داود فیرحی
7.99K subscribers
585 photos
104 videos
359 files
546 links
📚 (بازنشر) آثار و اندیشه ها 📚


ارتباط با ادمین:
@sadeqall
@Rezataran
Download Telegram
Forwarded from مباحثات
مباحثات/ جامعه‌شناسی کنشگری روحانیت در انتخابات (۹): حجت‌الاسلام والمسلمین فیرحی

✔️ دگرگونی در مفهوم سیاست و دولت در ایران

🔹 ظهور امر ملی برخی مسائل را برای ما ظاهر کرد؛ یکی این‌که امر ملی لزوماً شرعی نیست؛ امر ملی از شریعت استقلال پیدا می‌کند؛ مثل دو حلقه زنجیر هستند؛ در عین حال که به شریعت وصل است، اما عین شریعت هم نیست. دیگر این‌که امر ملی ناشی از حقوق ملی است؛ که قبلاً چیزی به نام حقوق ملی نداشتیم؛ قبلاً از رعایا یا امت صحبت می‌کردیم.

🔹 برخی متفکرین ما معتقدند گشایش یا تأسیس چنین موضوع جدیدی (دولت ملی) و بنابراین ترتیب احکام و تحلیل جدید برای امر سیاسی، ناممکن و به همین دلیل دولت ملی یک بدعت است. برخی متفکرین نیز بر این باورند که نه‌تنها چنین چیزی ممکن است، بلکه ضروری است.

🔹 می‌توان گفت تولد دولت ملی در ایران تولدی ناتمام است؛ یعنی هنوز نهادهای بزرگ مذهبی تصمیم یا حتی تصویر روشنی از آن ندارند و به لحاظ موضوع‌شناسی، اجماعی درباره‌ی آن وجود ندارد؛ تا چه رسد به حکم.

مشاهده متن کامل👇👇👇
http://mobahesat.ir/14585
🔻🔻🔻
@mobahesatmagz
20110225164029-مفهوم جنگ.pdf
363.1 KB
💫 با فراتاب با بهترین مقالات علوم سیاسی و روابط بین الملل


🔹 مفهوم جنگ و اخلاق نظامی در اسلام شیعی، دکتر داود فیرحی
@Faratab
🛑الاهیات جدید یک شبه رخ نمی دهد. انقلاب سیاسی ممکن است که قابل تحمل باشد اما انقلاب های فکری بنیادین، غیر قابل تحمل است و البته شدنی نیست . همه جوامع سنت هایشان را دارند . ما باید کار ویژه سنت ها را به تدریج تغییر دهیم .


🛑عبور از فقه به اخلاق ظاهر زیبایی دارد اما باطنش تلخ است . اخلاق که نمی تواند نظام زندگی درست کند . اخلاق درونی است. شما مجبورید قانون درست کنید . قانون که نمی تواند از درون اخلاق سر به بیرون بیاورد . قانون از درون اراده می آید . در واقع برای اداره جامعه همیشه به قوانین موضوعه احتیاج داریم .


🛑اثر بعدی من بررسی مفهوم قانون در ایران معاصر است . در واقع ادامه فقه و حکمرانی حزبی است درباره این است که وقتی ما قانون می نویسیم ، آن قانون چه نسبتی با فرهنگ و جامعه و قانون گذار دارد.

#مفهوم_قانون

🍁گفتگوی استاد فیرحی با اندیشه پویا، شهریور96.

@Nedaye_siyasat
@feirahi
🍁 در میانه ی سنت و تجدد

🔹از سال 1378 که کتاب «قدرت، دانش و مشروعیت در اسلام» منتشر شد، نزدیک به دو دهه است که در فضای روشنفکری ایران کار می کند. از جمله اندیشمندانی است که او را می توان دارای پروژه ی فکری دانست؛ پروژه ای که با انتشار هر اثری از او همچون قطعات یک پازل کامل و کامل تر می شود. وقتی به داود فیرحی گفتم شما را باید در چه گروهی از گروه های روشنفکری دینی، نواندیش دینی یا در زمره ی متفکرانی که به دنبال فقه پویا هستند جای داد؟ گفت به این برچسب ها اعتقادی ندارد.

🔹با این حال، با توجه به آثارش فیرحی را باید از اندیشمندان تاریخ فکر در اسلام و ایران نامید. کسانی که برای توضیح مسائل امروز، در تاریخ فکر ایران به جستجو می پردازند تا شاید راهی برای بن بست های امروزی جامعه ی ایرانی بیابند. اگر او در «قدرت، دانش و مشروعیت در اسلام» و نیز کتاب «تاریخ تحول دولت در اسلام» در پی توضیح سیاست و نظم سلطانی و نسبتش با سنت بود، در کتاب دو جلدی «فقه و سیاست در ایران معاصر» در اندیشه ی ارائه تبیینی از مواجهه ی فقه شیعه با صورت تغییر یافته ای از امر سیاسی است که خود را در پوشش مفاهیم نو مطرح می کند. به عبارت دیگر، مواجهه ی فقه با اموری همانند پارلمانتاریسم، حزب، دولت ملی، دموکراسی و از همه مهم تر قانون گذاری در صد سال اخیر، دست مایه ی پژوهشی فیرحی شده است تا نوری بر نسبت فقه و سیاست بتاباند.

🔹در کتاب هایی چون آستانه ی تجدد و نیز آخرین کتابش «فقه و حکمرانی حزبی»، فیرحی این مسیر را با نشان دادن تلاش های اندیشمندانی که او «پل ساز» می نامد ادامه می دهد؛ تلاش های کسانی چون نایینی، و متفکران معاصری چون محمود طالقانی و بهشتی. آنانی که تلاش می کردند از درون سنت فقاهتی، راه های جدیدی برای رسیدن به تجدد بیابند. تلاشی که به گفته فیرحی، تنها راه برای کم کردن گسست میان سنت و تجدد است.

#خاطره

🍂علی بزرگیان، اندیشه پویا، شهریور1396.
@Feirahi
141217_002
My Recording
🍁فایل صوتی سخنرانی در مراسم بزرگداشت مرحوم آیت الله طالقانی(نسخه کم حجم)
@Davood_Feirahi
🍁در مسیر حوزه علمیه قم و دانشگاه تهران

🔹الگوی من شهید بهشتی بود. قهرمان من بود. تلاش می کردم شبیه او باشم.  کسی که دروس حوزوی و دانشگاهی را  هم زمان با هم ادامه داده بود. زبان بلد بود. بهشتی یک زندگی نامه ی خودنوشتی داشت بسیار کوتاه که ابتدای کتاب "پنج گفتار" ایشان منتشر شده بود. آن جا نوشته بود که بین قم و تهران، بین حوزه ی علمیه قم و دانشگاه تهران در رفت و آمد بوده است. با خواندنش من هم تصمیم به چنین کاری گرفتم. بعد از انقلاب هم زمان در کنکور شرکت کردم و در حوزه ی علمیه قم هم ثبت نام کردم.

🔹ابتدا درک خوبی از دانشگاه تهران نداشتم. دوست داشتم در دانشگاه امام صادق قبول شوم آن هم به خاطر زبان. می گفتند زبان را خوب آموزش می دهند. اما در زنجان یکی از معلمانم نصیحت جالبی به من کرد. گفت آدم وقتی می خواهد به جایی چون دانشگاه و حوزه برود، باید به مرکزش برود. مرکز دانشگاه در ایران دانشگاه تهران است و مرکز حوزه علمیه در ایران، قم است.

🔹در نهایت رشته علوم سیاسی را برگزیدم. هم زمان در قم هم تحصیلاتم را با مکاسب آغاز کردم. دو روز در هفته در تهران بودم و مابقی هفته در قم. دو روزی که در قم نبودم دوستانم جلسات را روی نوار ضبط می کردند و به دستم می رساندند.

#خاطره

🍂گفت و گو با مجله اندیشه ی پویا، شهریور96، ص108.
@Feirahi
🍁حلقه ی بزرگان

🔹گروه قدرتمندی از استادان در دانشکده ما جمع شده بودند. حسین بشیریه و جواد شیخ الاسلامی، احمد نقیب زاده و کمی بعدتر سیدجواد طباطبایی هم به این جمع پیوست. هر کدام شان گرایش فکری و دیسیپلین خاصی داشتند. بشیریه گرایش جامعه شناسانه نئومارکسیستی داشت. شیخ الاسلامی هم تاریخ تحولات فکر در ایران را پی می گرفت. یک نوع نگاه تاریخی- بومی در تاریخ اندیشه ی ایران داشت. در امتداد کسانی چون آدمیت و هما ناطق. نقیب زاده هم جامعه شناسی غیرمارکسیستی را دنبال می کرد. و البته طباطبایی که بر من بیشترین تأثیر را گذاشت. من به حوزه اندیشه در ایران علاقه داشتم و او الگوهای روش شناسانه نوینی داشت.

🔹من دانشجو با کلکسیونی از دیدگاه ها مواجه می شدم. این فضا در مقطع فوق لیسانس دیگر شاهکار بود. از احمد خالقی و جواد کاشی و احمد زیدآبادی، معینی علمداری، حمیرا مشیرزاده، شجاع احمدوند گرفته تا سعید حجاریان و ابوالفضل دلاوری و جمیله کدیور دانشجویان این مقطع بودیم. مجموعه جالبی شکل گرفت. کلاس های درس مان همچون محفل روشنفکری بود. بحث های جدی و طولانی انجام می شد. دکتر نقیب زاده اسم این حلقه را گروه دایناسورها گذاشته بود. به دو دلیل: اول این که این دانشجویان پشتکار داشتند و بسیار می خواندند و دوم این که مثل دایناسورها نسل شان در حال انقراض بود.

#خاطره

🍂گفت و گو با اندیشه پویا، شهریور۹۶،‍ ص۱۰۸.

@Feirahi
چاپ هفتم كتاب تاريخ تحول دولت در اسلام تاليف دكتر داود فيرحي
كتاب تاريخ تحول دولت در اسلام به مباحثي چون ماهيت دولت در جهان اسلام، تحولات قبايلي شبه جزيرة عربستان قبل از اسلام، چگونگي تأسيس و ساختار دولت - شهر پيامبر اسلام‌(ص) در مدينه و پيدايي و خلافت قريش مي‌پردازد. همچنين سه دولت بزرگ اسلامي ، يعني دولت‌هاي اسماعيلي، عثماني و صفويان به گونه‌اي مفصل مورد مطالعه قرار گرفته است.
🍁 آشنایی با اندیشه های پست مدرن

🔹در زمان دانشجویی ما سروکله ایده های پست مدرن هم به ایران داشت باز می شد؛ اندیشمندانی چون میشل فوکو، ژاک دریدا، ژیل دلوز و دیگران. دکتر طباطبایی بیشترین تأثیر را روی کارم داشت اما نگاه ایشان، مبنای هگلی داشت و برای منِ آمده از سنت، این عینک هگلی در توضیح آنچه در تاریخ سنتمان می دیدم، چندن کاربرد نداشت و نمی توانست تاریخ فکر در ایران و اسلام را توضیح روشنی بدهد. از این منظر عینک هگلی در چشم من ترک برداشت و به این نتیجه رسیدم که باید برای توضیح تاریخ قدرت و تاریخ دولت در ایران و اسلام از روش شناسی دیگری استفاده کنم.

🔹من بر اساس مطالعاتم به این نتیجه رسیدم که تاریخ هیچ مسیر قطعی و ضروری بر خلاف آنچه هگلی ها گفته اند، ندارد. تاریخ محصول تصمیمات انسانی است. به همین دلیل به سراغ اندیشمندان پست مدرن رفتم و مهم ترینشان میشل فوکو. نحوه آشنایی من با پست مدرن ها ماجرای جالبی دارد. یک روز سیدجواد طباطبایی متنی درباره فوکو را که از دانشجویانش به دستش رسیده بود به من داد؛ نوشته هیوبرت دریفوس و پل رابینو. من هم متن را به حسین بشیریه دادم.

🔹هم زمان در قم هم تحولی ایجاد شده بود. دکتر سید‌محمد آل‌غفور که اتاقی در سازمان تبلیغات داشت و در آن مباحث تاریخی تحلیلی جهان اسلام و تاریخ سیاسی جریان داشت، به کوشش شخصی خودش، آن را از سازمان تبلیغات جدا کرده بود و ابتدا موسسه‌ای تأسیس کرد به نام باقرالعلوم و سپس آن را به دانشگاه تبدیل کرد. من را نیز به‌ عنوان معاونت پژوهشی دانشگاه گذاشت. ایده ی درخشانی را در این دانشگاه پی گرفتیم. این که استادان علوم انسانی را با هر سابقه و فکری به قم دعوت کنیم. من نیز از استادانم در دانشگاه تهران دعوت کردم تا در باقرالعلوم هم حضور یابند؛ از جمله حسین بشیریه، حاتم قادری، هاشم آغاجری و فرهنگ رجایی. آن زمان درگیر رساله دکترایم بودم و دکتر بشیریه در یکی از روزهایی که به قم آمده بود، به من گفت آن متنی را که در اختیار ایشان گذاشته بودم، ترجمه خواهد کرد. هر هفته بشیریه صفحات ترجمه‌شده را در قم به من می‌داد. همان صفحاتی که بعدها کتاب «فراسوی ساخت‌گرایی و هرمنوتیک» را تشکیل دادند. مقدمه مفصلی هم بشیریه برای آن کتاب نوشت که می‌توان آن را حاصل پرسش و پاسخ‌های طولانی بنده با ایشان دانست.

🔹آن زمان فهم پست مدرن ها سخت بود. تنها کتاب هایی که آن زمان در معرفی پست مدرن ها به زبان فارسی وجود داشت، نتیجه تلاش های بابک احمدی بود. با همه این تلاش ها، مقدمه بشیریه و آن دست نوشته های ترجمه او از «فراسوی ساخت‌گرایی و هرمنوتیک» بود که راه روشنی پیش پایم گذاشت. احساس کردم فوکو آنچه را ما نمی توانیم توضیح دهیم، توضیح می دهد. قدم بعدی ام رفتن به سراغ شارحان عرب‌زبان فوکو بود. برایم فهم ترجمه های عربی فوکو از ترجمه های فارسی روان تر بود؛ ترجمه های متفکرانی چون سالم یفود و محمد عابدالجابری.

🍂گفت و گو با اندیشه پویا، شهریور1396، ص108.
@Feirahi
🍁دین صلح و جهل مقدس؛ گفت و گو با داود فیرحی، چشم انداز ایران، شماره 105، شهریور و مهر96.

@Davood_Feirahi
Audio
🍁درس گفتار «فقه سیاسی»، سوم مهرماه96، جلسه نخست.

#فقه_سیاسی
@Feirahi
🍁چگونه پیام امام حسین (ع) گم می شود؟


🔹حضور امام حسین (ع) در زندگی سیاسی ، اجتماعی و مذهبی انسان مسلمان بحث رابطه انسان ، انسانیت و آزادگی است. این جمله که «ای مردم اگر دین ندارید لااقل آزاده باشید» یعنی زیر بار ظلم نروید. حرف ناحق را قبول نکنید. این کلامی است که مربوط به ذات بشریت است. مربوط به زمان خاصی نمی شود و اساسا به خاطر همین است که امام حسین (ع) برای همیشه زنده می ماند.

🔹امام حسین(ع) به خاطر مبارزه با یزید پسر معاویه زنده نیست بلکه به خاطر مبارزه با تحقیر، مبارزه با ظلم ، و مبارزه با تکبر  زنده می ماند. زنده ماندن امام حسین(ع) به سبب پاسخ به پرسش همیشگی انسان است نه پاسخ به مسئله یک دوره. پیام امام حسین(ع) همیشه زنده است چراکه با ذات انسان عجین شده است.

🔹مشکلی  که وجود دارد این است که انسان موجودی است که از یک طرف ارزش های جهان شمول و فرا تاریخی دارد و از طرف دیگر ضرورت های زندگی تاریخی نیز همراه اوست. معمولا در برخی موارد این دو با یکدیگر تداخل پیدا می کند. یکی در دیگری گم می شود. وظیفه تمیز دادن بین این دو، بر عهده کسانی است که بار فرهنگ جامعه را به دوش می کشند. آنها باید نشان دهند انسانیت غیر از انسان امروز و دیروز است. انسانیت همیشه هست. بنابراین این نوع پیام ها را به هر فردی بگوئید می شنود و آن را گوش می کند.

🔹گاهی هم پیام امام حسین (ع) گم می شود. دو اتفاق باعث گم شدن پیام جهانی امام حسین (ع) شده است. یکی صوری سازی و تکیه بر برخی از مظاهری مانند گریه بی فلسفه یا شبیه سازی و یا گسترش دین مداحان. این گونه موضوعات وقتی مرتب تکرار می شوند، انسان را خسته می کند. دو سه بار شما گریه کنید خسته می شوید. خنده هم همینطور است. در رساندن پیام امام حسین(ع) نیز این اتفاق افتاده و بر مسائلی تکیه شده که دیگر کارایی ندارد. در واقع این نوع برخورد، معرفی انحرافی امام حسین (ع) است.

🔹دومین مساله معرفی حسین و  ارزش های حسین (ع) که قریب به 60 سال عمر کرده تنها در یک نیم روز عاشورا است. کمتر به امام حسین(ع) قبل از عاشورا پرداخته می شود. در واقع همه چیز به نوعی تبدیل به خاطره گویی شده است یا حتی بعضی مواقع بازسازی خاطره. من فکر می کنم مشکل در انسان امروزی قرن بیست و یکمی نیست مشکل در پیام رسانان پیام امام حسین (ع) است که هر چقدر اصلاح شوند بهتر این پیام منتقل می شود.

🍂منبع: سایت کلمه.

#امام_حسین(ع)
@feirahi
Audio
🍁عاشورا و مسأله ی بیعت، اصفهان، تاسوعای96(هشتم مهرماه).
@Davood_Feirahi
💥آینده داعش؛ گفت و گو با داود فیرحی، فرهنگ امروز، شماره 19، مهرماه96.
@Davood_Feirahi
داود فیرحی
4- Feirahi.docx
🍁دین صلح و جهل مقدس؛ متن کامل گفت و گو با داود فیرحی، چشم انداز ایران، شماره 105، شهریور و مهر96.

@Davood_Feirahi
💥دین صلح و جهل مقدس

🔹تفکیک واقعیت تاریخی ترور از دلیل شرعی ترور بسیار مهم است. من از مطالعاتم به این نتیجه رسیده‌ام که تروریسم بیشتر علت دارد تا دلیل؛ مانند علل اجتماعی، روانی، اقتصادی، بین‌المللی و تحقیرهای فرهنگی یا استبداد. به تعبیر جامعه‌شناسانه ما باید تبیین علّی از این مسائل داشته باشیم؛ یعنی ببینیم گاه انسانی جوان در مجموعه چنین عللی ذله می‌شود و چون امکان حرکت قانونی ندارد، دست به ترور می‌زند.

🔹ما در خوانش تروریست‌های جهان اسلام دو نوع سوگیری داریم. سوگیری اول این است که ما از پیش می‌گوییم این افراد ابزار استعمارند. سوگیری دیگر هم در آکادمی‌ها جاری است که در این منظر اعتماد عجیبی به مفاهیم و چارچوب‌های غربی داریم؛ یعنی ما یا دچار بدبینی مفرط هستیم یا دچار خوش‌بینی مفرط.

🔹دین با صلح گره خورده است و خشونت نشان‌دهنده جهلی است که به‌نوعی قداست گره‌ خورده است. اسم این جهل را هم گذاشته‌اند «جهل مقدس». جهل مقدس جهلی سلبی است، یعنی آدم میل پیدا نمی‌کند یاد بگیرد و به‌طور سیستماتیک باور می‌کند ندانستن بهتر است و به منابع دانش شک می‌کند.

🔹سخن از بومی‌کردن و اسلامیزه کردن علوم به‌خصوص در حوزه علوم انسانی می‌زنند. این بحث اتوماتیک به ما این امکان را می‌دهد که جهل را توجیه کنیم و از قبل بگوییم و تصمیم بگیریم که کدام کتاب ضاله است و کدام کتاب غیرضاله.

🍂گفت و گو با داود فیرحی، چشم انداز ایران، شماره 105، شهریور و مهر96.

@Davood_Feirahi
داود فیرحی
🍁دین صلح و جهل مقدس؛ متن کامل گفت و گو با داود فیرحی، چشم انداز ایران، شماره 105، شهریور و مهر96. @Davood_Feirahi
⚡️منشا ترورها در جهان اسلام

✔️داود فیرحی در گفتگو با شماره 105 مجله چشم انداز🔻

🔹داعشی‌ها چند کتاب نوشته‌اند که بسیار مهم است. یکی از این کتاب‌ها کتاب اداره التوحش، نوشته ابوبکر ناجی، است. کتاب دیگر کتاب فقه الدماء یا مسائلی در باب فقه اسلامی است که این کتاب نوشته ابوعبدالله مهاجر نوشته است. ظاهراً ابوبکر بغدادی هم بسیار تحت تأثیر این کتاب بوده است. چند کتاب دیگر هم تحت عنوان کتائب الاسلامیه؛ یعنی گردان‌های اسلامی نوشته شده است. این کتاب‌ها به‌خصوص کتاب اول یعنی اداره التوحش گفت‌وگوهای بین خود تروریست‌ها و محاجه‌هایی را که بین آن‌ها مطرح شده است بیان کرده است.

🔹خلاصه استدلال ابوبکر ناجی این است که یا استعمارگران در جهان اسلامی سلطه دارند یا مستبدانی که دروازه ورود استعمار به جهان اسلام هستند. همچنین در جهان اسلام دموکراسی شعاری بیش نیست. هیچ‌کسی اجازه نخواهد داد که مسلمانان ایده‌های خودشان را به‌صورت دموکراتیک اجرا کنند. در همین زمینه به مشکلات مصر اشاره می‌کند. نویسنده می‌گوید دموکراسی‌خواهان جهان اسلام آن‌قدر تلاش می‌کنند و سرکوب می‌شوند که سرانجام مأیوسانه پیر می‌شوند و ناامید از دنیا می‌روند؛ یعنی برای آن‌ها راهی وجود ندارد و راه دموکراسی کاملاً بسته است.

🔹در ادامه از سودان و حسن الترابی، الجزایر و علی بن حاج و مصر و محمد مرسی مثال می‌آورد. از سوریه و سرکوب حافظ اسد در دهه هشتاد، سرکوب‌های صدام و وضعیت یمن و اردن شاهد می‌آورد و می‌گوید شما چه زمانی در این راه پیروز شده‌اید؟ به ما نشان بدهید چه زمانی این راه به نتیجه رسیده است؟ ابوبکر ناجی می‌گوید ما با دو ضرورت روبه‌رو هستیم، اول اینکه ما چاره‌ای نداریم که تغییری در این جهان ایجاد کنیم. دوم اینکه راه‌های ما آن‌قدر بسته است که ما چاره‌ای جز خشونت نداریم. پس خشونت را از باب ضرورت تئوریزه می‌کند و برای آن دلیل شرعی نمی‌آورد و حتی اگر دلیل شرعی هم باشد دلیل شرعی ثانویه است. نویسنده می‌گوید اگر ما بخواهیم تغییری ایجاد کنیم، باید نظم موجود را بشکنیم، نظم موجود نیز جز با خشونت شکسته نمی‌شود. ابتدا ویرانی‌هایی تولید می‌شود تا نظم دیگری ایجاد شود؛ بنابراین چاره‌ای نیست که فاصله نظم موجود و نظم آینده را که دوران بی‌نظمی و به تعبیر آن‌ها توحش است را تحمل کنیم. دقیقاً توجیه آن‌ها شبیه توجیه مارکسیست‌ها از دیکتاتوری پرولتاریاست. مارکسیست‌ها می‌گفتند دیکتاتوری پرولتاریا دیکتاتوری موقتی است که راه را برای دموکراسی بازخواهد کرد. البته هیچ‌وقت این راه باز نشد و هفتادسال جهان کمونیستی در این مقدمه ماند و بعد هم منقرض شدند. مسیر استدلال ابوبکر ناجی همین است.

🔹ما در خوانش تروریست‌های جهان اسلام دو نوع سوگیری داریم. سوگیری اول این است که ما از پیش می‌گوییم این افراد ابزار استعمارند و دست‌ساخته امریکا، انگلیس و اسرائیل هستند. وقتی چنین اعتقادی داشته باشید دیگر احتیاجی نیست که ماهیت آن را شناسایی کنید. چون با یک بدبینی ذاتی به «دیگری» یعنی اروپایی‌ها و امریکایی‌ها نگاه می‌کنیم و هر اتفاقی در جهان اسلام را دایی‌جان ناپلئونی تحلیل می‌کنیم و می‌گوییم اتفاقات جهان اسلام دستپخت غربی‌هاست. سوگیری دیگر هم در آکادمی‌ها جاری است که در این منظر اعتماد عجیبی به مفاهیم و چارچوب‌های غربی داریم؛ یعنی ما یا دچار بدبینی مفرط هستیم یا دچار خوش‌بینی مفرط. هر دوی این حالت به این منجر می‌شود که ما تحولات جهان اسلام را نتوانیم از درون بفهمیم. با اینکه در کنار واقعه هستیم اما می‌رویم و از دور این منظره را نگاه می‌کنیم. پس بودن فیزیکی ما در خاورمیانه به معنی فهم درست ما از قضایای خاورمیانه نیست.

@Davood_Feirahi