سیره_سیاسی_پیامبر_اکرم،جلسه_پنجم،28.mp3
10.1 MB
🎧✅ "انواع حقوق" در قرارداد مدینه؛
1⃣. دو نوع حقوق؛
الف)حقوق امضایی؛ که پیشینی و سازنده قرارداد است
ب) حقوق تأسیسی؛ که ناشی از قرارداد است
2⃣. قلمرو حقوق؛
- حقوق قبایل؛ جماعت های نژادی
- حقوق مذاهب؛ جماعت های دینی؛ یهود و مسلمان و ...
- حقوق شهروندان ؛ اهالی مدینه
- ظهور فردیت و برخی نشانه های حقوقی که بعدها حقوق بشر شناخته شد
3⃣. قرارداد مدینه و دو مفهوم مهم؛
- قرارداد ناظر به " مشارکت قبایل"
- قرارداد ناشی از "شراکت قبایل"
4⃣ تدابیر ضمانتی در قرارداد مدینه
♦️سیره سیاسی پیامبر(ص)و ائمه (ع)، دوره دوم، جلسه پنجم ،یکشنبه 28 مهر 1398.
#سیره_سیاسی_پیامبر(ص)
🆔@feirahi
1⃣. دو نوع حقوق؛
الف)حقوق امضایی؛ که پیشینی و سازنده قرارداد است
ب) حقوق تأسیسی؛ که ناشی از قرارداد است
2⃣. قلمرو حقوق؛
- حقوق قبایل؛ جماعت های نژادی
- حقوق مذاهب؛ جماعت های دینی؛ یهود و مسلمان و ...
- حقوق شهروندان ؛ اهالی مدینه
- ظهور فردیت و برخی نشانه های حقوقی که بعدها حقوق بشر شناخته شد
3⃣. قرارداد مدینه و دو مفهوم مهم؛
- قرارداد ناظر به " مشارکت قبایل"
- قرارداد ناشی از "شراکت قبایل"
4⃣ تدابیر ضمانتی در قرارداد مدینه
♦️سیره سیاسی پیامبر(ص)و ائمه (ع)، دوره دوم، جلسه پنجم ،یکشنبه 28 مهر 1398.
#سیره_سیاسی_پیامبر(ص)
🆔@feirahi
شهرِ پیامبر(ص) و راهی که طی نشد.m4a
4 MB
🎧✅ شهرِ پیامبر(ص) و "راهی که طی نشد"
♦️سه رخدادِ ؛ صحیفة النبي، غدیر خم و سقیفه بنی ساعده
🔸پرسش از ؛ کیفیت حکمرانی و شخصیت حکمران
تهران، روزبه، دوشنبه 6 آبان 1398 ،
29 صفر 1441ق
🆔@Feirahi
♦️سه رخدادِ ؛ صحیفة النبي، غدیر خم و سقیفه بنی ساعده
🔸پرسش از ؛ کیفیت حکمرانی و شخصیت حکمران
تهران، روزبه، دوشنبه 6 آبان 1398 ،
29 صفر 1441ق
🆔@Feirahi
❇️ هیأت های مذهبی و دولت مدرن
🔻با اخلاقِ هیأتی نمی توان دولت مدرن را اداره کرد.
🔸دیشب، و به تصادف گفتگویی را در یکی از برنامههای تلویزیون کشورمان دیدم که کارشناس محترم از کارکرد سیاسی هیأت های مذهبی سخن می گفت.
🔹هیأت چیز خوبی است و نقش زیادی در تربیت مذهبیِ بویژه قشر جوان دارد و بنا به تجربه ای که در تاریخ معاصر ایران داریم باید هم هیأت ها باشند.
🔸لیکن، "اخلاق و الگوی هیأتی" با ساختار دولت مدرن تباین ذاتی دارد. هیأت های مذهبی امتداد بومی شده "زندگی انجمنی" در دوره مشروطه و قبل آن هستند و در بهترین حالت خصلت محلی، عاطفی و محفلی دارند و عصبیت ها و رقابت های محله ها را در مناسبات مذهبی هم به نمایش می گذارند.
♦️چنین الگوی رفتاری؛ یعنی "رفتار هیأتی"، از سه جهت با ساختار و اهداف دولت ملی در تضاد است؛
1⃣ نخست این که الگوی هیأتی با "بروکراسی" ضروری در دولت مدرن، سر آشتی ندارد، قواعد و به طور کلی نظام اداره ملی را به اعتمادهای هیأتی و محفلی فرو می کاهد.
2⃣ دوم اینکه "هویت ملی" را به ملاحظه تعصبات هیأتی، که عمدتا گرایشات محلی و محله ای دارند، دچار چالش می کند.
3⃣ سوم و مهم تر؛ هیأت های مذهبی چنان که از نامشان پیدا است، نه تنها بنیاد مذهبی دارند و باید هم چنین باشد، بلکه هر هیأتی تفسیرها و سلیقه های مذهبی خاص خود را دارد که با سلیقه حتّی هیأتِ هم مسلکِ همسایه از یک سوی، و منافع ملیِ کشوری که بوستان ادیان و مذاهب متکثر است از سوی دیگر، تخالف ِ آشکار دارد.
♦️ هیأت های مذهبی، هرچند، بسیار ارزشمند و مفید هستند اما به هر حال، ماهیت محفلی،قومی و محلی دارند و تحمیل کار ویژه اداره دولت مدرن به هیأت ها، از هر دو جهت ویرانگر است؛ هم هیأت های مذهبی و هم دولت مدرن، هر دو را، تخریب می کند.
✅ برای اداره دولت ملی مدرن، چاره ای جز تقویت یک "نظام حزبی" شفاف و قدرتمند نیست.
🔸تاریخ معاصر ایران و جهان، گواه روشنی است که دولت مدرن و حکمرانی حزبی دوقلوهای گریز ناپذیرند. و هر گاه "هیأت" جای "حزب" نشیند ، لاجرم دولت مدرن نیز به سنت سابقین هبوط می کند.
این از ویژگیهای هر "ملازمه" است.
🆔@Feirahi
🔻با اخلاقِ هیأتی نمی توان دولت مدرن را اداره کرد.
🔸دیشب، و به تصادف گفتگویی را در یکی از برنامههای تلویزیون کشورمان دیدم که کارشناس محترم از کارکرد سیاسی هیأت های مذهبی سخن می گفت.
🔹هیأت چیز خوبی است و نقش زیادی در تربیت مذهبیِ بویژه قشر جوان دارد و بنا به تجربه ای که در تاریخ معاصر ایران داریم باید هم هیأت ها باشند.
🔸لیکن، "اخلاق و الگوی هیأتی" با ساختار دولت مدرن تباین ذاتی دارد. هیأت های مذهبی امتداد بومی شده "زندگی انجمنی" در دوره مشروطه و قبل آن هستند و در بهترین حالت خصلت محلی، عاطفی و محفلی دارند و عصبیت ها و رقابت های محله ها را در مناسبات مذهبی هم به نمایش می گذارند.
♦️چنین الگوی رفتاری؛ یعنی "رفتار هیأتی"، از سه جهت با ساختار و اهداف دولت ملی در تضاد است؛
1⃣ نخست این که الگوی هیأتی با "بروکراسی" ضروری در دولت مدرن، سر آشتی ندارد، قواعد و به طور کلی نظام اداره ملی را به اعتمادهای هیأتی و محفلی فرو می کاهد.
2⃣ دوم اینکه "هویت ملی" را به ملاحظه تعصبات هیأتی، که عمدتا گرایشات محلی و محله ای دارند، دچار چالش می کند.
3⃣ سوم و مهم تر؛ هیأت های مذهبی چنان که از نامشان پیدا است، نه تنها بنیاد مذهبی دارند و باید هم چنین باشد، بلکه هر هیأتی تفسیرها و سلیقه های مذهبی خاص خود را دارد که با سلیقه حتّی هیأتِ هم مسلکِ همسایه از یک سوی، و منافع ملیِ کشوری که بوستان ادیان و مذاهب متکثر است از سوی دیگر، تخالف ِ آشکار دارد.
♦️ هیأت های مذهبی، هرچند، بسیار ارزشمند و مفید هستند اما به هر حال، ماهیت محفلی،قومی و محلی دارند و تحمیل کار ویژه اداره دولت مدرن به هیأت ها، از هر دو جهت ویرانگر است؛ هم هیأت های مذهبی و هم دولت مدرن، هر دو را، تخریب می کند.
✅ برای اداره دولت ملی مدرن، چاره ای جز تقویت یک "نظام حزبی" شفاف و قدرتمند نیست.
🔸تاریخ معاصر ایران و جهان، گواه روشنی است که دولت مدرن و حکمرانی حزبی دوقلوهای گریز ناپذیرند. و هر گاه "هیأت" جای "حزب" نشیند ، لاجرم دولت مدرن نیز به سنت سابقین هبوط می کند.
این از ویژگیهای هر "ملازمه" است.
🆔@Feirahi
https://tn.ai/2126430
فیرحی: فقدان نهاد رهبری منتج به فروپاشی جامعه ایران میشود
در کنار نهاد مهم رهبری، باید حیث دموکراتیک و مردم سالارانه دولت را نیز حفظ کرد. زیرا در دنیای کنونی همه امور به سیاست گره خورده است، سیاست نیز در سراسر نقاط جهان در اختیار دولت است، باید توجه داشت که دولتها نمیتوانند تمام انتظارات جامعه را برآورده کنند و خطا نیز در ذات سیاست جاری و ساری است.
با توجه به این وضع، اگر دولتها صورت دموکراتیک داشته باشند، چرخهای واقعی در تغییر آنها صورت بگیرد و مسئولیتهای اجرایی نیز به تمامه در دستان دولت باشد، منجر به این خواهد شد که مردم هر چهار یا هشت سالی، اختلافات میان خودشان را صفر کنند. لکن اگر دولت به صورت دموکراتیک تغییر پیدا نکند و مسئولیت امور به دستان رهبری سپرده بشود تالی فاسدش این خواهد بود که اختلافات میان مردم، وضع روشن و شفافی نخواهد یافت. برخی خطاها که در ذات سیاست وجود دارد به این دلیل که امر سیاسی نامتعیّن و محکوم به تصادم است، در چنین وضعیتی اگر همه امور در رهبری متمرکز شود آنگاه نوک پیکان این خطاهای ذاتیِ سیاست بهسمت رهبری جهتگیری خواهد شد و طبعاً اختلافات جامعه نیز بهصورت ادواری، صفر نخواهد شد.
- اخبار فرهنگی - اخبار تسنیم - Tasnim
🆔@Feirahi
فیرحی: فقدان نهاد رهبری منتج به فروپاشی جامعه ایران میشود
در کنار نهاد مهم رهبری، باید حیث دموکراتیک و مردم سالارانه دولت را نیز حفظ کرد. زیرا در دنیای کنونی همه امور به سیاست گره خورده است، سیاست نیز در سراسر نقاط جهان در اختیار دولت است، باید توجه داشت که دولتها نمیتوانند تمام انتظارات جامعه را برآورده کنند و خطا نیز در ذات سیاست جاری و ساری است.
با توجه به این وضع، اگر دولتها صورت دموکراتیک داشته باشند، چرخهای واقعی در تغییر آنها صورت بگیرد و مسئولیتهای اجرایی نیز به تمامه در دستان دولت باشد، منجر به این خواهد شد که مردم هر چهار یا هشت سالی، اختلافات میان خودشان را صفر کنند. لکن اگر دولت به صورت دموکراتیک تغییر پیدا نکند و مسئولیت امور به دستان رهبری سپرده بشود تالی فاسدش این خواهد بود که اختلافات میان مردم، وضع روشن و شفافی نخواهد یافت. برخی خطاها که در ذات سیاست وجود دارد به این دلیل که امر سیاسی نامتعیّن و محکوم به تصادم است، در چنین وضعیتی اگر همه امور در رهبری متمرکز شود آنگاه نوک پیکان این خطاهای ذاتیِ سیاست بهسمت رهبری جهتگیری خواهد شد و طبعاً اختلافات جامعه نیز بهصورت ادواری، صفر نخواهد شد.
- اخبار فرهنگی - اخبار تسنیم - Tasnim
🆔@Feirahi
خبرگزاری تسنیم - Tasnim
فیرحی: فقدان نهاد رهبری منتج به فروپاشی جامعه ایران میشود
به گزارش خبرنگار فرهنگی باشگاه خبرنگاران پویا، دولت مدرن و لوازم اساسیاش همچون جریان داشتن اراده عمومی در اداره کشور از جمله مسائلی است که حدود 150سال از زمان مشروطه، فرهنگ اسلامی-ایرانی ما را درگیر خودش کرده است. مواجههای مختلفی در این خصوص صورت گرفته…
فقه سیاسی. ج. پنج 29.مهر 98.mp3
19.3 MB
🎧 روش شناسی فقه سیاسی
الف) خلاصه مباحث قبل؛
1. فقه دستگاه رابط بین نص و زندگی تاریخی مسلمان
2. محدودیت های نص در روش شناسی قدیم و جدید
ب) بحث امروز؛
3. توضیحی بر ماهیت و قالب نص
4. دستگاه و فرایند استنباط حکم از نص
5. اشاره ای به روش شناسی شافعی
فقه سیاسی، دوره جدید، جلسه پنجم، دوشنبه 29 مهر 1398
#فقه_سیاسی
🆔@Feirahi
الف) خلاصه مباحث قبل؛
1. فقه دستگاه رابط بین نص و زندگی تاریخی مسلمان
2. محدودیت های نص در روش شناسی قدیم و جدید
ب) بحث امروز؛
3. توضیحی بر ماهیت و قالب نص
4. دستگاه و فرایند استنباط حکم از نص
5. اشاره ای به روش شناسی شافعی
فقه سیاسی، دوره جدید، جلسه پنجم، دوشنبه 29 مهر 1398
#فقه_سیاسی
🆔@Feirahi
Forwarded from کانال جامع فقه و حقوق و اصول فقه
Forwarded from کانال جامع فقه و حقوق و اصول فقه
✅ شافعی و نواندیشان دینی جهان عرب
حمیدرضا تمدن
🖋 از چند سال گذشته که جریان نواندیشی دینی در جهان عرب توجهم را به خود جلب کرد و مطالعه نوشته های پیشگامان آن همواره یکی از علاقه هایم بوده است دریافتم که نقد برخی آثار و شخصیت ها و یا دفاع از آنها در بیشتر موارد به نماد نواندیشی و سنت گرایی تبدیل شده است.(گرچه استثنائاتی همچون مصطفی عبدالرازق هم دارد که مثلا با وجود گرایش های نواندیشی، به دفاع از شافعی پرداخته و او را نماد عقل گرایی پیش از ورود فلسفه به جهان اسلام می داند.)
یکی از این شخصیت ها که همواره مورد مناقشه دو جناح قرار گرفته، امام شافعی و اثر مهم او یعنی "الرسالة" است.
محمد ارکون و محمد عابد الجابری از جمله این نواندیشان هستند که مساله اصلی هر دو، نقد عقل عربی-اسلامی است گرچه در روش متفاوت هستند. آرکون تنها به الرسالة و نقد آن به عنوان متنی که نمایانگر عقل اسلامی و بلکه پایه گذار آن است می پردازد اما جابری پروژه نقد عقل عربی را از رهگذر متون گوناگونی علاوه بر رساله "الرسالة" پیش می برد. اما نهایتا می توان گفت که نقطه مشترک هر دو چند نکته است که اجمالا به آنها اشاره می کنم و توضیحات بیشتر را در مقاله ای که نوشته ام و امیدوارم همین روزها به چاپ برسد توضیح داده ام. این دو معتقدند که الرسالة شافعی، عواقبی ناگوار را در پی داشت که عبارتند از:
۱. مرجعیت متن دینی به جای عقل
۲. تاریخ زدایی از متون و خارج ساختن آنها از بافت اصلی خود
۳. منحصر ساختن وظیفه عقل در استنباط حکم شرعی و مشخصا در عنصر قیاس
۴. تقدس بخشی به متون
البته موارد دیگری نیز وجود دارد که به جهت رعایت اختصار از ذکر آنها صرف نظر میکنم. بنابر این هر دو ریشه های رکود و ناکار آمدی عقل عربی و اسلامی را در متونی مانند الرسالة می یابند. (ارکون به این عقل بسته و متحجر، "العقل الأرثوذكسي" می گوید که درباره آن مفصل نوشته ام)
یکی دیگر از این نواندیشان دینی نصر حامد ابوزید است که کتابی مجزا درباره شافعی نوشته است. اثر وی گرچه ظاهرا خیلی مختصر است اما حقیقتا دربردارنده نکات قابل تاملی است که پیگیری آنها می تواند به نتایج قابل توجهی بیانجامد.
ابوزید نیز در کتاب "الإمام الشافعي و تأسيس الإيديولوجية الوسطية" به بررسی رابطه متن دینی با سلطه سیاسی حاکم پرداخته و به همین مناسبت چگونگی به حاشیه رانده شدن واصل بن عطا، ابن رشد و تفکر اعتزالی و محوریت یافتن ابوالحسن اشعری، غزالی و مذهب اشاعره را نیز بررسی کرده است. او ضمن آن که به چهار مورد ذکر شده در ابتدای یادداشت اشاره کرده است، چهره اعتدالی شافعی را نیز به چالش کشیده و او را در جبهه اصحاب حدیث قرار داده است که به جهت اعتقادش به متن گرایی و بلکه متن بسندگی با اصحاب رأی مخالفت ورزیده و به سلطه نصوص در فرهنگ اسلامی کمک کرده است. اعتقادی که باعث شد سنت را نیز همسنگ قرآن کریم قرار دهد و اخبار آحاد را حجت بداند . (از منظر ابوزید)
آدونیس نیز در کتاب "الثابت و المتحول" و در راستای توجه به دو عنصر ایستایی و پویایی در فرهنگ اسلامی، شافعی را از پیشگامان نهادینه ساختن فرهنگ ایستایی می داند که نوع اندیشه وی به رکود تفکر در اسلام انجامید.
علاوه بر کسانی که از آنها سخن گفته شد افرادی همچون عبدالمجید الشرفي و مصطفی عبدالرازق نیز درباره شافعی آثار قابل تاملی نگاشته اند که در فرصت مناسب به آنها خواهم پرداخت ان شاءالله.
@fiqh_osoul
حمیدرضا تمدن
🖋 از چند سال گذشته که جریان نواندیشی دینی در جهان عرب توجهم را به خود جلب کرد و مطالعه نوشته های پیشگامان آن همواره یکی از علاقه هایم بوده است دریافتم که نقد برخی آثار و شخصیت ها و یا دفاع از آنها در بیشتر موارد به نماد نواندیشی و سنت گرایی تبدیل شده است.(گرچه استثنائاتی همچون مصطفی عبدالرازق هم دارد که مثلا با وجود گرایش های نواندیشی، به دفاع از شافعی پرداخته و او را نماد عقل گرایی پیش از ورود فلسفه به جهان اسلام می داند.)
یکی از این شخصیت ها که همواره مورد مناقشه دو جناح قرار گرفته، امام شافعی و اثر مهم او یعنی "الرسالة" است.
محمد ارکون و محمد عابد الجابری از جمله این نواندیشان هستند که مساله اصلی هر دو، نقد عقل عربی-اسلامی است گرچه در روش متفاوت هستند. آرکون تنها به الرسالة و نقد آن به عنوان متنی که نمایانگر عقل اسلامی و بلکه پایه گذار آن است می پردازد اما جابری پروژه نقد عقل عربی را از رهگذر متون گوناگونی علاوه بر رساله "الرسالة" پیش می برد. اما نهایتا می توان گفت که نقطه مشترک هر دو چند نکته است که اجمالا به آنها اشاره می کنم و توضیحات بیشتر را در مقاله ای که نوشته ام و امیدوارم همین روزها به چاپ برسد توضیح داده ام. این دو معتقدند که الرسالة شافعی، عواقبی ناگوار را در پی داشت که عبارتند از:
۱. مرجعیت متن دینی به جای عقل
۲. تاریخ زدایی از متون و خارج ساختن آنها از بافت اصلی خود
۳. منحصر ساختن وظیفه عقل در استنباط حکم شرعی و مشخصا در عنصر قیاس
۴. تقدس بخشی به متون
البته موارد دیگری نیز وجود دارد که به جهت رعایت اختصار از ذکر آنها صرف نظر میکنم. بنابر این هر دو ریشه های رکود و ناکار آمدی عقل عربی و اسلامی را در متونی مانند الرسالة می یابند. (ارکون به این عقل بسته و متحجر، "العقل الأرثوذكسي" می گوید که درباره آن مفصل نوشته ام)
یکی دیگر از این نواندیشان دینی نصر حامد ابوزید است که کتابی مجزا درباره شافعی نوشته است. اثر وی گرچه ظاهرا خیلی مختصر است اما حقیقتا دربردارنده نکات قابل تاملی است که پیگیری آنها می تواند به نتایج قابل توجهی بیانجامد.
ابوزید نیز در کتاب "الإمام الشافعي و تأسيس الإيديولوجية الوسطية" به بررسی رابطه متن دینی با سلطه سیاسی حاکم پرداخته و به همین مناسبت چگونگی به حاشیه رانده شدن واصل بن عطا، ابن رشد و تفکر اعتزالی و محوریت یافتن ابوالحسن اشعری، غزالی و مذهب اشاعره را نیز بررسی کرده است. او ضمن آن که به چهار مورد ذکر شده در ابتدای یادداشت اشاره کرده است، چهره اعتدالی شافعی را نیز به چالش کشیده و او را در جبهه اصحاب حدیث قرار داده است که به جهت اعتقادش به متن گرایی و بلکه متن بسندگی با اصحاب رأی مخالفت ورزیده و به سلطه نصوص در فرهنگ اسلامی کمک کرده است. اعتقادی که باعث شد سنت را نیز همسنگ قرآن کریم قرار دهد و اخبار آحاد را حجت بداند . (از منظر ابوزید)
آدونیس نیز در کتاب "الثابت و المتحول" و در راستای توجه به دو عنصر ایستایی و پویایی در فرهنگ اسلامی، شافعی را از پیشگامان نهادینه ساختن فرهنگ ایستایی می داند که نوع اندیشه وی به رکود تفکر در اسلام انجامید.
علاوه بر کسانی که از آنها سخن گفته شد افرادی همچون عبدالمجید الشرفي و مصطفی عبدالرازق نیز درباره شافعی آثار قابل تاملی نگاشته اند که در فرصت مناسب به آنها خواهم پرداخت ان شاءالله.
@fiqh_osoul
Forwarded from جواد طباطبايي
🖇بیراهه ترجمه اندیشه سیاسی جدید
📋کسی که لاک را با توجه به ترجمههای فارسی بخواند و تاریخهای اندیشۀ سیاسی ترجمه یا نوشته شده به فارسی را مبنای بحث قرار دهد در بیراههای راه گم خواهد کرد که فیرحی در آن گمراه شده است. توضیح فیرحی دربارۀ فهم دینی او به همان اندازه اشتباه است که تفسیر خود فیرحی از کتاب مقدس، و نیازی به گفتن نیست که با این همه برداشتهای نادرست بعید است که بتوان راهی باز کرد. کسی که نه میداند راه کجاست، و نه تصوری از راه دارد، چگونه میتواند راهی نوآئین باز کند؟ چنین ادعاهایی برای هموار کردن راهی نوآئین ادعاهایی یکسره ناموجّه و به نوعی از مصداقهای عصاکشی کوری است که در نقش دلیلُ المتُحیّرین ظاهر شده است. با این توضیح که آوردم میتوان دریافت که تکیه بر تفسیر جان لاک از مسیحیت برای توضیح فقه «سیاسی» نمیتواند موجّه باشد. دریافت لاک از دیانت مسیحی هیچ نسبتی با مقدمات دینی علمایی مانند میرزای نائینی ندارد و تردیدی نیست که نمیتوان از مقدمات امثال جان لاک به نتایجی برای توضیح میرزای نائینی رسید. اشکال عمده در استدلال فیرحی، و اینکه دیدگاه او را سادهلوحانه و دستکم در تعارض با فهمی دقیق از اندیشۀ سیاسی مینمایاند، این است که، چنانکه پائینتر نیز خواهم گفت، او بهرهای کافی از اندیشۀ سیاسی ندارد و، در واقع، آنچه او عرضه میکند التقاطی از عناصری از نویسندگان سیاسی با تفسیر به رأی نوشتههایی از آنها با اعتماد به ترجمههای مغلوط فارسی است. همین اعتماد به ترجمههای مغلوط، و نیز تاریخهای اندیشۀ سیاسی، موجب شده است که فیرحی تصوری بسیار ابتدایی از برخی نویسندگان سیاسی و نوشتههای آنان پیدا کند که شنیدن شرح آن تصور حتیٰ از دهان یک دانشجوی سالهای نخستین نیز میتواند مایۀ شگفتی شود. او میگوید: «اگر لاک نبود هرگز ماکیاولی و دیگران نمیتوانستند راهی به دموکراسی باز کنند…» فیرحی همۀ نویسندگان را مجبور کرده است تا روی تخت پروکروستس او دراز بکشند و او آنان را به اندازهای درآورد که با نظریۀ تجدد دینی او سازگار باشد. به نظرم، فیرحی ماکیاوللی و نیز جان لاک را روی آن تخت خوابانده و اضافات ماکیاوللی را که بسی بزرگتر از تخت او بوده بریده و جان لاکِ کوتاه را نیز چندان کشیده است که با نظریۀ تجدد دینی و «دموکراسی دینی» او سازگار باشد. بدین سان، اگر بخواهم بیهیچ مجاملهای سخن بگویم، بر آنم که او هیچ چیز از هیچ یک از آن دو نفهمیده است. اگر معیار اندیشۀ سیاسیدانی استادان درسنامههای حمید عنایت و عبدالرحمان عالم، ترجمههای همان عنایت ــ از سیاسات ارسطو ــ آشوری از شهریار و مترجمان رنگارنگ از رسالۀ جان لاک باشد، معلوم است که این قافله تا به حشر لنگ خواهد بود، چنانکه تاکنون لنگ بوده است🖊
🔸 ملاحظات درباره دانشگاه. انتشارت مینوی خرد. 1398. صفحه 96
💡كانال اختصاصي نشر آثار و آراء جواد طباطبايي
@javadtabatabai
📋کسی که لاک را با توجه به ترجمههای فارسی بخواند و تاریخهای اندیشۀ سیاسی ترجمه یا نوشته شده به فارسی را مبنای بحث قرار دهد در بیراههای راه گم خواهد کرد که فیرحی در آن گمراه شده است. توضیح فیرحی دربارۀ فهم دینی او به همان اندازه اشتباه است که تفسیر خود فیرحی از کتاب مقدس، و نیازی به گفتن نیست که با این همه برداشتهای نادرست بعید است که بتوان راهی باز کرد. کسی که نه میداند راه کجاست، و نه تصوری از راه دارد، چگونه میتواند راهی نوآئین باز کند؟ چنین ادعاهایی برای هموار کردن راهی نوآئین ادعاهایی یکسره ناموجّه و به نوعی از مصداقهای عصاکشی کوری است که در نقش دلیلُ المتُحیّرین ظاهر شده است. با این توضیح که آوردم میتوان دریافت که تکیه بر تفسیر جان لاک از مسیحیت برای توضیح فقه «سیاسی» نمیتواند موجّه باشد. دریافت لاک از دیانت مسیحی هیچ نسبتی با مقدمات دینی علمایی مانند میرزای نائینی ندارد و تردیدی نیست که نمیتوان از مقدمات امثال جان لاک به نتایجی برای توضیح میرزای نائینی رسید. اشکال عمده در استدلال فیرحی، و اینکه دیدگاه او را سادهلوحانه و دستکم در تعارض با فهمی دقیق از اندیشۀ سیاسی مینمایاند، این است که، چنانکه پائینتر نیز خواهم گفت، او بهرهای کافی از اندیشۀ سیاسی ندارد و، در واقع، آنچه او عرضه میکند التقاطی از عناصری از نویسندگان سیاسی با تفسیر به رأی نوشتههایی از آنها با اعتماد به ترجمههای مغلوط فارسی است. همین اعتماد به ترجمههای مغلوط، و نیز تاریخهای اندیشۀ سیاسی، موجب شده است که فیرحی تصوری بسیار ابتدایی از برخی نویسندگان سیاسی و نوشتههای آنان پیدا کند که شنیدن شرح آن تصور حتیٰ از دهان یک دانشجوی سالهای نخستین نیز میتواند مایۀ شگفتی شود. او میگوید: «اگر لاک نبود هرگز ماکیاولی و دیگران نمیتوانستند راهی به دموکراسی باز کنند…» فیرحی همۀ نویسندگان را مجبور کرده است تا روی تخت پروکروستس او دراز بکشند و او آنان را به اندازهای درآورد که با نظریۀ تجدد دینی او سازگار باشد. به نظرم، فیرحی ماکیاوللی و نیز جان لاک را روی آن تخت خوابانده و اضافات ماکیاوللی را که بسی بزرگتر از تخت او بوده بریده و جان لاکِ کوتاه را نیز چندان کشیده است که با نظریۀ تجدد دینی و «دموکراسی دینی» او سازگار باشد. بدین سان، اگر بخواهم بیهیچ مجاملهای سخن بگویم، بر آنم که او هیچ چیز از هیچ یک از آن دو نفهمیده است. اگر معیار اندیشۀ سیاسیدانی استادان درسنامههای حمید عنایت و عبدالرحمان عالم، ترجمههای همان عنایت ــ از سیاسات ارسطو ــ آشوری از شهریار و مترجمان رنگارنگ از رسالۀ جان لاک باشد، معلوم است که این قافله تا به حشر لنگ خواهد بود، چنانکه تاکنون لنگ بوده است🖊
🔸 ملاحظات درباره دانشگاه. انتشارت مینوی خرد. 1398. صفحه 96
💡كانال اختصاصي نشر آثار و آراء جواد طباطبايي
@javadtabatabai
مراسم ختم مرحومه اعظم طالقانی
https://www.jamaran.ir/fa/tiny/news-1286783
تهران؛ کانون توحید، دوشنبه 13 آبان 1398
🆔@Feirahi
https://www.jamaran.ir/fa/tiny/news-1286783
تهران؛ کانون توحید، دوشنبه 13 آبان 1398
🆔@Feirahi
Audio
🎧 بخش پایانیِ قرارداد مدینه
1.حقوق و وظایف " اهل صحیفه"
2. صلح و "صلح ابتدایی"
3. جوار و پناهندگی؛ "الجارّ كالنفس"
🔸سیره سیاسی پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله و سلم. دوره جدید، جلسه ششم، یکشنبه 12 آبان 1343
#سیره_سیاسی_پیامبر(ص)
🆔@Feirahi
1.حقوق و وظایف " اهل صحیفه"
2. صلح و "صلح ابتدایی"
3. جوار و پناهندگی؛ "الجارّ كالنفس"
🔸سیره سیاسی پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله و سلم. دوره جدید، جلسه ششم، یکشنبه 12 آبان 1343
#سیره_سیاسی_پیامبر(ص)
🆔@Feirahi
Audio
روش شناسی فقه سیاسی شیعه
1. مقایسه با روش اهل سنت
2. نقد بر دو منبع "صحابه" و "قیاس"
3. اهمیت "اخبار ائمه (ع)"
4. تأسیس "اصل" در فقه و سیاست
فقه سیاسی، دوره جدید، جلسه ششم، دوشنبه 13 آبان 1343
#فقه_سیاسی
🆔@Feirahi
1. مقایسه با روش اهل سنت
2. نقد بر دو منبع "صحابه" و "قیاس"
3. اهمیت "اخبار ائمه (ع)"
4. تأسیس "اصل" در فقه و سیاست
فقه سیاسی، دوره جدید، جلسه ششم، دوشنبه 13 آبان 1343
#فقه_سیاسی
🆔@Feirahi
Audio
🎧 دو تلقی از مشروطه، دو گونه عدالت
- دولت مشروطه و حکومت شرعی
- تحریر مناقشه؛ پارادوکس قانون و شریعت
♦️ تلاش ها در حل تناقض مذهب و دولت مدرن؛
- نقد پیش فرض های حکومت شرعی
🔸تاریخ اندیشه سیاسی در ایران معاصر، دوره جدید، جلسه پنجم، دوشنبه 13 آبان 1398
#اندیشه_سیاسی
🆔@Feirahi
- دولت مشروطه و حکومت شرعی
- تحریر مناقشه؛ پارادوکس قانون و شریعت
♦️ تلاش ها در حل تناقض مذهب و دولت مدرن؛
- نقد پیش فرض های حکومت شرعی
🔸تاریخ اندیشه سیاسی در ایران معاصر، دوره جدید، جلسه پنجم، دوشنبه 13 آبان 1398
#اندیشه_سیاسی
🆔@Feirahi
Forwarded from شناخت (داود بهرامی سیاوشانی)
@SHENAKHT12
🔰معرفی کتاب "فقه و سیاست در ایران معاصر، تحول حکومتداری و فقه حکومت اسلامی،داود فیرحی،نشر نی"
📕 در باره حکومت، بهطور کلی ، دو دیدگاه عمده وجود دارد : ذاتگرایی و مخالف آن . مفهوم "حکومتداری" با عبور از تحلیل های جوهر گرایانه، حکومت را امری اعتباری ، و حتی "اعتبار از اعتبار" می بیند و بر ماهیت استعاری حکومتداریها نظر دارد. این پژوهش نیز چنین دیدگاهی دارد و از رابطهی استعاری حکومتشناسیها و فقه حکومت در ایران معاصر سخن رفته است . فقه سیاسی استعاره های زیادی دارد که بنیانی بر نظریه های متفاوت حکومت فراهم کرده اند . اما، دو استعاره "وقف" و "قضاوت" جایگاه برجسته ای در فقه سیاسی معاصر یافته و رابط بین شریعت و دموکراسی در دولت مدرن شدهاند؛ وقف در فقه مشروطه و قضاوت در نظریههای حکومت اسلامی.جلد نخست به فقه مشروطه و تحولات دولت مشروطه اختصاص داشت و در این نوشته نیز سه محور عمده کاوش شده است/کانال داود فیرحی
📙 این کتاب در ده فصل و ۵۳۵ صفحه به موضوع تحول حکومت داری و فقه حکومت اسلامی پرداخته است . فصل اول "جریان های مذهبی - سیاسی دهه ۲۰": دهه بیست از بسیاری جهات امتداد دگرگونیهایی است که شالوده آن در پهلوی اول ریخته شده بود . رواج اندیشه های مادی جدید در ایران عصر رضاشاهی در دو چهره ماتریالسم دیالکتیک و نیز ایدئولوژی دولت مطلقه، تاثیر مهمی بر جریانهای مذهبی بر جای گذاشت...فصل دوم"گذار به حکومت اسلامی":نیروهای مذهبی، ناکار آمدی دولت راناشی ازسرکوب مذهب وتوجه به قوانین وارداتی وسکولار میدانستند و بر عکس، مخالفان مذهب رسمی نیز ناکارآمدی دولت را ناشی ازماهیت مذهب شیعه دانسته وچنین میاندیشیدندکه پیشروان مشروطه خواهی به خطامشروطه را دربغل شیعه جادادند...فصل سوم "نو اندشی و اصلاح فکری دینی" : ایدئولوژی حکومت اسلامی در دهه بیست آمیزهای ازاصلاح دینی وافراط مذهبی است.دراین دوره دوجریان فکری قابل تشخیص است؛ آنان که ضمن انتقاد از وضع موجود به نوعی بازاندیشی در فکر دینی تمایل دارند و از ضرورت اصلاح مذهبی هم سخن می گویند ؛ و جمعی که سخن از اصلاح مذهبی را مسکوت گذاشته و صرفا در اندیشه راهی برای تغییر سیاسی - اجتماعی بر مبنای شریعت بودند...فصل چهارم "فدائیان اسلام و افراط گرایی مذهبی": رادیکالیسم چهره غالب اندیشه وزندگی سیاسی درایران دهه بیست است...بازتاب افکار اسلام گرایان در دهه بیست حاوی سه نکته اساسی است:" ۱- تحلیل وضع موجود ؛ ۲- آرمان حکومت اسلامی ؛ ۳- راهبرد خشونت".... فصل پنجم"تحول در تصور حکومت":درباره حکومت بطورکلی دو برداشت عمده وجود دارد: دیدگاه ذات انکارانه و مخالف آن،...فصل ششم "الهیات حکومت در ایران معاصر" : روح تغییرات انقلابی در اواخر قرن نوزدهم و بیستم میلادی همچنان که کشورها را یکی پس از دیگری در مینوردید، از ورای سیاست و اقتصاد عبور کرده و اندیشه های الهیاتی را نیز تحت تاثیر قرارداد.درگیری مذاهب درسیاست وپیدایی الهیاتی نوین حکومت، از نتایج این تحولات است...فصل هفتم "امام خمینی و فقه حکومتی": یکی از مهمترین و تاثیرگذارترین نظریهها در حوزه فقه حکومت اسلامی، دیدگاه امام خمینی و نظریه ولایت فقیه او بود...فصل هشتم "رهبری و حکومت؛ امت و امامت": شهید بهشتی از جمله فعالان و اندیشمندان سیاسی در دوره انقلاب اسلامی است. تفسیرهای وی از رابطه دین و دولت، به ویژه نظریه ولایت فقه، تاثیر قاطعی بر تحول مذهب و سیاست در ایران دارد...فصل نهم "تحولات نظریه انتخاب": منابع موجود حاکی از پیوندها و رابطه معنی داری بین فقه سیاسی منتظری و بهشتی است، هرچند که اختلاف دیدگاه نیز دیده میشود؛ هر دو بر نقش رهبری فقیه به عنوان رهبر ایدئولوگ در جامعه دینی نظر دارند. بهشتی اعتقاد دارد کسی حق دارد زمامدار مردم باشد که برگزیده مردم یا لااقل پذیرفته مردم و مورد حمایت مردم باشد ، اما آیت الله منتظری به نظریه نصب و نه انتخاب فقه حاکم گرایش داشت...فصل دهم "بازسازی نظریه نصب": در این فصل نظرات آیت الله جوادی آملی و محمد مومن از مشهورترین مدافعان اندیشه نصب مورد بررسی قرار میگیرد. /وب سایت وسائل| yon.ir/h66Oq
⚡️متن کامل معرفی کتاب: 👈 yon.ir/oJGBM
@SHENAKHT12
🔰معرفی کتاب "فقه و سیاست در ایران معاصر، تحول حکومتداری و فقه حکومت اسلامی،داود فیرحی،نشر نی"
📕 در باره حکومت، بهطور کلی ، دو دیدگاه عمده وجود دارد : ذاتگرایی و مخالف آن . مفهوم "حکومتداری" با عبور از تحلیل های جوهر گرایانه، حکومت را امری اعتباری ، و حتی "اعتبار از اعتبار" می بیند و بر ماهیت استعاری حکومتداریها نظر دارد. این پژوهش نیز چنین دیدگاهی دارد و از رابطهی استعاری حکومتشناسیها و فقه حکومت در ایران معاصر سخن رفته است . فقه سیاسی استعاره های زیادی دارد که بنیانی بر نظریه های متفاوت حکومت فراهم کرده اند . اما، دو استعاره "وقف" و "قضاوت" جایگاه برجسته ای در فقه سیاسی معاصر یافته و رابط بین شریعت و دموکراسی در دولت مدرن شدهاند؛ وقف در فقه مشروطه و قضاوت در نظریههای حکومت اسلامی.جلد نخست به فقه مشروطه و تحولات دولت مشروطه اختصاص داشت و در این نوشته نیز سه محور عمده کاوش شده است/کانال داود فیرحی
📙 این کتاب در ده فصل و ۵۳۵ صفحه به موضوع تحول حکومت داری و فقه حکومت اسلامی پرداخته است . فصل اول "جریان های مذهبی - سیاسی دهه ۲۰": دهه بیست از بسیاری جهات امتداد دگرگونیهایی است که شالوده آن در پهلوی اول ریخته شده بود . رواج اندیشه های مادی جدید در ایران عصر رضاشاهی در دو چهره ماتریالسم دیالکتیک و نیز ایدئولوژی دولت مطلقه، تاثیر مهمی بر جریانهای مذهبی بر جای گذاشت...فصل دوم"گذار به حکومت اسلامی":نیروهای مذهبی، ناکار آمدی دولت راناشی ازسرکوب مذهب وتوجه به قوانین وارداتی وسکولار میدانستند و بر عکس، مخالفان مذهب رسمی نیز ناکارآمدی دولت را ناشی ازماهیت مذهب شیعه دانسته وچنین میاندیشیدندکه پیشروان مشروطه خواهی به خطامشروطه را دربغل شیعه جادادند...فصل سوم "نو اندشی و اصلاح فکری دینی" : ایدئولوژی حکومت اسلامی در دهه بیست آمیزهای ازاصلاح دینی وافراط مذهبی است.دراین دوره دوجریان فکری قابل تشخیص است؛ آنان که ضمن انتقاد از وضع موجود به نوعی بازاندیشی در فکر دینی تمایل دارند و از ضرورت اصلاح مذهبی هم سخن می گویند ؛ و جمعی که سخن از اصلاح مذهبی را مسکوت گذاشته و صرفا در اندیشه راهی برای تغییر سیاسی - اجتماعی بر مبنای شریعت بودند...فصل چهارم "فدائیان اسلام و افراط گرایی مذهبی": رادیکالیسم چهره غالب اندیشه وزندگی سیاسی درایران دهه بیست است...بازتاب افکار اسلام گرایان در دهه بیست حاوی سه نکته اساسی است:" ۱- تحلیل وضع موجود ؛ ۲- آرمان حکومت اسلامی ؛ ۳- راهبرد خشونت".... فصل پنجم"تحول در تصور حکومت":درباره حکومت بطورکلی دو برداشت عمده وجود دارد: دیدگاه ذات انکارانه و مخالف آن،...فصل ششم "الهیات حکومت در ایران معاصر" : روح تغییرات انقلابی در اواخر قرن نوزدهم و بیستم میلادی همچنان که کشورها را یکی پس از دیگری در مینوردید، از ورای سیاست و اقتصاد عبور کرده و اندیشه های الهیاتی را نیز تحت تاثیر قرارداد.درگیری مذاهب درسیاست وپیدایی الهیاتی نوین حکومت، از نتایج این تحولات است...فصل هفتم "امام خمینی و فقه حکومتی": یکی از مهمترین و تاثیرگذارترین نظریهها در حوزه فقه حکومت اسلامی، دیدگاه امام خمینی و نظریه ولایت فقیه او بود...فصل هشتم "رهبری و حکومت؛ امت و امامت": شهید بهشتی از جمله فعالان و اندیشمندان سیاسی در دوره انقلاب اسلامی است. تفسیرهای وی از رابطه دین و دولت، به ویژه نظریه ولایت فقه، تاثیر قاطعی بر تحول مذهب و سیاست در ایران دارد...فصل نهم "تحولات نظریه انتخاب": منابع موجود حاکی از پیوندها و رابطه معنی داری بین فقه سیاسی منتظری و بهشتی است، هرچند که اختلاف دیدگاه نیز دیده میشود؛ هر دو بر نقش رهبری فقیه به عنوان رهبر ایدئولوگ در جامعه دینی نظر دارند. بهشتی اعتقاد دارد کسی حق دارد زمامدار مردم باشد که برگزیده مردم یا لااقل پذیرفته مردم و مورد حمایت مردم باشد ، اما آیت الله منتظری به نظریه نصب و نه انتخاب فقه حاکم گرایش داشت...فصل دهم "بازسازی نظریه نصب": در این فصل نظرات آیت الله جوادی آملی و محمد مومن از مشهورترین مدافعان اندیشه نصب مورد بررسی قرار میگیرد. /وب سایت وسائل| yon.ir/h66Oq
⚡️متن کامل معرفی کتاب: 👈 yon.ir/oJGBM
@SHENAKHT12
Audio
🎧 قرارداد صلح حدیبیه(سال 6 هجرت)
1⃣ نسبت صحیفه مدینه و پیمان حدیبیه
2⃣ مدیریت حدیبیه؛ تهور و خلاقیت
3⃣ متن و زمینه پیمان حدیبیه
4⃣ صلحی که فتح المبین است
🔸سیره سیاسی پیامبر اکرم (ص)،دوره جدید، جلسه هفتم، 19 آبان 1398
#سیره_سیاسی_پیامبر(ص)
🆔@Feirahi
1⃣ نسبت صحیفه مدینه و پیمان حدیبیه
2⃣ مدیریت حدیبیه؛ تهور و خلاقیت
3⃣ متن و زمینه پیمان حدیبیه
4⃣ صلحی که فتح المبین است
🔸سیره سیاسی پیامبر اکرم (ص)،دوره جدید، جلسه هفتم، 19 آبان 1398
#سیره_سیاسی_پیامبر(ص)
🆔@Feirahi
Forwarded from جواد طباطبايي
🖇توهم آشنایی با تجدد
📋آیا فیرحی معنای «خردگرایی ناب» و «عقل محض» را میداند ؟ وانگهی، اگر لاک اعتقاد داشت که «دموکراسی» را تنها بر مبنای دیانت میتوان توضیح داد، چرا و چگونه راه این «خردگرایی ناب» را باز و سیل «عقل محض را جاری کرد»؟ آیا دین بود که از دموکراسی پشتیبانی و راه عقل را باز کرد، یا دموکراسی بود که راه فهم دینی عُقلائی را هموار کرد؟ پای استدلال فیرحی در همۀ این مباحث، تا جایی که به اروپا مربوط میشود، چوبین و سخت بیتمکین است. ارزیابی دانش اسلامی او در صلاحیت من نیست، اما گمان نمیکنم که او با این همه بدفهمیها بتواند چیزی جز التقاطی سستبنیاد فراهم کند که نه اسلامی خواهد بود نه اروپایی! عبارت زیر نمونهای از این بدفهمیهاست : «متاسفانه ورود تاریخ تجدد به ایران از زاویۀ (کذا!)کسانی بود که آشنایی با اساس مذهبی تجدد اروپایی نداشتند. بیشتر تجدد از زاویۀ لائیک و سکولار آن در ایران ترجمه شد. مثلاً تجدد فرانسوی در ایران بیشتر شناخته میشود تا تجدد انگلیسی. ما باید بررسی کنیم در یهودیت و مسیحیت که دولتهای دموکراتیکی را ساختند، آنان چه نسبتی با متن مقدس برقرار کردند و قدرت استدلال نصّ را از دست استبداد گرفتند. اکنون مهمترین وظیفۀ ما نیز در ایران همین است. یعنی روایت دموکراتیک از آنچه که کتاب مقدس از آن پشتیبانی میکند. اگر این روایت را داشته باشید آنگاه راحت میتوانید از تکنیکهای عقلی و بحثهای دیگر استفاده کنید.» برحسب معمول، بخش مهمی از این عبارت توهّمی است که گوینده از آشنایی ایرانیان با تجدد، پشتیبانی کتاب مقدس از دموکراسی، تمایز تجدد سکولار فرانسه و دموکراسی دینی در انگلستان پیدا کرده است. مفهوم نصّ در دینهای الهی، یهود، مسیحیت و اسلام، یکی نیست و نمیتوان حکم واحدی را بر آنها جاری کرد. دموکراسی یهودی و مسیحی نداریم، بلکه دولتهای ملّی داریم که دینی هم دارند. بدیهی است که از نصِّ عهد عتیق دموکراسی درنمیآمد، اما برخی از کسانی که دین یهودی دارند، در دموکراسیها زندگی میکنند. اهل نصّ از یهودیان نیز نمیتوانند دموکراسی داشته باشند، زیرا بسیاری از آن نصّها با دموکراسی سازگار نیست. وضع در مسیحیت متفاوت است که پائینتر اشارهای هم به آن خواهم آورد. تمایز تجدد فرانسوی و انگلیسی سخن دقیقی نیست. هر دو کشور نظامهای دموکراتیکی دارند و از راههای متفاوتی به آن رسیدهاند. فرانسه از راه انقلاب سیاسی و انگلستان از راه شورش علیه کلیسای رُمی. نقش دین در همۀ دموکراسیهای بزرگ، ایالات متحده، انگلستان، آلمان، فرانسه، ایتالیا و کشورهای اسکاندیناوی، متفاوت است. هیچ یک از این کشورها نظام دموکراسی دینی ندارند، که به نظر من بیمعناست، بلکه نظامی دارند که توانسته است با دیانت عُقلائی کنار بیاید. لائیسیته در فرانسه یکی از انواع سکولاریسم ــ اگر بتوان این مفهوم را درست فهمید ــ در مسیحیت است. ما حتیٰ اگر تجدد را از انگلستان گرفته بودیم، آن تجدد ما را به کار نمیآمد. البته، سخن درستی نیست که ما بیشتر با تجدد فرانسوی آشنایی داریم؛ هفتاد سالی است که دیگر زبان خارجی علمی و دانشگاهی ایران انگلیسی آمریکایی است و همۀ ترجمهها از این زبان صورت میگیرد. در آن حدِّ سطحی که با اندیشۀ تجدد آشنایی به هم رساندهایم، زبان نقش مهمی ندارد، زیرا این کلّیات در همۀ کشورها در همین حدِّ نازلی است که ما یاد گرفتهایم🖊
🔸 ملاحظات درباره دانشگاه. انتشارت مینوی خرد. 1398. صفحه 103
💡كانال اختصاصي نشر آثار و آراء جواد طباطبايي
@javadtabatabai
📋آیا فیرحی معنای «خردگرایی ناب» و «عقل محض» را میداند ؟ وانگهی، اگر لاک اعتقاد داشت که «دموکراسی» را تنها بر مبنای دیانت میتوان توضیح داد، چرا و چگونه راه این «خردگرایی ناب» را باز و سیل «عقل محض را جاری کرد»؟ آیا دین بود که از دموکراسی پشتیبانی و راه عقل را باز کرد، یا دموکراسی بود که راه فهم دینی عُقلائی را هموار کرد؟ پای استدلال فیرحی در همۀ این مباحث، تا جایی که به اروپا مربوط میشود، چوبین و سخت بیتمکین است. ارزیابی دانش اسلامی او در صلاحیت من نیست، اما گمان نمیکنم که او با این همه بدفهمیها بتواند چیزی جز التقاطی سستبنیاد فراهم کند که نه اسلامی خواهد بود نه اروپایی! عبارت زیر نمونهای از این بدفهمیهاست : «متاسفانه ورود تاریخ تجدد به ایران از زاویۀ (کذا!)کسانی بود که آشنایی با اساس مذهبی تجدد اروپایی نداشتند. بیشتر تجدد از زاویۀ لائیک و سکولار آن در ایران ترجمه شد. مثلاً تجدد فرانسوی در ایران بیشتر شناخته میشود تا تجدد انگلیسی. ما باید بررسی کنیم در یهودیت و مسیحیت که دولتهای دموکراتیکی را ساختند، آنان چه نسبتی با متن مقدس برقرار کردند و قدرت استدلال نصّ را از دست استبداد گرفتند. اکنون مهمترین وظیفۀ ما نیز در ایران همین است. یعنی روایت دموکراتیک از آنچه که کتاب مقدس از آن پشتیبانی میکند. اگر این روایت را داشته باشید آنگاه راحت میتوانید از تکنیکهای عقلی و بحثهای دیگر استفاده کنید.» برحسب معمول، بخش مهمی از این عبارت توهّمی است که گوینده از آشنایی ایرانیان با تجدد، پشتیبانی کتاب مقدس از دموکراسی، تمایز تجدد سکولار فرانسه و دموکراسی دینی در انگلستان پیدا کرده است. مفهوم نصّ در دینهای الهی، یهود، مسیحیت و اسلام، یکی نیست و نمیتوان حکم واحدی را بر آنها جاری کرد. دموکراسی یهودی و مسیحی نداریم، بلکه دولتهای ملّی داریم که دینی هم دارند. بدیهی است که از نصِّ عهد عتیق دموکراسی درنمیآمد، اما برخی از کسانی که دین یهودی دارند، در دموکراسیها زندگی میکنند. اهل نصّ از یهودیان نیز نمیتوانند دموکراسی داشته باشند، زیرا بسیاری از آن نصّها با دموکراسی سازگار نیست. وضع در مسیحیت متفاوت است که پائینتر اشارهای هم به آن خواهم آورد. تمایز تجدد فرانسوی و انگلیسی سخن دقیقی نیست. هر دو کشور نظامهای دموکراتیکی دارند و از راههای متفاوتی به آن رسیدهاند. فرانسه از راه انقلاب سیاسی و انگلستان از راه شورش علیه کلیسای رُمی. نقش دین در همۀ دموکراسیهای بزرگ، ایالات متحده، انگلستان، آلمان، فرانسه، ایتالیا و کشورهای اسکاندیناوی، متفاوت است. هیچ یک از این کشورها نظام دموکراسی دینی ندارند، که به نظر من بیمعناست، بلکه نظامی دارند که توانسته است با دیانت عُقلائی کنار بیاید. لائیسیته در فرانسه یکی از انواع سکولاریسم ــ اگر بتوان این مفهوم را درست فهمید ــ در مسیحیت است. ما حتیٰ اگر تجدد را از انگلستان گرفته بودیم، آن تجدد ما را به کار نمیآمد. البته، سخن درستی نیست که ما بیشتر با تجدد فرانسوی آشنایی داریم؛ هفتاد سالی است که دیگر زبان خارجی علمی و دانشگاهی ایران انگلیسی آمریکایی است و همۀ ترجمهها از این زبان صورت میگیرد. در آن حدِّ سطحی که با اندیشۀ تجدد آشنایی به هم رساندهایم، زبان نقش مهمی ندارد، زیرا این کلّیات در همۀ کشورها در همین حدِّ نازلی است که ما یاد گرفتهایم🖊
🔸 ملاحظات درباره دانشگاه. انتشارت مینوی خرد. 1398. صفحه 103
💡كانال اختصاصي نشر آثار و آراء جواد طباطبايي
@javadtabatabai
Audio
📢فايل صوتي چهل و ششمین جلسه از مجموعه #یکشنبه_های_حقوق_شناسی
🔹سلسله نشست های تخصصی
ظرفیت های توسعه در قانون اساسی با رویکرد توسعه حقوقی
نشست دوم:
🔹جایگاه حقوق ملت در قانون اساسی
سخنرانان
محمد جلالي
ابوالفضل دلاوري
محمد شريف
داود فيرحي
🔹یکشنبه ۱۴ مهرماه
#خانه_اندیشمندان_علوم_انسانی
🔺تالار حافظ.
#انجمن_حقوق_شناسی
🔹سلسله نشست های تخصصی
ظرفیت های توسعه در قانون اساسی با رویکرد توسعه حقوقی
نشست دوم:
🔹جایگاه حقوق ملت در قانون اساسی
سخنرانان
محمد جلالي
ابوالفضل دلاوري
محمد شريف
داود فيرحي
🔹یکشنبه ۱۴ مهرماه
#خانه_اندیشمندان_علوم_انسانی
🔺تالار حافظ.
#انجمن_حقوق_شناسی
Forwarded from خانه اندیشمندان علوم انسانی
📔آیین نکوداشت اندیشمند فرزانه دکتر فرهنگ رجائی
🗓چهارشنبه 6 آذر
🕰 17:30 الی 20
🏡 سالن فردوسی
💢خانه اندیشمندان علوم انسانی💢
💢ورود برای عموم آزاد و رایگان است💢
🆔 @iranianhht
🗓چهارشنبه 6 آذر
🕰 17:30 الی 20
🏡 سالن فردوسی
💢خانه اندیشمندان علوم انسانی💢
💢ورود برای عموم آزاد و رایگان است💢
🆔 @iranianhht