مراقب خودت باش.
@FarazTed

sahel__heydari
بازدید از مطبی ‌در چین!
توسط یک دانشجوی رشته پزشکی

#نظر انتقادی به ادعاهای مطرح شده

بعید است اینجا مطب یک پزشک واقعی باشد شاید یک دکتر علفی و طبیب سنتی است و ادعاها به وضوح ترویج شبه‌علم است.

اینکه تمام داروها گیاهی هستند.
اینکه به طور معجزه‌آسایی و بعد از دو روز خوب می‌شی.
اگر عفونت باشد به دوره مصرف بیشتری از آنتی بیوتیک نیاز است و اگر ویروس است دوره بیماری طولانی تر است.
اینها گزاره‌های پزشکی نیستند.

اینکه پزشک بره آب بریزه برای بیمار، افتخار نیست و نشانه‌ایی از کارآمدی دستگاه سلامت نیست بلکه یک انتظار بی‌جا و نامربوط از پزشک و حتی پرستار است که برای یک بیمار کاملا سرپا اینجور سرويس هایی بده (مگر درباره آنتی‌بیوتیک‌ها در بیماری‌هایی مثل سل که خطر افزایش MDR هست اونم توسط مراکز بهداشت محله)

#نظر انتقادی
این حجم از دوز قرص رو هیچ پزشکی نمیده که مثلا این هشت قلم رو در یک وعده بخور! به کبد فشار میاد برای تجزیه اش.
قطعا طب سنتی است.
@FarazTed

فسیل ژوراسیک نشان می‌دهد که برخی از پرندگان اولیه قادر به پرواز نبودند.

دیرینه‌شناسان گونه‌ای جدید از پرندگان اولیه با نام Yuezhuornis yangyuanensis را در جنوب شرقی چین کشف کرده‌اند که حدود ۱۵۰ میلیون سال پیش، در اواخر دوره ژوراسیک، زندگی می‌کرده است. این جانور با وجود داشتن لگن و اندام‌های عقبی شبیه پرندگان، دندان‌های تیز و دندانه‌دار و چنگال داسی‌شکل دایناسورهای شکارچی کوچک را حفظ کرده بود. اندام‌های جلویی کوتاه و تناسب اندام‌های آن نیز نشان می‌دهد که احتمالاً قادر به پرواز نبوده است.

تحلیل‌های فرگشتی، این گونه را در میان شاخه‌های ابتدایی دودمان پرندگان و پس از آرکئوپتریکس قرار می‌دهند. به گفته پژوهشگران آکادمی علوم چین، این ترکیب از ویژگی‌های پرندگان و دایناسورهای گوشت‌خوار نشان می‌دهد که فرگشت پرندگان اولیه پیچیده‌تر از تصورات پیشین بوده است. نتایج این پژوهش در مجله Nature منتشر شده است.

https://www.sci.news/paleontology/yuezhuornis-yangyuanensis-15132.html

@roznegardanesh

مغز، حتی در حالت بیهوشی عمومی، همچنان به شنیدن، یادگیری و پیش‌بینی ادامه می‌دهد.

مغز انسان حتی تحت بیهوشی عمومی دسته‌های کلمات (اسم، فعل، صفت و...) را تشخیص دهد و کلمات بعدی جمله را پیش‌بینی کند.

پژوهشگران کالج پزشکی بیلور با ثبت فعالیت نورون‌های هیپوکامپ بیماران صرعی تحت جراحی و بیهوشی (با کاوشگرهای نوروپیکسل) نشان دادند:

- نورون‌ها به صداهای غیرمنتظره واکنش نشان می‌دهند و با تکرار آزمایش، در تشخیص آن‌ها بهتر می‌شوند (یادگیری و انعطاف‌پذیری عصبی ادامه دارد).

- هنگام پخش داستان‌های کوتاه، الگوهای عصبی اطلاعات مربوط به نوع کلمات و پیش‌بینی کلمات بعدی را در خود دارند (کدگذاری پیش‌بینانه).

این فعالیت‌ها به معنای درک آگاهانه نیست، بلکه نشان می‌دهد پردازش پیچیده زبان می‌تواند بدون آگاهی هوشیارانه ادامه یابد. هوشیاری احتمالاً بیشتر به هماهنگی شبکه‌های گسترده مغزی وابسته است تا صرف فعالیت نواحی خاص.

یافته‌ها شباهت‌هایی با مدل‌های زبانی هوش مصنوعی در پیش‌بینی دارند (هرچند سازوکارها متفاوت‌اند) و می‌توانند به توسعه رابط‌های مغز-رایانه و پروتزهای گفتاری کمک کنند.

در کامنت
https://t.me/FarazTed/49390

ali_chini_fan:

چین روباتی رونمایی کرد به اسم iron آنقدر به انسان شباهت داشت که کاربران اول باور نکردند.

اکس‌پنگ با خروج نخستین ربات آیرون از خط مونتاژ، وارد فاز تولید صنعتی شد و قصد دارد عرضه‌ی بین‌المللی این ربات انسان‌نما را از سال ۲۰۲۷ آغاز کند.
https://www.zoomit.ir/robotics-smart-machines/468937-xpeng-iron-humanoid-robot-production/

@FarazTed

یافته جدید: خوردن روغن زیتون قبل از کربوهیدرات تأثیر شگفت‌انگیزی بر کاهش قند خون دارد

یک تغییر ساده در ترتیب خوردن غذا می‌تواند به جلوگیری از افزایش ناگهانی قند خون کمک کند.

دانشمندان کشف کردند که دادن روغن زیتون به موش‌ها قبل از کربوهیدرات‌ها، هضم را کند کرده و ترکیبی شگفت‌انگیزی از هورمون‌ها و سیگنال‌های عصبی را فعال می‌کند که به تنظیم قند خون، حتی در موش‌های مبتلا به دیابت نوع ۲ کمک می‌کند.

این فرآیند از طریق دو مکانیسم اصلی یعنی تخلیه کندتر معده و افزایش هورمون‌هایی به نام اینکرتین‌ها که به تنظیم قند خون کمک می‌کنند، عمل می‌کند.
به نظر می‌رسد این مکانیسم به جای تکیه بر یک هورمون یا فرآیند گوارشی واحد، شامل چندین سیستم است که با هم کار می‌کنند تا سرعت ورود گلوکز به روده را کنترل کنند.

این کشف مهم می‌تواند پیامدهای عملی برای مدیریت دیابت داشته باشد. تنظیم ترتیب مصرف غذاها نسبتاً ساده است و ممکن است حفظ آن آسان‌تر از رژیم‌های غذایی باشد که نیاز به اجتناب از گروه‌های غذایی خاص دارند.



https://www.sciencedaily.com/releases/2026/10/261008102700.htm

@SciTecNews

مغز انسان گیرنده اطلاعات از بُعدی دیگر! کالبدشکافی یک ادعای جنجالی در رسانه‌ها

توجه: این مطلب به بررسی و کالبدشکافی نقادانه یک فرضیه جنجالی و فاقد داوری همتا می‌پردازد که اخیراً در برخی رسانه‌های علمی-عمومی بازتاب یافته است. جامعه علمی این ادعا را فاقد شواهد تجربی و مدل‌سازی ریاضی می‌داند.


انتشار گزارشی در برخی رسانه‌ها مبنی بر اینکه «مغز انسان ۵۰ هزار سال پیش به بعدی دیگر متصل شده و هوش ما را متحول کرده است»، بازتاب وسیعی در شبکه‌های اجتماعی داشته است. این ایده که توسط رابرت اپستاین، روانشناس پژوهشی، تحت عنوان «نظریه ترانسداکشن عصبی» (NTT) مطرح شده، ادعا می‌کند که مغز انسان نه سازنده افکار، بلکه یک آنتن گیرنده است. اما موضع جامعه علمی در برابر این فرضیه عجیب چیست؟

اپستاین استدلال می‌کند همان‌طور که اندام‌های حسی ما (مانند چشم و گوش) «ترانسدیوسر» یا مبدل هستند و امواج نوری و صوتی را به سیگنال‌های الکتریکی تبدیل می‌کنند، کل مغز نیز ممکن است یک مبدل زیستی باشد. طبق فرضیه او، مغز به یک منبع ناشناخته خارجی به نام «OS» (به معنای سیستم‌عامل یا بُعد دیگر) متصل است و انسان‌ها با دریافت اطلاعات از این منبع در ۵۰ هزار سال پیش، دچار جهش ناگهانی در هوش، هنر و زبان شده‌اند.

اپستاین در مقاله‌ای غیرداوری‌شده ادعا کرده که این فرضیه می‌تواند بیش از ۸۰ پدیده گوناگون—از رویا، نبوغ و حافظه گرفته تا ادعاهای ماورایی چون تله‌پاتی و ارتباط با مردگان—را توجیه کند. با این حال، دانشمندان برجسته در نشستی که اخیراً پیرامون این موضوع برگزار شد، پاسخی قاطع به این ادعا دادند.

چرا عصب‌پژوهان این ادعا را رد کردند؟
پروفسور کنت کوسیک، عصب‌پژوه برجسته از دانشگاه کالیفرنیا سانتا باربارا، پس از شنیدن این ایده تأکید کرد: «برای پذیرش یک نظریه به شواهد تجربی و مدل‌سازی ریاضی نیاز است؛ آنچه اینجا مطرح شده هیچ مدل ریاضی ندارد و صرفاً مجموعه‌ای از کلمات است.» منتقدان یادآور می‌شوند که ساختن یک موجودیت فرضی اثبات‌نشده (مانند یک بعد ناشناخته) برای حل ده‌ها پدیده نامرتبط، سوءاستفاده از اصل سادگی علمی است، نه یک تئوری قابل اتکا.

علم نوین با فرضیه‌های جسورانه رشد می‌کند، اما تفاوت بنیادین علم واقعی با گمانه‌زنی در «آزمون‌پذیری»، «معادلات مشخص» و «شواهد ملموس» نهفته است. اگرچه ابزارهایی مانند مطالعه ارگانوئیدهای مغزی در محفظه‌های ایزوله الکترومغناطیسی برای سنجش سیگنال‌های ناشناخته پیشنهاد شده‌اند، اما گره زدن کارکردهای واقعی مغز به مفاهیم اثبات‌نشده ماورایی، این ایده را فعلاً در قلمرو داستان‌پردازی‌های علمی نگه می‌دارد.
[منبع] [منبع]
@Science_Focus

چت‌بات‌های هوش مصنوعی در برابر بمباران پروپاگاندا:
آزمایش تجربی نبرد با اطلاعات گمراه‌کننده

با گسترش هوش مصنوعی مولد و ابزارهای خلاصه‌ساز متصل به وب، این نگرانی جدی مطرح شد که آیا کارزارهای سازمان‌یافته انتشار اخبار نادرست و پروپاگاندای دولتی می‌توانند پاسخ‌های هوش مصنوعی را مسموم کنند؟

یک آزمایش تجربی و میدانی گسترده که توسط رادیو ملی آمریکا (NPR) و مؤسسه راستی‌آزمایی بین‌المللی NewsGuard انجام شد، نتایج شگفت‌انگیز و دور از انتظاری را آشکار کرده است.

پژوهشگران ۳۰ ادعای گمراه‌کننده طراحی‌شده بر پایه روایت‌های ساختگی را به چت‌بات‌های پیشرو (شامل ChatGPT، Gemini، Claude و Copilot) و موتورهای جستجو ارائه دادند. نتایج نشان داد که چت‌بات‌های مستقل در حدود ۷۵% موارد، ادعای نادرست را به چالش کشیده و منبع نامعتبر آن را شناسایی کردند.

در نقطه مقابل، در موتورهای جستجوی سنتی، لینک‌های حاوی روایت‌های نادرست با سهولت بسیار بیشتری در صفحه اول ظاهر می‌شدند و کاربر را بدون هیچ تحلیل انتقادی در معرض داده‌های غلط قرار می‌دادند.
خلاصه‌سازهای هوش مصنوعی که مستقیماً بالای صفحه نتایج موتورهای جستجو قرار دارند، عملکرد ضعیف‌تری نسبت به چت‌بات‌های مستقل داشتند.

با وجود عملکرد خوب مدل‌ها، این پژوهش چند نقطه ضعف اساسی را نیز نمایان ساخت:

۱- سوگیری بر اساس زبان: طبق پژوهشی در ژورنال Nature، زمانی که سوالات به زبان کشورهایی با آزادی رسانه‌ای محدود پرسیده می‌شود، مدل‌ها پاسخ‌های همسوتری با روایت‌های رسمی آن کشورها ارائه می‌دهند.

۲- فریب رسانه‌های جعلی: برخی مدل‌ها فریب ویدیوها و صفحات جعلی را خوردند که با کپی‌برداری نعل‌به‌نعل از ظاهر نشریات معتبر طراحی شده بودند.

۳- خطای پیوند به منبع: داده‌های دانشگاه واشنگتن نشان می‌دهد از هر ۹ ادعا در خلاصه‌سازهای وب هوش مصنوعی، یک مورد اساساً در متن صفحه ارجاع‌شده وجود ندارد یا برداشتی ناقص است.



کارشناسان سواد دیجیتال توصیه می‌کنند هنگام ارزیابی موضوعات حساس یا اخبار پیچیده، از تکنیک «ارزیابی مجدد» استفاده کنید. ارسال دستوری مانند «یک بار دیگر به منابع رجوع کن، اعتبار شواهد را بسنج و پاسخی بر اساس معتبرترین فکت‌ها بنویس»، باعث می‌شود مدل زبانی وارد حلقه خود-اصلاحی (Self-Correction) شده و پاسخی به مراتب دقیق‌تر و بی‌طرفانه‌تر ارائه دهد.
[منبع]
@Science_Focus

✅تصاویر آیفون‌های گرفته‌‌شده از آب‌های خلیج فارس، ساختگی هستند

از نشانه‌های ساختگی‌بودن آنها می‌توان به حرکت‌های غیرطبیعی گوشی‌ها، بی‌حرکت ماندن افراد روی قایق‌های در حال حرکت و شکل‌های نادرست جعبه‌ها و نوشته‌های روی آن‌ها اشاره کرد.

پارادوکس اجماع: چرا وجود اندکی اختلاف‌نظر، تصمیمات جمعی را معتبرتر می‌کند؟

در نگاه نخست، وقتی گروهی از متخصصان یا مدیران در یک تصمیم‌گیری دشوار به اتفاق‌آرای کامل می‌رسند، اعتماد عموم به صحت آن تصمیم جلب می‌شود. با این حال، پژوهشی تازه در ژورنال معتبر Journal of the Royal Society Interface با استفاده از مدل‌سازی‌های ریاضی اثبات کرده است که در مسائل پیچیده، گروه‌هایی که اندکی اختلاف‌نظر یا صدای منتقد در آن‌ها وجود دارد، خروجی‌های بسیار دقیق‌تر و قابل‌اعتمادتری نسبت به گروه‌های کاملاً هم‌عقیده تولید می‌کنند.

انسان‌ها به عنوان موجوداتی اجتماعی، در ارزیابی وقایع تنها به شواهد مستقل خود تکیه نمی‌کنند، بلکه به شدت از رفتار و آرای اطرافیان تأثیر می‌پذیرند. این گرایش که در روان‌شناسی «سوگیری همرنگی» نام دارد، سبب می‌شود افراد به خاطر حفظ هماهنگی گروه یا فرار از احساس انزوا، قضاوت مستقل خود را کنار گذاشته و با جهت‌گیری اولیه اکثریت همسو شوند. این رویداد ظاهری فریبنده از توافق کامل می‌سازد که حاصل تقلید ناخودآگاه است، نه درستی واقعی نتیجه.

پژوهشگران دانشگاه تولوز فرانسه و لیدز انگلستان، فرآیند تصمیم‌گیری جمعی را بر پایه احتمالات ریاضی مدل‌سازی کردند. یافته‌ها نشان داد اگر فرض کنیم افراد کاملاً بدون سوگیری هستند، توافق بیشتر نشانه درستی بیشتر است؛ اما در دنیای واقعی با وجود سوگیری همرنگی، یکدستی مطلق و اعتمادبه‌نفس افراطی گروه در مسائل پیچیده، نشانه‌ای زنگ‌خطر از افت شدید دقت جمعی به شمار می‌رود.

«اختلاف‌نظر اعتباربخش»: چرا صدای منتقد ارزش‌آفرین است؟
دانشمندان این پدیده آماری را «اختلاف‌نظر اعتباربخش» نامیده‌اند. در مسائل چندوجهی و مبهم، احتمال اینکه چندین ذهن مستقل همگی دقیقاً و بدون خطا به یک پاسخ یکسان برسند بسیار کم است. از این رو، وجود اندکی صدای مخالف اثبات می‌کند که اعضای گروه به صورت واقعی شواهد را سبک‌سنگین کرده و اسیر جو روانی نشده‌اند. البته این قاعده تنها مختص مسائل چالش‌برانگیز است و در تصمیمات ساده یا حقایق بدیهی، اتفاق‌آرا همچنان نشانه اطمینان است.

این دستاورد چارچوبی عینی برای ارزیابی تصمیمات جمعی از بیرون فراهم می‌کند. چه در هیئت‌منصفه دادگاه‌ها، چه در شوراهای عالی سیاست‌گذاری و چه در کمیته‌های مدیریت بحران، یکدستی بی‌نقص در مسائل تاریک و مبهم باید به جای اطمینان، تردید برانگیزد. شنیده شدن صدای مخالف نه نشانه تفرقه، بلکه گواهی ریاضی بر سلامت تفکر مستقل در گروه است.
[منبع]
@Science_Focus

مهار هوشمندانه چربی خون: علم تغذیه درباره کلسترول و سازوکار پنهان کبد چه می‌گوید؟
چربی خون بالا (به‌ویژه LDL) یکی از عوامل خاموش خطرساز قلب و عروق است. حدود ۸۰٪ کلسترول خون توسط خود کبد ساخته می‌شود، نه از غذا.
محرک اصلی افزایش کلسترول بد، چربی‌های اشباع، شکر و غذاهای فوق‌فرآوری‌شده هستند، نه کلسترول طبیعی موجود در خوراکی‌هایی مثل تخم‌مرغ.

دو مداخله غذایی مؤثر:
- فیبر محلول (جو دوسر، حبوبات، سبزیجات): در روده ژل تشکیل می‌دهد و کلسترول را قبل از جذب دفع می‌کند.

- استرول‌ها و استانول‌های گیاهی: ساختار شبیه کلسترول دارند و جذب آن را مسدود می‌کنند (کاهش حدود ۱۰٪ LDL).

فعالیت هوازی منظم هم می‌تواند HDL را حدود ۵٪ بالا ببرد و کلسترول مضر را کاهش دهد.

در کامنت
@FarazTed

ابطال یک ادعای جنجالی:
چرا ماجرای کشف راهروهای مخفی اهرام با رادار ماهواره‌ای رد شد؟

نشریه علمی *Remote Sensing* مقاله‌ای جنجالی را که مدعی کشف شبکه اتاق‌ها و دالان‌های مخفی در هرم بزرگ جیزه با رادار ماهواره‌ای (SAR) بود، به‌دلیل ایرادات اساسی روش‌شناسی و خطاهای آماری پس گرفت.

ادعا از نظر فیزیکی غیرممکن بود، چون امواج رادار ماهواره‌ای نمی‌توانند میلیون‌ها تن سنگ متراکم گرانیت و آهک را نفوذ کنند، از سازه‌های درونی بازتاب شوند و به حسگرها برگردند. تصاویر سه‌بعدی راهروهای مارپیچ و اتاق‌های مرموز فقط نتیجه خطاهای پردازش داده و توهم آماری بودند. داوران همتا پیش از انتشار درباره نبود داده‌های اعتبارسنجی هشدار داده بودند، اما تصاویر اغراق‌آمیز در رسانه‌ها پخش شد.

این رویداد نمونه‌ای از خوداصلاح‌گری علم است: ادعاهای پرزرق‌وبرق بر پایه ضعیف فرو می‌ریزند، اما یافته‌های مبتنی بر فیزیک تجربی و ابزارهای تکرارپذیر باقی می‌مانند.

در کامنت
@FarazTed ⭕️