Forwarded from جواد طباطبايي
🖇توهم آشنایی با تجدد
📋آیا فیرحی معنای «خردگرایی ناب» و «عقل محض» را میداند ؟ وانگهی، اگر لاک اعتقاد داشت که «دموکراسی» را تنها بر مبنای دیانت میتوان توضیح داد، چرا و چگونه راه این «خردگرایی ناب» را باز و سیل «عقل محض را جاری کرد»؟ آیا دین بود که از دموکراسی پشتیبانی و راه عقل را باز کرد، یا دموکراسی بود که راه فهم دینی عُقلائی را هموار کرد؟ پای استدلال فیرحی در همۀ این مباحث، تا جایی که به اروپا مربوط میشود، چوبین و سخت بیتمکین است. ارزیابی دانش اسلامی او در صلاحیت من نیست، اما گمان نمیکنم که او با این همه بدفهمیها بتواند چیزی جز التقاطی سستبنیاد فراهم کند که نه اسلامی خواهد بود نه اروپایی! عبارت زیر نمونهای از این بدفهمیهاست : «متاسفانه ورود تاریخ تجدد به ایران از زاویۀ (کذا!)کسانی بود که آشنایی با اساس مذهبی تجدد اروپایی نداشتند. بیشتر تجدد از زاویۀ لائیک و سکولار آن در ایران ترجمه شد. مثلاً تجدد فرانسوی در ایران بیشتر شناخته میشود تا تجدد انگلیسی. ما باید بررسی کنیم در یهودیت و مسیحیت که دولتهای دموکراتیکی را ساختند، آنان چه نسبتی با متن مقدس برقرار کردند و قدرت استدلال نصّ را از دست استبداد گرفتند. اکنون مهمترین وظیفۀ ما نیز در ایران همین است. یعنی روایت دموکراتیک از آنچه که کتاب مقدس از آن پشتیبانی میکند. اگر این روایت را داشته باشید آنگاه راحت میتوانید از تکنیکهای عقلی و بحثهای دیگر استفاده کنید.» برحسب معمول، بخش مهمی از این عبارت توهّمی است که گوینده از آشنایی ایرانیان با تجدد، پشتیبانی کتاب مقدس از دموکراسی، تمایز تجدد سکولار فرانسه و دموکراسی دینی در انگلستان پیدا کرده است. مفهوم نصّ در دینهای الهی، یهود، مسیحیت و اسلام، یکی نیست و نمیتوان حکم واحدی را بر آنها جاری کرد. دموکراسی یهودی و مسیحی نداریم، بلکه دولتهای ملّی داریم که دینی هم دارند. بدیهی است که از نصِّ عهد عتیق دموکراسی درنمیآمد، اما برخی از کسانی که دین یهودی دارند، در دموکراسیها زندگی میکنند. اهل نصّ از یهودیان نیز نمیتوانند دموکراسی داشته باشند، زیرا بسیاری از آن نصّها با دموکراسی سازگار نیست. وضع در مسیحیت متفاوت است که پائینتر اشارهای هم به آن خواهم آورد. تمایز تجدد فرانسوی و انگلیسی سخن دقیقی نیست. هر دو کشور نظامهای دموکراتیکی دارند و از راههای متفاوتی به آن رسیدهاند. فرانسه از راه انقلاب سیاسی و انگلستان از راه شورش علیه کلیسای رُمی. نقش دین در همۀ دموکراسیهای بزرگ، ایالات متحده، انگلستان، آلمان، فرانسه، ایتالیا و کشورهای اسکاندیناوی، متفاوت است. هیچ یک از این کشورها نظام دموکراسی دینی ندارند، که به نظر من بیمعناست، بلکه نظامی دارند که توانسته است با دیانت عُقلائی کنار بیاید. لائیسیته در فرانسه یکی از انواع سکولاریسم ــ اگر بتوان این مفهوم را درست فهمید ــ در مسیحیت است. ما حتیٰ اگر تجدد را از انگلستان گرفته بودیم، آن تجدد ما را به کار نمیآمد. البته، سخن درستی نیست که ما بیشتر با تجدد فرانسوی آشنایی داریم؛ هفتاد سالی است که دیگر زبان خارجی علمی و دانشگاهی ایران انگلیسی آمریکایی است و همۀ ترجمهها از این زبان صورت میگیرد. در آن حدِّ سطحی که با اندیشۀ تجدد آشنایی به هم رساندهایم، زبان نقش مهمی ندارد، زیرا این کلّیات در همۀ کشورها در همین حدِّ نازلی است که ما یاد گرفتهایم🖊
🔸 ملاحظات درباره دانشگاه. انتشارت مینوی خرد. 1398. صفحه 103
💡كانال اختصاصي نشر آثار و آراء جواد طباطبايي
@javadtabatabai
📋آیا فیرحی معنای «خردگرایی ناب» و «عقل محض» را میداند ؟ وانگهی، اگر لاک اعتقاد داشت که «دموکراسی» را تنها بر مبنای دیانت میتوان توضیح داد، چرا و چگونه راه این «خردگرایی ناب» را باز و سیل «عقل محض را جاری کرد»؟ آیا دین بود که از دموکراسی پشتیبانی و راه عقل را باز کرد، یا دموکراسی بود که راه فهم دینی عُقلائی را هموار کرد؟ پای استدلال فیرحی در همۀ این مباحث، تا جایی که به اروپا مربوط میشود، چوبین و سخت بیتمکین است. ارزیابی دانش اسلامی او در صلاحیت من نیست، اما گمان نمیکنم که او با این همه بدفهمیها بتواند چیزی جز التقاطی سستبنیاد فراهم کند که نه اسلامی خواهد بود نه اروپایی! عبارت زیر نمونهای از این بدفهمیهاست : «متاسفانه ورود تاریخ تجدد به ایران از زاویۀ (کذا!)کسانی بود که آشنایی با اساس مذهبی تجدد اروپایی نداشتند. بیشتر تجدد از زاویۀ لائیک و سکولار آن در ایران ترجمه شد. مثلاً تجدد فرانسوی در ایران بیشتر شناخته میشود تا تجدد انگلیسی. ما باید بررسی کنیم در یهودیت و مسیحیت که دولتهای دموکراتیکی را ساختند، آنان چه نسبتی با متن مقدس برقرار کردند و قدرت استدلال نصّ را از دست استبداد گرفتند. اکنون مهمترین وظیفۀ ما نیز در ایران همین است. یعنی روایت دموکراتیک از آنچه که کتاب مقدس از آن پشتیبانی میکند. اگر این روایت را داشته باشید آنگاه راحت میتوانید از تکنیکهای عقلی و بحثهای دیگر استفاده کنید.» برحسب معمول، بخش مهمی از این عبارت توهّمی است که گوینده از آشنایی ایرانیان با تجدد، پشتیبانی کتاب مقدس از دموکراسی، تمایز تجدد سکولار فرانسه و دموکراسی دینی در انگلستان پیدا کرده است. مفهوم نصّ در دینهای الهی، یهود، مسیحیت و اسلام، یکی نیست و نمیتوان حکم واحدی را بر آنها جاری کرد. دموکراسی یهودی و مسیحی نداریم، بلکه دولتهای ملّی داریم که دینی هم دارند. بدیهی است که از نصِّ عهد عتیق دموکراسی درنمیآمد، اما برخی از کسانی که دین یهودی دارند، در دموکراسیها زندگی میکنند. اهل نصّ از یهودیان نیز نمیتوانند دموکراسی داشته باشند، زیرا بسیاری از آن نصّها با دموکراسی سازگار نیست. وضع در مسیحیت متفاوت است که پائینتر اشارهای هم به آن خواهم آورد. تمایز تجدد فرانسوی و انگلیسی سخن دقیقی نیست. هر دو کشور نظامهای دموکراتیکی دارند و از راههای متفاوتی به آن رسیدهاند. فرانسه از راه انقلاب سیاسی و انگلستان از راه شورش علیه کلیسای رُمی. نقش دین در همۀ دموکراسیهای بزرگ، ایالات متحده، انگلستان، آلمان، فرانسه، ایتالیا و کشورهای اسکاندیناوی، متفاوت است. هیچ یک از این کشورها نظام دموکراسی دینی ندارند، که به نظر من بیمعناست، بلکه نظامی دارند که توانسته است با دیانت عُقلائی کنار بیاید. لائیسیته در فرانسه یکی از انواع سکولاریسم ــ اگر بتوان این مفهوم را درست فهمید ــ در مسیحیت است. ما حتیٰ اگر تجدد را از انگلستان گرفته بودیم، آن تجدد ما را به کار نمیآمد. البته، سخن درستی نیست که ما بیشتر با تجدد فرانسوی آشنایی داریم؛ هفتاد سالی است که دیگر زبان خارجی علمی و دانشگاهی ایران انگلیسی آمریکایی است و همۀ ترجمهها از این زبان صورت میگیرد. در آن حدِّ سطحی که با اندیشۀ تجدد آشنایی به هم رساندهایم، زبان نقش مهمی ندارد، زیرا این کلّیات در همۀ کشورها در همین حدِّ نازلی است که ما یاد گرفتهایم🖊
🔸 ملاحظات درباره دانشگاه. انتشارت مینوی خرد. 1398. صفحه 103
💡كانال اختصاصي نشر آثار و آراء جواد طباطبايي
@javadtabatabai
Audio
📢فايل صوتي چهل و ششمین جلسه از مجموعه #یکشنبه_های_حقوق_شناسی
🔹سلسله نشست های تخصصی
ظرفیت های توسعه در قانون اساسی با رویکرد توسعه حقوقی
نشست دوم:
🔹جایگاه حقوق ملت در قانون اساسی
سخنرانان
محمد جلالي
ابوالفضل دلاوري
محمد شريف
داود فيرحي
🔹یکشنبه ۱۴ مهرماه
#خانه_اندیشمندان_علوم_انسانی
🔺تالار حافظ.
#انجمن_حقوق_شناسی
🔹سلسله نشست های تخصصی
ظرفیت های توسعه در قانون اساسی با رویکرد توسعه حقوقی
نشست دوم:
🔹جایگاه حقوق ملت در قانون اساسی
سخنرانان
محمد جلالي
ابوالفضل دلاوري
محمد شريف
داود فيرحي
🔹یکشنبه ۱۴ مهرماه
#خانه_اندیشمندان_علوم_انسانی
🔺تالار حافظ.
#انجمن_حقوق_شناسی
Forwarded from خانه اندیشمندان علوم انسانی
📔آیین نکوداشت اندیشمند فرزانه دکتر فرهنگ رجائی
🗓چهارشنبه 6 آذر
🕰 17:30 الی 20
🏡 سالن فردوسی
💢خانه اندیشمندان علوم انسانی💢
💢ورود برای عموم آزاد و رایگان است💢
🆔 @iranianhht
🗓چهارشنبه 6 آذر
🕰 17:30 الی 20
🏡 سالن فردوسی
💢خانه اندیشمندان علوم انسانی💢
💢ورود برای عموم آزاد و رایگان است💢
🆔 @iranianhht
Forwarded from مصطفی ملکیان
🍃برگی از خاطرات
مصطفی ملکیان و داود فیرحی ، همایش "آیت الله طالقانی و زمانه ما"، کتابخانه ملی، چهارشنبه، 22 آبان 98
🌾@Feirahi
🌾@mostafamalekian
مصطفی ملکیان و داود فیرحی ، همایش "آیت الله طالقانی و زمانه ما"، کتابخانه ملی، چهارشنبه، 22 آبان 98
🌾@Feirahi
🌾@mostafamalekian
Forwarded from Deleted Account
✅ مؤسسهٔ پژوهشی حکمت و فلسفه ایران برگزار میکند
🔵 روز جهانی فلسفه
⭕️ آزاد اندیشی ⭕️
🔆 سخنرانان :
🔸 رضا داوری اردکانی
🔸 مصطفی محقق داماد
🔸 عزت اله فولادوند
🔸 خسرو باقری
🔸 محمد راسخ
🔸 داود فیرحی
🔸 شهرام پازوکی
🔸 حسین شیخ رضایی
🔸 امیر حسین خداپرست
——————————————
🗓 زمان : سه شنبه ۲۸ آبان ماه ۱۳۹۸
🕰 ساعت : ۱۹-۱۴
((شرکت برای عموم آزاد است ))
🏡محل برگزاری: تهران، خیابان ولیعصر، خیابان نوفللوشاتو، خیابان آراکلیان ، پلاک ۴، مؤسسهٔ پژوهشی حکمت و فلسفهٔ ایران
📣 جهت دریافت آخرین اخبار مؤسسهٔ پژوهشی حکمت و فلسفهٔ ایران
با ما همراه باشید
👇🙏🏻
https://t.me/hekmatfalsafe
🔵 روز جهانی فلسفه
⭕️ آزاد اندیشی ⭕️
🔆 سخنرانان :
🔸 رضا داوری اردکانی
🔸 مصطفی محقق داماد
🔸 عزت اله فولادوند
🔸 خسرو باقری
🔸 محمد راسخ
🔸 داود فیرحی
🔸 شهرام پازوکی
🔸 حسین شیخ رضایی
🔸 امیر حسین خداپرست
——————————————
🗓 زمان : سه شنبه ۲۸ آبان ماه ۱۳۹۸
🕰 ساعت : ۱۹-۱۴
((شرکت برای عموم آزاد است ))
🏡محل برگزاری: تهران، خیابان ولیعصر، خیابان نوفللوشاتو، خیابان آراکلیان ، پلاک ۴، مؤسسهٔ پژوهشی حکمت و فلسفهٔ ایران
📣 جهت دریافت آخرین اخبار مؤسسهٔ پژوهشی حکمت و فلسفهٔ ایران
با ما همراه باشید
👇🙏🏻
https://t.me/hekmatfalsafe
Forwarded from داود فیرحی
💥"بعثت و مدنیّت"
از دیدگاه تفکر سیاسی،«قرآن کریم» و «دولتِ مدینه» دو معجزۀ بزرگ اسلام و پیامبر اعظم(ص) است. اگر یکی راهنمای مکتوب بشر است،دوّمی، البته الگوی عمل سیاسی است.
🔹آیۀ 21 سورۀ احزاب، رسول خدا را «اسوۀ عمل صالح» معرفی می کند؛"لَقَدْ كَانَ لَكُمْ فِي رَسُولِ اللَّهِ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ لِمَنْ كَانَ يَرْجُو اللَّهَ وَالْيَوْمَ الْآخِرَ وَذَكَرَ اللَّهَ كَثِيرًا؛ به یقین براى شما در [روش و عمل] رسول خدا سرمشقى نيكوست براى آن كس كه به خدا و روز بازپسين اميد دارد و خدا را فراوان ياد مى كند".
🔸همو، در آیتی دیگر، مأمور می شود که جامعۀ مؤمنان را از هرگونه خیال باطل باز دارد و تأکید نماید؛ " قُلْ إِنَّمَا أَنَا بَشَرٌ مِثْلُكُمْ يُوحَى إِلَيَّ أَنَّمَا إِلَهُكُمْ إِلَهٌ وَاحِدٌ فَمَنْ كَانَ يَرْجُو لِقَاءَ رَبِّهِ فَلْيَعْمَلْ عَمَلًا صَالِحًا وَلَا يُشْرِكْ بِعِبَادَةِ رَبِّهِ أَحَدًا؛ بگو من هم مثل شما بشرى هستم و به من وحى مى شود كه خداى شما خدايى يگانه است پس هر كس به لقاى پروردگار خود اميد دارد بايد به كار شايسته بپردازد و هيچ كس را در پرستش پروردگارش شريك نسازد ﴿کهف/۱۱۰﴾.
🔹نخستین اقدام چنین پیامبری، پس از پیام توحید،اعتماد به مردم و تأسیس دولتِ مدینه، بر أساس قرارداد و رضایت عموم است. تأسیس شهر، و دولت-شهری که در آن مسلمان و غیر مسلمان حقوق سیاسی برابر دارند. پیامبر خدا، نه تنها هجرت از مکه را در قالب شبکه ای از قراردادها فراهم نمود، بلکه با ورود به یثرب، «پیش نویس قراردادی» را تنظیم کرد که «صحيفة النبي»، «وثیقه» يا «قانون اساسي مدينه»معروف است. قراردادی در 47 اصل، بین مسلمانان مهاجر و مردم یثرب، اعم از مسلمان و غیرمسلمان( اهل کتاب و دیگر هم پیمانان).
🔸بند/ اصل دوم این صحیفه، همۀ طرف های قرارداد را، فارغ از باورهای مذهبی شان، "امت واحد" می خواند که حقوق و سهمی مشترک در سرنوشت مدینه دارند؛«انَّهمْ اُمَّةٌ واحدةٌ مِن دُونِ الناسِ».
🔹بدین سان، دولت- شهر پیامبر بر بنیاد رضایت و قرارداد شکل گرفت وبالید و ثمر داد. الگویی از عمل صالح که توسط پیامبری اسوه ساخته شد اما نه تنها پیروانش آن را بسط و توسعه ندادند، بلکه به سنّتی فراموش شده در غبار زمان، و رواج "عادت واره های اقتدارگرا" بدل شد.
@Feirahi
از دیدگاه تفکر سیاسی،«قرآن کریم» و «دولتِ مدینه» دو معجزۀ بزرگ اسلام و پیامبر اعظم(ص) است. اگر یکی راهنمای مکتوب بشر است،دوّمی، البته الگوی عمل سیاسی است.
🔹آیۀ 21 سورۀ احزاب، رسول خدا را «اسوۀ عمل صالح» معرفی می کند؛"لَقَدْ كَانَ لَكُمْ فِي رَسُولِ اللَّهِ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ لِمَنْ كَانَ يَرْجُو اللَّهَ وَالْيَوْمَ الْآخِرَ وَذَكَرَ اللَّهَ كَثِيرًا؛ به یقین براى شما در [روش و عمل] رسول خدا سرمشقى نيكوست براى آن كس كه به خدا و روز بازپسين اميد دارد و خدا را فراوان ياد مى كند".
🔸همو، در آیتی دیگر، مأمور می شود که جامعۀ مؤمنان را از هرگونه خیال باطل باز دارد و تأکید نماید؛ " قُلْ إِنَّمَا أَنَا بَشَرٌ مِثْلُكُمْ يُوحَى إِلَيَّ أَنَّمَا إِلَهُكُمْ إِلَهٌ وَاحِدٌ فَمَنْ كَانَ يَرْجُو لِقَاءَ رَبِّهِ فَلْيَعْمَلْ عَمَلًا صَالِحًا وَلَا يُشْرِكْ بِعِبَادَةِ رَبِّهِ أَحَدًا؛ بگو من هم مثل شما بشرى هستم و به من وحى مى شود كه خداى شما خدايى يگانه است پس هر كس به لقاى پروردگار خود اميد دارد بايد به كار شايسته بپردازد و هيچ كس را در پرستش پروردگارش شريك نسازد ﴿کهف/۱۱۰﴾.
🔹نخستین اقدام چنین پیامبری، پس از پیام توحید،اعتماد به مردم و تأسیس دولتِ مدینه، بر أساس قرارداد و رضایت عموم است. تأسیس شهر، و دولت-شهری که در آن مسلمان و غیر مسلمان حقوق سیاسی برابر دارند. پیامبر خدا، نه تنها هجرت از مکه را در قالب شبکه ای از قراردادها فراهم نمود، بلکه با ورود به یثرب، «پیش نویس قراردادی» را تنظیم کرد که «صحيفة النبي»، «وثیقه» يا «قانون اساسي مدينه»معروف است. قراردادی در 47 اصل، بین مسلمانان مهاجر و مردم یثرب، اعم از مسلمان و غیرمسلمان( اهل کتاب و دیگر هم پیمانان).
🔸بند/ اصل دوم این صحیفه، همۀ طرف های قرارداد را، فارغ از باورهای مذهبی شان، "امت واحد" می خواند که حقوق و سهمی مشترک در سرنوشت مدینه دارند؛«انَّهمْ اُمَّةٌ واحدةٌ مِن دُونِ الناسِ».
🔹بدین سان، دولت- شهر پیامبر بر بنیاد رضایت و قرارداد شکل گرفت وبالید و ثمر داد. الگویی از عمل صالح که توسط پیامبری اسوه ساخته شد اما نه تنها پیروانش آن را بسط و توسعه ندادند، بلکه به سنّتی فراموش شده در غبار زمان، و رواج "عادت واره های اقتدارگرا" بدل شد.
@Feirahi
🌱 پیامبر(ص) و میلاد یک اندیشه؛ آغازی برای یک آرمان
🔸کاشان. مسجد الحسین(ع)- میرنشانه
🔹خیابان محتشم. کوی شهیدان ثابت(پاقپان)
🕕جمعه 24 آبان 98
17ربیع الأول 1441
🆔@Feirahi
🔸کاشان. مسجد الحسین(ع)- میرنشانه
🔹خیابان محتشم. کوی شهیدان ثابت(پاقپان)
🕕جمعه 24 آبان 98
17ربیع الأول 1441
🆔@Feirahi
معرفی، نقد و بررسی کتاب:
اندیشه و سیاست در ایران قاجار
با حضور دکترغلامحسین زرگرینژاد
(استادبازنشستهگروه تاریخ دانشگاه تهران پس از دهسال)
سخنرانی
دکتر محمد دهقانی
دکتر داریوش رحمانیان
دکتر داود فیرحی
دوشنبه ۲۷ آبان ۱۳۹۷ ساعت ۱۷:۰۰
دانشکده ادبیات و علومانسانی دانشگاه تهران
طبقه سوم، تالار عباس اقبال آشتیانی
اینکتاب که بیستوپنج سال از نگارش آنمیگذرد برای نخستین بار توسط موسسه و انتشارات نگارستان اندیشه به چاپ رسیده است اثر حاضر به شناخت جریانات و متوناساسی در اندیشه سیاسی معاصر ایران است که در دو مجلد گالینگور به قیمت ۱۷۵ تومان عرضه شده است
این کتاب در چهار بخش با زیر فصلهای متعدد
۱- دولتمردان اصلاح طلب ۲- اندرزنامهنویسان دوره قاجار ۳-اندیشههای سیاسی علمای دوره قاجار ۴-اندیشهها و آرا سیاسی منور الفکران و ترقیخواهان عصر ناصری منتشر شده است. به مناسبت جشن رونمایی کتاب علاقمندان میتوانند دو مجلد کتاب اندیشه کتاب را با تخفیف ویژه تهیه کنند.
🆔@feirahi
#تاریخ
#دانشگاه_تهران
#دانشکده_ادبیات_وعلوم_انسانی
#نگارستان_اندیشه
#دکتر_غلامحسین_زرگری_نژاد
#رونمایی
#کتاب
#هفته_کتاب
#قاجاریه
اندیشه و سیاست در ایران قاجار
با حضور دکترغلامحسین زرگرینژاد
(استادبازنشستهگروه تاریخ دانشگاه تهران پس از دهسال)
سخنرانی
دکتر محمد دهقانی
دکتر داریوش رحمانیان
دکتر داود فیرحی
دوشنبه ۲۷ آبان ۱۳۹۷ ساعت ۱۷:۰۰
دانشکده ادبیات و علومانسانی دانشگاه تهران
طبقه سوم، تالار عباس اقبال آشتیانی
اینکتاب که بیستوپنج سال از نگارش آنمیگذرد برای نخستین بار توسط موسسه و انتشارات نگارستان اندیشه به چاپ رسیده است اثر حاضر به شناخت جریانات و متوناساسی در اندیشه سیاسی معاصر ایران است که در دو مجلد گالینگور به قیمت ۱۷۵ تومان عرضه شده است
این کتاب در چهار بخش با زیر فصلهای متعدد
۱- دولتمردان اصلاح طلب ۲- اندرزنامهنویسان دوره قاجار ۳-اندیشههای سیاسی علمای دوره قاجار ۴-اندیشهها و آرا سیاسی منور الفکران و ترقیخواهان عصر ناصری منتشر شده است. به مناسبت جشن رونمایی کتاب علاقمندان میتوانند دو مجلد کتاب اندیشه کتاب را با تخفیف ویژه تهیه کنند.
🆔@feirahi
#تاریخ
#دانشگاه_تهران
#دانشکده_ادبیات_وعلوم_انسانی
#نگارستان_اندیشه
#دکتر_غلامحسین_زرگری_نژاد
#رونمایی
#کتاب
#هفته_کتاب
#قاجاریه
Audio
🎧 روش شناسی فقه سیاسی شیعه(ادامه)
❇️ فقه معاصر و حقوق اساسی؛
1⃣ دو اصل عقلی؛ برائت و اباحه
2⃣ دو حق اساسی؛ آزادی و مالکیت
🔸 فقه سیاسی، دوره جدید، جلسه هفتم. دوشنبه 20 آبان 1398
#فقه_سیاسی
🆔@Feirahi
❇️ فقه معاصر و حقوق اساسی؛
1⃣ دو اصل عقلی؛ برائت و اباحه
2⃣ دو حق اساسی؛ آزادی و مالکیت
🔸 فقه سیاسی، دوره جدید، جلسه هفتم. دوشنبه 20 آبان 1398
#فقه_سیاسی
🆔@Feirahi
Audio
🎧 آزادی، مالکیت و عدالت
🔸دو نوع مالکیت
الف. مالکیت طبیعی و قهری
ب. مالکیت اکتسابی و ناشی از کار
♦️مالکیت؛ برابری و نابرابری
🔻دو نوع عدالت؛
الف. عدالت قبل از کار و تولید
ب. عدالت بعد از کار و تولید
🔹فقه سیاسی،دوره جدید. جلسه هشتم. دوشنبه.27 آبان 1398
#فقه_سیاسی
🆔@Feirahi
🔸دو نوع مالکیت
الف. مالکیت طبیعی و قهری
ب. مالکیت اکتسابی و ناشی از کار
♦️مالکیت؛ برابری و نابرابری
🔻دو نوع عدالت؛
الف. عدالت قبل از کار و تولید
ب. عدالت بعد از کار و تولید
🔹فقه سیاسی،دوره جدید. جلسه هشتم. دوشنبه.27 آبان 1398
#فقه_سیاسی
🆔@Feirahi
Forwarded from جواد طباطبايي
🖇معنای سنت و مفهوم نص
📋در نقدهایی که بر کتابهایی با مضمون علوم انسانی و ترجمه شده از زبانهای متفاوت نوشتهام نشان دادهام که ما هنوز نتوانستهایم به دقت لازم برای انتقال اندیشۀ اروپایی برسیم و از آن فاصلۀ بسیاری داریم. اشکال فهم ما به زبان و کشور مربوط نمیشود، بلکه ناظر بر بدفهمیهای فرهنگی است که آن را درست درنمییابیم. همین اشاره به مفهوم نصّ و بیشتر از آن مفهوم سنت، یکی از همین مباحث پیچیده است. حتیٰ اگر میتوانستیم بفهمیم که «در یهودیت و مسیحیت که دولتهای دموکراتیکی را ساختند، آنان چه نسبتی با متن مقدس برقرار کردند و قدرت استدلال نصّ را از دست استبداد گرفتند»، آن فهم ما را به کار نمیآمد. این هم درست نیست که «اکنون مهمترین وظیفۀ ما نیز در ایران همین است.» وظیفۀ کسانی مانند فیرحی این نیست که خیال آنان حوصلۀ بحر بپزد، و اسلام را از دین یهود و مسیحیت قیاس گیرند؛ فیرحی به عنوان عالم دینی نخست باید توضیح دهد که اسلام چیست؟ و معنای نصّ و سنت در اسلام چه فرقهای عمدهای با کلام یهودی و الهیات مسیحی دارد! بر پایۀ این تمایزها، اگر بتوان درست توضیح داد، میتوان به اجتهادی رسید؛ از صِرفِ فهمیدن ــ به شرط امکان آن ــ اینکه با تکیه بر کتاب مقدس چگونه دولتهای دموکراتیکی ساختهاند، هیچ نتیجهای برای امروز نمیتوان گرفت. راهی را که فیرحی برگزیده همان است که از یک سده و نیم گذشته از میرزا فتحعلی آخوندزاده تا علی شریعتی و پیروان آگاه و ناآگاه او در پیش گرفته بودند که هواداران آن نظر، پس از صد و پنجاه سال، حتیٰ یک مطلب جدّی نتوانستهاند بنویسند. این راه همان توهّم پروتستانتیسم اسلامی یا شیعی بود که از مقدماتی در مسیحیت نتایجی برای اسلام میگرفت. فیرحی گمان میکند که با وارد کردن مفهوم سنت، که آخوندزاده و شریعتی نمیتوانستند تصوری از آن داشته باشند، طرحی متفاوت از دیدگاه آنان درانداخته است، فیرحی اشتباههای کسانی مانند آخوندزاده و شریعتی را تکرار میکند و نمیداند که اصلاح دینی در مسیحیت در چه شرایطی و با کدام مقدمات دینی و مبانی نظری الهیات ممکن شده است. مفهوم سنت در توضیح فیرحی روشن نیست و بیشتر از آنکه اصولیـ اسلامی یا الهیاتیـ مسیحی باشد دریافتی جامعهشناختی است. او، با بیان اینکه دیگران نتوانستهاند نصّ را از سنت جدا کنند، به کوشش خود برای جدا کردن آن دو از یکدیگر اشاره میکند و میگوید : «در دورههای خیلی اخیر رایج شده که سنت را از نصّ جدا نکردهاند. اگر این اتفاق بیافتد سرنوشتی جز اقتدارگرایی نخواهیم داشت.» تا اینجا معلوم نیست دورههای خیلی اخیر به چه دورهای اشاره دارد و فاعل فعل «نکردهاند» چه کسانی هستند. جملۀ بعد از آن نیز مبهمتر است، زیرا اگر «جدا نکردهاند»، که گویا باید میکردهاند، و راه حل این بوده، چگونه «اگر این اتفاق بیافتد سرنوشتی جز اقتدارگرایی نخواهیم داشت»؟! «این اتفاق» کدام است، جدا کردن یا نکردن؟ معلوم نیست، اگرچه حدس میتوان زد که منظور جدا نکردن نصّ از سنت است. اگر نکردهاند، پس، اتفاق افتاده است و دیگر نمیتوان گفت که اگر این اتفاق بیفتد. «اگر بتوانیم سنت را از نصّ جدا کنیم، هژمونی نصّ را به نفع دموکراسی توانستهایم به کار ببریم.» مسئله این است که چه چیزی را از چه چیزی جدا کنیم و «هژمونی نصّ» چه معنایی دارد؟ اینجاست که ابهام مفهوم سنت اساس استدلال فیرحی را به طور کلّی خدشهدار میکند. اگر منظور از سنت در معنای اصولی آن است، که آن سنت را نمیتوان از نصّ جدا کرد، زیرا سنت نصّ را توضیح میدهد و تنها میتوان سنت را با ابزارهایی که علوم اسلامی در اختیار میگذارد پالود، یعنی آن بخشهایی از سنت را نگاه داشت که وثاقت آنها ثابت است. همۀ علما در طول تاریخ اسلام این کار را کردهاند🖊
🔸 ملاحظات درباره دانشگاه. انتشارت مینوی خرد. 1398. صفحه 111
💡كانال اختصاصي نشر آثار و آراء جواد طباطبايي
@javadtabatabai
📋در نقدهایی که بر کتابهایی با مضمون علوم انسانی و ترجمه شده از زبانهای متفاوت نوشتهام نشان دادهام که ما هنوز نتوانستهایم به دقت لازم برای انتقال اندیشۀ اروپایی برسیم و از آن فاصلۀ بسیاری داریم. اشکال فهم ما به زبان و کشور مربوط نمیشود، بلکه ناظر بر بدفهمیهای فرهنگی است که آن را درست درنمییابیم. همین اشاره به مفهوم نصّ و بیشتر از آن مفهوم سنت، یکی از همین مباحث پیچیده است. حتیٰ اگر میتوانستیم بفهمیم که «در یهودیت و مسیحیت که دولتهای دموکراتیکی را ساختند، آنان چه نسبتی با متن مقدس برقرار کردند و قدرت استدلال نصّ را از دست استبداد گرفتند»، آن فهم ما را به کار نمیآمد. این هم درست نیست که «اکنون مهمترین وظیفۀ ما نیز در ایران همین است.» وظیفۀ کسانی مانند فیرحی این نیست که خیال آنان حوصلۀ بحر بپزد، و اسلام را از دین یهود و مسیحیت قیاس گیرند؛ فیرحی به عنوان عالم دینی نخست باید توضیح دهد که اسلام چیست؟ و معنای نصّ و سنت در اسلام چه فرقهای عمدهای با کلام یهودی و الهیات مسیحی دارد! بر پایۀ این تمایزها، اگر بتوان درست توضیح داد، میتوان به اجتهادی رسید؛ از صِرفِ فهمیدن ــ به شرط امکان آن ــ اینکه با تکیه بر کتاب مقدس چگونه دولتهای دموکراتیکی ساختهاند، هیچ نتیجهای برای امروز نمیتوان گرفت. راهی را که فیرحی برگزیده همان است که از یک سده و نیم گذشته از میرزا فتحعلی آخوندزاده تا علی شریعتی و پیروان آگاه و ناآگاه او در پیش گرفته بودند که هواداران آن نظر، پس از صد و پنجاه سال، حتیٰ یک مطلب جدّی نتوانستهاند بنویسند. این راه همان توهّم پروتستانتیسم اسلامی یا شیعی بود که از مقدماتی در مسیحیت نتایجی برای اسلام میگرفت. فیرحی گمان میکند که با وارد کردن مفهوم سنت، که آخوندزاده و شریعتی نمیتوانستند تصوری از آن داشته باشند، طرحی متفاوت از دیدگاه آنان درانداخته است، فیرحی اشتباههای کسانی مانند آخوندزاده و شریعتی را تکرار میکند و نمیداند که اصلاح دینی در مسیحیت در چه شرایطی و با کدام مقدمات دینی و مبانی نظری الهیات ممکن شده است. مفهوم سنت در توضیح فیرحی روشن نیست و بیشتر از آنکه اصولیـ اسلامی یا الهیاتیـ مسیحی باشد دریافتی جامعهشناختی است. او، با بیان اینکه دیگران نتوانستهاند نصّ را از سنت جدا کنند، به کوشش خود برای جدا کردن آن دو از یکدیگر اشاره میکند و میگوید : «در دورههای خیلی اخیر رایج شده که سنت را از نصّ جدا نکردهاند. اگر این اتفاق بیافتد سرنوشتی جز اقتدارگرایی نخواهیم داشت.» تا اینجا معلوم نیست دورههای خیلی اخیر به چه دورهای اشاره دارد و فاعل فعل «نکردهاند» چه کسانی هستند. جملۀ بعد از آن نیز مبهمتر است، زیرا اگر «جدا نکردهاند»، که گویا باید میکردهاند، و راه حل این بوده، چگونه «اگر این اتفاق بیافتد سرنوشتی جز اقتدارگرایی نخواهیم داشت»؟! «این اتفاق» کدام است، جدا کردن یا نکردن؟ معلوم نیست، اگرچه حدس میتوان زد که منظور جدا نکردن نصّ از سنت است. اگر نکردهاند، پس، اتفاق افتاده است و دیگر نمیتوان گفت که اگر این اتفاق بیفتد. «اگر بتوانیم سنت را از نصّ جدا کنیم، هژمونی نصّ را به نفع دموکراسی توانستهایم به کار ببریم.» مسئله این است که چه چیزی را از چه چیزی جدا کنیم و «هژمونی نصّ» چه معنایی دارد؟ اینجاست که ابهام مفهوم سنت اساس استدلال فیرحی را به طور کلّی خدشهدار میکند. اگر منظور از سنت در معنای اصولی آن است، که آن سنت را نمیتوان از نصّ جدا کرد، زیرا سنت نصّ را توضیح میدهد و تنها میتوان سنت را با ابزارهایی که علوم اسلامی در اختیار میگذارد پالود، یعنی آن بخشهایی از سنت را نگاه داشت که وثاقت آنها ثابت است. همۀ علما در طول تاریخ اسلام این کار را کردهاند🖊
🔸 ملاحظات درباره دانشگاه. انتشارت مینوی خرد. 1398. صفحه 111
💡كانال اختصاصي نشر آثار و آراء جواد طباطبايي
@javadtabatabai
Audio
🎧 تناقض دین و دولت جدید در ایران
- کالبد شناسی پارادوکس
- ماهیت تاریخی پارادوکس
- تبارشناسی پارادوکس
- نسبت مشروطه با حکمرانی سنتی
🔸تاریخ اندیشه سیاسی در ایران معاصر. دوره جدید . جلسه ششم، دوشنبه 20 آبان 1398
#اندیشه_سیاسی
🆔@Feirahi
- کالبد شناسی پارادوکس
- ماهیت تاریخی پارادوکس
- تبارشناسی پارادوکس
- نسبت مشروطه با حکمرانی سنتی
🔸تاریخ اندیشه سیاسی در ایران معاصر. دوره جدید . جلسه ششم، دوشنبه 20 آبان 1398
#اندیشه_سیاسی
🆔@Feirahi
Audio
🎧 شریعت، عرف، و تجدد
1⃣ قانون الهی و قانون جمهور
2⃣ حکمرانی سنتی و "بحران دولت- ملت"
3⃣ درجستجوی "اساس صحیح" و "شالوده محکم"
4⃣ مشروطیت و تلاش در "هضم تجدد"
🔸تاریخ اندیشه سیاسی در ایران معاصر، دوره جدید، جلسه هفتم. 27 آبان 1398
#اندیشه_سیاسی
🆔@Feirahi
1⃣ قانون الهی و قانون جمهور
2⃣ حکمرانی سنتی و "بحران دولت- ملت"
3⃣ درجستجوی "اساس صحیح" و "شالوده محکم"
4⃣ مشروطیت و تلاش در "هضم تجدد"
🔸تاریخ اندیشه سیاسی در ایران معاصر، دوره جدید، جلسه هفتم. 27 آبان 1398
#اندیشه_سیاسی
🆔@Feirahi
Forwarded from 📚✏️ندای سیاست
نکوداشت دکتر فرهنگ رجایی با حضور:
شجاع احمد وند
فرشاد شریعت
داود فیرحی
محمد تقی قزلسفلی
حمیرا مشیرزاده
قدیر نصری
حسینعلی نوذری
@Nedaye_siyasat
شجاع احمد وند
فرشاد شریعت
داود فیرحی
محمد تقی قزلسفلی
حمیرا مشیرزاده
قدیر نصری
حسینعلی نوذری
@Nedaye_siyasat
🔴 ظرفیت مدنی هیئت های مذهبی
(تجربه مدیریت هیئتی)
نقدی به یادداشت جناب آقای دکتر فیرحی با عنوان دولت مدرن و هیئت های مذهبی
🔷 آن کس که هیئت های مذهبی را چالش بزرگ دولت مدرن می داند، تلقی نادرستی از ظرفیت مدنی هیئت های مذهبی دارد. تنها توجیه چنین چالش ساختگی، این پیش فرض است که هیأت های مذهبی به دلیل ماهیت دینی شان با دولت مدرن سکولار سازگاری ندارد. و الا سازمان های موسوم به مردم نهاد NGO ) ها ( نیز ماهیت محفلی و محلی دارند ولی چنین چالشی میان آنها و دولت مدرن تلقی نمی شود. اگر اندیشه مدرن، نگاه بسته و تنگ نظرانه و علقه های سیاسی خود را که هر امر غیر مدرن را سد راه پیشرفت می داند، کنار بگذارد؛ آن وقت خواهد فهمید که امری مانند هیئت مذهبی ظرفیت های مدنی بالایی در باز کردن گره های بوروکراسی دارد. قرار نیست که هیئت مذهبی جای دولت را بگیرد و به اصطلاح، دولت به گونهای هیئتی عمل کند بلکه هیئت مذهبی می تواند کمک کار دولت باشد و حتی دولت می تواند در وضعیت گره های بوروکراسی به روش مدیریت هیئتی عمل کند و بر مشکلات خود فایق آید. چنین مدیریتی، موفقیت خود را در عبور از وقایع ناگواری چون سیل و زلزله و حل معضلات اجتماعی و اقتصادی چون فقر و گرسنگی نشان داده است. سربلندی مدیریت هشت ساله دفاع مقدس به دلیل امتزاج آن با مدیریت هیئتی است. اگر چنین امتزاج مقدسی در دوران دفاع مقدس رخ نداده بود، معلوم نبود مرزهای سرزمینی ما دستخوش چه تغییرات تلخ و ناگواری می شد. چنین ظرفیتی را حتی در تشکل های مردم نهاد مدرن نمی توان سراغ گرفت تا چه رسد به احزاب سیاسی که صرفاً دغدغه تصاحب قدرت را دارند.
♦️ سه ویژگی بی بدیل
اساساً هیئت مذهبی، نهادی جمعی است که خاستگاه دینی دارد. کنش ارادتی، قدرت بسیج گری و سهولت در عمل؛ سه ویژگی مهم چنین نهادی است. و این هر سه ویژگی در حل مسایل و معضلات اجتماعی بسیار سازنده است. جامعه پیشرفته متعالی، به تراز بالایی از این سه ویژگی نیاز دارد. جامعه غیر ارادتی مبتنی بر فرهنگ واگرایی است و از احساسات عاطفی محروم است. مسایل در چنین جامعهای تنها بر پایه منافع و محاسبه سود و زیان شخصی حل و فصل می شود. بحران اجتماعی در جایی که تعارض میان منافع شخصی و جمعی پدید آید، خود را نشان میدهد. در این حالت، جامعه قراردادی تنها با اعمال زور و وضع مقررات سخت گیرانه می تواند از بحران عبور کند. حال آنکه جامعه ارادتی میتنی بر فرهنگ همگرایی، قادر به عبور از بحران اجتماعی است. از طرف دیگر، بسیج عمومی برای فعلیت ارادت جمعی لازم است و بدون آن همدلی های شکل گرفته جهت گیری عملی پیدا نمی کند. همچنین، ارادت جمعیِ بسیج یافته در قالب کنش های سهل و ساده کار ساز است. بوروکراسی و مقررات دست و پا گیر به کلی دلسرد کنندة احساسات عاطفی است و موجب تضعیف ارادت جمعی می شود. دولت مدرن به دلیل آنکه بر پایه نظم بوروکراتیک عمل می کند، از این سه ویژگی تقریباً محروم است. به عبارتی پاشنه آشیل دولت مدرن در این سه ویژگی است. برای همین خاطر است که سرعت عمل دولت مدرن در عبور از بحران، به دلیل فقدان آن سه ویژگی، خیلی کُند و بطیئ است. از این رو، نهادهای جمعی ارادتی مانند هیئت های مذهبی به دلیل برخورداری از این سه ویژگی، بخوبی می توانند دولت مدرن را در عبور از بحران های اجتماعی و بلایای طبیعی کنند. یک نمونه از چنین تجربه موفقی را می توان در سیل ویرانگر در آغاز سال 98 مشاهده کرد. مدیریت هیئتی خیلی زود تر از مسئول و کارگزار دولتی توانست با تکیه بر سه اصل ارادت، بسیج گری و سهولت، در صحنه حادثه حضور پیدا کند و امداد های عاجل خود را عملی سازد. بنابراین، قطعاً عقلانی نیست که دولت مدرن را از تشکل های مردم نهاد دینی مانند هیئت های مذهبی محروم سازیم. چرا نباید دولت مدرن از ظرفیت مدنی بی بدیل هیئت های مذهبی در حل مسائل و معضلات اجتماعی استفاده کند. در ماجرای سیل اخیر، حتی سازمان های مردم نهاد NGO ) ها ( عرفی از مدیریت هیئتی جا مانده بود. اصولاً اینکه باید دولت مدرن در شرایط بحرانی به روش مدیریت هیئتی عمل کند، تجربه پذیرفته شده جهانی است.
♦️ اما مفروض غیر دینی بودن دولت مدرن در تصویر چالش مذکور، از اساس مردود است. چون دولت در نظام اسلامی اساساً غیر دینی نیست تا تلقی چالش دولت مدرن و هیئت های مذهبی شکل بگیرد. دولت مدرن در نظام اسلامی بدور از ایدئولوژی های سکولار به خدمت گرفته شده است. چنین نیست که ایدئولوژی مدرن بخش انفکاک ناپذیر دولت مدرن است. حتی چنین تلقی( جدایی دولت مدرن از هیئت های مذهبی )، با این شدت و غلظت، در تجربه مدرن دولت های غربی سابقه ندارد. پس، بهتر آن است که برای حل و فصل معضلات اجتماعی و اقتصادی جامعه، تلقی های واگرایانه که موجب دو قطبی سازی های کاذب می شود، کنار گذاشته شود.
داود مهدوی زادگان
🆔@Feirahi
(تجربه مدیریت هیئتی)
نقدی به یادداشت جناب آقای دکتر فیرحی با عنوان دولت مدرن و هیئت های مذهبی
🔷 آن کس که هیئت های مذهبی را چالش بزرگ دولت مدرن می داند، تلقی نادرستی از ظرفیت مدنی هیئت های مذهبی دارد. تنها توجیه چنین چالش ساختگی، این پیش فرض است که هیأت های مذهبی به دلیل ماهیت دینی شان با دولت مدرن سکولار سازگاری ندارد. و الا سازمان های موسوم به مردم نهاد NGO ) ها ( نیز ماهیت محفلی و محلی دارند ولی چنین چالشی میان آنها و دولت مدرن تلقی نمی شود. اگر اندیشه مدرن، نگاه بسته و تنگ نظرانه و علقه های سیاسی خود را که هر امر غیر مدرن را سد راه پیشرفت می داند، کنار بگذارد؛ آن وقت خواهد فهمید که امری مانند هیئت مذهبی ظرفیت های مدنی بالایی در باز کردن گره های بوروکراسی دارد. قرار نیست که هیئت مذهبی جای دولت را بگیرد و به اصطلاح، دولت به گونهای هیئتی عمل کند بلکه هیئت مذهبی می تواند کمک کار دولت باشد و حتی دولت می تواند در وضعیت گره های بوروکراسی به روش مدیریت هیئتی عمل کند و بر مشکلات خود فایق آید. چنین مدیریتی، موفقیت خود را در عبور از وقایع ناگواری چون سیل و زلزله و حل معضلات اجتماعی و اقتصادی چون فقر و گرسنگی نشان داده است. سربلندی مدیریت هشت ساله دفاع مقدس به دلیل امتزاج آن با مدیریت هیئتی است. اگر چنین امتزاج مقدسی در دوران دفاع مقدس رخ نداده بود، معلوم نبود مرزهای سرزمینی ما دستخوش چه تغییرات تلخ و ناگواری می شد. چنین ظرفیتی را حتی در تشکل های مردم نهاد مدرن نمی توان سراغ گرفت تا چه رسد به احزاب سیاسی که صرفاً دغدغه تصاحب قدرت را دارند.
♦️ سه ویژگی بی بدیل
اساساً هیئت مذهبی، نهادی جمعی است که خاستگاه دینی دارد. کنش ارادتی، قدرت بسیج گری و سهولت در عمل؛ سه ویژگی مهم چنین نهادی است. و این هر سه ویژگی در حل مسایل و معضلات اجتماعی بسیار سازنده است. جامعه پیشرفته متعالی، به تراز بالایی از این سه ویژگی نیاز دارد. جامعه غیر ارادتی مبتنی بر فرهنگ واگرایی است و از احساسات عاطفی محروم است. مسایل در چنین جامعهای تنها بر پایه منافع و محاسبه سود و زیان شخصی حل و فصل می شود. بحران اجتماعی در جایی که تعارض میان منافع شخصی و جمعی پدید آید، خود را نشان میدهد. در این حالت، جامعه قراردادی تنها با اعمال زور و وضع مقررات سخت گیرانه می تواند از بحران عبور کند. حال آنکه جامعه ارادتی میتنی بر فرهنگ همگرایی، قادر به عبور از بحران اجتماعی است. از طرف دیگر، بسیج عمومی برای فعلیت ارادت جمعی لازم است و بدون آن همدلی های شکل گرفته جهت گیری عملی پیدا نمی کند. همچنین، ارادت جمعیِ بسیج یافته در قالب کنش های سهل و ساده کار ساز است. بوروکراسی و مقررات دست و پا گیر به کلی دلسرد کنندة احساسات عاطفی است و موجب تضعیف ارادت جمعی می شود. دولت مدرن به دلیل آنکه بر پایه نظم بوروکراتیک عمل می کند، از این سه ویژگی تقریباً محروم است. به عبارتی پاشنه آشیل دولت مدرن در این سه ویژگی است. برای همین خاطر است که سرعت عمل دولت مدرن در عبور از بحران، به دلیل فقدان آن سه ویژگی، خیلی کُند و بطیئ است. از این رو، نهادهای جمعی ارادتی مانند هیئت های مذهبی به دلیل برخورداری از این سه ویژگی، بخوبی می توانند دولت مدرن را در عبور از بحران های اجتماعی و بلایای طبیعی کنند. یک نمونه از چنین تجربه موفقی را می توان در سیل ویرانگر در آغاز سال 98 مشاهده کرد. مدیریت هیئتی خیلی زود تر از مسئول و کارگزار دولتی توانست با تکیه بر سه اصل ارادت، بسیج گری و سهولت، در صحنه حادثه حضور پیدا کند و امداد های عاجل خود را عملی سازد. بنابراین، قطعاً عقلانی نیست که دولت مدرن را از تشکل های مردم نهاد دینی مانند هیئت های مذهبی محروم سازیم. چرا نباید دولت مدرن از ظرفیت مدنی بی بدیل هیئت های مذهبی در حل مسائل و معضلات اجتماعی استفاده کند. در ماجرای سیل اخیر، حتی سازمان های مردم نهاد NGO ) ها ( عرفی از مدیریت هیئتی جا مانده بود. اصولاً اینکه باید دولت مدرن در شرایط بحرانی به روش مدیریت هیئتی عمل کند، تجربه پذیرفته شده جهانی است.
♦️ اما مفروض غیر دینی بودن دولت مدرن در تصویر چالش مذکور، از اساس مردود است. چون دولت در نظام اسلامی اساساً غیر دینی نیست تا تلقی چالش دولت مدرن و هیئت های مذهبی شکل بگیرد. دولت مدرن در نظام اسلامی بدور از ایدئولوژی های سکولار به خدمت گرفته شده است. چنین نیست که ایدئولوژی مدرن بخش انفکاک ناپذیر دولت مدرن است. حتی چنین تلقی( جدایی دولت مدرن از هیئت های مذهبی )، با این شدت و غلظت، در تجربه مدرن دولت های غربی سابقه ندارد. پس، بهتر آن است که برای حل و فصل معضلات اجتماعی و اقتصادی جامعه، تلقی های واگرایانه که موجب دو قطبی سازی های کاذب می شود، کنار گذاشته شود.
داود مهدوی زادگان
🆔@Feirahi
Forwarded from داود فیرحی
❇️ هیأت های مذهبی و دولت مدرن
🔻با اخلاقِ هیأتی نمی توان دولت مدرن را اداره کرد.
🔸دیشب، و به تصادف گفتگویی را در یکی از برنامههای تلویزیون کشورمان دیدم که کارشناس محترم از کارکرد سیاسی هیأت های مذهبی سخن می گفت.
🔹هیأت چیز خوبی است و نقش زیادی در تربیت مذهبیِ بویژه قشر جوان دارد و بنا به تجربه ای که در تاریخ معاصر ایران داریم باید هم هیأت ها باشند.
🔸لیکن، "اخلاق و الگوی هیأتی" با ساختار دولت مدرن تباین ذاتی دارد. هیأت های مذهبی امتداد بومی شده "زندگی انجمنی" در دوره مشروطه و قبل آن هستند و در بهترین حالت خصلت محلی، عاطفی و محفلی دارند و عصبیت ها و رقابت های محله ها را در مناسبات مذهبی هم به نمایش می گذارند.
♦️چنین الگوی رفتاری؛ یعنی "رفتار هیأتی"، از سه جهت با ساختار و اهداف دولت ملی در تضاد است؛
1⃣ نخست این که الگوی هیأتی با "بروکراسی" ضروری در دولت مدرن، سر آشتی ندارد، قواعد و به طور کلی نظام اداره ملی را به اعتمادهای هیأتی و محفلی فرو می کاهد.
2⃣ دوم اینکه "هویت ملی" را به ملاحظه تعصبات هیأتی، که عمدتا گرایشات محلی و محله ای دارند، دچار چالش می کند.
3⃣ سوم و مهم تر؛ هیأت های مذهبی چنان که از نامشان پیدا است، نه تنها بنیاد مذهبی دارند و باید هم چنین باشد، بلکه هر هیأتی تفسیرها و سلیقه های مذهبی خاص خود را دارد که با سلیقه حتّی هیأتِ هم مسلکِ همسایه از یک سوی، و منافع ملیِ کشوری که بوستان ادیان و مذاهب متکثر است از سوی دیگر، تخالف ِ آشکار دارد.
♦️ هیأت های مذهبی، هرچند، بسیار ارزشمند و مفید هستند اما به هر حال، ماهیت محفلی،قومی و محلی دارند و تحمیل کار ویژه اداره دولت مدرن به هیأت ها، از هر دو جهت ویرانگر است؛ هم هیأت های مذهبی و هم دولت مدرن، هر دو را، تخریب می کند.
✅ برای اداره دولت ملی مدرن، چاره ای جز تقویت یک "نظام حزبی" شفاف و قدرتمند نیست.
🔸تاریخ معاصر ایران و جهان، گواه روشنی است که دولت مدرن و حکمرانی حزبی دوقلوهای گریز ناپذیرند. و هر گاه "هیأت" جای "حزب" نشیند ، لاجرم دولت مدرن نیز به سنت سابقین هبوط می کند.
این از ویژگیهای هر "ملازمه" است.
🆔@Feirahi
🔻با اخلاقِ هیأتی نمی توان دولت مدرن را اداره کرد.
🔸دیشب، و به تصادف گفتگویی را در یکی از برنامههای تلویزیون کشورمان دیدم که کارشناس محترم از کارکرد سیاسی هیأت های مذهبی سخن می گفت.
🔹هیأت چیز خوبی است و نقش زیادی در تربیت مذهبیِ بویژه قشر جوان دارد و بنا به تجربه ای که در تاریخ معاصر ایران داریم باید هم هیأت ها باشند.
🔸لیکن، "اخلاق و الگوی هیأتی" با ساختار دولت مدرن تباین ذاتی دارد. هیأت های مذهبی امتداد بومی شده "زندگی انجمنی" در دوره مشروطه و قبل آن هستند و در بهترین حالت خصلت محلی، عاطفی و محفلی دارند و عصبیت ها و رقابت های محله ها را در مناسبات مذهبی هم به نمایش می گذارند.
♦️چنین الگوی رفتاری؛ یعنی "رفتار هیأتی"، از سه جهت با ساختار و اهداف دولت ملی در تضاد است؛
1⃣ نخست این که الگوی هیأتی با "بروکراسی" ضروری در دولت مدرن، سر آشتی ندارد، قواعد و به طور کلی نظام اداره ملی را به اعتمادهای هیأتی و محفلی فرو می کاهد.
2⃣ دوم اینکه "هویت ملی" را به ملاحظه تعصبات هیأتی، که عمدتا گرایشات محلی و محله ای دارند، دچار چالش می کند.
3⃣ سوم و مهم تر؛ هیأت های مذهبی چنان که از نامشان پیدا است، نه تنها بنیاد مذهبی دارند و باید هم چنین باشد، بلکه هر هیأتی تفسیرها و سلیقه های مذهبی خاص خود را دارد که با سلیقه حتّی هیأتِ هم مسلکِ همسایه از یک سوی، و منافع ملیِ کشوری که بوستان ادیان و مذاهب متکثر است از سوی دیگر، تخالف ِ آشکار دارد.
♦️ هیأت های مذهبی، هرچند، بسیار ارزشمند و مفید هستند اما به هر حال، ماهیت محفلی،قومی و محلی دارند و تحمیل کار ویژه اداره دولت مدرن به هیأت ها، از هر دو جهت ویرانگر است؛ هم هیأت های مذهبی و هم دولت مدرن، هر دو را، تخریب می کند.
✅ برای اداره دولت ملی مدرن، چاره ای جز تقویت یک "نظام حزبی" شفاف و قدرتمند نیست.
🔸تاریخ معاصر ایران و جهان، گواه روشنی است که دولت مدرن و حکمرانی حزبی دوقلوهای گریز ناپذیرند. و هر گاه "هیأت" جای "حزب" نشیند ، لاجرم دولت مدرن نیز به سنت سابقین هبوط می کند.
این از ویژگیهای هر "ملازمه" است.
🆔@Feirahi