داود فیرحی
7.99K subscribers
585 photos
104 videos
359 files
546 links
📚 (بازنشر) آثار و اندیشه ها 📚


ارتباط با ادمین:
@sadeqall
@Rezataran
Download Telegram
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
🏢 سخنرانی استاد دکتر داود فیرحی

موضوع: جامعه شناسی حادثه عاشورا

دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران
✅ @Lawpol_ut
Forwarded from نشر نی
‌
‌منتشر شد
«دولت مدرن و بحران قانون»
چالش قانون و شریعت در ایران معاصر
داود فیرحی

با ترسیم دقیق موقعیت ایران عصر مشروطه و برجسته ساختن دشواره‌های موجود در راه تجدد و توسعه، دو واقعیت را نمی‌توان نادیده گرفت: یکی ضرورت و خواست قانون در انقلاب مشروطه، دیگری ابهام در مفهوم قانون، و فرایند تولید قانون که البته از ابهام در مبادی تصوری، و عدم ایضاحِ مبانی قانون ناشی می‌شد. این ابهام چنان انسدادی در اندیشه، و بحرانی در زندگیِ انسان معاصر ایرانی پدید آورده است که فعلاً چشم‌اندازی برای برون‌رفت از آن در افق نزدیک دیده نمی‌شود. همین امر و مخاطرات ناشی از آن چنان اهمیتی دارد که مسئله‌ی قانون موضوعه و نسبت دولت جدید با شریعت را به یکی از مراکز مناقشه در ایران معاصر تبدیل کرده است.
دولت مدرن و بحران قانون بر مختصات این مناقشه تمرکز دارد.

‌‌‌‌🔸 ارسال رایگان به سراسر کشور www.nashreney.com


▫️ بخشی از کتاب

@neypub
Forwarded from نشر نی
دولت مدرن و بحران قانون.pdf
330.6 KB
بخشی از کتاب «دولت مدرن و بحران قانون»
چالش قانون و شریعت در ایران معاصر
داود فیرحی

@neypub
" در حال تکمیل.... "

آخرین کلمات تایپ شده توسط مرحوم دکتر داود فیرحی
که در فایل نهایی کتاب دولت مدرن و بحران قانون به انتشارات فرستاده شده بود.

متاسفانه زمانی که کتاب هنوز در دست آماده سازی برای انتشار بود مؤلف به دیدار حق شتافت و خلاصه و نتیجه گیری کتاب ناتمام ماند.

از دکتر سید علی میرموسوی که در فقدان مؤلف زحمت روخوانی نهایی متن را پذیرفته و به سوالات ویراستار پاسخ دادند٬ صمیمانه سپاسگزاریم.

@feirahi
داود فیرحی
🆔 @feirahi
🔹امروز که بعد از مدت‌ها قدم در دانشکده گذاشتم دلم گرفت. سری به اتاق مرحوم دکتر فیرحی زدم. دیدم هنوز تابلوی اسمش و عکسش روی در پابرجا هستند. لابد منتظرند تا یک سال شود و بعد بردارند. یادم افتاد دکتر عالم بازنشسته شده. سری به اتاقش زدم. تابلوی اسم دکتر عالم را برداشته‌اند. گویا هرگز اتاقی در این دانشکده به او تعلق نداشته. یادم افتاد که ما ایرانیان مرده‌پرستیم. من ده سال است در این دانشکده قدم گذاشته‌ام اما نمی‌دانم دفتر کار بشیریه یا سیدجواد طباطبایی کجای این ساختمان بوده. گویی هرگز اینجا نبوده‌اند. حداقل اثری از حمید عنایت یا جواد شیخ‌الاسلامی یا عبدالحمید ابوالحمد یا سیدمحمد رضوی می‌گذاشتید بماند!

🔹همین چند روز پیش بود که یکی از اسلام‌شناسان برجسته مغرب‌زمین عکسی از خانه‌ای در دانشگاه کلمبیا در آمریکا گذاشته بود. خانه‌ای که هم‌اکنون در آن زندگی می‌کند، خانه‌ای که پیش از این محل اقامت ادوارد سعید بوده. در همان حال، همان شکل، با همان کتاب‌ها و نقاشی‌های روی دیوار از زمان زندگی سعید تاکنون؛ دست‌نخورده و سرشار از سنت! نه آن سنت که با مدرنیته درگیر است! بلکه سنت آکادمیک!

🔹همان سنتی که از کلمبیا، کلمبیا می‌سازد!
من اگر جای مسئولان دانشگاه تهران بودم، برای اولین بار هم که شده صاحب کرسی اندیشه سیاسی اسلام را به اتاق مرحوم دکتر فیرحی اختصاص می‌دادم. اطلاعیه می‌دادم و از سراسر دنیا درخواست‌ها را بررسی می‌کردم و یک نفر را که بهترین بود انتخاب می‌کردم و دعوتش می‌کردم بیاید و راه فیرحی را تبدیل به سنت می‌کردم و اسمش را می‌گذاشتم:

Davood Feirahi Professor of Islamic Political Thought & Theory

🍃دکتر محمد صیادی

🆔 @feirahi
Forwarded from جرعه
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
🔻داود فیرحی در این گفتار، به تعبیر "اصلاح" در عاشورا اشاره می‌کند.

♦️وی معتقد است که آنچه امام‌ حسین تحت عنوان اصلاح بیان کرد، با آنچه امروزه از آن مراد می‌شود فاصله دارد.🔺️

@joreah_journal

www.instagram.com/joreah_journal
CRTLS_Volume 21_Issue 6_Pages 331-354.pdf
274.7 KB
🔹نقد و بررسی کتاب فقه و حکمرانی حزبی، اثر استاد داود فیرحی

🍃مجله پژوهش نامه انتقادی متون و برنامه های علوم انسانی، دوره ۲۱، شماره ۶، شماره پیاپی ۹۴، شهریور ۱۴۰۰.  

✍نویسندگان: رضا میرزاد، مقصود رنجبر، و محمد حسین اسدی داوود آبادی

https://criticalstudy.ihcs.ac.ir/article_6749.html

🆔 @feirahi
141217_002
My Recording
جامعه ما و مسأله آیت الله طالقانی🔺

🎙سخنران: #داود_فیرحی

🔹سی و هشتمین یادمان آیت‌الله طالقانی(ره)
🔸کانون توحید_شهریور ۱۳۹۶

@andishedinimoaser
🔻نقد و بررسی کتاب مفهوم قانون در ایران معاصر و کتاب دولت مدرن و بحران قانون


🔶 اندیشگاه سازمان اسناد و کتابخانه ملی با همکاری انجمن مطالعات سیاسی حوزه علمیه قم برگزار میکند:

🔰 سلسه نشست های بررسی آثار دکتر داود فیرحی 🔰

با حضور:
🔸 حجت الاسلام و المسلمین محمد جواد ارسطا
🔸 دکتر سید علی میر موسوی
🔸 دکتر محمد صدرا

چهارشنبه ۲۴ شهریور ۱۴۰۰
ساعت ۱۷ الی ۱۹ در اسکای روم به نشانی:
https://www.skyroom.online/ch/mehdimrahmani/andishgahnlai
و
پخش در شنبه ۲۷ شهریور ماه
ساعت ۱۸ از اینستاگرام اندیشگاه به نشانی زیر:

👇👇👇
@andishgah.nlai

🆔 @feirahi
🔹آذرماه ۹۷، مرکز مطالعات خاورمیانه
@feirahi
🔻جلسه نقد و بررسی کتاب "مفهوم قانون در ایران معاصر" و کتاب "دولت مدرن و بحران قانون"، برگزار شده در تاریخ ۲۴ شهریور۱۴۰۰.

🔶 اندیشگاه سازمان اسناد و کتابخانه ملی با همکاری انجمن مطالعات سیاسی حوزه علمیه قم

🔹با حضور محمد جواد ارسطا، سید علی میر موسوی، و محمد صدرا.

قسمت اول:

https://www.instagram.com/tv/CT9J-TbDCpH/?utm_medium=share_sheet

قسمت دوم:

https://www.instagram.com/tv/CT9KY4Zj7Q8/?utm_medium=share_sheet

قسمت سوم:

https://www.instagram.com/tv/CT9Kg5Ejixf/?utm_medium=share_sheet


👉 @andishgah.nlai
🆔 @feirahi
گذار از اسلام سیاسی!

✍️«دولت مدرن و بحران قانون» آخرین کتابی است که دست اجل فرصت نگارش خاتمه و نتیجه گیری از آن را از شادروان دکتر فیرحی ستاند و "آوای قوی" او شد. وی در این اثر، که در تداوم کتاب پیشین؛ یعنی« مفهوم قانون در ایران معاصر» نگاشته و تازگی منتشر شد، به طرح نکاتی پرداخته است که چرخش فکری و گذار او از اسلام سیاسی را به خوبی نشان می دهند.
🔹موضوع این کتاب، تامل درباره مناقشه و چالش هایی است که پس از مشروطیت بر سر دولت مدرن درگرفت و فصل های نه گانه کتاب مختصات این مناقشه را توضیح می دهند.از دیدگاه نویسنده، گذار از حکمرانی سنتی به دولت مدرن با سه چالش مهم روبرو شد که عبارت بودند از دین و دولت مدرن، ملیت و تجدد و در نهایت قانون موضوعه با شریعت، که وی به درستی آن را اساسی تر و با اهمیت تر دانسته است.
🔹جدال بر سر معمای دین و دولت جدید از دعوای موافقان و مخالفان مشروطه آغاز شد. از یک سو شیخ فضل الله نوری و همفکران وی مشروطه را حرام و مشروطه خواهی را کفر و ارتداد می دانستند و از سوی دیگر آخوند خراسانی و حلقه شاگردان وی از وجوب ترک «مسلک قدیمِ» استبداد و «تأیید» مشروطه سخن می گفتند.
🔹طرفین مناقشه از سنگرِ اسلام به مواضع یکدیگر می تاختند و «مشروعیت» را همچنان امتیاز انحصاری شریعت می دانستند و اصالت و صحت هر امری را در نسبت با دستگاه شرع می سنجیدند. در نتیجه «تجدد سیاسی و دولت مدرن در ایران در راه دشوارِ مناقشات مذهبی افتاد که چشم‌انداز چندان روشنی در برابرش نبود.»
🔹نسبت ملیت و تجدد، دومین مسئله مناقشه برانگیز بود که طیفی متنوع از دیدگاه های متفاوت و ناسازگار درباره آن طرح شد. یک سوی این طیف باستان گرایی بود و سوی دیگر آن ایده بازگشت به خویشتن قرار داشت و در سه فصل کتاب از آن بحث شده است.
🔹معضل رابطه قانون و شریعت و بحران در قانون، مهم ترین بحث کتاب است که سه فصل اخیر به آن اختصاص یافته است. این بحث با توضیح چالشی آغاز می شود که در پی ظهور مفهوم نوآیین قانون برای دو گانه مرسوم شرع و عرف پدید آمد و حوزۀ جدیدی را طرح می کرد که در چارچوب سنت مرسوم فقهی جایی برای آن نبود.
🔹از نظر فیرحی نه تنها این حوزه در پرتو نبود مقدمات لازم به درستی شناسایی نشد، بلکه باستان‌گرایی، مارکسیسم و اسلام سیاسی نیز به این بحران دامن زدند. او با توجه به اهمیت بیشتر نقش اسلام سیاسی در تداوم بحران قانون، آخرین فصل کتاب را به آن اختصاص داده و از مصایب اسلام گرایی سیاسی در ایران پرده برداشته است.
🔹از نظر او «مهم‌ترین معضل اسلام سیاسی در ایران، افتادن در تلۀ تقابلی است که بین حاکمیت قراردادی و حاکمیت الهی ایجاد شده است.»این گفتمان تحت تاثیراسلام سیاسی پاکستانی‌عربی و برخی آموزه‌های جنبش‌های چپ قرار داشت که «هر دو گرایش ضد دمکراتیک داشتند و بنیاد قانون موضوعه را بیرون از قرارداد ملی می‌جستند.» او در توضیح این وضعیت می نویسد:
🔹 «اسلام سیاسی طرحی از جامعۀ شرعی داد که کم‌وبیش در تقابل با اراده، آزادی و اختیار قانون‌گذاری بشر بود. شهر خدا را چنان ترسیم کرد که همۀ زوایای آن را شریعت پر می‌کرد و جایی برای ارادۀ انسان نمی‌ماند، و در مقابل، شهری را که بر قوانین موضوعه تکیه داشت «شیطانی» خواند.» در نتیجه «بر قانون اساسی و نهادهای ملازم آن، نظیر حکمرانی حزبی، نظام انتخابات، مجالس ملی، اعتبار قوانین موضوعه و امثال این‌ها خط بطلان کشید.»
🔹استاد فقید این نوع خوانش ایدئولوژیک از حاکمیت خدا و شریعت را در تقارن با رواج مارکسیسم می داند و اعتقاد دارد «جریان‌های چپ و اسلام سیاسی، هر دو، چونان دو تیغۀ قیچی خلاف هم حرکت می‌کنند؛ اما آنچه لاجرم بریده می‌شود ناف حقوق فردی و ملی است.»
🔹از نظر او «نفی قانون موضوعۀ بشر و انکار مشروعیت آنْ اندیشه‌ای فراگیر در مجموعۀ اسلام سیاسی اعم از جناح‌های رادیکال و اصلاحی است.» این برداشت از رابطه قانون و شریعت که در گسست با ارادۀ ملی طرح می شد، در تداوم مشروعه خواهی نخست از سوی آیت الله خمینی در کشف الاسرار طرح شد و به تدریج همه گیر شد وحتی نواندیشانی مانند طالقانی و بهشتی به دفاع از آن پرداختند. قانون اساسی جمهوری اسلامی نیز تحت تاثیر این برداشت و با الهام از قانون اساسی چین و شوروی تدوین شد «که در آن ایام در فیضیه دست‌به‌دست می‌چرخید.»
🔹واپسین بحث کتاب به فرسایش حاکمیت در اثر ابهام مرزهای آن و ترسیم چشم انداز آینده می پردازد و گناه این فرسایش را بر گردن مارکسیسم و اسلام سیاسی می اندازد. در چنین شرایطی که مذهب و نیروهای مذهبی « ازسویی به افزایش بی‌قراری در حوزۀ حکمرانی کمک می‌کنند و ازسوی‌دیگر همین بی‌قراری‌ها موجبات اضطراب و ریزش باورهای مذهبی در افکار عمومی جامعه خواهد شد. جامعۀ ما آبستن دو چیز مهم است: تحولات بنیادین در مذهب شیعه،‌ و نهیلیسم فراگیر در ساحتِ فرد و جامعه.»

علی میرموسوی ۱۴۰۰/۶/۲۹

👉 @alimirmoosavi
🆔 @feirahi
🍃به یاد دو اندیشمند فرهیخته؛ ناصر قربان نیا، و داود فیرحی

https://www.instagram.com/p/CUMsEcyDY--/?utm_medium=copy_link

🆔@feirahi
✍ داود فیرحی: دین را نمی‌شود با زور به کسی تحمیل کرد

🔹فرق اسلام جهادی با اسلام قراردادی این است که قرارداد در دل‌ها جاری می‌شود اما در اسلام جهادی، کسانی که مغلوب می‌شوند، دچار نفاق می‌شوند. دلشان با اسلام نیست. به ضرب شمشیر مسلمان شده‌اند و هر روز این شمشیر نباشد، اعتراض‌ها شروع خواهد شد. این منطق تاریخ است: دین را نمی‌شود با زور به کسی تحمیل کرد و هر کسی هم تحمیل کرده، سرانجام خودش آسیب دیده است.

🔹در آیات قرآن و روایات، پیامبر رحمت را به‌عنوان خلق عظیم و به‌عنوان پیامبر صلح معرفی کرده‌اند. پیامبر دو معجزه بزرگ دارد؛ یکی قرآن و دیگری که برای ما کمتر شناخته شده است، نظام گفتگو، قرارداد و صلح است. او از ذره‌ذره فرصت‌ها برای برقراری صلح استفاده می‌کرد.

🔹در قرآن و روایات ما، بیش از بحث از جنگ و دفاع، بحث از صلح است.

🔹کسی که تفنگ در دست دارد، ذهن دموکراتیک و حوصله‌ای برای گفتگو ندارد. این در علم سیاست تجربه شده است که هر کجا نظامیان در قدرت یا در نفوذ بوده‌اند، ما شاهد شکل‌گیری اقتدارگرایی و تخاصم بوده‌ایم.

🔹شیعیان گشودگی به جهان را از دست دادند و نتوانستند جهانی فکر کنند و چون نتوانستند جهانی فکر کنند، چند تکه شدند. هر فرقه‌ای دیگری را تکفیر و علیه آن شمشیر کشید.

🔹چنین شد که ما پیامبر اسلام را که پیامبر رحمت بود، پیامبر جنگ معرفی کردیم و آن‌قدر تکرار کردیم که خودمان هم باورمان ‌شد که اسلام دین جنگ است و پیامبر، رسول شمشیر. نتیجه این شد که بسیار سخت است که عادت به گفتگو با مخالفان پیدا کرده و آنها را تحمل کنیم.

🔹پیامبر؛ آزادی مذهبی غیرمسلمانان را به رسمیت می شناخت و بالای ۱۳۰ پیمان و قرارداد دارد که سه تای آن بسیار مشهور است، یکی از آن‌ها قرارداد تأسیس دولت
مدینه است.

🔹قراردادی ۴۸ ماده‌ای که اساس دولت مدینه را به‌صورت دموکراتیک شکل می‌دهد.
 اولین نکته این بود که این قراردادی است بین مهاجرین مسلمان قریش و مردم یثرب و کسانی که هم‌پیمان مردم یثرب‌اند.

🔹در بند دوم آمده، چه مسلمان و غیرمسلمان که قرارداد بسته‌اند امت واحد هستند.  پیامبر نه‌تنها اصرار نمی‌کرد که آن‌ها مسلمان شوند، بلکه آزادی مذهبی آن‌ها را به رسمیت می‌شناخت. 

🔹در بند ۲۵ این قرارداد می‌گوید:
یهود امتی هستند به همراه مؤمنان؛ یعنی آن‌ها شهروندان مدینه هستند و تفاوت مذهب آن‌ها هیچ ربطی به حقوق شهروندی آن‌ها ندارد. آزادند که عرف و دین خودشان را داشته باشند. پیامبر می‌گوید هیچ‌کس حق ندارد به دین دیگری تعرض کند. هیچ‌کس حق ندارد اختلاف خود را با شمشیر حل کند و باید از طریق داوری حل کند. 

🔹اگر مسیحیان چنین قراردادی از عیسی مسیح داشتند، ذوق می‌کردند. ولی ما هرگز به این قرارداد عمل نکردیم.

🔹دومین قرارداد مهم پیامبر قرارداد حدیبیه است. ما هیچ گاه به این قرارداد به عنوان معیار زندگی خودمان و روابطمان با جهانیان توجه نکردیم. دستگاه‌های فقه و سیاست خارجی ما هم از آن استفاده نکرده است. 

🔹پیامبر همواره از هر شرایطی برای ایجاد گفتگو و برقراری شرایط صلح استفاده می کرد،
اکنون وظیفه ما است که دوباره پیامبر را از نو بخوانیم. پیامبری که به‌عنوان اسوه حسنه است. مسلمان‌ها به‌رغم سیره و سنت پیامبر، مسیر متفاوتی را طی کردند. 

🔹هرکس دین را تحمیل کرده، سرانجام خودش آسیب دیده است. هیچ قومی نیست که نیروی مسلح احتیاج نداشته باشد، اما داشتن نیروی مسلح با جهادی کردن اسلام تفاوت دارد. داشتن نیروی دفاعی با اینکه جهان را انسان خصم خودش بداند متفاوت است.

 🔹پیامبر به هیچ‌کس در ۱۳۲ قراردادی که بسته به هیچ‌کدام اصرار نکرده مسلمان شوند. می‌توانست اصرار کند، اما مخیر کرد و گفت اگر مسلمانی، مکلفی و وظایفی داری و اگر مسلمان نیستی باید بر اساس قرارداد عمل کنی.
🆔 @feirahi
Forwarded from رِباط
📢شماره‌ی سوّم نشریه‌ی رِباط با موضوع روایت هزاردستان و جامعهٔ‌مدنی منتشر شد!

🔖در این شماره چه می‌خوانیم؟
🔷رباط در این شماره تلاش می‌کند به بازاندیشی تصویر جامعهٔ مدنی و عناصر آن در دهه اخیر در نسبت با جمهوری اسلامی بپردازد.

همراهان رباط در این شماره:

محمدرضا تاجیک
«نابسندگی‌های درک اصلاحات از جامعهٔ مدنی»

محمد مهدی جعفری
گفتگو درباره «زندگی و اندیشه آیت الله طالقانی»

فاطمه صادقی
گفتگو درباره کتاب «زندگی همچون سیاست»

مرحوم داود فیرحی
«بازنشر سخنران اهمیت آرا آیت الله طالقانی برای فهم جامعه امروز»

حسین نورائی نژاد
«اصلاحات و جامعه مدنی، همافزایی یا بهره کشی»

محمد ملا عباسی
گفتگو درباره «موقعیت پرابلماتیک طالقانی پس از انقلاب»

و دیگران

🔍چه‌طور از اخبار رِباط مطلع شویم؟
📌شما می‌توانید ما را در اینستاگرام و تلگرام دنبال کنید.

🗞برای خرید نشریه چه کنیم؟
📌برای دریافت نسخه‌ی فیزیکی نشریه، درگاه باسلام، دایرکت اینستاگرام و ادمین تلگرام [@Rebaatadmin]در اختیار شماست.
📌نسخه الکترونیکی نشریه هم در اپلیکیشن طاقچه موجود است.