فرهیختگان
12.8K subscribers
18.3K photos
9.74K videos
1.55K files
48.3K links
فرهیختگی از آزادیِ اندیشه، گفت‌وگو و خرد آغاز می‌شود.
از زمینِ سنت تا افقِ تجدد، مقصد نه تعصب، که حقیقت است..

۰امام علی(ع):
«شجاع‌تر از خردمند، کسی نیست.»


ارتباط با ادمین:
@IRANIntellectualsAdmin


گفت‌وگو و تبادل نظر:
@iranintellectualsgroup
Download Telegram
۲ خرداد ۲۹ ساله شد

۲ خرداد ۷۶ هفتمین انتخابات ریاست جمهوری ایران برگزار شد و سیدمحمد خاتمی با کسب بیش از ۲۰ میلیون رای از حدود ۳۰ میلیون، پیروز شد.
عصر ایران

#فرهیختگان راهی به رهایی
👍8
معرفی برندگان جشنواره کن 2026 ؛ نخل طلا برای بار دوم به کریستین مونجیو رسید/ فرهادی دست خالی ماند

جشنواره فیلم کن 2026 برندگان خود را شناخت و نخل طلا به فیلم «فیورد» ساخته کریستین مونجیو اهدا شد.


#فرهیختگان راهی به رهایی
👍3
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
۱۰۳ سالگیِ سرو تناور فرهنگ ایران

امروز استاد محمدعلی موحد ۱۰۳ساله شدند. دیر زی ای استاد بزرگ

شرح ویدئو:
سؤال: وضع ما در دنیای معاصر چه می‌شود آقای دکتر؟
پاسخ حضرت استاد موحد را ببینید و بشنوید.
ویدئو برای کمتر از یک سال قبل است، ۱۹ خرداد ۱۴۰۴.


#فرهیختگان راهی به رهایی
❤12
یادی از پرویز خرسند
 
شهرت دارد که خراسان سرزمین ادب و عرفان و تصوف است. سخن گزافی نیست. بی دلیل نیست که شمار زیادی از ادیبان و سخنوران و سخنسرایان و شاعران و عارفان ایرانی از سرزمین خراسان بزرگ برخاسته اند. از قرون اولیه اسلامی تا اکنون.
در زمان ما نیز بیش و کم چنین بوده و هست. ادیبان و شاعرانی چون ملک الشعراء بهار و شفیعی کدکنی از همین خطه برخاسته اند. نیز شخصیت نام آوری چون دکتر علی شریعتی نیز برآمده از سرزمین خراسان است. او گرچه در شعر و شاعری نیز طبع آزمایی کرده است ولی بی گمان وی در نثر فارسی، به رغم برخی کاستی ها به ویژه دراز نویسی و معترضه گویی های طولانی، از نوآوران و از اثرگذاران نثر پارسی در زمان ماست. بسیاری از گذشته تا کنون تحت تأثیر نثر او بوده اند.  
افزون بر او، در همین دوران جوان ترهایی نیز بودند، از قضا برخاسته از همان خطه که هم در اندیشه و نگاه نو به مذهب و سنت و هم در سبک نویسندگی و شور و هیجان ویژه، از شریعتی به عنوان استاد و معلم و پیشگامشان اثر پذیرفته بودند. یکی از نامداران این گروه پرویز خرسند بود. من و مانند من از دوران فعالیت حسینیه ارشاد و شریعتی (سال های 1349-1351) از آن سال ها و از خرسند خاطراتی شیرین داریم. خرسند نویسنده ای خوش قریحه و ادیبی صاحب سبک بود و نثری متفاوت داشت. پرشور بود و انباشته از احساسات و اندیشه و عاطفه. چاشنی مذهب و اساطیر ایرانی و استفاده بهینه از آن ها نیز خود بر چنان خصلت هایی می افزود. نوشته هابیل و قابیل از نمونه های پیوند اندیشه و تاریخ و اسطوره و احساس و عاطفه و مذهب بود. تا آنجا که به یاد می آورم کتاب «مرثیه ای که ناسروده ماند» یادگاری از خرسند از آن دوان است.  
افزون بر این همه، خرسند صدای جادویی و اثرگذار نیز داشت و از این رو متن هایی که خود نوشته بود را با صدای خود اجرا می کرد و این بر جاذبه و اثرگذاری نوشته ها و گفتارهایش می افزود.
من چند بار خرسند را از نزدیک دیده و با او سخن گفته ام. آخرین بار در تهران بود. فکر می کنم سال 1386 اندکی پیش از هجرت به خارج از کشور (ایتالیا) بود. خرسند در جلسه های ادواری دکتر حبیب الله پیمان شرکت کرده بود. پس از پایان جلسه، همسخن شدیم و این همسخنی از داخل جلسه تا بیرون ادامه پیدا کرد. از محتوای سخنان رد و بدل شده اکنون چیزی در خاطرم نمانده است. از آنجا که در هنگام سخن گفتن شخصی عکسی از ما دو نفر گرفت و اکنون آن تصویر را دارم، آن را با شما به اشتراک می گذارم. خیلی دوست ندارم از تصویرهای مشترک با افراد نام آور استفاده شود ولی در اینجا به عنوان ادای احترام به پرویز خرسند همان تصویر را بازنشر می کنم.
برای روح بلند پرویز خرسند آرامش و غفران الهی مسئلت دارم.


حسن یوسفی اشکوری ۲ خرداد ۱۴۰۵


#فرهیختگان راهی به رهایی
❤6👎1
گواهی

از آنِ «او»يیم و به سوی او

« بر صفیر اولین تازیانه ای که فرا رفت و فرو آمد و بر پوست لختمان خطی از خون کشید، کدامین گوش گواهی داد؟ بر آذرخش اولین شمشیر.. کدامین چشم؟  بر رویش اولین دیوارهای زندان ..، کدامین دل؟..هیچ‌کس و هیچ‌کس. نه هیچ گوشی و چشمی و نه هیچ قلبی. که ما همه یک تن بودیم که تازیانه می خوردیم. در برق شمشیرها می‌شکافتیم و در ظلمت خیس زندان ها می­پوسیدیم.. »

پرویز خرسند، که به تعبیر دکتر علی شریعتی «قوی ترین نویسنده‌ای» بود که زمانی «ایمانِ دیروز» را با «نثرِ امروز»  باز می‌نگاشت (ع.ش.م.، 22،183)، از میان ما رفت.
شریعتی از آشنایی با نویسنده‌ای جوان یاد می کند که نخستین بار در یک شب تابستانی سال 1341، در محفلی کوچک در مشهد، «دانش‌آموزی برخاست و پشت یک میز ساده ایستاد و نوشته‌ای از قلم خویش خواند»، قلمی که شریعتی را متاثر می‌سازد: «چه صدای آشنایی در این سکوت و چه قلمی در این جاهلیتِ زشت!»
آشنایی شریعتی ۲۹ ساله و خرسند ۲۱ساله از همین محفل آغاز می‌شود اما همدلی او با این خانواده‌ی فکری به دهه‌ی سی برمی‌گردد. او مانند بسیاری از جوانانِ خراسانی این دهه از فعالین "کانون نشر حقایق اسلامی" مشهد و از شاگردان استاد محمدتقی شریعتی است. بعدها در دهه‌ی چهل، خرسند این ‌بار دانشجوی شریعتی در دانشکده ادبیات مشهد می شود و این آشنایی بیشتر منجر به دعوت خرسند به حسینیه ارشاد می‌گردد. در دهه‌ی پنجاه خرسند همراه و همکار شریعتی در حسینیه‌ی ارشاد است و در اوج پژواکِ آن صدا، به‌عنوان سرویراستار اکثر سلسله سخنرانی‌های شریعتی در آن زمانه‌ی پُرشتاب، پُرتلاطم و تحت پیگرد، با مخاطبی تشنه، نقشی موثر ایفا می‌کند؛ همراهی و همکاری‌ای که پای او را به زندان‌های ستمشاهی نیز می‌کشاند. از آن لحظه به بعد، دلِ شریعتی همواره بر سرنوشت این نویسنده‌ی جوان می‌‌لرزیده است، «چنان‌چه بارها بر رشحه‌ی زیبایی قلم او ‌لرزیده» بود.
داستان این بود که صدای شریعتی هربار در آن شهر، به‌تعبیر خود وی، به «کوهِ ‌سنگی» برمی‌خورد و بازمی‌گردد و در میانه‌ی دو سنگِ آسیاب «سنتِ متصلب و تجددِ مصنوع» گریزگاهی، ودر میدانِ نبرد با «استحمار» کهنه و نو، گوش شنوایی نمی‌یابد، همواره دلنگرانِ ماندنِ «مخاطبانِ آشنا» و چشم به‌راه فرزندانی «ماندگار» است در سرزمینی که «فرزند»، از عصر باستان و «از روزگار اژدهای ماردوش» همواره «طعمه‌ی مرگ»، «طعمه‌ی گرگ و سهم روباه» بوده است: « فهمیدن و فهمیده شدن تنها نیاز دل‌هایی است که سرمایه‌شان تنها سخن است. و چه بگویم ای برادر که چنین امیدی هم به تو نتوانم داد که در این ماندن و در این‌جا ماندن از نیاز خدایی فهمیده شدن نیز باید بی‌نیاز بود!»
نام پرویز خرسند که حادثه‌ای در تاریخ ادبیات معاصر نواندیشی دینی و ملی به شمار می‌آمد، ماندگار خواهد ماند، هرچند قلم او در دوران پساپیروزی و باز برآمدنِ صدای اقتدارِ تحجر به انزوا گرایید و مهجور ماند.
امروز رفتن نویسنده را به اهل قلم، همسر و فرزندان و خانواده‌ی او تسلیت می‌گوییم و برایشان صبر و تاب آرزو و برای روانِ او آرامش و آمرزش استدعا می‌کنیم.
احسان شریعتی،
اول خرداد ۱۴۰۵


#فرهیختگان راهی به رهایی
👍2❤1
👆👆👆
بر مزار خرسند، قطعه «نام آوران»، بهشت زهرا، تهران...


#فرهیختگان راهی به رهایی
🕊3❤1
فرمانده ارتش پاکستان، ایران را ترک کرد تا در روزِ یکشنبه جواب آمریکا را به ایران منتقل و «یادداشت تفاهمِ مشترک» برای «دورانِ سختِ مذاکره هسته‌ای» نوشته و پذیرفته شود؛

محورهای مشترک مورد توافق ایران و آمریکا:
۱. پایانِ جنگ در تمامیِ جبهه‌ها
۲. بازگشایی تنگه توسط ایران در ازای رفع محاصره تنگه از طرف آمریکا
۳. آزادسازیِ بخشی از اموال بلوکه شده ایران (۱۲ میلیارد دلار از ۲۵ میلیارد دلارِ بحث شده)
۴. کم‌رنگ شدن حضور نظامی آمریکا در اطرافِ ایران (مبهم)
۵. فرصت ۳۰ روزه برای مذاکره در باب هسته‌ای

در موردِ محورهای گفته شده نکاتی مطرح است؛
۱. قرار بر این شده که اگر ساز و کار آزادسازی اموال بلوکه شده ایران زمان ببرد، قطر سریعا ۱۲ میلیارد دلار (با ۶ میلیارد دلار کُره که در بانک‌های قطر بلوکه شده) را بپردازد تا فرآیند آزادسازی بطور کامل طی شود.
۲. برخی منابع می‌گویند آمریکا ممکن است رفع محاصره تنگه را با یک پروتکل پذیرفته باشد بدین منظور که کشتی‌هایی که مبدا و مقصدشان ایران است هر روز بصورتِ لیستی چک شوند و در صورت تایید می‌توانند از تنگه هرمز تردد کنند!
۳. آیا آمریکا قصد دارد شریک ایران در مدیریت تنگه هرمز باشد؟! آیا قرار است پایگاهی در عمان تاسیس کند برای مدیریت بر تنگه؟! نقش عمان در مدیریت تنگه چه می‌شود؟! تقسیم‌کار تنگه هرمز میان ایران، عمان و آمریکا چگونه است و با چه درصدی از منافعِ آن؟!
۴. تا کنون کشتی‌هایی که از تنگه عبور کردند عموما از مسیر تعیین شده توسط ایران استفاده کردند؛ این مسیر در این تفاهم مشترک، لحاظ شده است؟! بحث عوارض ایران از کشتی‌های عبوری _که در شرایط فعلی اعمال می‌گردد_ در آینده نیز ادامه دارد یا حذف می‌شود؟!
۵. برداشتن تحریم‌ها در دور اول مذاکرات جایی نداشته و این یعنی برداشتن تحریم‌ها موکول به بخش هسته‌ای مذاکره یا ۳۰ روز مدنظر شده است!
۶. در بحث هسته‌ای آیا ایران غنی سازی ۳.۶۷ را می پذیرد یا ۲۰٪ را؟! میزان تعلیق غنی سازی توسط ایران چند سال است؛ ۵ سال، ۱۰ سال، ۱۵ سال یا ۲۰ سال یا حتی صفر؟! ۴۰۰ کیلو اورانیوم ۶۰٪ در ایران می‌ماند، به چین می‌رود یا روسیه؟! مهم‌تر از همه «آقا مجتبی»، «تعلیقِ بلند مدتِ غنی‌سازی» و «خروج اورانیوم» یا «رقیق‌سازیِ آن» در داخل را می پذیرید؟!
۷. «کاهشِ حضور نظامی آمریکا در اطراف ایران» صرفا به ناوچه‌ها و ناوشکن‌های آمریکا برمی‌گردد یا در مورد پایگاه‌های پرتعداد آمریکا در اطراف ایران هم صدق می‌کند؟!
۸. خسارت جنگ به کشور که اخیر بنا بر گزارش نهادهای اقتصادی دولت از ۹ میلیارد دلار (وزارت اقتصاد) تا ۲۷۰ میلیارد دلار (سازمان برنامه) _بصورتِ خسارت مستقیم و غیرمستقیم_ ذکر شده چه می‌شود؟! از «اخذِ غرامت» منصرف شدیم یا به مذاکرت هسته‌ای پیوند خورده یا قرار است آزادسازی پول‌های بلوکه شده را در ازای «غرامتِ جنگ» بدانیم؟!

جمع بندی نهایی: فارغ از نکات و انتقاداتِ وارده، اگر آمریکا «رفع محاصره تنگه هرمز» را «بدونِ پیش‌شرط» و «پروتکل» بپذیرد (همانطور که عضو ارشد اقتصادی دولت معتقد است در صورت عدم محاصره دریایی می‌توان کشور را گرداند)، مذاکره در مورد «پرونده هسته‌ای ایران» به آینده موکول شود _یعنی آمریکا از توافقِ یکجا بر سر همه مسائل در شرایط فعلی عدول کند_ و به سمتِ «آزاد سازیِ اموال بلوکه شده‌ی ایران» برود، تا اینجای کار «برای ایران»، «بُرد» به حساب می‌آید!

آمریکایی‌ها پس از دریافت نظراتِ ایران، پیشنهاد کرده‌اند که «پایانِ جنگ در تمامیِ جبهه‌ها»، «رفع محاصره تنگه هرمز توسط آمریکا»، «بازشدن تنگه هرمز توسط ایران با تعرفه و مسیر دریایی مدنظر ایران»، «آزادسازی ۲۵٪ از اموال بلوکه شده ایران _حدود ۲۵ میلیارد دلار»، «معافیتِ فروشِ نفت ایران به مدت ۳۰روز» و فازِ اصلیِ مذاکره یعنی «خروجِ ۴۰۰ کیلو اورانیوم از ایران _در بهترین حالت ارسال به کشور ثالث_» و «قبولِ حقِ غنی‌سازی ۳.۶۷ ٪ برای ایران (بعید است در فاز نهایی آمریکا آن را بپذیرد)» و «تعطیلی مراکز هسته‌ای _منهای راکتورِ تهران صرفا با کاربرد پزشکی) به طور یکجا توسط ایران امضا شود!
ایران می‌گوید تمام فازهای پیشنهادی آمریکا برای راستی‌آزمایی به مدت ۳۰ روز انجام شود تا هم ایران نفت خود را بفروشد و هم‌مُجاب شود در بحث هسته‌ای مذاکره را انجام دهد!
پی‌نوشت: ۱. اختلاف جدی بَر سَرِ مباحث هسته‌ای است؛ «۴۰۰ کیلو اورانیوم» خط قرمزِ دیکته‌ای اسرائیل برای آمریکاست! ایران ۴۰۰کیلو اورانیوم را نمی‌دهد، غنی‌سازی را هم حتما می‌خواهد و ۲۰ سال آن را تعلیق نمی‌کند. ایران با ارسال ۴۰۰ کیلو اورانیوم به کشور ثالث _چین و روسیه_ موافقت نکرده، آمریکا هم همینطور و خودش آن را می‌خواهد. نقطه‌ی جدی شکستِ توافق اینجاست. ایران مذاکره بر سر «پرونده‌ی هسته‌ای» را جُدای از «پرونده بازگشایی تنگه هرمز» و «اتمامِ جنگ[...]
علی قلهکی

#فرهیختگان راهی به رهایی
👍5
سخنان رضا علیجانی در مجمع عمومی کنگره آزادی ایران
 
پیشنهاد می‌کنم شصت و پنج ساله‌ها و بالاتر سمت تشکیلاتی نگیرند و اجازه دهند در اپوزیسیون یک چرخش نسلی صورت گیرد.
 
من خوشحالم که ما برای بیعت با فرد خاصی در اینجا جمع نشده‌ایم بلکه جمع شده‌ایم که همگی دست در دست هم برای آزادی ایران تلاش بکنیم.
 
این که چرا ما تا کنون موفق نشده‌ایم بزرگ‌ترین سوالی است که الان در برابر ما از جمله در کنگره آزادی ایران قرار دارد.
 
ما در دیاسپورا اشکالات و مشکلات مهمی داریم؛ کنگره آزادی ایران بدون اینکه هیچ ادعای انحصاری داشته باشد اما می‌خواهد بر آنها غلبه کند.
 
یکی از مشکلات اپوزیسیون و دیاسپورا مردسالاری، مرکزگرایی و پیرسالاری است. کنگره آزادی توانسته تا حدی بر مردسالاری و مرکزگرایی غلبه کند. ما همگی باید تلاش کنیم اپوزیسیون و دیاسپورا بر پیرسالاری هم غلبه کند.
 
جوان‌های زیادی در همین جمع هستند، مثل حسین رزاق، که بسیار کمک‌ کننده‌اند. من همین‌جا از ادامه کاندیداتوری برای شورای مرکزی اعلام انصراف می‌کنم تا  فرصت بیشتری برای جوان‌ترها باشد.

چند روز پیش سالگرد تولد شصت و چهار سالگی‌ام بود و حساب کردم دیدم از چهارده سالگی که سیاسی شدم و در شانزده سالگی اولین بازداشت زندگی‌ام را قبل از انقلاب پشت سر گذاشتم و نسل زد انقلاب هستم، تا کنون دقیقا پنجاه سال است که در کار سیاست، و آن هم اکثرا به صورت تشکیلاتی، بوده‌ام؛ ولی از خودم پرسیدم چرا ما تا کنون موفق نشده‌ایم؟

به صورت خیلی فشرده یکی از مشکلات و مسائل اصلی دیاسپورا ارتباط با داخل است. هیچ حرکتی در خارج بدون ارتباط با داخل موفق نخواهد شد؛ بستر اصلی داخل است و این داخل است که باید بر استبداد دینیِ سنگین و ضد بشری غلبه کند.

مشکل دیگر فقدان شبکه‌سازی‌های وسیع (و اکتفا به جمع‌های کوچک کوچک و محفلی)، در خارج است. همه‌ی هفت بخش درونی کنگره (اعم از زیرگروه‌های سیاسی، مدنی، زنان، حقوق بشری و...) باید به صورت مویرگی شبکه‌سازی کنند.

مشکل دیگر داشتن رسانه مستقل است؛ ما حتما باید رسانه مستقل خودمان را داشته باشیم.

من شصت و چهار سال دارم ولی خودم را قاطی شصت و پنج ساله‌ها می‌کنم و پیشنهاد می‌کنم شصت و پنج ساله‌ها و بالاتر سمت تشکیلاتی نگیرند(آنها می‌توانند همچنان فعالیت سیاسی و مدنی و صنفی خودشان را داشته باشند)، ولی اجازه دهند در اپوزیسیون یک چرخش نسلی صورت گیرد.
نکات کامل‌تر در فایل صوتی:
https://t.me/RezaAlijaniarchive/846

#فرهیختگان راهی به رهایی
👍7❤1👎1
کردستان، جنگ و شکست روایت‌های آماده

سیاوش شهابی ـ اسرائیل از برجسته شدن کردها سود برد. جمهوری اسلامی هدفی را زد که در منطق امنیتی خود همیشه آماده زدنش بود. ترکیه در دو سطح بازی کرد: زیرساخت ناتویی‌اش به کار طرف مهاجم آمد و سیاست ضد کردی‌اش به مهار سناریوی تسلیح احزاب کرد کمک کرد. روسیه از طولانی شدن جنگ و افزایش قیمت نفت سود برد. جریان‌های ضد جنگ، وقتی به نقشه‌های آماده تکیه کردند، بخشی از واقعیت را دیدند و بخشی را ندیدند.

https://t.me/iv?url=https://www.radiozamaneh.com/889859/&rhash=0ceb6994783a68



#فرهیختگان راهی به رهایی
👍1
واکنش ولی نصر، مشاور سابق اوباما به توهمات تازه ترامپ:

اول اعلام کرد که می‌خواهد تمدن ایران را نابود کند، حالا اعلام می‌کند که می‌خواهد ایران را به ملک آمریکا تبدیل کند

این نوع رفتار زننده، دیپلماسی را تضعیف می‌کند و ایرانیان را در دفاع از کشورشان متحد می‌سازد.
در میانه دیپلماسی، او نسبت به نیات واقعی آمریکا تردید ایجاد می‌کند.


#فرهیختگان راهی به رهایی
👍6❤1
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
آرامگاه باباطاهر در همدان، در جریان حملات اخیر آمریکا و اسرائیل به ایران، دچار آسیب شده است. جزئیات دقیق میزان خسارت هنوز روشن نیست، اما آثار تخریب و آسیب‌دیدگی در بخش‌هایی از این بنای تاریخی قابل مشاهده است.

در جریان جنگ‌های اخیر، وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی ایران اعلام کرده دست‌کم ۱۴۹ موزه، بنای تاریخی، محوطه باستانی و تأسیسات گردشگری در نقاط مختلف کشور آسیب دیده‌اند.

این خسارات شامل آسیب‌های مستقیم ناشی از حملات و همچنین لرزش‌های شدید انفجارها در نزدیکی بناهای تاریخی بوده است؛ از جمله آثاری چون قلعه فلک‌الافلاک و شماری از بناهای تاریخی استان تهران.
نیماد


#فرهیختگان راهی به رهایی
😢7