داود فیرحی
7.99K subscribers
585 photos
104 videos
359 files
546 links
📚 (بازنشر) آثار و اندیشه ها 📚


ارتباط با ادمین:
@sadeqall
@Rezataran
Download Telegram
☘امام معصوم بدون مراجعه مردم نمی‌تواند حکومت تشکیل دهد

✔ داود فیرحی در گفتگو با شفقنا:🔻

🔹 در ادبیات امام علی(ع)، امام منصوب از جانب خداوند است اما اینکه هر امامی بخواهد یا بتواند حکومت را تصدی کند، احتیاج به چیزی به نام «بیعت» هم دارد. این گونه هم نیست که امام بدون مراجعه مردم، بتواند احکام حکومتی را اجرا کند؛ تا مراجعه شکل نگیرد، حکومت هم تحقق نمی‌یابد. امام نمی‌تواند مردم را مجبور به اطاعت از حکومت خود کند. معصوم موظف نیست با خشونت اقدام به تشکیل حکومت کند. وقتی معصوم نمی‌تواند با عدم رجوع مردم حکومت را اعمال کند، غیرمعصوم به طریق اولی نمی‌تواند کاری انجام دهد.
🔸 مرحوم امام خمینی جمله‌ای دارند که در پاسخ به استفتاء شورای سیاستگذاری ائمه جمعه و جماعات عنوان کرده‌اند و آن این است که “همه مجتهدین در همه موارد ولایت دارند اما حکومت امری است که نیاز به انتخاب دارد”.
yon.ir/sZKuM

@faridmod
@Davood_Feirahi
نظریه امت و امامت.pdf
304.3 KB
🍁 رهبری و حکومت در اندیشه شهید بهشتی «نظریه امت و امامت»، فصلنامه سیاست دانشگاه تهران، بهار 1391.
@Davood_Feirahi
👆👆👆

🔹آیت الله بهشتی از جمله رهبران تأثیرگذار در جریان انقلاب اسلامی و تأسیس نظام جمهوری اسلامی در ایران است. مدیریت و حضور قدرتمند او در مراحل حساس تاریخ معاصر ایران، به ویژه در تأسیس حزب جمهوری اسلامی، و نیز در مجلس  بررسی نهایی قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران در سال 1358، چنان اهمیتی دارد، که هرگونه تحقیق و تحلیلی بر مبانی فکری نظام جمهوری اسلامی ایران بی توجه به اندیشه های مذهبی-سیاسی او ناتمام می نماید. در این مقاله کوشش شده است، دیدگاه این فقیه شهید درباره "رهبری و حکومت" مورد ارزیابی قرار گیرد. این ارزیابی، با توجه به نظریه "امت و امامت" او از یک سوی، و نیز، دیدگاه ها و نظرات وی در باره برخی اصول عمده قانون اساسی مصوب 1358 جمهوری اسلامی ایران انجام شده است. در این راستا، تلاش کرده ایم، تفسیر شهید بهشتی از برخی مفاهیم عمده شیعه، نظیر امامت، اجتهاد و حکومت را به اجمال طرح نموده و آنگاه نسبت رهبری یا ولایت فقیه با حاکمیت ملی، قانون اساسی، حزب، آزادی و انتخاب انسان و ...  را مورد بررسی قرار دهیم.

@Davood_Feirahi
شهید بهشتی با توجه به مبنایی که در تقسیم جوامع به ایدئولوژیک و غیر ایدئولوژیک، یا مسلکی و غیر مسلکی دارد، رهبری مسلکی را نیز از رهبری غیر مسلکی تفکیک می کند. او تصریح می کند که آگاهی و پایبندی به مسلک شرط نخست رهبری در جوامع مسلکی است و البته چنین شرطی تقدم بر رأی و انتخاب دارد و آن را وتو می کند.
@Davood_Feirahi
در خلال یکی از گفتار های بهشتی، یکی از حاضران پرسشی درباره نقش مراجع تقلید در تعیین رهبری مطرح می کند. پاسخ او به گونه ای است که مبنای او را در تعیین و انتخاب رهبر نشان می دهد. به نظر وی انتخاب رهبر از جنس تعیین موضوع است و تعیین موضوع نیز شأن فقیهان و مراجع نیست. وی به تأکید می گوید؛« تعیین موضوع شأن فقیه نیست. این جمله را باید یاد بگیرید». او در توضیح این عبارت اضافه می کند که؛ کار فقیه صدور حکم و فتوا است. فقیهان در حوزه مسائل فقاهتی و ایدئولوژیک مربوط به مسئله رهبری تخصص دارند و دخالتشان تام و کامل است. کار فقیه تعیین صلاحیت های رهبر است و نه انتخاب رهبر. صلاحیت ها و معیارهای رهبری را فقیهان و مراجع تشخیص و تعیین می کنند، اما تشخیص این که چه کسی دارای چنین صلاحیت هایی است، به عهده فقیه و مرجع نبوده و نظر او در این باره یک رأی است در کنار آرای دیگر.
@Davood_Feirahi
🌿اندیشمندی اهل عمل، و عمل گرایی اهل نظر

🔹مجموع آثار منتشره و نیز تاریخچه زندگانی شهید بهشتی نشان می دهد که او اندیشمندی اهل عمل، و عمل گرایی اهل نظر است؛ درگیری گسترده او در مراحل پیروزی انقلاب اسلامی(1357)، تأسیس حزب جمهوری اسلامی(29 بهمن 1357)، و به ویژه تدوین قانون اساسی(1358)، به رغم علاقه وافرش، فرصت تدوین و ارائه منسجم اندیشه فقهی- سیاسی را از شهید بهشتی گرفته بود. اما، به لحاظ همین موقعیت خاص تاریخی، گفتارها و نوشتارهای او، معطوف به رابطه اندیشه و عمل در صدر تاریخ جمهوری اسلامی ایران، ویژگی ها و ارزش منحصر به فردی دارند. ملاحظه مشروح مذاکرات خبرگان قانون اساسی نشان می دهد که شهید بهشتی هر چند به عنوان نایب رئیس در این مجموعه حضور داشت و ریاست رسمی مجلس با آیت الله منتظری بود(1301-1388)، اما، مدیریت محوری مجلس خبرگان و تصویب اصول عمده قانون اساسی به عهده او بود. همو بود که اصول مهم قانون اساسی چون اصل پنجم مربوط به «ولایت فقیه» و نیز اصل پنجاه و شش درباره «حاکمیت ملی» را با پشتیبانی قاطع خود به تصویب رساند. و بازهم، همو بود که از دیگر اصول دموکراتیک قانون اساسی چون اصل ششم و هفتم حمایت نمود و در سخنرانی های عمومی و توجیهی خود تبیین مردم سالار از امامت و رهبری در دوره غیبت را مورد تأکید قرار داد. بهشتی با توجه به زمینه ذهنی و تجارب عملی که داشت از نوعی نظریه و نظام سیاسی سخن می گفت که خود آن را «نظام امت وامامت» می نامید.

🍁 رهبری و حکومت در اندیشه شهید بهشتی «نظریه امت و امامت»، فصلنامه سیاست دانشگاه تهران، بهار 1391.
@Davood_Feirahi
بهشتی شیوه انتخاب رهبر را با سنت انتخاب مرجع تقلید مقایسه می کند. طبق این سنت تاریخی، مراجع به دو طریق انتخاب می شدند؛ تشخیص فردی مقلدان و یا مراجعه به کارشناسان و خبرگان مورد اطمینان. اما چون رهبری به نظر شهید بهشتی صلاحیت ها و ویژگی های خاصی دارد، به نظر وی مناسبترین راه برای انتخاب رهبر«عبارت است از نوع انتخابی شبیه انتخابات چند درجه ای سیستماتیک حزبی». ظاهراً همین دیدگاه است که مبنای اصل 107 و108 قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران است.
رهبری و حکومت در اندیشه شهید بهشتی. فصلنامه سیاست. بهار 91
@Davood_Feirahi
ولایت فقیه و حاکمیت مردم

🍀 بهشتی چنین می اندیشد که مدیریت جامعه برخاسته از امت و امامت بر پایه مکتب است. و به همین دلیل امت دو مسئولیت اساسی به عهده دارد؛ نخست آنکه «امت باید از امام شناختی آگاهانه داشته باشد» و چون تعیین و تحمیل درکار نیست، برمبنای همین شناخت او را بپذیرد؛ پس از چنین شناخت و انتخابی نه تنها از صمیم قلب او را بپذیرد، بلکه مسئولیت متقابل بین امت و امام برقرار می شود. بدین سان، در اندیشه شهید بهشتی «مسئولیت مال امت است». و از همین طریق است که به نظر وی رابطه امت و امام رابطه ای دموکراتیک و مبتنی بر آرائ عمومی تعریف می شود.

🍀این دیدگاه، یعنی پیوند بین ولایت فقیه و رأی مردم، در دفاعیه بهشتی از مفاداصل پنجم قانون اساسی نیز منعکس شده است. وی در توضیح این پاره از اصل پنجم مصوب 1358 « كه‏ اكثريت‏ مردم‏ او را به‏ رهبري‏ شناخته‏ و پذيرفته‏ باشند» ، واژه پذیرش و انتخاب را به صورت مترادف به کار می برد و می افزاید؛گفتيم «كه اكثريت مردم او را به رهبرى شناخته و پذيرفته باشند» يعنى كسى نمی ‏تواند تحت عنوان فقيه عادل، باتقوا، آگاه به زمان، شجاع، مدير، مدبر خودش را بر مردم تحميل كند اين مردم هستند كه بايد او را با اين صفات به رهبرى شناخته باشند و پذيرفته باشند و بعد نوشته ‏ايم «در صورتى كه يك فرد چنين اكثريتى نداشته باشد» يعنى سه نفر يا چهار نفر از فقهاء هستند كه هم‏طراز هستند و تقريباً همه‏شان فقيه هستند، آگاه به زمان هستند، شجاع، مدير و مدبر هستند ولى چنان برجستگى نسبت به هم ندارند كه اكثريت مردم بتوانند يك نفر را انتخاب كنند آن وقت «شورايى مركب از فقهاى واجد شرايط بالا عهده دار آن می ‏گردند»، يعنى عهده دار اين ولايت امر و امامت امت می ‏شوند و بعد هم قيد شده است كه «طرز تشكيل شورا و تعيين افراد آن را قانون معين می ‏كند.

رهبری و حکومت در اندیشه شهید بهشتی. فصلنامه سیاست. بهار 91
@Davood_Feirahi
🍀در امتداد همین دیدگاه است که شهید بهشتی از «حق حاکمیت ملی» و اصل 56 قانون اساسی نیز دفاع می کند و حتی تصریح می کند « كه چون اين متن را من و آقاي باهنر پيشنهاد كرده بوديم و ايشان امروز ...اينجا نيستند، فرمودند كه در اين باره بنده توضيح بدهم».
🍀 متن پیشنهادی بهشتی و باهنر که در ابتدای جلسه بیستم خبرگان مطرح شده بود چنین است؛« حق حاكميت ملي كه همان حق تعيين سرنوشت اجتماعي است حقي است عمومي كه خداوند به همه آحاد ملت داده تا مستقيماً يا از راه تعيين و انتخاب افراد واجد الشرايط با رعايت كامل قوانين اعمال شود. هيچ فرد يا گروهي نمي‏تواند اين حق الهي همگاني را به خود اختصاص بدهد يا در خدمت منافع اختصاصي خود يا گروهي معين قرار دهد».
🍀 بهشتی در دفاع از همین متن، و توضیح نسبت اصل 56 با اصل 5 قانون اساسی، چنین استدلال کرده است؛

«اين مسأله كه آيا اين اصل منافاتي با اصل پنجم دارد يا نه، عنايت بفرماييد اگر اصل پنجم به همان صورتي كه آقايان تصويب فرمودند، با تمام جزئياتش به همان صورت مطرح است و بين آن و اين هيچ‏گونه منافاتي نيست چون در آنجا خودتان مقيد كرديد و گفتيد مقام ولايت و امامت امت از آن فقيه واجد الشرايط است و در اينجا گفته است كه از طرف اكثريت مردم پذيرفته شده باشد و به رهبري شناخته شده باشد، يعني آنجا هم حق مردم را در انتخاب و تعيين اين رهبر صحه گذاشته، نتيجه اين مي‏شود كه حتي اصل پنجم فارغ از نقش مردم نيست. وقتي كه اصل پنجم را به آن صورت قبول كرديد كه چه فرد باشد چه شورا باشد، اينها به هر حال با انتخاب مردم و با پذيرش مردم سروكار دارد تا او دنبالش نباشد تماميت ندارد و شأنيت هم ندارد و حتي آن را تا اين حد گفتيم. بنابراين تا اينجا منافاتي به نظر نمي‏رسد».
@Davood_Feirahi
☘️تحلیل و تبیین شهید بهشتی از اصل 56، حاکمیت ملی را بنیاد تمام اصول قانون اساسی تلقی کرده، نهاد ولایت فقیه و اصل پنجم را نیز در امتداد همین اصل می بیند و برمبنای حق حاکمیت ملی تفسیر می کند.
☘️ این تصریحات، بویژه، از آن روی اهمیت دارد که در تقابل با برخی اندیشه های دیگر در مجلس خبرگان قانون اساسی طرح شده است. بعضی از خبرگان از طرح «حاکمیت دوگانۀ ملت و فقهاء» سخن می گفتند. برخی چنین می پنداشتند این اصل«مستقيماً با ولايت فقيه مخالفت دارد» و طراحان آن را متهم می کردند .
رهبری و حکومت در اندیشه شهید بهشتی «نظریه امت و امامت»، فصلنامه سیاست دانشگاه تهران، بهار 1391
@Davood_Feirahi
🍀بهشتی و ماجرای اصل 56
🌱شهید بهشتی در تنظیم و دفاع از اصل 56، و اندیشه خود درباب حق حاکمیت ملت، تا آنجا که در توان داشت، کوشیده و به تک تک نقدها پاسخ می داد. اما ملاحظه صورت مذاکرات جلسه بیستم نشان می دهد که مناقشه زیادی هم در خصوص کلیات و هم برخی پاره های اصل پیشنهادی 56 به عنوان حق حاکمیت ملی وجود دارد .
🌱آیت الله بهشتی جلسه 21 مجلس خبرگان را با قرائت متن جدیدی در خصوص اصل 56 شروع می کند که تغییرات مهمی نسبت به متن پیشین داشته و به رغم مناقشات جلسه گذشته، محتوای مردمسالارانه آن بسیار تقویت و تصریح شده است. متن این اصل پیشنهادی چنین است؛
« حاكميت ملت: حاكميت مطلق بر جهان و انسان از آن خدا است و هم او انسان را بر سرنوشت اجتماعي خويش حاكم ساخته است. انسان اين حق خداداد را در شناخت و انتخاب شرع و قانون الهي و رهبر و ادارة امور كشور از راه قوايي كه در اصول بعد مي‏آيد اعمال مي‏كند و هيچ كس نمي‏تواند اين حق را از او بگيرد يا در خدمت منافع فرد يا گروهي خاص قرار دهد».
🌱روشن است که این پیشنهاد توسعه ای، یا حداقل تصریح بیشتری، در مفهوم حاکمیت ملت و اختیار انسان، در مقایسه با متن مصوب داشت. طبق این اصل پیشنهادی، نه تنها بر حق انسان در شناخت و انتخاب رهبر تصریح شده بود، بلکه علاوه بر نهاد رهبری، شناخت و انتخاب شرع و قانون الهی نیز از جمله حقوق انسان و بنا براین، تابعی از حق حاکمیت ملی تعریف شده بود.
رهبری و حکومت در اندیشه شهید بهشتی «نظریه امت و امامت»، فصلنامه سیاست دانشگاه تهران، بهار 1391
@Davood_Feirahi
احمدی بیگدلی:
دکتر فیرحی تشریح کرد؛
✅ چرا نظریۀ امام صدر در باب وحدت پذیرفتنی است؟
✅ مفهوم وحدت در جهان اسلام به بازاندیشی نیاز دارد
🔗 http://imam-sadr.com/اخبار/نمایش-اخبار/tabid/99/ArticleId/14854/چرا-نظریۀ-امام-صدر-در-باب-وحدت-پذیرفتنی-است؟.aspx

✅ استاد علوم سیاسی دانشگاه تهران گفت: نگاهی به تلاشهای فکری سیاسی در جهان اسلام ما را به این گزینه می رساند که احتمالا مشکلی در فهم مفهوم وحدت در جهان اسلام پدیدار شده و آنچه تحت عنوان وحدت مطرح می شود خود عامل تفرقه گردیده است مگر این که تعریف اصلاح شده ای از مفهوم وحدت را بتوان رواج داد. 

✅ وی گفت: اگر دو نفر به دنبال دفینه ای باشند و یکی معتقد باشد که دفینه در شمال شرق ایران و دیگری معتقد باشد که در جنوب غرب ایران است نمی توانند برای نزدیک شدن اعتقادشان بر روی نقطه ای در کویر مرکزی ایران توافق کنند و آنجا به دنبال دفینه بگردند و داستان مذهب هم همین است.

✅ دکتر داود فیرحی گفت: امام موسی صدر ایده خیلی مهمی را مطرح کرد و آن این است که به جای اینکه مذاهب از اعتقادات خود کوتاه بیایند و دست بردارند یا به جای این که به عرصه رد و قبول اعتقادات یکدیگر بیفتند بهتر است وارد یک مسابقه مثبت شوند که ببینیم کدام مذهب چه قدر به انسان، آزادی، رفاه، رفع بیماری و کاهش آلام و دردهایش پاسخ می دهد و کمک می کند.
🔻🔻🔻
Telegram.me/imamsadr
@Davood_Feirahi
🍀 دیدگاه های مردمسالارانه شهید بهشتی علاوه بر مجموعه مذاکرات، در دیگر آثار و گفتار او نیز منعکس شده است. بهشتی در مباحثه با مارکسیست ها اصرار داشت که« از دیدگاه اسلام،... انسان آگاهِ آزاد است. آزادِ آگاه است. او انتخابگرى است كه آزادانه آگاهانه انتخاب مى كند. به همين جهت، ما بايد روى اين ويژگى انسان تكيه كنيم».
🍀وی یک جا می گوید؛ «نقش خدا به عنوان مبدأ هستى و آفريدگارِ فعّال لِما یريد ؛ نقش پيامبران به عنوان رهبران و راهنمايان امت؛ نقش امام به عنوان زمامدار و مسئول امت و مدير جامعه؛ همه اينها نقشى است كه بايد به آزادى انسان لطمه وارد  نياورد. اگر اين نقشها بخواهد به آزادى انسان لطمه وارد بياورد بر خلاف مشيت خدا عمل شده است».  
🍀به نظر او، اما بسیار اتفاق افتاده است که «مدیران جامعه و رهبران امت ها ...ناتوانی های خویش را در ساختن و راه بردن انسان های دیگر با خشونت می پوشانند».
مقاله رهبری و حکومت در اندیشه شهید بهشتی. فصلنامه سیاست. سال91
@Davood_Feirahi
 بهشتی به  سه الگوی استقرار حکومت در «نظام اجتماعی اسلام»، عقیده داشت.
🍀 این الگوهای سه گانه عباتند از؛

1- نبوت یا انتصاب از جانب خدا که به دلیل ویژگی هایی که پیامبر دارد، خود به خود با قبول خلق همراه است.

2- امامت معصوم یا انتصاب از جانب پیامبر که باز هم به دلیل ویژگی هایی که امام دارد، خود به خود با قبول خلق همراه است.

3-  انتخاب از طرف خود مردم.

🍀بهشتی در توضیح همین الگوی سوم از حکومت می نویسد؛«اين نوع حكومت از طرف همة فرق اسلامي پذيرفته شده است، با اين تفاوت كه شيعه آن را در زمان غيبت كامل امام زمان (ع) موجه مي شناسد و در زمان امامان (ع)، نص و انتصاب پيغمبر و امام را مقدم مي شمارد، اما اهل سنت اين نوع حكومت را بلافاصله پس از مرگ پيغمبر تجويز مي كنند.


مقاله رهبری و حکومت در اندیشه شهید بهشتی. فصلنامه سیاست. سال91
@Davood_Feirahi
حزب در اندیشه شهید بهشتی
🍀بهشتی ارزیابی جالبی از نسبت حزب و رهبری دارد؛ از یک سوی بر ضرورت همسویی حزب با نهاد رهبری تکیه دارد و چنین می اندیشد که؛ حزب در طول رهبری باشد و نه در عرض آن. وی در توضیح مواضع حزب جمهوری اسلامی تصریح دارد ؛«این تشکیلات باید تحقق بخشنده نظام امت و امامت باشد، چون نظام اسلامی ما نظام امامت و امت است؛ نه این که معارض امامت باشد». از سوی دیگر، در توضیح برنامه های حزب اشاره می کند که؛ «تبدیل شدن امامت فردی به امامت جمعی، و زمینۀ شرکت دادن هر چه بیشتر امت در امامت» از اهداف و برنامه های عمده حزب است. به نظر او، وحدت برخاسته از امامت حزب، پردوامتر و مؤثرتر و كامل تر از وحدت برخاسته از امامت فرد خواهد بود . بهشتی چنین می اندیشید که؛ اصل فردیت رهبری واحد و نقش خلاق آن در جامعه انکار ناپذیر است. اما از نکات زیر نیز نباید غفلت نمود؛
1☘️- پيدايش يك رهبر مورد قبول همه يا اكثريت جامعه امري نيست كه دفعتاً صورت گيرد. معمولاً طي يك دورۀ طولاني يا نيمه طولاني، يك چهره مورد شناسا يي و قبول چنين اكثريتي قرار مي گيرد. گاه هم دو، سه، يا چند چهره مزایا و جاذبه ها يي دارند كه جامعه موفق نمي شود از ميان آ نها يكي را برگزيند و بر ديگران ترجيح قطعي دهد و هر گروه از جامعه پيرو يكي از آنها مي شود. به اين ترتيب، جامعه غالباً از رهبري وحدت آفرین یک فرد برجسته برخوردار نیست و باید برای این فکری شود و نمی توان حل مشکل را صرفاً در رهبری واحد یک فرد جست.
☘️2- رهبري اشخاص براي هدايت كل جامعه لازم و مفيد است، ولي براي ادارۀ امور جامعه كافي نيست و در اين زمينه هرگز كارايي تشكيلات را ندارد. تجربۀ جمعی مكرر نشان داده است كه پيرامون رهبر يا رهبراني كه منفردند و تشكيلاتي ندارند، افراد يا گروهها و باندها به وجود می آيند كه هر يك جريان امور را به سويي كه خود تشخيص می دهند يا با خواسته ها و منافع خود سازگار مي‌يابند، مي برند و چه بسا كه بر سر این ادعای خود كشمكشها دارند و كارهاي يكديگر را خنثي مي كنند. به اين ترتيب، وقتي پاي ادارۀ مملكت به ميان مي آيد، مي بينيم پیرامون يك رهبر واحد گرو هها و قطب هاي قدرت به وجود مي آید و اين وضع عملاً به ميان جامعه كشانده مي شود. و باز اين گروه بندي ها عملاً همان معایب احزاب متعدد و رقیب را دارد، آن هم بی سامان تر و مهارناپذیرتر، بي آ نكه محاسن تشكيلات را داشته باشد.
🌱-منبع؛ فصلنامه سیاست، مجله دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران، دوره 42، شماره1، بهار1391.
@Davood_Feirahi
☘️ دربارۀ صلح؛
بیرون و درون جامعه ما بد جوری در شیب نا امنی و بی ثباتی قرار دارد؛
🌱 الف) چشم انداز منطقه چندان امیدوار کننده نیست؛ سوریه و عراق در آتش جنگ می سوزد؛ تنورۀ تنش در خلیج فارس، داغ و داغ تر می شود.
🌱 ب) نظم جهانی بیش از هر زمان دیگری در تلاطم و ناشکیبایی فرو می رود.
🌱 ج) احتلافات جناحی در داخل کشور هم ظاهراً پایانی ندارد؛ تب دو قطبی سازی نه تنها فروکش نکرده بلکه میل به تعمیق دارد و بعید نیست که برخی گسل های تاریخی و خاموش را تحریک و فعال نماید.
🌱 در این وضعیت، هیچ امری به اندازۀ « تأمل در بارۀ صلح» اهمیت ندارد؛ اما نه تکرار مبحث قدیمی که صلح اصالت دارد یا جنگ؟! کدام اصل و دیگری استثناست؟! بلکه مسئلۀ امروز ما تأمل در "تکنولوژی ساخت و نگهداری صلح" است؛ صلح با خویشتن، با همسایگان و دوردستان. این تکنولوژی چه نوع مهارتی است؟ و چگونه قابل تولید است؟ مسئله امروز ما همین است.

#صلح
@feirahi
☘️☘️
🍀 صنعت صلح
🌱 سرشت بشر به صلح یا جنگ گره نخورده است؛ جنگ و صلح همانند بلایای طبیعی چون سیل و زلزله هم نیست که خارج از اراده فرد و جامعه بر سر او فرود آید و ویرانی بیاورد.
🌱 از جنس بخت هم نیستند.جنگ و صلح نمی آیند بلکه ساخته می شوند؛ این دو پدیده از جنس صنایع اند؛ تارو پود جنگ یا صلح به دست خود انسان ساخته و بافته می شوند.
🌱 این دو، شگفت انگیزترین برساخته بشر است که در عین حال بیشترین تأثیر را در سرنوشت او دارد.
@Davood_Feirahi
قلمرو صلح
صلح و صلح جویی، سه قلمرو متفاوت و مرتبط دارد؛ صلح با خویشتن، صلح ملت، صلح جهانی.
فرهنگ دهخدا صلح را به سه واژۀ؛ آرامش، آشتی و رضایت ار جاع می دهد. این سه واژه ارتباط معنایی شگفت انگیزی دارند؛ آرامش درون، آشتی و رضایت اجتماع را می آفریند و جامعه آرام نیز بر آرامش روان فرد می افزاید؛ عکس قضیه نیز صادق است؛
یعنی اضطراب درونی افراد، نابسامانی جامعه را در پی دارد و ملت بی سامان، بعید است که سامانی برای فرد بیاورد. رابطه یک ملت با جامعه جهانی نیز چنین است.
بدین سان، این پرسش اساسی قابل طرح است که اراده و فرایند صلح از کجا می روید و به حرکت درمی آید؛ از خویشتن به جامعه ملی و سپس جهانی یا به عکس؟
@Davood_Feirahi
⭕️برائت عقلی

🔹مفاد برائت عقلی عدم تعهد انسان ها به هیچ تکلیف پیشین، جز در شرایط ابلاغ و اثبات حکم از شارع است. این قاعده که گفته می شود معرکه ی نزاع اخباری و اصولی، به ویژه در زمانه ی وحید بهبهانی بوده هنوز هم کم و بیش، جریان دارد و به ویژه با طرح نظریه ی "حق الطاعة" از طرف شهید صدر، وارد دور تازه ای شده است.

🔹وحید بهبهانی تأکید دارد که مجتهدان در "ما لا نص فیه" و "شبهه ی موضوعی" حکم به برائت کرده اند و دلیل مجتهدان حکم عقل به قبح تکلیف و مؤاخذه ی بدون بیان است. به طور خلاصه، هرگاه نصی نباشد، حکمی نیست و عقاب قبیح است.

🔹شیخ مرتضی انصاری قاعده برائت عقلی را از قضایای بدیهی و مسلم بین عقلا تلقی کرده و با نظر به بداهتش از هر گونه استدلال بی نیاز دانسته است. محقق نائینی ملازمه ی بین حکم واقعی و تکلیف مکلف را قطع می کند و می افزاید: بیان، مادام که به مکلف نرسیده باشد، محرک او نخواهد بود و وجود بیان واقعی همانند عدم آن، اگر به مکلف ابلاغ نشده باشد، صلاحیت تحریک مکلف را ندارد.

🔹تقریر محقق اصفهانی از برائت عقلی:احکام عقل عملی به ضرورت به حسن عدل و قبح ظلم تأویل می شوند. هرگاه حسن و قبحی در بین نباشد و حجتی هم دایر بر ابلاغ حکم شارع تدارک نشده باشد، آدمی تکلیفی بر عهده نخواهد داشت.

🔹نتیجه اندیشه اصحاب برائت عقلی چنین است: از نظر عقلا تردیدی نیست که حق الطاعة مشروط به وصول تکلیف به مکلف است و مادام که چنین تکلیفی به طور قطع به مکلف نرسیده باشد مولی حق اطاعتی بر مکلف ندارد. این قاعده نسبت به رابطه انسان-انسان یا انسان- خدا سیاق واحدی دارد.

☘فقه و سیاست در ایران معاصر، نشر نی، جلد 1، ص 132 و 133.

#فقه_و_سیاست
@feirahi