داود فیرحی
7.99K subscribers
585 photos
104 videos
359 files
546 links
📚 (بازنشر) آثار و اندیشه ها 📚


ارتباط با ادمین:
@sadeqall
@Rezataran
Download Telegram
🍁حلقه ی بزرگان

🔹گروه قدرتمندی از استادان در دانشکده ما جمع شده بودند. حسین بشیریه و جواد شیخ الاسلامی، احمد نقیب زاده و کمی بعدتر سیدجواد طباطبایی هم به این جمع پیوست. هر کدام شان گرایش فکری و دیسیپلین خاصی داشتند. بشیریه گرایش جامعه شناسانه نئومارکسیستی داشت. شیخ الاسلامی هم تاریخ تحولات فکر در ایران را پی می گرفت. یک نوع نگاه تاریخی- بومی در تاریخ اندیشه ی ایران داشت. در امتداد کسانی چون آدمیت و هما ناطق. نقیب زاده هم جامعه شناسی غیرمارکسیستی را دنبال می کرد. و البته طباطبایی که بر من بیشترین تأثیر را گذاشت. من به حوزه اندیشه در ایران علاقه داشتم و او الگوهای روش شناسانه نوینی داشت.

🔹من دانشجو با کلکسیونی از دیدگاه ها مواجه می شدم. این فضا در مقطع فوق لیسانس دیگر شاهکار بود. از احمد خالقی و جواد کاشی و احمد زیدآبادی، معینی علمداری، حمیرا مشیرزاده، شجاع احمدوند گرفته تا سعید حجاریان و ابوالفضل دلاوری و جمیله کدیور دانشجویان این مقطع بودیم. مجموعه جالبی شکل گرفت. کلاس های درس مان همچون محفل روشنفکری بود. بحث های جدی و طولانی انجام می شد. دکتر نقیب زاده اسم این حلقه را گروه دایناسورها گذاشته بود. به دو دلیل: اول این که این دانشجویان پشتکار داشتند و بسیار می خواندند و دوم این که مثل دایناسورها نسل شان در حال انقراض بود.

#خاطره

🍂گفت و گو با اندیشه پویا، شهریور۹۶،‍ ص۱۰۸.

@Feirahi
چاپ هفتم كتاب تاريخ تحول دولت در اسلام تاليف دكتر داود فيرحي
كتاب تاريخ تحول دولت در اسلام به مباحثي چون ماهيت دولت در جهان اسلام، تحولات قبايلي شبه جزيرة عربستان قبل از اسلام، چگونگي تأسيس و ساختار دولت - شهر پيامبر اسلام‌(ص) در مدينه و پيدايي و خلافت قريش مي‌پردازد. همچنين سه دولت بزرگ اسلامي ، يعني دولت‌هاي اسماعيلي، عثماني و صفويان به گونه‌اي مفصل مورد مطالعه قرار گرفته است.
🍁 آشنایی با اندیشه های پست مدرن

🔹در زمان دانشجویی ما سروکله ایده های پست مدرن هم به ایران داشت باز می شد؛ اندیشمندانی چون میشل فوکو، ژاک دریدا، ژیل دلوز و دیگران. دکتر طباطبایی بیشترین تأثیر را روی کارم داشت اما نگاه ایشان، مبنای هگلی داشت و برای منِ آمده از سنت، این عینک هگلی در توضیح آنچه در تاریخ سنتمان می دیدم، چندن کاربرد نداشت و نمی توانست تاریخ فکر در ایران و اسلام را توضیح روشنی بدهد. از این منظر عینک هگلی در چشم من ترک برداشت و به این نتیجه رسیدم که باید برای توضیح تاریخ قدرت و تاریخ دولت در ایران و اسلام از روش شناسی دیگری استفاده کنم.

🔹من بر اساس مطالعاتم به این نتیجه رسیدم که تاریخ هیچ مسیر قطعی و ضروری بر خلاف آنچه هگلی ها گفته اند، ندارد. تاریخ محصول تصمیمات انسانی است. به همین دلیل به سراغ اندیشمندان پست مدرن رفتم و مهم ترینشان میشل فوکو. نحوه آشنایی من با پست مدرن ها ماجرای جالبی دارد. یک روز سیدجواد طباطبایی متنی درباره فوکو را که از دانشجویانش به دستش رسیده بود به من داد؛ نوشته هیوبرت دریفوس و پل رابینو. من هم متن را به حسین بشیریه دادم.

🔹هم زمان در قم هم تحولی ایجاد شده بود. دکتر سید‌محمد آل‌غفور که اتاقی در سازمان تبلیغات داشت و در آن مباحث تاریخی تحلیلی جهان اسلام و تاریخ سیاسی جریان داشت، به کوشش شخصی خودش، آن را از سازمان تبلیغات جدا کرده بود و ابتدا موسسه‌ای تأسیس کرد به نام باقرالعلوم و سپس آن را به دانشگاه تبدیل کرد. من را نیز به‌ عنوان معاونت پژوهشی دانشگاه گذاشت. ایده ی درخشانی را در این دانشگاه پی گرفتیم. این که استادان علوم انسانی را با هر سابقه و فکری به قم دعوت کنیم. من نیز از استادانم در دانشگاه تهران دعوت کردم تا در باقرالعلوم هم حضور یابند؛ از جمله حسین بشیریه، حاتم قادری، هاشم آغاجری و فرهنگ رجایی. آن زمان درگیر رساله دکترایم بودم و دکتر بشیریه در یکی از روزهایی که به قم آمده بود، به من گفت آن متنی را که در اختیار ایشان گذاشته بودم، ترجمه خواهد کرد. هر هفته بشیریه صفحات ترجمه‌شده را در قم به من می‌داد. همان صفحاتی که بعدها کتاب «فراسوی ساخت‌گرایی و هرمنوتیک» را تشکیل دادند. مقدمه مفصلی هم بشیریه برای آن کتاب نوشت که می‌توان آن را حاصل پرسش و پاسخ‌های طولانی بنده با ایشان دانست.

🔹آن زمان فهم پست مدرن ها سخت بود. تنها کتاب هایی که آن زمان در معرفی پست مدرن ها به زبان فارسی وجود داشت، نتیجه تلاش های بابک احمدی بود. با همه این تلاش ها، مقدمه بشیریه و آن دست نوشته های ترجمه او از «فراسوی ساخت‌گرایی و هرمنوتیک» بود که راه روشنی پیش پایم گذاشت. احساس کردم فوکو آنچه را ما نمی توانیم توضیح دهیم، توضیح می دهد. قدم بعدی ام رفتن به سراغ شارحان عرب‌زبان فوکو بود. برایم فهم ترجمه های عربی فوکو از ترجمه های فارسی روان تر بود؛ ترجمه های متفکرانی چون سالم یفود و محمد عابدالجابری.

🍂گفت و گو با اندیشه پویا، شهریور1396، ص108.
@Feirahi
🍁دین صلح و جهل مقدس؛ گفت و گو با داود فیرحی، چشم انداز ایران، شماره 105، شهریور و مهر96.

@Davood_Feirahi
Audio
🍁درس گفتار «فقه سیاسی»، سوم مهرماه96، جلسه نخست.

#فقه_سیاسی
@Feirahi
🍁چگونه پیام امام حسین (ع) گم می شود؟


🔹حضور امام حسین (ع) در زندگی سیاسی ، اجتماعی و مذهبی انسان مسلمان بحث رابطه انسان ، انسانیت و آزادگی است. این جمله که «ای مردم اگر دین ندارید لااقل آزاده باشید» یعنی زیر بار ظلم نروید. حرف ناحق را قبول نکنید. این کلامی است که مربوط به ذات بشریت است. مربوط به زمان خاصی نمی شود و اساسا به خاطر همین است که امام حسین (ع) برای همیشه زنده می ماند.

🔹امام حسین(ع) به خاطر مبارزه با یزید پسر معاویه زنده نیست بلکه به خاطر مبارزه با تحقیر، مبارزه با ظلم ، و مبارزه با تکبر  زنده می ماند. زنده ماندن امام حسین(ع) به سبب پاسخ به پرسش همیشگی انسان است نه پاسخ به مسئله یک دوره. پیام امام حسین(ع) همیشه زنده است چراکه با ذات انسان عجین شده است.

🔹مشکلی  که وجود دارد این است که انسان موجودی است که از یک طرف ارزش های جهان شمول و فرا تاریخی دارد و از طرف دیگر ضرورت های زندگی تاریخی نیز همراه اوست. معمولا در برخی موارد این دو با یکدیگر تداخل پیدا می کند. یکی در دیگری گم می شود. وظیفه تمیز دادن بین این دو، بر عهده کسانی است که بار فرهنگ جامعه را به دوش می کشند. آنها باید نشان دهند انسانیت غیر از انسان امروز و دیروز است. انسانیت همیشه هست. بنابراین این نوع پیام ها را به هر فردی بگوئید می شنود و آن را گوش می کند.

🔹گاهی هم پیام امام حسین (ع) گم می شود. دو اتفاق باعث گم شدن پیام جهانی امام حسین (ع) شده است. یکی صوری سازی و تکیه بر برخی از مظاهری مانند گریه بی فلسفه یا شبیه سازی و یا گسترش دین مداحان. این گونه موضوعات وقتی مرتب تکرار می شوند، انسان را خسته می کند. دو سه بار شما گریه کنید خسته می شوید. خنده هم همینطور است. در رساندن پیام امام حسین(ع) نیز این اتفاق افتاده و بر مسائلی تکیه شده که دیگر کارایی ندارد. در واقع این نوع برخورد، معرفی انحرافی امام حسین (ع) است.

🔹دومین مساله معرفی حسین و  ارزش های حسین (ع) که قریب به 60 سال عمر کرده تنها در یک نیم روز عاشورا است. کمتر به امام حسین(ع) قبل از عاشورا پرداخته می شود. در واقع همه چیز به نوعی تبدیل به خاطره گویی شده است یا حتی بعضی مواقع بازسازی خاطره. من فکر می کنم مشکل در انسان امروزی قرن بیست و یکمی نیست مشکل در پیام رسانان پیام امام حسین (ع) است که هر چقدر اصلاح شوند بهتر این پیام منتقل می شود.

🍂منبع: سایت کلمه.

#امام_حسین(ع)
@feirahi
Audio
🍁عاشورا و مسأله ی بیعت، اصفهان، تاسوعای96(هشتم مهرماه).
@Davood_Feirahi
💥آینده داعش؛ گفت و گو با داود فیرحی، فرهنگ امروز، شماره 19، مهرماه96.
@Davood_Feirahi
داود فیرحی
4- Feirahi.docx
🍁دین صلح و جهل مقدس؛ متن کامل گفت و گو با داود فیرحی، چشم انداز ایران، شماره 105، شهریور و مهر96.

@Davood_Feirahi
💥دین صلح و جهل مقدس

🔹تفکیک واقعیت تاریخی ترور از دلیل شرعی ترور بسیار مهم است. من از مطالعاتم به این نتیجه رسیده‌ام که تروریسم بیشتر علت دارد تا دلیل؛ مانند علل اجتماعی، روانی، اقتصادی، بین‌المللی و تحقیرهای فرهنگی یا استبداد. به تعبیر جامعه‌شناسانه ما باید تبیین علّی از این مسائل داشته باشیم؛ یعنی ببینیم گاه انسانی جوان در مجموعه چنین عللی ذله می‌شود و چون امکان حرکت قانونی ندارد، دست به ترور می‌زند.

🔹ما در خوانش تروریست‌های جهان اسلام دو نوع سوگیری داریم. سوگیری اول این است که ما از پیش می‌گوییم این افراد ابزار استعمارند. سوگیری دیگر هم در آکادمی‌ها جاری است که در این منظر اعتماد عجیبی به مفاهیم و چارچوب‌های غربی داریم؛ یعنی ما یا دچار بدبینی مفرط هستیم یا دچار خوش‌بینی مفرط.

🔹دین با صلح گره خورده است و خشونت نشان‌دهنده جهلی است که به‌نوعی قداست گره‌ خورده است. اسم این جهل را هم گذاشته‌اند «جهل مقدس». جهل مقدس جهلی سلبی است، یعنی آدم میل پیدا نمی‌کند یاد بگیرد و به‌طور سیستماتیک باور می‌کند ندانستن بهتر است و به منابع دانش شک می‌کند.

🔹سخن از بومی‌کردن و اسلامیزه کردن علوم به‌خصوص در حوزه علوم انسانی می‌زنند. این بحث اتوماتیک به ما این امکان را می‌دهد که جهل را توجیه کنیم و از قبل بگوییم و تصمیم بگیریم که کدام کتاب ضاله است و کدام کتاب غیرضاله.

🍂گفت و گو با داود فیرحی، چشم انداز ایران، شماره 105، شهریور و مهر96.

@Davood_Feirahi
داود فیرحی
🍁دین صلح و جهل مقدس؛ متن کامل گفت و گو با داود فیرحی، چشم انداز ایران، شماره 105، شهریور و مهر96. @Davood_Feirahi
⚡️منشا ترورها در جهان اسلام

✔️داود فیرحی در گفتگو با شماره 105 مجله چشم انداز🔻

🔹داعشی‌ها چند کتاب نوشته‌اند که بسیار مهم است. یکی از این کتاب‌ها کتاب اداره التوحش، نوشته ابوبکر ناجی، است. کتاب دیگر کتاب فقه الدماء یا مسائلی در باب فقه اسلامی است که این کتاب نوشته ابوعبدالله مهاجر نوشته است. ظاهراً ابوبکر بغدادی هم بسیار تحت تأثیر این کتاب بوده است. چند کتاب دیگر هم تحت عنوان کتائب الاسلامیه؛ یعنی گردان‌های اسلامی نوشته شده است. این کتاب‌ها به‌خصوص کتاب اول یعنی اداره التوحش گفت‌وگوهای بین خود تروریست‌ها و محاجه‌هایی را که بین آن‌ها مطرح شده است بیان کرده است.

🔹خلاصه استدلال ابوبکر ناجی این است که یا استعمارگران در جهان اسلامی سلطه دارند یا مستبدانی که دروازه ورود استعمار به جهان اسلام هستند. همچنین در جهان اسلام دموکراسی شعاری بیش نیست. هیچ‌کسی اجازه نخواهد داد که مسلمانان ایده‌های خودشان را به‌صورت دموکراتیک اجرا کنند. در همین زمینه به مشکلات مصر اشاره می‌کند. نویسنده می‌گوید دموکراسی‌خواهان جهان اسلام آن‌قدر تلاش می‌کنند و سرکوب می‌شوند که سرانجام مأیوسانه پیر می‌شوند و ناامید از دنیا می‌روند؛ یعنی برای آن‌ها راهی وجود ندارد و راه دموکراسی کاملاً بسته است.

🔹در ادامه از سودان و حسن الترابی، الجزایر و علی بن حاج و مصر و محمد مرسی مثال می‌آورد. از سوریه و سرکوب حافظ اسد در دهه هشتاد، سرکوب‌های صدام و وضعیت یمن و اردن شاهد می‌آورد و می‌گوید شما چه زمانی در این راه پیروز شده‌اید؟ به ما نشان بدهید چه زمانی این راه به نتیجه رسیده است؟ ابوبکر ناجی می‌گوید ما با دو ضرورت روبه‌رو هستیم، اول اینکه ما چاره‌ای نداریم که تغییری در این جهان ایجاد کنیم. دوم اینکه راه‌های ما آن‌قدر بسته است که ما چاره‌ای جز خشونت نداریم. پس خشونت را از باب ضرورت تئوریزه می‌کند و برای آن دلیل شرعی نمی‌آورد و حتی اگر دلیل شرعی هم باشد دلیل شرعی ثانویه است. نویسنده می‌گوید اگر ما بخواهیم تغییری ایجاد کنیم، باید نظم موجود را بشکنیم، نظم موجود نیز جز با خشونت شکسته نمی‌شود. ابتدا ویرانی‌هایی تولید می‌شود تا نظم دیگری ایجاد شود؛ بنابراین چاره‌ای نیست که فاصله نظم موجود و نظم آینده را که دوران بی‌نظمی و به تعبیر آن‌ها توحش است را تحمل کنیم. دقیقاً توجیه آن‌ها شبیه توجیه مارکسیست‌ها از دیکتاتوری پرولتاریاست. مارکسیست‌ها می‌گفتند دیکتاتوری پرولتاریا دیکتاتوری موقتی است که راه را برای دموکراسی بازخواهد کرد. البته هیچ‌وقت این راه باز نشد و هفتادسال جهان کمونیستی در این مقدمه ماند و بعد هم منقرض شدند. مسیر استدلال ابوبکر ناجی همین است.

🔹ما در خوانش تروریست‌های جهان اسلام دو نوع سوگیری داریم. سوگیری اول این است که ما از پیش می‌گوییم این افراد ابزار استعمارند و دست‌ساخته امریکا، انگلیس و اسرائیل هستند. وقتی چنین اعتقادی داشته باشید دیگر احتیاجی نیست که ماهیت آن را شناسایی کنید. چون با یک بدبینی ذاتی به «دیگری» یعنی اروپایی‌ها و امریکایی‌ها نگاه می‌کنیم و هر اتفاقی در جهان اسلام را دایی‌جان ناپلئونی تحلیل می‌کنیم و می‌گوییم اتفاقات جهان اسلام دستپخت غربی‌هاست. سوگیری دیگر هم در آکادمی‌ها جاری است که در این منظر اعتماد عجیبی به مفاهیم و چارچوب‌های غربی داریم؛ یعنی ما یا دچار بدبینی مفرط هستیم یا دچار خوش‌بینی مفرط. هر دوی این حالت به این منجر می‌شود که ما تحولات جهان اسلام را نتوانیم از درون بفهمیم. با اینکه در کنار واقعه هستیم اما می‌رویم و از دور این منظره را نگاه می‌کنیم. پس بودن فیزیکی ما در خاورمیانه به معنی فهم درست ما از قضایای خاورمیانه نیست.

@Davood_Feirahi
⚡️جهل مقدس بطور سیستماتیک باور می کند که ندانستن بهتر است

✔️داود فیرحی در گفتگو با مجله شماره 205 چشم انداز🔻

جهل مقدس جهلی سلبی است، یعنی آدم میل پیدا نمی‌کند یاد بگیرد و به‌طور سیستماتیک باور می‌کند ندانستن بهتر است و به منابع دانش شک می‌کند. این اعتقاد برخلاف توصیه پیامبر است که فرمودند: «اطلبوا العلم ولو بالصین». مبنای این حدیث این است که دانش احترام و ارزش ذاتی دارد، اما نظریه‌هایی که مبتنی بر جهل مقدس هستند و متأسفانه امروز رونق دارند، دانش‌ها را به ارزش‌های تولیدکنندگان دانش گره می‌زنند و بنابراین به دانش‌ها بدبین‌اند. چون نظریات منفی‌گرا که در جهان اسلام پیدا شده است معتقدند که دانش‌ها ادامه ارزش‌هاست و چون ارزش‌ها متفاوت‌اند، دانش‌ها هم متفاوت‌اند؛ بنابراین دانش دیگران که بر ارزش دیگران مبتنی است، برای ما نمی‌تواند محل اعراب باشد.

🔹از همین‌ جاست که سخن از بومی‌کردن و اسلامیزه کردن علوم به‌خصوص در حوزه علوم انسانی می‌زنند. این بحث اتوماتیک به ما این امکان را می‌دهد که جهل را توجیه کنیم و از قبل بگوییم و تصمیم بگیریم که کدام کتاب ضاله است و کدام کتاب غیرضاله. همین‌ جاست که خواندن و ترجمه و نشر برخی کتابها افراد را با این اتهام مواجه می‌کند که ابزار استعمار شده‌اند. درست است که این امر به خشونت هم ممکن است کشیده شود، اما این به دین ربطی ندارد؛ بنابراین تقسیم جهان به مؤمن و کافر تقسیمی از زاویه مذهب است؛ اما تقسیم جهان به افرادی که صلح‌طلب یا خشونت‌گرا هستند، واقعیتی بیرونی است. ممکن است که این دو امر به هم گره بخورد و ممکن است که به هم گره نخورد🔺

@namehayehawzavi
داود فیرحی
جلسه 1. روش شناسی در علم سیاست.amr
🍁«روش شناسی در اندیشه سیاسی»، مهرماه96، جلسه نخست.

#اندیشه_سیاسی
@Feirahi
🍁 گذر از فقه شدنی نیست

✅ به نظر می رسد پروژه استادم مجتهد شبستری اصلا شدنی نیست. مطالعات نشان می دهند حتی انقلاب تجدد و انقلاب علمی از درون سنت های کلیسایی در آمده است؛ یعنی این گونه نبوده است که سنت را کنار گذاشته باشند. از درون سنت، دگردیسی ها و به تدریج تغییرات آغاز شده است. از این جهت من با دکتر طباطبایی همراه هستم که وقتی صحبت از تجدد در تاریخ اندیشه اروپا می کند به آبای کلیسا برمی گردد. حتی در کشورهایی که سکولاریسم رادیکال را تجربه کردند بسیاری از سبک و سیاق سنت و قوانین، ریشه های کلیسایی دارند.

✅ همه جوامع سنت هایشان را دارند. ما باید کارویژه ی سنت ها را به تدریج تغییر دهیم. این پرسشی است که در ذهن من بوده. من از خوانندگان همیشگی آثار دکتر سروش هستم و همچنان درس گفتارهای ایشان را دنبال می کنم. ایشان ریزبینی های دقیقی دارند اما چون در حوزه نبودند با دنیای سنت آشنا نیستند؛ به خصوص با فقه. ایشان بیش تر با حوزه کلام و فلسفه و با چاشنی عرفان آن هم از نوع عرفان قونیه ای مأنوس هستند. زندگی کردن داخل دنیای فقه و متون فقهی، نکته اصلی است. سروش از بیرون به فقه نگاه می کند. از نتایج دانش فقه که خود را نشان می دهد، راجع به ماهیت فقه قضاوت می کند. شاید یک قیاس منطقی درست می کند که درخت را باید از میوه اش شناخت و میوه ی خراب، نشان از درخت مرده می دهد اما این گونه نیست. دانش فقه، دانشی که 1400 سال در تار و پود فرهنگ رفته، پتانسیل های عظیمی دارد؛ چه رهایی بخش و چه ویرانگر.

✅ مسأله ی من در آثارم، مسأله تاریخی است. با انقلاب های شدید و دگردیسی های بنیادین، همچون نسخه های استادم مجتهد شبستری، مشکلات حل نمی شود. صبوری می خواهد. اگر اندیشه تنظیمات در دوره ی ناصری موفق می شد، احتمالاً مشروطه ایران سرانجامی شبیه مالزی می داشت. اما چون تنظیمات ناکام بود و دولت به دنبال تصاحب منافعش رفت، تنها پناهگاه مردم نیروهای مذهبی شد. به این ترتیب هر نوع رهایی بخشی با رهبران مذهبی گره خورد. این مسأله جلو آمد تا به انقلاب اسلامی. این سنت تاریخی ما بوده است.

🍂گفت و گو با اندیشه پویا، شهریور1396، ص110.
@Davood_Feirahi
داود فیرحی
💥آینده داعش؛ گفت و گو با داود فیرحی، فرهنگ امروز، شماره 19، مهرماه96. @Davood_Feirahi
💥در شماره نوزدهم فرهنگ امروز در پرونده ای که در سرویس جهان نشریه فرهنگ امروز جای گرفته است نگاهی جدیدی شده است به مساله داعش در جهان و آینده آنها. در گفت و گویی که با علی موجانی و داود فیرحی صورت گرفته این مساله مطرح شد که با کاهش قلمرو سیاسی و زوال قدرت نظامی داعش در ماه های اخیر حیات ایدئولوژیک این گروه ادامه خواهد داشت؟ همچنین در این پرونده چند مبحث تئوریک در باب داعش هم به نگارش درآمده است.
http://farhangemrooz.com/news/51664
@Davood_Feirahi
🌿«نظام پارلمانی بازگشت به عقب است»، گفت و گوی صدا با دکتر داود فیرحی درباره طرح جدید برخی از نمایندگان مجلس، هفته نامه صدا، شماره132، 15 مهرماه96.
@Davood_Feirahi