✅ چنبره دولت مدرن؛ پارادوکس ملیّت، دین و تجدّد
https://www.mehrnews.com/news/4748514/%D9%85%D8%A7-%D8%AF%D8%B1-%DA%86%D9%86%D8%A8%D8%B1%D9%87-%D8%AF%D9%88%D9%84%D8%AA-%D9%85%D8%AF%D8%B1%D9%86-%D9%87%D8%B3%D8%AA%DB%8C%D9%85-%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D8%AF%D9%88%DA%A9%D8%B3-%D9%86%D8%B3%D8%A8%D8%AA-%D9%85%D9%84%DB%8C%D8%AA-%D8%AF%DB%8C%D9%86-%D9%88-%D8%AA%D8%AC%D8%AF%D8%AF
🆔@Feirahi
https://www.mehrnews.com/news/4748514/%D9%85%D8%A7-%D8%AF%D8%B1-%DA%86%D9%86%D8%A8%D8%B1%D9%87-%D8%AF%D9%88%D9%84%D8%AA-%D9%85%D8%AF%D8%B1%D9%86-%D9%87%D8%B3%D8%AA%DB%8C%D9%85-%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D8%AF%D9%88%DA%A9%D8%B3-%D9%86%D8%B3%D8%A8%D8%AA-%D9%85%D9%84%DB%8C%D8%AA-%D8%AF%DB%8C%D9%86-%D9%88-%D8%AA%D8%AC%D8%AF%D8%AF
🆔@Feirahi
خبرگزاری مهر | اخبار ایران و جهان | Mehr News Agency
داود فیرحی: ما در چنبره دولت مدرن هستیم/ پارادوکس نسبت ملیت، دین و تجدد
حجت الاسلام فیرحی گفت: ملیتی که در آن عناصر تجدد نیست اگر برجسته شود میل به ضدیت با تجدد پیدا می کند. این اتفاق باعث شد که در یک دوره ای به سمت ملیت برویم و سر از باستان گرایی در بیاوریم.
Forwarded from جواد طباطبايي
🖇 حجاب قوکویی
📋فیرحی میگوید : « سنتهای ما به شدت اقتدارگراست. آنگاه این سئوال برای من شکل گرفت که آیا این اقتدارگرایی از نصوص دینی برخاسته است؟ این متنهای دینی هستند که در حوزۀ سیاست اقتدارگرا هستند یا اینکه این متنها نیست که اقتدارگرا شده، بلکه سنت است که حتیٰ بر روی متن فشار آورده و آن بخشهای اقتدارگرای متن را برجسته کرده است؟.» نیازی به گفتن نیست که عبارتی متناقضتر از این نمیشد گفت که برهانِ قاطعِ خَلطِ مباحث و آشفتگی ذهنی در استنباط از مفاهیم است. جزءِ «سنتهای ما به شدت اقتدارگراست» دلیلی است بر اینکه گوینده سنت را در معنای جامعهشناختی آن به کار برده، و گرنه اگر او سنت را در معنای اصول فقه به کار میبرد نمیتوانست بگوید «به شدت اقتدارگرا» بوده است.
فیرحی میافزاید: «برداشت من این است که نصوص دینی به هیچ وجه اقتدارگرا نبودند». بدیهی است که او نمیتوانست بگوید و نشان دهد که نصّ اقتدارگراست، اما در عین حال، چون موضع او مبتنی بر تحلیل نیست و بر توجیه است، گفته شده که سنت توانسته است «آن بخشهای اقتدارگرای متن را برجسته» کند. البته، همین ادعا هم در ادامۀ عبارت، بار دیگر، نقض میشود : « البته این حرف به این معنا نیست که نشانههای اقتداری نداشته است. فقط میخواستم توضیح دهم چون نصوصِ دینی نصوصِ بزرگی هستند و این نصوص بزرگ در یک نظام دانش در یکجا جمع نمیشدند، معمولا تفکر سنتی ما آنها را اقتدارگرا کرده است. یعنی سنت ما اقتدارگرا بوده و این سنت به نصوص دینی هم رنگ اقتداری داده است.
از سوی دیگر، این اقتدارگرایی سیاسی سعی کرده خود را به نصّ نزدیک کند و از آن تایید بگیرد.» هرچه در خواندن این عبارتها پیش میرویم، با تناقضهای بیشتری روبرو میشویم. در واقع، گوینده، از سویی، در بحث از نصّ مفهومی از سنت را وارد میکند که به ظاهر باید تداول اصول فقهی آن باشد، اما، از سوی دیگر، با ریسمان جامعهشناسی نیز در چاه مباحث اجتماعی میافتد و، بدتر از این دو، اندکی «نظام دانش» فوکویی را هم وارد میکند که از قافلۀ «مُدرنیّت» ــ به قول علمای قوم ــ عقب نیفتاده باشد. آیا این جزءِ از عبارت که نقل کردم : «چون نصوصِ دینی نصوصِ بزرگی هستند و این نصوص بزرگ در یک نظام دانش در یکجا جمع نمیشدند، معمولاً تفکر سنتی ما آنها را اقتدارگرا کرده است»، معنایی دارد؟
همین بزرگ بودن نصوص دینی است که کاربرد مفاهیم فوکویی ــ یا انواع «گفتمانهای» پسامدرنیت ــ را غیر ممکن کرده است. رابطۀ علّی دو جزءِ عبارتِ «چون ... در یک نظام در یکجا جمع نمیشدند ... معمولاً ...» را چگونه میتوان توضیح داد. فرض کنیم که نصوص بزرگ در یک نظام دانش در یکجا جمع نمیشوند، این چه ربطی به «معمولاً ... اقتدارگرا کردن» دارد؟ یک نظام دانش چیست که نصوص دینی بزرگ نتوانستهاند ایجاد کنند؟ این استمداد از فوکو، و مباحثی که ناظر بر جهان متفاوتی است و مبانی و مبادی آن به این زودیها از راه ترجمهها و شرحهای فارسی روشن نخواهد شد، نه تنها مشکلی را حل نمیکند، بلکه حجابی بر دانستههای بومی نیز میافکند.🖊
🔸 ملاحظات درباره دانشگاه. انتشارت مینوی خرد. 1398. صفحه 69
💡كانال اختصاصي نشر آثار و آراء جواد طباطبايي
@javadtabatabai
📋فیرحی میگوید : « سنتهای ما به شدت اقتدارگراست. آنگاه این سئوال برای من شکل گرفت که آیا این اقتدارگرایی از نصوص دینی برخاسته است؟ این متنهای دینی هستند که در حوزۀ سیاست اقتدارگرا هستند یا اینکه این متنها نیست که اقتدارگرا شده، بلکه سنت است که حتیٰ بر روی متن فشار آورده و آن بخشهای اقتدارگرای متن را برجسته کرده است؟.» نیازی به گفتن نیست که عبارتی متناقضتر از این نمیشد گفت که برهانِ قاطعِ خَلطِ مباحث و آشفتگی ذهنی در استنباط از مفاهیم است. جزءِ «سنتهای ما به شدت اقتدارگراست» دلیلی است بر اینکه گوینده سنت را در معنای جامعهشناختی آن به کار برده، و گرنه اگر او سنت را در معنای اصول فقه به کار میبرد نمیتوانست بگوید «به شدت اقتدارگرا» بوده است.
فیرحی میافزاید: «برداشت من این است که نصوص دینی به هیچ وجه اقتدارگرا نبودند». بدیهی است که او نمیتوانست بگوید و نشان دهد که نصّ اقتدارگراست، اما در عین حال، چون موضع او مبتنی بر تحلیل نیست و بر توجیه است، گفته شده که سنت توانسته است «آن بخشهای اقتدارگرای متن را برجسته» کند. البته، همین ادعا هم در ادامۀ عبارت، بار دیگر، نقض میشود : « البته این حرف به این معنا نیست که نشانههای اقتداری نداشته است. فقط میخواستم توضیح دهم چون نصوصِ دینی نصوصِ بزرگی هستند و این نصوص بزرگ در یک نظام دانش در یکجا جمع نمیشدند، معمولا تفکر سنتی ما آنها را اقتدارگرا کرده است. یعنی سنت ما اقتدارگرا بوده و این سنت به نصوص دینی هم رنگ اقتداری داده است.
از سوی دیگر، این اقتدارگرایی سیاسی سعی کرده خود را به نصّ نزدیک کند و از آن تایید بگیرد.» هرچه در خواندن این عبارتها پیش میرویم، با تناقضهای بیشتری روبرو میشویم. در واقع، گوینده، از سویی، در بحث از نصّ مفهومی از سنت را وارد میکند که به ظاهر باید تداول اصول فقهی آن باشد، اما، از سوی دیگر، با ریسمان جامعهشناسی نیز در چاه مباحث اجتماعی میافتد و، بدتر از این دو، اندکی «نظام دانش» فوکویی را هم وارد میکند که از قافلۀ «مُدرنیّت» ــ به قول علمای قوم ــ عقب نیفتاده باشد. آیا این جزءِ از عبارت که نقل کردم : «چون نصوصِ دینی نصوصِ بزرگی هستند و این نصوص بزرگ در یک نظام دانش در یکجا جمع نمیشدند، معمولاً تفکر سنتی ما آنها را اقتدارگرا کرده است»، معنایی دارد؟
همین بزرگ بودن نصوص دینی است که کاربرد مفاهیم فوکویی ــ یا انواع «گفتمانهای» پسامدرنیت ــ را غیر ممکن کرده است. رابطۀ علّی دو جزءِ عبارتِ «چون ... در یک نظام در یکجا جمع نمیشدند ... معمولاً ...» را چگونه میتوان توضیح داد. فرض کنیم که نصوص بزرگ در یک نظام دانش در یکجا جمع نمیشوند، این چه ربطی به «معمولاً ... اقتدارگرا کردن» دارد؟ یک نظام دانش چیست که نصوص دینی بزرگ نتوانستهاند ایجاد کنند؟ این استمداد از فوکو، و مباحثی که ناظر بر جهان متفاوتی است و مبانی و مبادی آن به این زودیها از راه ترجمهها و شرحهای فارسی روشن نخواهد شد، نه تنها مشکلی را حل نمیکند، بلکه حجابی بر دانستههای بومی نیز میافکند.🖊
🔸 ملاحظات درباره دانشگاه. انتشارت مینوی خرد. 1398. صفحه 69
💡كانال اختصاصي نشر آثار و آراء جواد طباطبايي
@javadtabatabai
✅ مشروطه، کسب و کار و دولت مدرن
♦️ ایده اصلی دولت مشروطه در ادبیات دینی از کسبوکار و حوزه آزادی در قراردادها استخراج شد؛ یعنی نظریههای سیاسی مشروطه یا «حقوق عمومی» نتیجه تحولات «حقوق خصوصی» بود و حقوق خصوصی هم بیشتر در کسبوکار متجلی میشد و خودش را نشان میداد.
🔸متفکران شیعه هم- همانند بسیاری دیگر-متوجه شدند که در حوزه کسبوکار معنایی به نام «حوزه حقوق و آزادیها» وجود دارد، به این معنا که هر فردی که معامله انجام میدهد بهصورت آزادانه وارد این فرآیند میشود ولی بلافاصله بعد از اینکه معامله را انجام داد، آزادیاش تحدید میشود بهدلیل اینکه در جریان ورود به این معامله است که «تعهد» میدهد...
https://www.donya-e-eqtesad.com/fa/tiny/news-3583431
🆔@Feirahi
♦️ ایده اصلی دولت مشروطه در ادبیات دینی از کسبوکار و حوزه آزادی در قراردادها استخراج شد؛ یعنی نظریههای سیاسی مشروطه یا «حقوق عمومی» نتیجه تحولات «حقوق خصوصی» بود و حقوق خصوصی هم بیشتر در کسبوکار متجلی میشد و خودش را نشان میداد.
🔸متفکران شیعه هم- همانند بسیاری دیگر-متوجه شدند که در حوزه کسبوکار معنایی به نام «حوزه حقوق و آزادیها» وجود دارد، به این معنا که هر فردی که معامله انجام میدهد بهصورت آزادانه وارد این فرآیند میشود ولی بلافاصله بعد از اینکه معامله را انجام داد، آزادیاش تحدید میشود بهدلیل اینکه در جریان ورود به این معامله است که «تعهد» میدهد...
https://www.donya-e-eqtesad.com/fa/tiny/news-3583431
🆔@Feirahi
روزنامه دنیای اقتصاد
مشروطه، کسبوکار و دولت مدرن
در ادامه تحلیل و بررسی تاثیر افکار اقتصادی و اجتماعی متفکران غربی بر ذهنیت رهبران مشروطه با دکتر داوود فیرحی، پژوهشگر علوم سیاسی درباره چگونگی این تاثیرپذیری گفتوگو کردیم که بخش نخست آن روز یکشنبه هفته جاری منتشر شد. به گفته این استاد دانشگاه تهران، ایده…
Forwarded from جماران
🚨 داود فیرحی: قانون انتخابات ما قانون اساسی را زمین می زند
🔰در نشست«جایگاه حقوق ملت در قانون اساسی»؛
🔸اتفاقی که در کشورهای مسلمان رخ داده و ما نیز کم و بیش دچارش هستیم این است که قانون اساسی ما همیشه در تله ایدئولوژی ها یا نظریه های سیاسی گرفتار شده است.
🔸بعد این نظریه ها با قدرت پشتیبانی شده به نحوی که مابقی افراد احساس کردند قانون اساسی قرارداد آنها نیست و سعی کردند به هر دلیلی از قرارداد خارج شده یا به هر نحوی آن را معلق کنند.
👈نظارت استصوابی اصلا در قانون اساسی نیست و بعدها در مناقشه ها پیدا شد./ جماران
https://www.jamaran.ir/fa/tiny/news-1271400
🕌 @jamarannews
🔰در نشست«جایگاه حقوق ملت در قانون اساسی»؛
🔸اتفاقی که در کشورهای مسلمان رخ داده و ما نیز کم و بیش دچارش هستیم این است که قانون اساسی ما همیشه در تله ایدئولوژی ها یا نظریه های سیاسی گرفتار شده است.
🔸بعد این نظریه ها با قدرت پشتیبانی شده به نحوی که مابقی افراد احساس کردند قانون اساسی قرارداد آنها نیست و سعی کردند به هر دلیلی از قرارداد خارج شده یا به هر نحوی آن را معلق کنند.
👈نظارت استصوابی اصلا در قانون اساسی نیست و بعدها در مناقشه ها پیدا شد./ جماران
https://www.jamaran.ir/fa/tiny/news-1271400
🕌 @jamarannews
سیره_سیاسی_پیامبرصو_ائمه_ع،_جلسه.mp3
17.5 MB
✅ قرارداد مدینه و "حقوق شهروندان یهود"
1) تأملی بر وحدت و تکثر در میثاق مدینه
2) گوستاو لوبون؛ زبان و سنت های عرب قبل از اسلام
3) سنت قرارداد در عرب قبل از اسلام و تکثر این سنت ها به دلیل فقدان دولت منسجم.
4) تلاش قرارداد مدینه در حفظ هویت قبایل اعم از مسلمان، یهود و دیگران
5) دو گونه یهود در یثرب؛
- یهودِ اصیل و یهودی تبار
- یهودِ یهودی شده
6) توجه قرارداد به هر دو دسته از یهود
7) همسانی بندهای قرارداد در باره یهودیان و مسلمانان در حفظ هویت قبیله ای و مذهبی؛ حقوق و تعهدات مدنی.
8) یهود عضو قرارداد، با حفظ سنتهای قبیله ای و مذهبی، همانند مؤمنان بخشی از امّت مدینه هستند.
9) امتیازات و اختصاصات یهود در میثاق مدینه
♦️سیره سیاسی پیامبر(ص)و ائمه (ع)، دوره دوم، جلسه چهارم،یکشنبه 21 مهر 1398.
#سیره_سیاسی_پیامبر(ص)
🆔@feirahi
1) تأملی بر وحدت و تکثر در میثاق مدینه
2) گوستاو لوبون؛ زبان و سنت های عرب قبل از اسلام
3) سنت قرارداد در عرب قبل از اسلام و تکثر این سنت ها به دلیل فقدان دولت منسجم.
4) تلاش قرارداد مدینه در حفظ هویت قبایل اعم از مسلمان، یهود و دیگران
5) دو گونه یهود در یثرب؛
- یهودِ اصیل و یهودی تبار
- یهودِ یهودی شده
6) توجه قرارداد به هر دو دسته از یهود
7) همسانی بندهای قرارداد در باره یهودیان و مسلمانان در حفظ هویت قبیله ای و مذهبی؛ حقوق و تعهدات مدنی.
8) یهود عضو قرارداد، با حفظ سنتهای قبیله ای و مذهبی، همانند مؤمنان بخشی از امّت مدینه هستند.
9) امتیازات و اختصاصات یهود در میثاق مدینه
♦️سیره سیاسی پیامبر(ص)و ائمه (ع)، دوره دوم، جلسه چهارم،یکشنبه 21 مهر 1398.
#سیره_سیاسی_پیامبر(ص)
🆔@feirahi
فقه_سیاسی_ج_چهارم_22_مهر_98_20191015_121545.mp3
15 MB
✅ روش شناسی فقه سیاسی(2)؛ مبانی معرفت شناختی
1. تمدن اسلامی، تمدن "متن محور" است و کارویژه فقه سیاسی؛ وساطت بین نصّ و زندگی سیاسی انسان مسلمان؛ جریان نص در تاریخ و بالعکس.
2⃣. هندسه و محدودیت های نص
3⃣. دو نظریه مهم در ماهیت نص؛
الف) نظریه سنتی؛ دوگانه محکم و متشابه
ب) نظریه روشنفکران دینی و معمای هرمنوتیک
4⃣.روش شناسی امام محمد شافعی و مناقشه نصر حامد ابوزید
5⃣. پیامدهای روش شناختی و عملی دو نظریه
♦️فقه سیاسی، دوره جدید، جلسه چهارم، دوشنبه، 22 مهر 1398.
جلسات قبل را نیز در همین کانال بشنوید.
#فقه_سیاسی
🆔@feirahi
1. تمدن اسلامی، تمدن "متن محور" است و کارویژه فقه سیاسی؛ وساطت بین نصّ و زندگی سیاسی انسان مسلمان؛ جریان نص در تاریخ و بالعکس.
2⃣. هندسه و محدودیت های نص
3⃣. دو نظریه مهم در ماهیت نص؛
الف) نظریه سنتی؛ دوگانه محکم و متشابه
ب) نظریه روشنفکران دینی و معمای هرمنوتیک
4⃣.روش شناسی امام محمد شافعی و مناقشه نصر حامد ابوزید
5⃣. پیامدهای روش شناختی و عملی دو نظریه
♦️فقه سیاسی، دوره جدید، جلسه چهارم، دوشنبه، 22 مهر 1398.
جلسات قبل را نیز در همین کانال بشنوید.
#فقه_سیاسی
🆔@feirahi
تاریخ_اندیشه_سیاسی_در_ایران_ج_سوم.mp3
18 MB
♦️ پارادوکس های تجدّد؛ دین و دولت ملّی
🔻1. دو ضلع پارادوکس؛
الف) ملیت و دین
ب) ملیت و تجدد
🔻2 . تأملی بر دو مفهوم مهم؛
الف) ملازمه عرفی
ب) تناقض عرفی
🔻3. سه مرحله تحول در نسبت دین و دولت در ایران؛
الف) سنت ساسانی؛ ملازمه عرفی بین دین و شاهی
ب) سنت ایرانی در دوره میانه اسلامی؛ همنشینی شریعت و سلطنت
ج) انقلاب مشروطه تا کنون؛ معمای رابطه دیانت و ملیت؛ شریعت و حکومت ملّی.
🔸4. درآمدی بر لوازم و پیامدهای تجدد سیاسی در حوزه دیانت.
🔹تاریخ اندیشه سیاسی در ایران معاصر، دوره جدید، جلسه سوم، دوشنبه 22 مهر 1398.
جلسات قبل را همینجا بشنوید.
#اندیشه_سیاسی
🆔@feirahi
🔻1. دو ضلع پارادوکس؛
الف) ملیت و دین
ب) ملیت و تجدد
🔻2 . تأملی بر دو مفهوم مهم؛
الف) ملازمه عرفی
ب) تناقض عرفی
🔻3. سه مرحله تحول در نسبت دین و دولت در ایران؛
الف) سنت ساسانی؛ ملازمه عرفی بین دین و شاهی
ب) سنت ایرانی در دوره میانه اسلامی؛ همنشینی شریعت و سلطنت
ج) انقلاب مشروطه تا کنون؛ معمای رابطه دیانت و ملیت؛ شریعت و حکومت ملّی.
🔸4. درآمدی بر لوازم و پیامدهای تجدد سیاسی در حوزه دیانت.
🔹تاریخ اندیشه سیاسی در ایران معاصر، دوره جدید، جلسه سوم، دوشنبه 22 مهر 1398.
جلسات قبل را همینجا بشنوید.
#اندیشه_سیاسی
🆔@feirahi
Forwarded from جواد طباطبايي
🖇 توهم جان لاکی
📋جای شگفتی است که فیرحی نمیداند که اگر نظریۀ فوکویی دانش اندک حقیقتی داشته باشد، میتواند همچون سیلی همۀ ادعاهای او را با خود ببرد، بویژه ادعاهای او دربارۀ فقه و اهمیت آن در اسلام و ایران را! با این مقدمات نادرست، فیرحی از بحثی به بحثی متفاوت و از نظام دانش فوکو به اصلاح دینی لوتر، و چنانکه پائینتر خواهد آمد از لوتر به جان لاک، انتقال پیدا میکند. فیرحی در ادامه با اشارهای به «آوردههای» خود میافزاید : «این بحثی بوده که در کتابهای اولیه به آن اشاره کرده بودم و کوشش کردم سنت را از نصّ در حوزههای دانشهای سیاسی جدا کنم. در نوشتههای بعدی، که از کتاب فقه و سیاست شروع میشود، کوشش دارم وجوه دموکراتیکی که هم در دانش و هم در نصوص دینی ما وجود دارد را برجسته کنم.» با توجه به اینکه نه مفهوم سنت و نه مفهوم «نصّ» در گفتههای فیرحی به هیچ وجه روشن نیست، ادعای جدا کردن سنت از «نصّ در حوزههای دانشهای سیاسی» ادعایی بیمعناست، بویژه اینکه در همان عبارت از «دانش و نصوص دینی ما» سخن رفته که وجوه دموکراتیکی دارند. بدین سان، فیرحی مشکلی را نیز بر مشکلات پیشین افزوده و آن «وجوه دموکراتیکی» دانش ماست. این پرسش را نیز از او نمیپرسیم که اگر به عنوان عالِم اسلامی باید به یک «نصِّ» واحد اعتقاد داشته باشد، چگونه ترکیب «نصوص دینی ما» را آورده که باید شامل روایات پیامبر اسلام و جانشینان او باشد، که البته در این صورت آنها را «سنت»، در معنای دقیق اصول فقه، مینامند و فیرحی این مطالب را باید بهتر بداند. بنابراین، اگر «نصوصی دینی» داریم، شامل «کتاب و سنت»، و اگر «دانشی با وجوه دموکراتیکی» داشتهایم، در این صورت باید در فهم مفاهیم نصّ و سنت و تعریف آنها تجدید نظری اساسی صورت گیرد. مصداق «حوزههای دانشهای سیاسی» نیز بر من روشن نیست و طبیعی است که با این همه ابهامها مشکل بتوان بنایی استوار بنیاد کرد. در واقع، یکی از ایرادهای اساسی شیوۀ تحقیق فیرحی نیمچه علمی است که او در اندیشۀ اروپایی و علم دورۀ اسلامی دارد و، با گذار از یک نظام به دیگری، التقاطی میان دو مبنای متفاوت ایجاد میکند که نه اروپایی است و نه اسلامیـ «ایرانی»! مهمترین امارۀ این خَلط مباحث، تصور ــ یا توهّمی ــ است که او از انگلستان و جان لاک دارد. عبارت او این است : «من در مطالعاتم به تدریج متوجه شدم درست است که در اروپا هم تجدد در حوزههای دیگری مانند فلسفه، هنر و ادبیات رخ داده و بُعد تجدد سیاسی کم و بیش محصول آن است، اما به این نتیجه رسیدم که تجدد در اروپا و به خصوص در انگلستان ــ که گفته میشود مادرِ دنیا (!!) و نظام سیاسی جدید است ــ اتفاقاً از جان لاک و تجدد در تفسیرهای دینی شروع شده است.» مشکل بتوان فهمید که «بُعد تجدد سیاسی کم و بیش محصول» چیست؟ 🖊
🔸 ملاحظات درباره دانشگاه. انتشارت مینوی خرد. 1398. صفحه 72
💡كانال اختصاصي نشر آثار و آراء جواد طباطبايي
@javadtabataba
📋جای شگفتی است که فیرحی نمیداند که اگر نظریۀ فوکویی دانش اندک حقیقتی داشته باشد، میتواند همچون سیلی همۀ ادعاهای او را با خود ببرد، بویژه ادعاهای او دربارۀ فقه و اهمیت آن در اسلام و ایران را! با این مقدمات نادرست، فیرحی از بحثی به بحثی متفاوت و از نظام دانش فوکو به اصلاح دینی لوتر، و چنانکه پائینتر خواهد آمد از لوتر به جان لاک، انتقال پیدا میکند. فیرحی در ادامه با اشارهای به «آوردههای» خود میافزاید : «این بحثی بوده که در کتابهای اولیه به آن اشاره کرده بودم و کوشش کردم سنت را از نصّ در حوزههای دانشهای سیاسی جدا کنم. در نوشتههای بعدی، که از کتاب فقه و سیاست شروع میشود، کوشش دارم وجوه دموکراتیکی که هم در دانش و هم در نصوص دینی ما وجود دارد را برجسته کنم.» با توجه به اینکه نه مفهوم سنت و نه مفهوم «نصّ» در گفتههای فیرحی به هیچ وجه روشن نیست، ادعای جدا کردن سنت از «نصّ در حوزههای دانشهای سیاسی» ادعایی بیمعناست، بویژه اینکه در همان عبارت از «دانش و نصوص دینی ما» سخن رفته که وجوه دموکراتیکی دارند. بدین سان، فیرحی مشکلی را نیز بر مشکلات پیشین افزوده و آن «وجوه دموکراتیکی» دانش ماست. این پرسش را نیز از او نمیپرسیم که اگر به عنوان عالِم اسلامی باید به یک «نصِّ» واحد اعتقاد داشته باشد، چگونه ترکیب «نصوص دینی ما» را آورده که باید شامل روایات پیامبر اسلام و جانشینان او باشد، که البته در این صورت آنها را «سنت»، در معنای دقیق اصول فقه، مینامند و فیرحی این مطالب را باید بهتر بداند. بنابراین، اگر «نصوصی دینی» داریم، شامل «کتاب و سنت»، و اگر «دانشی با وجوه دموکراتیکی» داشتهایم، در این صورت باید در فهم مفاهیم نصّ و سنت و تعریف آنها تجدید نظری اساسی صورت گیرد. مصداق «حوزههای دانشهای سیاسی» نیز بر من روشن نیست و طبیعی است که با این همه ابهامها مشکل بتوان بنایی استوار بنیاد کرد. در واقع، یکی از ایرادهای اساسی شیوۀ تحقیق فیرحی نیمچه علمی است که او در اندیشۀ اروپایی و علم دورۀ اسلامی دارد و، با گذار از یک نظام به دیگری، التقاطی میان دو مبنای متفاوت ایجاد میکند که نه اروپایی است و نه اسلامیـ «ایرانی»! مهمترین امارۀ این خَلط مباحث، تصور ــ یا توهّمی ــ است که او از انگلستان و جان لاک دارد. عبارت او این است : «من در مطالعاتم به تدریج متوجه شدم درست است که در اروپا هم تجدد در حوزههای دیگری مانند فلسفه، هنر و ادبیات رخ داده و بُعد تجدد سیاسی کم و بیش محصول آن است، اما به این نتیجه رسیدم که تجدد در اروپا و به خصوص در انگلستان ــ که گفته میشود مادرِ دنیا (!!) و نظام سیاسی جدید است ــ اتفاقاً از جان لاک و تجدد در تفسیرهای دینی شروع شده است.» مشکل بتوان فهمید که «بُعد تجدد سیاسی کم و بیش محصول» چیست؟ 🖊
🔸 ملاحظات درباره دانشگاه. انتشارت مینوی خرد. 1398. صفحه 72
💡كانال اختصاصي نشر آثار و آراء جواد طباطبايي
@javadtabataba
اندیشه سیاسی جلسه چهارم .29 مهر 98.mp3
14.7 MB
⏳پارادوکس های دولت مدرن در ایران؛
✅ الف) پارادوکس اول؛ دین و دولت ملّی
1⃣ بحران های اجتماعی و پارادوکس های عرفی
2⃣ عصر ناصری و دو جریان عمده در الهیات سیاسی
3⃣ تأملی بر وجوه سیاسیِ رساله "مسکّن الشجون" ؛ طاعون، الهیات و دولت در عصر ناصری
4⃣ رساله " ایقاظ العلماء و تنبیه الأمراء"؛ تداوم سنت قدمایی در دوره مظفرالدین شاه
5⃣ شیخ فضل الله نوری و جدال دو گفتمانِ عدالت؛ عدالت رحمانی و عدالت شیطانی
6⃣ دولت مشروطه و اوج پارادوکس؛"محال است با اسلام مشروطه"
🔹تاریخ اندیشه سیاسی در ایران معاصر، دوره جدید، جلسه چهارم، دوشنبه 29 مهر 1398.
جلسات قبل را همینجا بشنوید.
#اندیشه_سیاسی
🆔@feirahi
✅ الف) پارادوکس اول؛ دین و دولت ملّی
1⃣ بحران های اجتماعی و پارادوکس های عرفی
2⃣ عصر ناصری و دو جریان عمده در الهیات سیاسی
3⃣ تأملی بر وجوه سیاسیِ رساله "مسکّن الشجون" ؛ طاعون، الهیات و دولت در عصر ناصری
4⃣ رساله " ایقاظ العلماء و تنبیه الأمراء"؛ تداوم سنت قدمایی در دوره مظفرالدین شاه
5⃣ شیخ فضل الله نوری و جدال دو گفتمانِ عدالت؛ عدالت رحمانی و عدالت شیطانی
6⃣ دولت مشروطه و اوج پارادوکس؛"محال است با اسلام مشروطه"
🔹تاریخ اندیشه سیاسی در ایران معاصر، دوره جدید، جلسه چهارم، دوشنبه 29 مهر 1398.
جلسات قبل را همینجا بشنوید.
#اندیشه_سیاسی
🆔@feirahi
Forwarded from جواد طباطبايي
🖇منطق اسلام ایدئولوژیکی
📋فیرحی، بهرغم اینکه، به عنوان اهل فقه، کوشش میکند که در مبنای فقه استدلال کند، اما، مانند همۀ اهلِ سیاستِ نیمسدۀ اخیر، الزامات و منطق اسلام ایدئولوژیکی را دنبال میکند. منظور من این نیست که فیرحی اهل ایدئولوژی است؛ بلکه میخواهم بگویم که هنوز هر بحثی در قلمرو سیاست، در اسلام، به نوعی مشوب به ایدئولوژی است. اشارۀ به معنای فهم متفاوت من از جان لاک، که البته مبتنی بر همۀ تفسیرهای اندیشۀ سیاسی اوست، و نه بر پایۀ سخنان «لاکشناس» دانشگاه وطنی و ترجمههای فارسی که یکی از دیگری فاجعهبارتر است، از این حیث اهمیت داشت که اگر مبانی این بحثها را ندانیم نمیتوانیم فهم درستی از اندیشۀ سیاسی جدید داشته باشیم، که البته میتواند اهمیتی نداشته باشد، اما آنچه اهمیت بیشتری دارد این است که غوطهور شدن در خیال خوش جان لاک میتواند مانع فهم میرزای نائینی شود. تمایز بنیادین لاک و دیدگاهی که فیرحی از آن دفاع میکند این نکتۀ اساسی است که در نظر لاک سیاست نمیتواند عین دیانت باشد؛ برعکس، دیانت باید عین سیاست باشد! بدیهی است که اینجا به این بحث نمیتوان پرداخت، اما همین قدر اشاره کردم که بگویم اگر بر پایۀ منابع «کتاب و سنت»، در معنای دقیق آن و نه در ابهامی که فیرحی به آنها القاء کرده است، اندیشهای سیاسی تدوین کنیم، نخستین مقدمه آن است که استقلال و «اصالت» ــ در معنای صدرایی ــ امر سیاسی را بتوانیم توضیح دهیم. سیاست نمیتواند عینِ دیانت باشد، زیرا در این صورت دیانتی باقی نخواهد ماند، اما دیانت میتواند مبنایی در سیاست داشته باشد، یعنی، در دوران جدید، امر ملّی و مصالح میهن بنیان هر فهمی در حوزۀ عمومی است، ولی بدیهی است که دیانتِ شخصی امری خصوصی است و در ذیل این بحث جای نمیگیرد. به این مسائل باز خواهم گشت؛ همۀ آنچه به اشاره آوردم، دستکم، مبیّن این است که فیرحی «در جایی نایستاده است»، و البته من بر آنم که با چنین خَلط مباحثی که در گفتههای او وجود دارد بعید است بتواند «در جایی بایستد». ایستادن به معنای سر پا بودن نیست؛ داشتن موضع آگاهی است. میتوان تا ابد سر پا ایستاد و در خلسۀ تدوین اندیشهای نوآئین به افق خیره شد، افقی که با هر حرکت نظاره کننده به پیش پیوسته به عقب خواهد رفت. اینک نشانهای دیگر از این خلسههایی که ما را خیالپرداز میکنند و از واقعیت بس دور! 🖊
🔸 ملاحظات درباره دانشگاه. انتشارت مینوی خرد. 1398. صفحه 77
💡كانال اختصاصي نشر آثار و آراء جواد طباطبايي
@javadtabataba
📋فیرحی، بهرغم اینکه، به عنوان اهل فقه، کوشش میکند که در مبنای فقه استدلال کند، اما، مانند همۀ اهلِ سیاستِ نیمسدۀ اخیر، الزامات و منطق اسلام ایدئولوژیکی را دنبال میکند. منظور من این نیست که فیرحی اهل ایدئولوژی است؛ بلکه میخواهم بگویم که هنوز هر بحثی در قلمرو سیاست، در اسلام، به نوعی مشوب به ایدئولوژی است. اشارۀ به معنای فهم متفاوت من از جان لاک، که البته مبتنی بر همۀ تفسیرهای اندیشۀ سیاسی اوست، و نه بر پایۀ سخنان «لاکشناس» دانشگاه وطنی و ترجمههای فارسی که یکی از دیگری فاجعهبارتر است، از این حیث اهمیت داشت که اگر مبانی این بحثها را ندانیم نمیتوانیم فهم درستی از اندیشۀ سیاسی جدید داشته باشیم، که البته میتواند اهمیتی نداشته باشد، اما آنچه اهمیت بیشتری دارد این است که غوطهور شدن در خیال خوش جان لاک میتواند مانع فهم میرزای نائینی شود. تمایز بنیادین لاک و دیدگاهی که فیرحی از آن دفاع میکند این نکتۀ اساسی است که در نظر لاک سیاست نمیتواند عین دیانت باشد؛ برعکس، دیانت باید عین سیاست باشد! بدیهی است که اینجا به این بحث نمیتوان پرداخت، اما همین قدر اشاره کردم که بگویم اگر بر پایۀ منابع «کتاب و سنت»، در معنای دقیق آن و نه در ابهامی که فیرحی به آنها القاء کرده است، اندیشهای سیاسی تدوین کنیم، نخستین مقدمه آن است که استقلال و «اصالت» ــ در معنای صدرایی ــ امر سیاسی را بتوانیم توضیح دهیم. سیاست نمیتواند عینِ دیانت باشد، زیرا در این صورت دیانتی باقی نخواهد ماند، اما دیانت میتواند مبنایی در سیاست داشته باشد، یعنی، در دوران جدید، امر ملّی و مصالح میهن بنیان هر فهمی در حوزۀ عمومی است، ولی بدیهی است که دیانتِ شخصی امری خصوصی است و در ذیل این بحث جای نمیگیرد. به این مسائل باز خواهم گشت؛ همۀ آنچه به اشاره آوردم، دستکم، مبیّن این است که فیرحی «در جایی نایستاده است»، و البته من بر آنم که با چنین خَلط مباحثی که در گفتههای او وجود دارد بعید است بتواند «در جایی بایستد». ایستادن به معنای سر پا بودن نیست؛ داشتن موضع آگاهی است. میتوان تا ابد سر پا ایستاد و در خلسۀ تدوین اندیشهای نوآئین به افق خیره شد، افقی که با هر حرکت نظاره کننده به پیش پیوسته به عقب خواهد رفت. اینک نشانهای دیگر از این خلسههایی که ما را خیالپرداز میکنند و از واقعیت بس دور! 🖊
🔸 ملاحظات درباره دانشگاه. انتشارت مینوی خرد. 1398. صفحه 77
💡كانال اختصاصي نشر آثار و آراء جواد طباطبايي
@javadtabataba
Forwarded from سخنرانیها
🔊فایل صوتی
نشست "نظریه دولت در ایران؛ رویکردی آسیب شناختی"
سه شنبه ۲۳ مهر ۱۳۹۸
محمدجواد غلامرضا کاشی
داود فیرحی
محمدسالار کسرایی
محمرضا مرادی طادی
✍️داود فیرحی
🖊هنوز در ابتدای راه ملت سازی هستیم
🔺دولت مدرن، یک دولت بزرگ است چون سرنوشت افراد را از کودکی تا مرگ تحت تاثیر قرار میدهد. برای مثال وقتی دولت ساعت را عوض می کند همه چیز زندگی ما را تحت الشعاع قرار میدهد.
@sokhanranihaa
🔺نباید دنبال این باشیم که چه کسی حکومت میکند چرا که نهادها آدمها را در چنبره خود اسیر میکنند. فارغ از اینکه چه کسی دولت را در دست دارد، ماشین دولت راه خود را می رود. ما دستگاه دولت را باز نکرده ایم و دولت هنوز برای ما یک جعبه سیاه است.
🔺دولت قدیم ما دمکراتیک نبود اما اقتدارگرا هم نبود. شاه قانونگذار نبود و دینداران قانون را تعیین میکنند و دینداران هم در حکومت نقش نداشتند. پادشاه مستبد میشد اما قانون را دیانت تعیین می کرد. دولت قدیم چنین دولتی بود و به لحاظ کمیت هم کوچک بود و دولت نگهبان بود نگهبان هم مالک نیست و فقط وظیفه نگهبانی دارد.
🔺از مشروطه به بعد، شاهد تحول فکری مردم بودیم و از دوره مظفری، فکر ایرانی از معادله شاهی و دینی به مفهوم جدیدی به نام ملت توجه میکند. در این دوره با اینکه تا سالها بعد، پادشاهان حکومت کردند اما اعتقاد به شاه از بین رفت و مفهومی به نام ملت جایگزین آن شد.
🔺در این دوره، مفهوم ملت جای مفهوم شاه نشست و لازم بود ضلع دیگر آن یعنی دیانت هم دچار تغییر شود اما چون دیانت، تعریف مدرنی از مفهوم ملیت نکرد، مشروطه با تله سیاسی و مشکلات متعدد و تنشهای زیادی مواجه شد که تا حالا هم ادامه دارد. هنوز روشنفکران یا علما رابطه این دو مفهوم را شفاف نکرده اند و یا دین را حذف و یا ملیت را حذف کردهاند.
🔺هنوز توضیح روشنی در قانون اساسی درباره تعریف ملیت نداریم، یکی از اندیشمندان میگوید ایرانیها برای غلبه بر عقب ماندگی دنبال تجدد هستند. این در حالی است که توجه به ملیت به معنای ملیگرایی و بازگشت به میراث ملی و باستانگرایی است. نسبت ملیت و دین و نسبت ملیت با تجدد دو پارادوکس امروز ما هستند.
🔺در دوره ای به سمت ملیت رفتیم و باستان گرا شدیم که همین موضوع اسلام سیاسی را بیدار کرد و در این دوره، به تدریج مفهوم امت بر مفهوم ملت غلبه کرد. بر این اساس قانون اساسی کنونی ما ترکیب مبهم ضعیفی از ملت است و امت را برجسته کرده است و مکانیسمی برای تعریف ملت و امت نداشته است. جامعه ما گاهی این طرف است و گاهی آن طرف. هر دو مفهوم، آلترناتیو هم هستند. به همین خاطر هم وقتی انتخابات میشود انگار رژیم عوض میشود.
🔺در عین حال که مفهوم ملت دچار ابهام شده دین هم دچار همین ابهام است. دولت رانتی ایجاد شده و دولت مالیاتی نیست که دنبال جلب رضایت مردم است. دولت ملی به سمت بزرگ شدن میل دارد. دولت های فوق مدرن به سمت کوچک شدن است.
🔺در ایران هنوز شاهد دور اول تجدد هستیم و دولت بزرگتر میشود. دولتی که تمام ارکان تنفسی جامعه را در کنترل دارد و دولت به مردم وابسته نیست و مردم وابسته هستند. دولتی که به خاطر پارادوکس ها کج حرکت می کند. دولت به جای دولت نگهبان به دولت مربی تبدیل شده است.
🔺باید رابطه دین و ملیت و تجدد و ملیت را تعریف کنیم. در ملتسازی هنوز در ابتدای راه هستیم. از زمان مشروطه، هر سال ابهام مفهوم ملت بیشتر شده و وظیفه روشنفکران این است که به جای پرداختن به کاندیداها، خود دستگاه دولت را بررسی کنند./ایرنا
🆔 @sokhanranihaa
🆔 @sokhanranihaa
🆑کانال سخنرانی ها
🌹
نشست "نظریه دولت در ایران؛ رویکردی آسیب شناختی"
سه شنبه ۲۳ مهر ۱۳۹۸
محمدجواد غلامرضا کاشی
داود فیرحی
محمدسالار کسرایی
محمرضا مرادی طادی
✍️داود فیرحی
🖊هنوز در ابتدای راه ملت سازی هستیم
🔺دولت مدرن، یک دولت بزرگ است چون سرنوشت افراد را از کودکی تا مرگ تحت تاثیر قرار میدهد. برای مثال وقتی دولت ساعت را عوض می کند همه چیز زندگی ما را تحت الشعاع قرار میدهد.
@sokhanranihaa
🔺نباید دنبال این باشیم که چه کسی حکومت میکند چرا که نهادها آدمها را در چنبره خود اسیر میکنند. فارغ از اینکه چه کسی دولت را در دست دارد، ماشین دولت راه خود را می رود. ما دستگاه دولت را باز نکرده ایم و دولت هنوز برای ما یک جعبه سیاه است.
🔺دولت قدیم ما دمکراتیک نبود اما اقتدارگرا هم نبود. شاه قانونگذار نبود و دینداران قانون را تعیین میکنند و دینداران هم در حکومت نقش نداشتند. پادشاه مستبد میشد اما قانون را دیانت تعیین می کرد. دولت قدیم چنین دولتی بود و به لحاظ کمیت هم کوچک بود و دولت نگهبان بود نگهبان هم مالک نیست و فقط وظیفه نگهبانی دارد.
🔺از مشروطه به بعد، شاهد تحول فکری مردم بودیم و از دوره مظفری، فکر ایرانی از معادله شاهی و دینی به مفهوم جدیدی به نام ملت توجه میکند. در این دوره با اینکه تا سالها بعد، پادشاهان حکومت کردند اما اعتقاد به شاه از بین رفت و مفهومی به نام ملت جایگزین آن شد.
🔺در این دوره، مفهوم ملت جای مفهوم شاه نشست و لازم بود ضلع دیگر آن یعنی دیانت هم دچار تغییر شود اما چون دیانت، تعریف مدرنی از مفهوم ملیت نکرد، مشروطه با تله سیاسی و مشکلات متعدد و تنشهای زیادی مواجه شد که تا حالا هم ادامه دارد. هنوز روشنفکران یا علما رابطه این دو مفهوم را شفاف نکرده اند و یا دین را حذف و یا ملیت را حذف کردهاند.
🔺هنوز توضیح روشنی در قانون اساسی درباره تعریف ملیت نداریم، یکی از اندیشمندان میگوید ایرانیها برای غلبه بر عقب ماندگی دنبال تجدد هستند. این در حالی است که توجه به ملیت به معنای ملیگرایی و بازگشت به میراث ملی و باستانگرایی است. نسبت ملیت و دین و نسبت ملیت با تجدد دو پارادوکس امروز ما هستند.
🔺در دوره ای به سمت ملیت رفتیم و باستان گرا شدیم که همین موضوع اسلام سیاسی را بیدار کرد و در این دوره، به تدریج مفهوم امت بر مفهوم ملت غلبه کرد. بر این اساس قانون اساسی کنونی ما ترکیب مبهم ضعیفی از ملت است و امت را برجسته کرده است و مکانیسمی برای تعریف ملت و امت نداشته است. جامعه ما گاهی این طرف است و گاهی آن طرف. هر دو مفهوم، آلترناتیو هم هستند. به همین خاطر هم وقتی انتخابات میشود انگار رژیم عوض میشود.
🔺در عین حال که مفهوم ملت دچار ابهام شده دین هم دچار همین ابهام است. دولت رانتی ایجاد شده و دولت مالیاتی نیست که دنبال جلب رضایت مردم است. دولت ملی به سمت بزرگ شدن میل دارد. دولت های فوق مدرن به سمت کوچک شدن است.
🔺در ایران هنوز شاهد دور اول تجدد هستیم و دولت بزرگتر میشود. دولتی که تمام ارکان تنفسی جامعه را در کنترل دارد و دولت به مردم وابسته نیست و مردم وابسته هستند. دولتی که به خاطر پارادوکس ها کج حرکت می کند. دولت به جای دولت نگهبان به دولت مربی تبدیل شده است.
🔺باید رابطه دین و ملیت و تجدد و ملیت را تعریف کنیم. در ملتسازی هنوز در ابتدای راه هستیم. از زمان مشروطه، هر سال ابهام مفهوم ملت بیشتر شده و وظیفه روشنفکران این است که به جای پرداختن به کاندیداها، خود دستگاه دولت را بررسی کنند./ایرنا
🆔 @sokhanranihaa
🆔 @sokhanranihaa
🆑کانال سخنرانی ها
🌹
Telegram
attach 📎
♦️تأملی بر "یک صلح"؛
از حکمیت تا مصالحه
هیأت عشاق الائمه(ع) حزب مردمسالاری
شنبه 4 آبان 1398
مکان:
تهران_انتهای همت غرب_بلوار کوهسار_ میدان سولاقان _شهرک بهاران _ کوچه یزدی فر پ ۲ واحد ۱۰ ساختمان لاله
🆔@Feirahi
از حکمیت تا مصالحه
هیأت عشاق الائمه(ع) حزب مردمسالاری
شنبه 4 آبان 1398
مکان:
تهران_انتهای همت غرب_بلوار کوهسار_ میدان سولاقان _شهرک بهاران _ کوچه یزدی فر پ ۲ واحد ۱۰ ساختمان لاله
🆔@Feirahi
✅ ماهیت دولت در ایران امروز
🔹این یک مشکل است که ما همیشه سعی میکنیم با حاکمان مواجه شویم تا ماهیت حکمرانی. هرگز این سؤال را نمیپرسیم که ماهیت دستگاه دولت چیست و چگونه ساخته شد و البته بد ساخته شد. آن چیزی که برخی متفکران توسعه کجرفتگی میگویند و در اینجا منظور کجرفتگی دیوار دولت است.
🔹دولت قدیم ما دموکراتیک نبود اما اقتدارگرا هم نبود. در نظریههای قدیم ایران، شاهی و دین دوقلو بودند؛ نهاد شاهی قادر به قانونگذاری نبود و دین هم امکان حضور در مناصب قدرت نداشت اما در عین حال داور قدرت بود. نوعی دوقلوهای مستقلِ همبستهِ غیروابسته بودند. دولت قدیم به لحاظ کمیت قدرت، دولت کوچکی بود و نگهبان تلقی میشد. در ادبیاتمان داریم که «الدین أس و السلطان حارث»؛ دین اساس بود و پادشاه نگهبان. روشن است که نگهبان نیز امانتدار است و مالک نیست یعنی نمیتواند تصرفی در دین کند.
🔹از 1285 شاهان بدون اندیشه شاهی شدند و ایده پادشاهی از ذهنها پرید و مفهومی به نام ملت به جای آن نشست. مفهومی که توضیح روشنی داده نشد و بنابراین دو پارادوکس قوی پیدا شد. دین که عادت داشت با شاهی گفتگو کند و از این طریق زندگی را اداره کند، با پدیده جدیدی مواجه شد که خیلی قابل خوانش به دین نبود. بنابراین تنشی وارد مذهب میشود و متفکران مذهبی در برابر این پدیده جدید به دو گروه موافق و مخالف تقسیم میشوند و جالب است که هر دو گروه تعریف روشنی ندارند. اصطلاحاً منازعه در هاله ابهام ادامه مییابد. اگر به جای شاهی مفهوم ملت نشست، لازمهاش این بود که در دین هم اصلاحاتی انجام میگرفت تا جامعه بتواند فهمی ملی و دموکراتیک از دیانت خود داشته باشد ولی دستگاه دین چنین آمادگی را نداشت. این پارادوکس تاکنون حل نشده و مشروطه را هم با تنشها، سرکوبها و تکفیرها مواجه کرد.
🔹پارادوکس دیگری ایجاد شد که در این رابطه من ارجاع میدهم به فیلسوف و ادیب ایرانی، میرزا ابوالحسن خان فروغی که برادر مرحوم محمدعلی فروغی است. او میگوید: «ایرانیها برای غلبه بر عقبماندگی دنبال تجددند و تجدد را هم در اروپا میبینند و یکی از ارکان تجدد اروپایی مفهوم ملیت است و معنای ملیت یعنی بازگشت به میراث ملی و ما اگر به میراث ملی برگردیم، تجدد را دوباره از دست میدهیم». پارادوکس مورد اشاره فروغی از نوع عرفی است نه منطقی و درست هم هست. او متوجه بود که دولت اول پهلوی دارد سویه باستانگرا پیدا میکند و نوعی گریز از تجدد به اسم تجدد را تجربه میکند. میدانیم همین که سر از باستانگرایی درآوردید، عِرق خفته اسلام سیاسی را بیدار کردهاید و همین که اسلام سیاسی رشد کرد، به تدریج مفهوم امت بر مفهوم ملت غلبه پیدا میکند.
🔹مدل تیپیکال دولت قدیم در دولت جدید و دوره مشروطه هم شکل گرفت. یعنی رهبران مذهبی تمایل نداشتند وارد قدرت شوند اما این انتظار را داشتند که قانون مشروطه مغایر شریعت نباشد. به همین دلیل 21 نفری که مرحوم آخوند خراسانی برای هیئت نظار معرفی کرد، همگی اجتناب میکردند و نهایتاً سعی شد با قرعه تعدادی را انتخاب کنند. از آنهایی هم که با قرعه انتخاب شدند فقط مرحوم مدرس و یکی دو نفر دیگر آمدند. در اوایل دوره جمهوری اسلامی هم اینگونه بود که مرحوم امام (ره) میگوید من به قم میروم و تأکید میکند که روحانیت باید بیرون از سیستم سیاسی باشد. در قانون اساسی اولیه، رهبری را معادل ایدئولوگ یعنی راهنمای نظری میگرفتند و به همین دلیل در ایده اولیه جمهوری اسلامی به رهبری اختیارات اجرایی و تقنینی ندادند و نوعی امامت کلی در نظر گرفتند.
🔹در قانون اساسی دوم است که به رهبری اختیارات اجرایی و تقنینی داده میشود. بنابراین وقتی صحبت از آسیبشناسی میکنیم، میبینیم که چگونه تعادل به هم میخورد و وجوه ملی در حال کمرنگ شدن است؛ تا جایی که با تداوم این روند، شاید تبدیل به یک زائده بشود. ما سابقه داریم که نهادها بعضی موقع میمیرند یا خشک میشوند و بنابراین هیچ ضمانتی وجود ندارد که مفهوم ملیت که در یک دورهای از تاریخ ما متولد شده، به این سرنوشت دچار نگردد.
🔸نشست رویکرد آسیبشناختی به نظریه دولت در ایران / خانه اندیشمندان علوم انسانی؛
23 مهر 98
🆔@feirahi
🔹این یک مشکل است که ما همیشه سعی میکنیم با حاکمان مواجه شویم تا ماهیت حکمرانی. هرگز این سؤال را نمیپرسیم که ماهیت دستگاه دولت چیست و چگونه ساخته شد و البته بد ساخته شد. آن چیزی که برخی متفکران توسعه کجرفتگی میگویند و در اینجا منظور کجرفتگی دیوار دولت است.
🔹دولت قدیم ما دموکراتیک نبود اما اقتدارگرا هم نبود. در نظریههای قدیم ایران، شاهی و دین دوقلو بودند؛ نهاد شاهی قادر به قانونگذاری نبود و دین هم امکان حضور در مناصب قدرت نداشت اما در عین حال داور قدرت بود. نوعی دوقلوهای مستقلِ همبستهِ غیروابسته بودند. دولت قدیم به لحاظ کمیت قدرت، دولت کوچکی بود و نگهبان تلقی میشد. در ادبیاتمان داریم که «الدین أس و السلطان حارث»؛ دین اساس بود و پادشاه نگهبان. روشن است که نگهبان نیز امانتدار است و مالک نیست یعنی نمیتواند تصرفی در دین کند.
🔹از 1285 شاهان بدون اندیشه شاهی شدند و ایده پادشاهی از ذهنها پرید و مفهومی به نام ملت به جای آن نشست. مفهومی که توضیح روشنی داده نشد و بنابراین دو پارادوکس قوی پیدا شد. دین که عادت داشت با شاهی گفتگو کند و از این طریق زندگی را اداره کند، با پدیده جدیدی مواجه شد که خیلی قابل خوانش به دین نبود. بنابراین تنشی وارد مذهب میشود و متفکران مذهبی در برابر این پدیده جدید به دو گروه موافق و مخالف تقسیم میشوند و جالب است که هر دو گروه تعریف روشنی ندارند. اصطلاحاً منازعه در هاله ابهام ادامه مییابد. اگر به جای شاهی مفهوم ملت نشست، لازمهاش این بود که در دین هم اصلاحاتی انجام میگرفت تا جامعه بتواند فهمی ملی و دموکراتیک از دیانت خود داشته باشد ولی دستگاه دین چنین آمادگی را نداشت. این پارادوکس تاکنون حل نشده و مشروطه را هم با تنشها، سرکوبها و تکفیرها مواجه کرد.
🔹پارادوکس دیگری ایجاد شد که در این رابطه من ارجاع میدهم به فیلسوف و ادیب ایرانی، میرزا ابوالحسن خان فروغی که برادر مرحوم محمدعلی فروغی است. او میگوید: «ایرانیها برای غلبه بر عقبماندگی دنبال تجددند و تجدد را هم در اروپا میبینند و یکی از ارکان تجدد اروپایی مفهوم ملیت است و معنای ملیت یعنی بازگشت به میراث ملی و ما اگر به میراث ملی برگردیم، تجدد را دوباره از دست میدهیم». پارادوکس مورد اشاره فروغی از نوع عرفی است نه منطقی و درست هم هست. او متوجه بود که دولت اول پهلوی دارد سویه باستانگرا پیدا میکند و نوعی گریز از تجدد به اسم تجدد را تجربه میکند. میدانیم همین که سر از باستانگرایی درآوردید، عِرق خفته اسلام سیاسی را بیدار کردهاید و همین که اسلام سیاسی رشد کرد، به تدریج مفهوم امت بر مفهوم ملت غلبه پیدا میکند.
🔹مدل تیپیکال دولت قدیم در دولت جدید و دوره مشروطه هم شکل گرفت. یعنی رهبران مذهبی تمایل نداشتند وارد قدرت شوند اما این انتظار را داشتند که قانون مشروطه مغایر شریعت نباشد. به همین دلیل 21 نفری که مرحوم آخوند خراسانی برای هیئت نظار معرفی کرد، همگی اجتناب میکردند و نهایتاً سعی شد با قرعه تعدادی را انتخاب کنند. از آنهایی هم که با قرعه انتخاب شدند فقط مرحوم مدرس و یکی دو نفر دیگر آمدند. در اوایل دوره جمهوری اسلامی هم اینگونه بود که مرحوم امام (ره) میگوید من به قم میروم و تأکید میکند که روحانیت باید بیرون از سیستم سیاسی باشد. در قانون اساسی اولیه، رهبری را معادل ایدئولوگ یعنی راهنمای نظری میگرفتند و به همین دلیل در ایده اولیه جمهوری اسلامی به رهبری اختیارات اجرایی و تقنینی ندادند و نوعی امامت کلی در نظر گرفتند.
🔹در قانون اساسی دوم است که به رهبری اختیارات اجرایی و تقنینی داده میشود. بنابراین وقتی صحبت از آسیبشناسی میکنیم، میبینیم که چگونه تعادل به هم میخورد و وجوه ملی در حال کمرنگ شدن است؛ تا جایی که با تداوم این روند، شاید تبدیل به یک زائده بشود. ما سابقه داریم که نهادها بعضی موقع میمیرند یا خشک میشوند و بنابراین هیچ ضمانتی وجود ندارد که مفهوم ملیت که در یک دورهای از تاریخ ما متولد شده، به این سرنوشت دچار نگردد.
🔸نشست رویکرد آسیبشناختی به نظریه دولت در ایران / خانه اندیشمندان علوم انسانی؛
23 مهر 98
🆔@feirahi
تأمّلی_بر_یک_صلح؛_از_حکمیت_تا_مصالحه.m4a
9.2 MB
✅ تأملی بر " یک صلح"
♦️مقدمه؛
فقدان توصیف دقیق و ضرورت بازاندیشی در سرچشمه های مذهب شیعه
♦️الف) زمینه هایِ اقدام حسن بن علی(ع)؛
1⃣. از حَکَمیت تا مصالحه
2⃣. وضعیت جنگی و فرسایش سرمایه اجتماعی- فرهنگی خلافت
3⃣. پدیده "خلافت موازی" و خطر تجزیه جامعه مسلمانی ؛ سه گانه عراق و حجاز، شام و مصر، و ایران و شرق
♦️ب) ماهیت و محتوای صلح؛
4⃣. مبنای صلح امام حسن
5⃣.مواد و اجزای صلح
6⃣. سویه و هدف صلح
♦️ج) پیامدها و نتائج صلح؛
7⃣. عطف توجه از حکومت به فرهنگ
8⃣. تبدیل مدینه به کانون صحابه و مرکز دینی- معنوی جهان اسلام.
9⃣. تبدیل قرارداد صلح به اساسی برای داوری عمومی، نظارت و نقد خلافت شام
🔸تهران؛ هیأت عشاق الائمه(ع) حزب مردمسالاری؛ شنبه 4 آبان 98، شب 28 صفر1441ق
🆔@Feirahi
♦️مقدمه؛
فقدان توصیف دقیق و ضرورت بازاندیشی در سرچشمه های مذهب شیعه
♦️الف) زمینه هایِ اقدام حسن بن علی(ع)؛
1⃣. از حَکَمیت تا مصالحه
2⃣. وضعیت جنگی و فرسایش سرمایه اجتماعی- فرهنگی خلافت
3⃣. پدیده "خلافت موازی" و خطر تجزیه جامعه مسلمانی ؛ سه گانه عراق و حجاز، شام و مصر، و ایران و شرق
♦️ب) ماهیت و محتوای صلح؛
4⃣. مبنای صلح امام حسن
5⃣.مواد و اجزای صلح
6⃣. سویه و هدف صلح
♦️ج) پیامدها و نتائج صلح؛
7⃣. عطف توجه از حکومت به فرهنگ
8⃣. تبدیل مدینه به کانون صحابه و مرکز دینی- معنوی جهان اسلام.
9⃣. تبدیل قرارداد صلح به اساسی برای داوری عمومی، نظارت و نقد خلافت شام
🔸تهران؛ هیأت عشاق الائمه(ع) حزب مردمسالاری؛ شنبه 4 آبان 98، شب 28 صفر1441ق
🆔@Feirahi
Forwarded from مردمسالاریآنلاین
⭕️صلح امام حسن(ع) "صلح پیروز" و محتوای آن شاهکار بود
حجت الاسلام والمسلمین دکتر داوود فیرحی در هیات عشاق الائمه حزب مردم سالاری:
🔻امام حسن(ع) قصد داشت جامعه فروپاشیده را از جنگ ویرانگر دیگری حفظ کند.
🔻امام حسن(ع) مظلومترین شخصیت تاریخ اما معاویه انسانی سیاستمدار و زیرک بود که می دانست چگونه رقیبان را به فرسایش بکشاند. معاویه با سه اسلحه پول و شمشیر و دین میجنگید. در مقابله با چنان فردی بود که امام حسن(ع) اعتبار خود را روی صلح برای وحدت امت گذاشت و مبارزه را به حوزه فرهنگ کشاند.
🔻حضرت امام حسن(ع) معادله ای مهم دارد که مطابق آن، حکومت مهم است اما اگر تناقضی بین خون مردم و حکومت ایجاد شود، امام حفظ جان مردم را ترجیح می دهد.
🔻صلح امام حسن(ع) جنگ منجر به باخت کوفه را به صلح پیروز تبدیل میکند و این همان پیروزی بود که امام علی(ع) با سه سال جنگ به آن نرسید.
🔻صلح امام حسن(ع) "صلحِ پیروز" بود. محتوای صلح امام حسن(ع)، شاهکار است و بَرنده تر و بُرنده تر از جنگ است.
🔻امام حسن(ع) به موضوع زیستن مسلمانانه در حکومتی که مشروع نیست و راست و دروغ آن مشخص نبود توجه کرد و این موضوع تا امروز هم به عنوان تقیه مداراگونه با حکومت در مقاطع مختلف تاریخی ادامه پیدا کرده است.
🔷جزییات و تصاویر بیشتر از مراسم و سخنان دکتر فیرحی را در نشانی زیر دنبال کنید:
https://www.mardomsalari.ir/news/117162/
مردم سالاری آنلاین🔻
@mardomsalari1
حجت الاسلام والمسلمین دکتر داوود فیرحی در هیات عشاق الائمه حزب مردم سالاری:
🔻امام حسن(ع) قصد داشت جامعه فروپاشیده را از جنگ ویرانگر دیگری حفظ کند.
🔻امام حسن(ع) مظلومترین شخصیت تاریخ اما معاویه انسانی سیاستمدار و زیرک بود که می دانست چگونه رقیبان را به فرسایش بکشاند. معاویه با سه اسلحه پول و شمشیر و دین میجنگید. در مقابله با چنان فردی بود که امام حسن(ع) اعتبار خود را روی صلح برای وحدت امت گذاشت و مبارزه را به حوزه فرهنگ کشاند.
🔻حضرت امام حسن(ع) معادله ای مهم دارد که مطابق آن، حکومت مهم است اما اگر تناقضی بین خون مردم و حکومت ایجاد شود، امام حفظ جان مردم را ترجیح می دهد.
🔻صلح امام حسن(ع) جنگ منجر به باخت کوفه را به صلح پیروز تبدیل میکند و این همان پیروزی بود که امام علی(ع) با سه سال جنگ به آن نرسید.
🔻صلح امام حسن(ع) "صلحِ پیروز" بود. محتوای صلح امام حسن(ع)، شاهکار است و بَرنده تر و بُرنده تر از جنگ است.
🔻امام حسن(ع) به موضوع زیستن مسلمانانه در حکومتی که مشروع نیست و راست و دروغ آن مشخص نبود توجه کرد و این موضوع تا امروز هم به عنوان تقیه مداراگونه با حکومت در مقاطع مختلف تاریخی ادامه پیدا کرده است.
🔷جزییات و تصاویر بیشتر از مراسم و سخنان دکتر فیرحی را در نشانی زیر دنبال کنید:
https://www.mardomsalari.ir/news/117162/
مردم سالاری آنلاین🔻
@mardomsalari1
مردم سالاری آنلاين
صلح امام حسن(ع)
حجت الاسلام والمسلمین داوود فیرحی صلح امام حسن(ع) را "صلحِ پیروز" توصیف کرد و تصریح کرد: محتوای صلح امام حسن(ع)، شاهکار است و بَرنده تر و بُرنده تر از جنگ است.
سیره_سیاسی_پیامبر_اکرم،جلسه_پنجم،28.mp3
10.1 MB
🎧✅ "انواع حقوق" در قرارداد مدینه؛
1⃣. دو نوع حقوق؛
الف)حقوق امضایی؛ که پیشینی و سازنده قرارداد است
ب) حقوق تأسیسی؛ که ناشی از قرارداد است
2⃣. قلمرو حقوق؛
- حقوق قبایل؛ جماعت های نژادی
- حقوق مذاهب؛ جماعت های دینی؛ یهود و مسلمان و ...
- حقوق شهروندان ؛ اهالی مدینه
- ظهور فردیت و برخی نشانه های حقوقی که بعدها حقوق بشر شناخته شد
3⃣. قرارداد مدینه و دو مفهوم مهم؛
- قرارداد ناظر به " مشارکت قبایل"
- قرارداد ناشی از "شراکت قبایل"
4⃣ تدابیر ضمانتی در قرارداد مدینه
♦️سیره سیاسی پیامبر(ص)و ائمه (ع)، دوره دوم، جلسه پنجم ،یکشنبه 28 مهر 1398.
#سیره_سیاسی_پیامبر(ص)
🆔@feirahi
1⃣. دو نوع حقوق؛
الف)حقوق امضایی؛ که پیشینی و سازنده قرارداد است
ب) حقوق تأسیسی؛ که ناشی از قرارداد است
2⃣. قلمرو حقوق؛
- حقوق قبایل؛ جماعت های نژادی
- حقوق مذاهب؛ جماعت های دینی؛ یهود و مسلمان و ...
- حقوق شهروندان ؛ اهالی مدینه
- ظهور فردیت و برخی نشانه های حقوقی که بعدها حقوق بشر شناخته شد
3⃣. قرارداد مدینه و دو مفهوم مهم؛
- قرارداد ناظر به " مشارکت قبایل"
- قرارداد ناشی از "شراکت قبایل"
4⃣ تدابیر ضمانتی در قرارداد مدینه
♦️سیره سیاسی پیامبر(ص)و ائمه (ع)، دوره دوم، جلسه پنجم ،یکشنبه 28 مهر 1398.
#سیره_سیاسی_پیامبر(ص)
🆔@feirahi
شهرِ پیامبر(ص) و راهی که طی نشد.m4a
4 MB
🎧✅ شهرِ پیامبر(ص) و "راهی که طی نشد"
♦️سه رخدادِ ؛ صحیفة النبي، غدیر خم و سقیفه بنی ساعده
🔸پرسش از ؛ کیفیت حکمرانی و شخصیت حکمران
تهران، روزبه، دوشنبه 6 آبان 1398 ،
29 صفر 1441ق
🆔@Feirahi
♦️سه رخدادِ ؛ صحیفة النبي، غدیر خم و سقیفه بنی ساعده
🔸پرسش از ؛ کیفیت حکمرانی و شخصیت حکمران
تهران، روزبه، دوشنبه 6 آبان 1398 ،
29 صفر 1441ق
🆔@Feirahi