فرهیختگان
12.8K subscribers
18.3K photos
9.74K videos
1.55K files
48.3K links
فرهیختگی از آزادیِ اندیشه، گفت‌وگو و خرد آغاز می‌شود.
از زمینِ سنت تا افقِ تجدد، مقصد نه تعصب، که حقیقت است..

۰امام علی(ع):
«شجاع‌تر از خردمند، کسی نیست.»


ارتباط با ادمین:
@IRANIntellectualsAdmin


گفت‌وگو و تبادل نظر:
@iranintellectualsgroup
Download Telegram
Audio
واقعۀ کربلا و تاریخ‌نگاری سدۀ نخست
(تاریخ‌نگاری سده‌های نخست پس از اسلام، چالش‌ها و معیار‌ها)
علی بهرامیان،
یکشنبه ۴ مهر ۱۴۰۰


#فرهیختگان راهی به رهایی
🕊2👍1
زینب زینب
حاج سلیم موذن‌زاده
زینب زینب - با صدای مرحوم حاج سلیم موذن‌زاده


#فرهیختگان راهی به رهایی
👍5
حرکت کاروان از مکه تا کربلا
ساعد باقری
روایت تاریخ بلعمی از حرکت کاروان سیدالشهدا از مکه و رسیدن به کربلا


#فرهیختگان راهی به رهایی
👍3
اکبر روان شد
جهانبخش کردی‌زاده (بخشو)
اکبر روان شد چون سوی میدان
لیلا بگفتا با چشم گریان
یوسف‌صفت مادر مرو در چنگ گرگان
از آتش هجر رخت دل را مسوزان

نوحه از جهانبخش کردی‌زاده (بخشو)


#فرهیختگان راهی به رهایی
❤4
مرثیه خوانی و ترکیب بند محتشم کاشانی
میرفخرالدین آغا
مرثیه‌خوانی‌ ترکیب‌بند محتشم کاشانی
با صدای میر فخرالدین آغا
منقبت‌خوان فقید افغانستان

قدح‌های نهانی


#فرهیختگان راهی به رهایی
❤4
Forwarded from مدرسه مهرآیین (مصطفی مهرآیین) (Mostafa Mehraeen)
مدرسه مهرآیین: چرا می خواهم به کمک مردم یک معلم مستقل باقی بمانم و تبدیل به یک .......فرهنگی نشوم

" وزن من عشق من است"
سنت اگوستین

۱. نوشتن این یادداشت برخلاف تمام اصول اخلاقی ست که سالها به عنوان یک معلم برای خود تعیین کرده بودم. من از نگاه خودم معلمی سخاوتمند بودم که می کوشیدم هر آنچه می دانم را بدون هیچ چشم داشتی در اختیار دانشجویان و مخاطبانم قرار دهم. شاهد این ماجرا همین صفحه تلگرام است که همه مطالب، جزوه ها و فایل های موجود در آن را بی هیچ چشم داشت مادی منتشر کردم تا مورد استفاده دانشجویان و افراد علاقمند قرار گیرد. من در جاهای بسیاری تدریس کرده ام که هنوز بعد از سالها حق التدریس آن را نگرفته ام. پایان نامه ها و رساله های بسیاری را راهنمایی یا داوری کرده ام که حتی بخاطر ندارم برای آنها یک ریال دریافت کرده باشم و یا حق الزحمه آن ها را پیگیری کرده باشم. اما اکنون شرایط زندگی را چنان برای من رقم زده اند که یا باید تبدیل به یک ...فرهنگی شوم و به تمامی عقاید و باورهای خود پشت پا بزنم تا با گرفتن حداقل حقوق بتوانم زندگی معمول خود را بگذرانم و یا آنکه بواسطه مشکلات اقتصادی که بدلیل نداشتن شغل با آن روبرو میشوم نتوانم هیچ یک از فعالیت های لازم برای کار معلمی چون کتاب خریدن و کتاب خواندن و فکر کردن و خلوت داشتن و....را انجام دهم و تبدیل به فردی عاطل و باطل شوم.
۲. چندین سال پیش در ابتدای دهه نود که موسسه " رخداد تازه" را با انگیزه تشکیل جلسات فرهنگی با کمترین هزینه تاسیس و مدیریت میکردم، یکی از استادان برجسته کشور که به لحاظ سنی بسیار از من فاصله داشت از من درخواست مبلغی به عنوان قرض کرد. اولین واکنش من به این درخواست بغض بود. پرسید آقای مهرآیین چرا ناراحت شدید؟ گفتم ناراحتم چون استادی چون شما از من که در حد دانشجوی شما هستم درخواست کمک مالی میکند. به من رو کرد و با صدایی که نشان از نصیحت داشت گفت از من یاد بگیر که به همان میزان که کمک کردن به دیگران کاری اخلاقی ست، کمک گرفتن از دیگران هم کاری اخلاقی ست و اگر اکنون من استاد از تو کمک خواسته ام احساس شرم و تقصیر نکن. این ماجرای قرض دادن و پس دادن قرض زمان زیادی طول نکشید اما این جمله استادم در ذهن من باقی ماند که " کمک گرفتن همچون کمک کردن کاری اخلاقی ست".
۳. من اکنون بر همین مبنا میخواهم از مخاطبانم کمک بخواهم اما نه کمکی مجانی، بی دلیل و بی بها. از این به بعد مدرسه مهرآیین که همین صفحه تلگرام مکان مجازی اجرای فعالیت های آن است، محیط ارتباط من با مخاطبان و دانشجویانم است. من از این به بعد در کنار فایل های صوتی و تصویری و نوشتارهایی که در کانال تلگرامی مدرسه مهرآیین منتشر کرده ام، با تولید فایل های صوتی و تصویری در حوزه مباحث مربوط به علوم انسانی، خصوصا در حوزه های نظریه های جامعه شناسی، جامعه شناسی فرهنگ، جامعه شناسی احساس، روش شناسی کیفی، فلسفه اگزیستانسیال و پدیدارشناختی، روانکاوی، و نقد ادبی که از اندکی دانش در آن ها برخوردارم، در همین فضای مجازی معلمی خواهم کرد. فرم این فعالیت ها البته فقط بصورت درسگفتار نخواهد بود و ژانرهای دیگری همچون سخنرانی، مصاحبه، گفتگو با دیگر استادان و دانشجویان، مشاوره دانشجویی، ترجمه، و تالیف نیز شامل خواهد شد. از این به بعد مدرسه مهرآیین هم شغل من و هم بیانگر عشق من به مردمم خواهد بود. من چیزی جز فکر کردن، مطالعه کردن و سخن گفتن و نوشتن نمیدانم. البته که به قول آن ....من میتوانم بروم کارگری و حمالی کنم تا بفهمم که دیگر نباید در حوزه سیاست سخن بگویم. اما معلم بودن معنای زندگی من یا به زبان اگوستین عشق به معلمی وزن من است و من برای حفظ این عشق به زبان لویناس فروتنانه رو به سوی دانشجویان و مخاطبانم میکنم و از آن ها میخواهم با همراهی خود مدرسه مهرآیین را برای من و خودشان زنده نگه دارند. ازاینرو از همه مخاطبان میخواهم که از این پس آنان حامی زندگی این معلم باشند و در قبال آنچه از من می آموزند( البته اگر واقعا چیزی از من آموختند و سخنان و نوشتار من سخنان و نوشتار بی معنایی نبود)، به اختیار خود و در حد توان خود و بدون هیچ اجبار اخلاقی، برای آنچه می آموزند، به معلم خود کمک کنند تا "دیگری بزرگ" نتواند از او یک ....فرهنگی یا یک انسان بی خاصیت بسازد.به زبان پاسکال، "اگر نتوانیم کاری کنیم که آنچه عادلانه است قوی باشد، کاری کرده ایم که آنچه قوی است عادلانه باشد".
۴.این شماره کارت بانکی اگرچه نام من بر خود دارد، اما به زبان آن فیلسوف شما آن را آغاز سنتی در جامعه بدانید که می کوشد به طور مدنی از علوم انسانی و معلمان علوم انسانی حمایت کند تا آنان تبدیل به پیروان مکتب "فردید و آیت و بیژن و ...." نشوند، اگر چه هیچ تضمینی برای این ماجرا وجود ندارد. تنها باید امیدوار بود که مهرآیین و امثال مهرآیین تبدیل به " تاجر خواب و توهم" نشوند.
6219861863240882
❤12👍2👎2
​ ایران رتبه سوم تورم جهان در سال ۲۰۲۶ پس‌از ونزوئلا و سودان

​این گزاره‌ها در اعلام وضعیت تورم در ایران، دیر زمانی است تکرار می‌شود و گویا از سوی متولیان و سیاست‌گذاران به وضعیتی #عادی تبدیل شده است! در حالی‌که تأثیر عمیق و گسترده آن در زیست روزمره گروه‌های مختلف اجتماعی به صورتی دردناک و آسیب‌رسان روندی افزایشی داشته است.
دست‌کم #یک دهه است که متخصصان علوم اجتماعی، اقتصادی و سیاسی، نسبت به این وضعیت #هشدار داده و پیامدهای آن را برشمرده‌اند.
در شرایط کنونی، این پیامدها به #اوج خود رسیده و فجایع انسانی دردناکی در حال رخ دادن است.

برخی از این تأثیرات آسیب‌رسان و نابودکننده‌ی #زندگی_معمولی ایرانیان در سه سطح از نظام اجتماعی عبارتند از:

​الف) پیامدهای ساختاری و طبقاتی:

۱- گسترش شدید شکاف طبقاتی و نابودی تدریجی طبقه متوسط، سقوط بخش بزرگی از جامعه به زیر خط فقر و تمرکز ثروت در دست اقلیتی کوچک

۲- گسترش فساد سیستماتیک، رانت‌جویی و اقتصاد زیرزمینی در قالب گسترش رشوه‌خواری و تقلب به عنوان روشی برای جبران کاهش ارزش پول ملی

۳- افزایش محرومیت و طرد اجتماعی گروه‌های به حاشیه رانده شده، با توجه به نبود تأثیر یکسان تورم روی همه گروه‌ها مانند زنان سرپرست خانوار، بازنشستگان، سالمندان و معلولان

​ب) پیامدهای زیستی و معیشتی:

۱- گسترش گرسنگی، سوءتغذیه با حذف بسیاری از مواد خوراکی ضروری در هرم غذایی روزانه مانند گوشت، لبنیات، میوه‌ها، و حتی برنج و نان باکیفیت و سالم

۲- افزایش چشمگیر بحران مسکن و سرپناه در بالاترین شرایط با بلعیدن بیشترین بخش درآمد ماهانه خانواده‌ها

۳- بحران فزاینده بیماری‌های جسمی و روانی همراه با نبود توان اقتصادی دسترسی به دارو و درمان

۴- کاهش شدید کیفیت کالاها و خدمات به دلیل فرار تولیدکنندگان از ورشکستگی و حفظ ظاهری قیمت‌ها در حوزه‌هایی مانند مواد غذایی، مصالح ساختمانی، قطعات خودرو، لوازم خانگی، خدمات درمانی؛ منجر به تهدید سلامت و امنیت زیستی شهروندان

​ج) پیامدهای فرهنگی، روانی و جمعیتی:

۱- خروج از چرخه‌ی آموزش، افزایش پدیده کار کودکان و روی آوردن نوجوانان و جوانان به مشاغل کاذب و پرخطر به دلیل ناتوانی سرپرستان خانوار در تأمین حداقل‌های معیشتی

۲- تغییر الگوی سفر و اوقات فراغت با کاهش و حتی حذف آن در بسیاری از خانواده‌ها

۳- کاهش ازدواج، فرزندآوری و شکل‌گیری بحران‌های دموگرافیک آینده

۴- افزایش آسیب‌های فردی و اجتماعی برگرفته از خشونت ساختاری همچون: خشونت خانگی، خشونت اجتماعی، قتل، سرقت، خودکشی

۵- کاهش شدید سرمایه اجتماعی، اعتماد عمومی و گسترش ناامیدی با از بین رفتن امید به آینده و برون‌داد انفعال، بی‌تفاوتی اجتماعی و افسردگی جمعی در قامت #وضعیت_آنومیک و ازهم‌گسیختگی اجتماعی

۶- تشدید مهاجرت و خروج سرمایه‌های انسانی به‌ویژه نخبگان، کادر درمان، کودکان و نوجوانان، مهندسان و نیروهای ماهر به دلیل عدم تناسب درآمد و هزینه‌ها

​فریبا نظری
۳۱ خرداد ۱۴۰۵



#فرهیختگان راهی به رهایی
🔥3🤬2👍1
تنگه برای تنگه و تکرار به جای ابتکار
مهرداد خدیر

سید مصطفی خوش‌چشم، کارشناس صدا و سیما گفته است:
«آمریکا ۱۰۰ تا آب‌نبات جلوی تیم مذاکره کنندهٔ ایرانی انداخته تا مروارید ایران را که تنگهٔ هرمز است از آنها بگیرد.»
تمثیل آب‌نبات در مقابل دُرّ غلتان را اول بار مرحوم دکتر علی لاریجانی و دربارهٔ توافق سعدآباد در دولت خاتمی و در رقابت‌های انتخاباتی سال ۸۴ به کار برد منتها برای بیان منظوری دیگر و ۲۱ سال قبل. هنگامی که هنوز شورای نگهبان به صرافت رد صلاحیت او نیفتاده بود!

...انگار نزد کسانی خود تنگهٔ هرمز موضوعیت پیدا کرده و این که باید الی‌الابد بسته باشد نه این که یکی از ابزارهای چانه‌زنی ما برای دور کردن خطر جنگ و آزاد سازی پول‌های بلوکه شده بوده است.

... حالا یک بار دیگر قصه را روی دور تند مرور می‌کنیم تا آقای خوش‌چشم به شیوه خردمندان پاکیزه خوی سخن بگوید نه چونان عیب‌جویان و دست کم ابتکاری به خرج دهد و کپی‌رایت مرحوم لاریجانی را رعایت کند:

نخست این که آن تمثیل ناظر به پیشنهاد عضویت در WTO در قبال تعلیق غنی‌سازی بود نه آن که اتفاق افتاده باشد.
دوم. دیگر آن تمثیل را تکرار نکرد چون خود مسوول پرونده هسته‌ای شده بود.
و سوم: لغو محاصره دریایی و رفع تحریم‌ها و امکان عرضهٔ نفت در بازارهای رسمی و دور کردن خطر جنگ از ایران و لبنان آب‌نبات نیست و خود چه بسا عین دُر غلتان باشد.

درباره تنگه هم باز بودن آن به معنی از دست دادن آن نیست کما این‌که در تمام سال‌های قبل باز و در اختیار بوده است.
روزگاری این بحث درگرفته بود که حکومت،‌ طریقیت دارد یا موضوعیت. به این معنی که وسیله‌ای است برای اجرای عدالت یا خود حکومتْ هدف است؟

حالا انگار نزد کسانی خود تنگهٔ هرمز موضوعیت پیدا کرده و این که باید الی‌الابد بسته باشد نه این که یکی از ابزارهای چانه‌زنی ما برای دور کردن خطر جنگ و آزاد سازی پول‌های بلوکه شده بوده است.
هنر برای هنر یا هنر برای زیبایی را تخطئه و نفی می‌کنند و می‌گویند هنر باید در خدمت یک آرمان و هدف باشد اما به تنگه که می‌رسند به تنگه برای تنگه قایل‌اند و انگار نه انگار که تاب‌آوری مردم حدی دارد و تنگه باید ابزاری برای اهداف بزرگ‌تر باشد.

البته چه نیاز به این استدلالات و احتجاجات، وقتی رییس جمهور پزشکیان به صراحت و بی‌لکنت گفته است: ما چهل پنجاه روز یک بشکه نفت هم نتوانستیم صادر کنیم.

متن کامل



#فرهیختگان روزن آگاهی
❤10👍2
به یاد شریعتی که معلم نسل من و احیاگر هویت عزتمند ایرانی بود و مرد کتاب: در این یادداشت کوتاه می خواهم به یک نکته اساسی در فکر و زندگی و شخصیت شریعتی اشاره کنم. نکته ای که ظاهرا از شدت بدیهی بودن نادیده می ماند و آن رابطه عمیق و همه جانبه ای است که شریعتی با کتاب دارد. شریعتی مرد کتاب بود. اغراق نیست اگر بگوییم که او یک تنه توانست مسیر کتاب در جامعه ایران را تغییر دهد و بسیاری را کتابخوان کند. کتابخوان هایی که نخست از کتابهای متعدد خود او شروع می کردند و بعد سرنخ هایی را که او داده بود دنبال می کردند و به آفاق دیگری می رسیدند و چه بسا نهایتا از منتقدان شریعتی می شدند. اما او کار خود را کرده بود.
https://raahak.com/?p=8972



#فرهیختگان راهی به رهایی
❤6👍4
دلایل دفاع از برادرم سید محمود نبویان


متوهم ،کوتوله سیاسی، عشق تریبون و ساده لوح

محمد مهاجری


آقای محمود نبویان (نماینده مجلس) روی آنتن زنده صداوسیما حرف‌هایی زده که مجری آن را قطع کرده و باقی قضایا.

چند روز پیش در فضای رسانه‌ای و مجازی مطالبی منتشر شد که بر اساس آن تعطیلی مجلس در شرایط کنونی و به دلیل وجود برخی نمایندگان کار موجهی عنوان شده بود. حالا با حرف‌های آقای نبویان آفتاب آمد دلیل آفتاب. باز هم اگر کسی می‌خواهد نظر مردم را بداند از همین آقای نبویان بخواهد در میدان بهارستان با یک قلم و کاغذ کنار ساختمان مجلس بایستد و از رهگذران به طور تصادفی بخواهد نظرشان را در باره باز و بسته‌بودن مجلس بیان کنند. اگر در این نظرخواهی تقلب نشود حدوداً ۷۰-۸۰درصد افراد حتی اطلاع ندارند که مجلس تعطیل است. از ۲۰-۳۰ درصد بقیه هم بعید است حتی یک نفر برایش مهم باشد که مجلس باز شود.


ضرب‌المثلی هست که می‌گوید هرجا آش است فلانی فراش است. این ضرب‌المثل را گویی برای آقای نبویان ساخته‌اند. هر جا هو و جنجال است حتماً آقای نبویان که عشق تریبون است آنجا حضور دارد.

اینجا می‌خواهم از آقای نبویان دفاع کنم. او روی آنتن زنده اطلاعات طبقه‌بندی‌شده مطرح می‌کند. او این کار را عمداً انجام نمی‌دهد. سابقه نشان داده رفتارش به‌گونه‌ای است که حرف توی دهانش بند نمی‌شود. بلانسبت ایشان، کودکانی که تازه زبان باز می‌کنند همین‌جوری‌اند. بچه‌های ۳-۴ساله همین‌طورند. هر جایی که می‌روند و هر حرفی که می‌شنوند و هر غذایی که می‌خورند در اولین دیدار با هرکسی حتی غریبه‌ها همه را لو می‌دهد. اصلاً هم نمی‌شود به آنها خرده گرفت. چون ذاتشان همین است. دوست دارند خودنمایی کنند و اسرار مگو را جار بزنند. این رفتار را باید به‌حساب صداقت (بخوانید ساده‌لوحی) شان گذاشت.

باز هم به دلیل دیگری از آقای نبویان دفاع می‌کنم. فردی را در نظر بگیرید که قدش ۱۶۰ سانتیمتر است. فرض کنید به یک باشگاه مراجعه می‌کند تا در تیم والیبال حضور یابد. مسئول باشگاه به او می‌گوید قد تو برای این ورزش کوتاه است. ممکن است به‌طرف بربخورد اما مسئول باشگاه اصلاً حرف بدی نزده و او را تحقیر نکرده. فقط واقعیت را گفته است. ما در کشورمان قدکوتاه‌های فراوانی داریم که به درد پستی که اشغال کرده‌اند نمی‌خورند. در واقع کوتوله سیاسی‌اند. مگر آن فردی که ۱۶۰ سانتی‌متر قد دارد گناهی مرتکب شده؟ قطعاً نه. کوتوله‌های سیاسی هم مجرم نیستند. مقصر کسی است که آدم کوتاه را عضو تیم والیبال کند و کوتوله سیاسی را برای مثلاً نمایندگی مجلس تأیید صلاحیت می‌کند.

یک‌بار دیگر از آقای نبویان دفاع کنم. امثال ایشان از مشکلی به نام "توهم " رنج می‌برند. این هم تقصیر خودشان نیست. یک عارضه است که روانکاوان به آن واقفند. گاهی درمان می‌شود و گاهی نمی‌شود. مثلاً آقای نبویان روزگاری می‌گفت اگر FATF تصویب شود باید [شهید] حاج‌قاسم سلیمانی را تحویل امریکا دهیم. این فقط تخیلی بود که در ذهن او می‌گذشت و کدام آدم متوهمی را سراغ دارید که قبول داشته باشد متوهم است؟! یا مثال دیگر ۵ جلد کتابی است که او در باره برجام نوشته. هرگز به کسی توصیه نمی‌کنم آن را بخواند چون یکی از خسران‌های من در زندگی تلف‌شدن وقتم برای این کتاب متوهمانه است.

به‌عنوان برادر بزرگ‌تر به برادر کوچک‌ترم محمود نبویان نصیحت می‌کنم حال که بعد از چندین سال زحمت افزایی برای مردم و کشور، به این حال‌وروز افتاده مدتی به خودش و جامعه استراحت بدهد و به گذشته‌هایش فکر کند و با تقویت ایمانش به قیامت، نه‌فقط از گناهانش که از همه کارهایی که گمان می‌کند خوب بوده‌اند توبه کند. اشکال آقای نبویان این است که رفتارهایش به‌حساب روحانیت هم گذاشته می‌شود یعنی هم به سیاست لطمه می‌زند و هم به دین. و چه خوب که لباس روحانیت یا لباس سیاست (و ترجیحاً هر دو) را از تن بیرون کند. این توصیه برای جمع دیگری از نمایندگان نیز ضرورت دارد.


#فرهیختگان راهی به رهایی
👍13❤5👎1
بیانیه حزب توسعه ملی در خصوص تحولات سیاست خارجی و منطقه

تجاوز شرارت‌بار پیشرفته‌ترین ارتش جهان و قدرتمندترین ارتش منطقه، که با هدف شکست سه‌روزه ایران و واداشتن کشور به پذیرش بی‌قیدوشرط خواسته‌های دشمن آغاز شد، در برابر مقاومت افتخارآمیز ملت ایران و دلاوری نیروهای نظامی در این دفاع میهنی ناکام ماند. این ایستادگی، در ادامه با تلاش بی‌وقفه دیپلمات‌های شجاع و آگاه، به متن توافقی به همان اندازه افتخارآمیز انجامید.

این توافق و ادامه مذاکرات دوماهه آینده، که با رأی همه اعضای شورای عالی امنیت ملی ـ جز یک نفر ـ و شورای دفاع و تأیید نهایی رهبری نظام به تصویب رسیده است، نه تصمیم یک دولت بلکه تصمیم نظام جمهوری اسلامی است و مسئولیت آن بر عهده همه نظام و التزام به آن بر عهده همه ارکان و اجزای آن است.

این توافق، پیمانی است که تا زمانی که طرف مقابل به آن پایبند بماند، التزام به آن شرط عقل، الزام دین و نشانه وجاهت و اعتبار نظام جمهوری اسلامی ایران در عرصه بین‌المللی است.

افراطیون داخلی، نئوکان‌های جنگ‌طلب آمریکا و رژیم صهیونیستی که موفقیت مذاکرات را شکست راهبردی و تهدیدی برای موجودیت خود می‌دانند، از هیچ تلاشی برای اخلال در روند مذاکرات و ناکام‌گذاشتن آن فروگذار نکرده و نخواهند کرد.

در شرایطی که حتی نهادهای اطلاعاتی آمریکا نسبت به اخلال‌گری اسرائیل در مذاکرات هشدار می‌دهند، عزم قاطع دو طرف برای دستیابی به توافق نهایی، همراه با هوشمندی و مدیریت مؤثر برای مصون‌سازی روند مذاکرات از فتنه‌های مخالفان و تحرکات مشکوک، ضرورتی انکارناپذیر است.

مشروح بیانیه در لینک زیر:
https://B2n.ir/yb1577



#فرهیختگان روزن آگاهی
❤3
سیاست تبعید
علیرضا رجایی

 
افق‌هایی که تجدّد در جهان جدید گشود دامنۀ فهم متن را چه در فیزیک عالم و چه در میراث‌های فرهنگی اعم از مذهب، هنر و فلسفه به‌نحوی نامحدود گسترش داد. این گسترۀ نامحدود به‌جهت دورانی و به‌صفت محدودناپذیربودن خود، خصلتی آنارشیک /1دارد و آنارشیک بودن نیز فی‌حدّذاته یعنی رادیکال بودن. این همان نیروی ویران‌گر و گریزناپذیر تجدّد است که تاریخ ایران نقطۀ جوش آن را در انقلاب مشروطه دید و هم‌چنان هم درگیر پیامدهای ناگزیر و نیمه‌تمام آن است.
 
گرایش فرهنگی-سیاسی‌ای که امروز با نام ملّی-مذهبی شناخته می‌شود، در متن پرسش‌هایی نضج گرفت که از نیمۀ دوّم قرن نوزدهم تا به امروز، جامعۀ ایران درگیر آن بوده و اکنون به لحظه‌های تعیین‌کنندۀ خود رسیده‌است؛ پرسش‌هایی که میرزا فتحعلی آخوندزاده با طرح «پروتستانتیزم اسلامی» و میرزا یوسف‌خان مستشار الدّوله با رسالۀ «یک کلمه» تلاش کردند بدان پاسخ دهند؛ و البتّه که این‌ها نخستین قدم‌هایی بود که در درون خود خبر از چالش‌های عظیمی می‌داد و در کلکسیون بزرگی از جنبش‌ها و انقلاب‌های ایران نیز بازنمود یافت.
 
در حدود نیمۀ اوّل قرن بیستم، مهدی بازرگان با کتاب دوران‌ساز «راه طی‌شده» انقلاب عظیمی در دستگاه فکر اسلامی پدید آورد که ابعاد ویران‌گر آن فراتر از حدود درک زمانه می‌نمود و دو دهه زمان لازم بود که گروهی از شاگردان جوان او به پی‌افکنی و قدرت تأسیس «راه طی‌شده» پی‌برند و آن را در ساختمانی از نظم انقلابی متعیّن سازند. ویران‌گری راه طی‌شده از همان روح آنارشیکی برمی‌خاست که عمیقاً آغشته به دیالکتیک، امر منفی، انهدام و تکامل بود. راه طی‌شده صلای یک چرخش دورانی بود که فهم متن دینی به‌مثابه خوانش هستی، بر آشنایی‌زدایی رادیکال از واژه‌ها و مفاهیم استوار است و ناگزیر، هستی‌شناسیِ سیاسیِ متفاوتی را نیز تأسیس می‌کند. این همان افق‌گشایی‌های روایی تجدد است که دامنۀ متن را تا بی‌نهایت گشوده می‌کند و به تناسب هر گشایش، ساختمانی از گذشته و مرزبندی ‌های میان روح و مادّه، معاد و جهان، فیزیک و متافیزیک و طبیعت و فراطبیعت را منهدم می‌سازد. هستی‌شناسیِ راه طی‌شده عمیقاً «ضدّلویاتانی» و «ضدّهابزی» است. اگر به جلد کتاب لویاتان هابز نگاه کنیم، تصویری از بدن پادشاه را می‌ببینیم که از هزاران انسانِ کوچک ساخته‌شده‌است؛ انسان‌هایی که حکم سلّول و یاخته برای بدنی کلان دارند و در آن هضم شده‌اند. امّا بازرگان، ازجمله، در «بی‌نهایت کوچک‌ها»- نشان می‌دهد این انسان‌های نادیده‌گرفته‌شده، هرلحظه ممکن است در مسیر «خطوط گریز»، بدن غول‌آسای پادشاه را متلاشی کنند و در مقام «کنش‌گرِ» رادیکال و خارج از ساختار، از غیرمنتظره‌ترین دقیقه‌ها و مکان‌ها در لحظاتِ ناامیدی سیاسی و در قالب فرم‌ها و فیگورهای جدیدی از زندگی و کنش، امر سیاسی را تأسیس کنند.
 
آن‌چه بازرگان به‌تصویرکشید یک هستی‌شناسی انتزاعی و مجرّد از واقعیت نبود و مابه‌ازاهای آن چه در جنبش‌ها و سازمان‌ها و چه در روشنفکران سیاسیِ تاریخ ما نمودار است. ما با حضور این پدیدارهای سیاسی است که درمی‌یابیم ساختارهای قدرت هرگز کامل نیست و پیوسته حفره‌هایی وجود دارد که قدرت حاکم جز از طریق «خشونت» نمی‌تواند آن را پر کند و نیروی آلترناتیو نیز متقابلاً تلاش می‌کند با «مقاومت» خود، در داخل این شکاف‌ها رخنه کند و سکنی گیرد. در این‌میان، دوگانۀ «سحابی‌ها-صابر»، بیانی راستین و عملی از همین چالش و برشی از سیاستی است که با نام «سیاست تبعید» می‌شناسیم. در جایی که خشونت ساختاری در قانون، دادگاه و پلیس سیاسی، نحلۀ «سحابی‌ها-صابر» را از صحنۀ رسمی سیاست اخراج و به بیرون از آن تبعید می‌کند، آنها با مقاومت، اقدام و حضور در شکاف‌های ساختاری و اجتناب‌ناپذیر، «سوژه‌هایی» بدیل خلق می‌کنند که قدرت حاکم دیگر هیچ ابزاری برای مهار آنها نخواهدداشت.
 
آن‌چه برای رژیم قدرت، مسیر سحابی‌ها و صابر را علی‌رغم آن‌همه صلح‌طلبی، خطرناک می‌نمود، به زیر سؤال بردن مبانی الهیاتی‌ای است که نظم بوروکراتیک موجود را شکل داده است. الهیات ضداقتدارگرای سحابی‌ها-صابر، آن بدن سیاسی هابزی را که در این‌جا جنبۀ لاهوتی پیدا کرده و نمایندۀ یک نظم الهی است، با نقد رادیکال خود دچار فروپاشی و اضمحلال می‌کند و «امر مطلق» خداوند -که در شکل قانونِ مسلّط، عهده‌دار «الهیات شکنجه» است- در یک بدیل آنارشیک، تبدیل به نیروی رهایی‌بخشِ فاقد تعیّن و فاقد نظم سلسله مراتبیِ «پادشاهی-خلافتی» می‌شود....
  
متن کامل:
https://cutt.ly/pt4IFehB


#فرهیختگان راهی به رهایی
❤5
هنر پیر شدن

پیری برای بسیاری از افراد، آخرین مرحلۀ زندگی است و پس از آن، چیزی جز مرگ در انتظار شخص نیست. پیری همراه است با ضعف و ناتوانی و بیماری و به تدریج قوای جسمی و ذهنی انسان را تحلیل می‌برد.

بسیاری بر این باورند که جوانی دورۀ شادی و لذت است و پیران باید برای همیشه با خوشی و لذت خداحافظی کنند و برای حفظ وقار و متانتِ خود، پیرامون هیجانات و شادی‌ها نگردند و به تدریج خود را برای مرگ آماده کنند. به همین دلیل در بسیاری از جاها، پیران به سفر و تفریح و گشت‌وگذار و ورزش و مهمانی نمی‌روند و ترجیح می‌دهند وقت خود را در تنهایی بگذرانند، یا با هم‌سن‌های خود در پارک‌ها، یا پای دیوارها، به مرور خاطرات گذشته بپردازند و بر گذشتۀ از دست رفته حسرت بخورند. پیرزنان هم غالباً از آراستگی و خوش‌پوشی و ورزش و تفریح طفره می‌روند.

این باور کاملاً نادرست است و باید با آموزش‌های درست و دقیق، آن را اصلاح کرد، به گونه‌ای که افراد به تدریج که پیر می‌شوند، متناسب با سن خود، از زندگی لذت ببرند و نپندارند که پیری به معنی خداحافظی با شادی‌ها و لذت‌هاست.

تصویری که عموم افراد از یک جوان در نظر دارند، تصویر شخصی شاد و سرزنده و بانشاط و دارای هیجاناتِ عالی است و پیران معمولاً به صورت افرادی اخمو و غمگین و بی‌حوصله و ملول تصور می‌شوند. تحقیقات روان‌شناسان نشان داده است که این سخن چندان درست نیست:

«یک مطالعۀ معتبر بر روی شصت هزار نفر بزرگ­‌سال، از چهل کشور مختلف، به تقسیم شادی به سه مؤلفۀ جداگانه منجر شد: رضایت از زندگی، هیجان مثبت و هیجان منفی. رضایت از زندگی با افزایش سن اندکی افزایش پیدا می‌کند، هیجان مثبت با کاهشی مختصر همراه است و هیجان منفی هم تغییر نمی‌کند. آن.چه که با افزایش سن ما تغییر می‌کند، شدّت هیجانات ماست؛ هم «احساس پرواز بر روی ابرها» و هم «احساس گرفتاری در قعر ناامیدی» هر دو با افزایش سن کم­‌رنگ‌تر می‌شوند» (شادمانی درونی، سلیگمن، ص ۸۱).

اگر کسی درست زندگی کند و از عمر خود به خوبی بهره بگیرد، به گونه‌ای که حسرت چندانی برای گذشته نداشته باشد، با ورزش و تغذیه و بهداشت بدن خود را تندرست و نیرومند نگه دارد، با کار و تلاش مقداری پول برای آینده پس‌انداز کند و هنر یا مهارتی جذاب و سرگرم‌کننده یاد بگیرد، با افزایش سن بر میزان شادی او افزوده می‌شود و می‌تواند دوران پیری را به زیباترین شکل ممکن، به سر ببرد.

«آماده شدن برای پیری» یکی از مهم‌ترین هنرهایی است که هرکسی باید به آن توجه داشته باشد. دوران پیری که با تنهاییِ ناشی از کار نکردن، جدا شدن از فرزندان، مرگ همسر و دوستان و آشنایان همراه است، در کمین بیشتر ماست. اگر بتوانیم با ورزش و تغذیه و سفر و مطالعه و هنر و معنویت خود را برای آن دوره آماده کنیم، می‌توانیم پایانی بسیار دل‌انگیز برای زندگیِ این‌جهانیِ خود رقم بزنیم.

درست است که پیری تن را زار و نزار می‌کند و بسیاری از نقاط مثبت زندگی انسان را از بین می‌برد، اما شخص می‌تواند با یک برنامه‌ریزی کاملاً حساب‌شده و دقیق، خود را برای پیری آماده کند. دانش نیکو، اخلاقِ نیکو و خیرخواهی و فضیلت‌هایی از این دست می‌توانند پیری بسیار زیبایی را برای انسان به ارمغان بیاورند.

مولانا نمونه‌ای از افرادی است که پیری خود را از کودکی‌اش بهتر می‌داند:

پیریِ من گشته بِهْ از کودکی
تازه شده روی پُر آژنگِ من
(کلیات شمس، چاپ استاد فروزانفر، غزل ۲۱۱۷)

اگر انسان از عمر خود به خوبی بهره ببرد، در پیری حسرت و اندوه و پشیمانی نخواهد داشت. نارضایتی از گذران عمر می‌تواند پیری را به عذابی الیم تبدیل کند؛ بنابراین می‌توانیم در جوانی و میان‌سالی، خود را برای سپری کردنِ یک پیری خوب آماده کنیم.

مولوی در ابیات درخشان زیر، به این نکته اشاره می‌کند که شخص می‌تواند چنان زندگی کند که از سیری و پیری و ملال خاطر  رهایی یابد و همواره احساس طراوت و تازگی و شادابی داشته باشد:

ما بر اين درگه ملولان نيستيم
تا ز بُعدِ راه هرجا بيستيم
دل فرو بسته و ملول آن كس بُوَد
كز فراقِ يار در مَحْبَس بُوَد
دلبر و مطلوب با ما حاضر است
در نثارِ رحمتش جان شاكر است
در دلِ ما لاله‏زار و گلشنى است
پيرى و پژمردگى را راه نيست
دايما تَرّ و جوانيم و لطيف
تازه و شيرين و خندان و ظريف
پيشِ ما صد سال و يك ساعت يكى است
كه دراز و كوته از ما مُنْفَكى است
آن دراز و كوتهى در جسم هاست
آن دراز و كوته اندر جان كجاست‏؟ ...
چون نباشد روز و شب با ماه و سال
کى بود سيرىّ و پيرىّ و مَلال؟‏
(مثنوی، د ۳/ ۲۹۴۱ – ۲۹۳۲)

ایرج شهبازی
بیست و دوم خردادماه ۱۴۰۵



#فرهیختگان راهی به رهایی
❤10👍3
بیانیه سازمان نظام روان‌شناسی و مشاوره ایران درباره ضرورت توجه فوری به وضعیت روانی دانش‌آموزان پایه‌های یازدهم و دوازدهم و ثبات تصمیمات آموزشی و آزمونی


به نام خدا

🔹در ماه‌های اخیر، جامعه دانش‌آموزی به‌ویژه دانش‌آموزان پایه‌های یازدهم و دوازدهم، تحت فشارهای متعدد آموزشی، روانی و اجتماعی قرار گرفته‌اند. تغییرات مکرر در برنامه‌ریزی‌های آموزشی، نگرانی درباره امتحانات نهایی، کنکور، آینده تحصیلی و بلاتکلیفی‌های ناشی از تصمیمات متغیر، برای بسیاری از نوجوانان به عاملی جدی برای افزایش اضطراب، فرسودگی روانی، کاهش امید و اختلال در عملکرد روزمره تبدیل شده است.

سازمان نظام روان‌شناسی و مشاوره کشور، به عنوان نهاد تخصصی حوزه سلامت روان، بر اساس گزارش‌ها و مشاهدات متخصصان این حوزه، نسبت به افزایش فشار روانی در میان بخشی از نوجوانان هشدار می‌دهد. در این میان، دانش‌آموزانی که طی سال‌های اخیر تجربه‌های دشوار دیگری مانند سوگ، حوادث ناگوار، بحران‌های اجتماعی و فشارهای تحصیلی را پشت سر گذاشته‌اند، نیازمند حمایت ویژه و تصمیم‌گیری‌های پایدارتر و قابل پیش‌بینی‌تر هستند.

بدیهی است که سیاست‌گذاری آموزشی و آزمونی باید علاوه بر ملاحظات علمی و اجرایی، پیامدهای روان‌شناختی آن بر میلیون‌ها دانش‌آموز و خانواده‌های آنان را نیز مورد توجه قرار دهد.

از مسئولان محترم کشور، به‌ویژه ریاست محترم جمهوری، وزارت آموزش‌وپرورش، سازمان سنجش آموزش کشور و سایر نهادهای تصمیم‌گیر، درخواست می‌شود:

۱. نسبت به ایجاد ثبات و شفافیت در زمان‌بندی امتحانات، کنکور و فرآیندهای مرتبط اقدام فوری صورت گیرد تا دانش‌آموزان و خانواده‌ها از بلاتکلیفی خارج شوند.

۲. در تصمیمات کلان آموزشی، پیوست سلامت روان نوجوانان به عنوان یک ضرورت جدی مورد توجه قرار گیرد.

۳. از تغییرات ناگهانی و تصمیماتی که موجب افزایش اضطراب و احساس ناامنی روانی در میان دانش‌آموزان می‌شود، تا حد امکان جلوگیری شود.

۴. برنامه‌های حمایتی روان‌شناختی برای دانش‌آموزان پایه‌های یازدهم و دوازدهم، به‌ویژه گروه‌های آسیب‌پذیر، تقویت شود.

۵. در سیاست‌های مرتبط با سنجش و پذیرش دانشگاهی، رویکردی اتخاذ شود که ضمن حفظ عدالت آموزشی، فشار روانی غیرضروری بر نوجوانان و خانواده‌ها کاهش یابد.

سازمان نظام روان‌شناسی و مشاوره کشور تأکید می‌کند که سلامت روان دانش‌آموزان، بخشی جدایی‌ناپذیر از سرمایه انسانی آینده کشور است و توجه به آن نه یک اقدام جانبی، بلکه یک ضرورت ملی است.

امید است با همکاری و هم‌افزایی همه نهادهای مسئول، زمینه‌ای فراهم شود که نوجوانان این سرزمین با آرامش، امید و احساس امنیت بیشتری مسیر رشد و آینده‌سازی خود را طی کنند.

سازمان نظام روان‌شناسی و مشاوره جمهوری اسلامی ایران
لینک خبر

#فرهیختگان راهی به رهایی
👍7
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
مراسم عزاداری شیعیان عمان. مداح یک نوحه اصیل فارسی را می‌خواند.
https://x.com/i/status/2068739210429829220

#فرهیختگان روزن آگاهی
❤9👍1
Audio
عبدالکریم سروش

#فرهیختگان روزن آگاهی
❤6
چارچوبی برای حکمرانی امنیت شبکه‌ای در منطقه خلیج فارس: یک تغییر انگاره
‌

عباس آخوندی در مقاله‌ای به بررسی پیامدهای دگرگونی نظم جهانی برای امنیت منطقه خلیج فارس پرداخته و راهبرد «حکمرانی امنیت جمعی و شبکه‌ای» را به‌عنوان الگویی برای مواجهه با چالش‌های نوظهور امنیتی پیشنهاد می‌کند.
‌
این مقاله را که در هفته نامه تجارت فردا منتشر شده اینجا بخوانید
‌


#فرهیختگان راهی به رهایی
👎3❤1👍1