۹ اردیبهشت، سالروز درگذشت دکتر غلامحسین صدیقی؛ آموزگاری دانا و همکاری وفادار
در کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ دکتر غلامحسین صدیقی از شمار یاران وفادار دکتر مصدق بود که او را تنها نگذاشت و همراه با او خانه نخست وزیر را در حالی ترک کرد که زیر آتش توپ و تانک های کودتاگران بود. او شامگاه ۲۸ مرداد را اینگونه توصیف میکند: «ما از پنجره جنوبی زیرزمین متوجه نور تیرهفام و سپس شعلههای آتش شدیم که در امتداد جنوب غربی باغ، یعنی خانه آقای دکتر مصدق، زبانه میکشید. حالت غریبی به همه ما دست داد. آقای دکتر مصدق به پای پنجره رو به جنوب زیرزمین آمدند. من در سمت چپ ایشان ایستاده بودم. آنچه بیشتر این منظره را غمافزا و اَلَمانگیز مینمود، مشاهده حالت وقار و تمکین پیرمردی بود که پهلوی من ایستاده بود و لهیب آن شعلههای دودآمیز را که از خانه و مسکن او برمیخاست، به چشم میدید! آتشسوزی خانه رییس و پیشوای ما، تا مقارن ساعت ۲۱ ادامه داشت.»
غلامحسین صدیقی در ۱۲ آذر ۱۲۸۴ در محله سرچشمه تهران به دنیا آمد. پس از پایان تحصیلات متوسطه به فرانسه اعزام شد و در سال ۱۳۱۴ در رشته فلسفه ۵ دانشنامه عالی (در رشتههای روانشناسی، روانشناسی كودک، آموزشوپرورش، اخلاق و جامعهشناسی و تاریخ ادیان) اخذ نمود و در سال ۱۳۱۶ به اخذ درجه دكترا از دانشگاه پاریس توفیق یافت و در سال ۱۳۱۷ به ایران بازگشت. پس از بازگشت با سمت دانشیاری به تدریس در دانشگاه تهران پرداخت و در فروردین ۱۳۲۲ به رتبه استادی رسید.
مهمترین خدمت علمی و فرهنگی او تأسیس مؤسسه مطالعات و تحقیقات اجتماعی در دانشگاه تهران در ۱۳۲۷ بود که در ۱۳۵۱ به دانشکده علوم اجتماعی تبدیل شد. عنوان "پدر جامعهشناسی ایران" بیشک نامی سزاوار اوست.
پس از روی كار آمدن دولت ملی دكتر مصدق ، دكتر صدیقی به سمت وزارت پستوتلگرافوتلفن رسید و در دولت دوم محمد مصدق، وی وزیر کشور و نایب نخستوزیر بود و در همه ادوار پشتیبانی برای جبههملی و نیروهای تحولخواه ایران به شمار میآمد.
دکتر صدیقی پس از انقلاب با شجاعت گفت«من لاییک هستم، یعنی با حکومت مذهبی مخالفم.»
دکتر سنجابی درباره او میگوید:«دکتر صدیقی استاد دانشگاه است و استاد بسیار موجهی درمیان دانشجویان و در بین همکارانشان و مردی آزادیخواه و وطندوست هستند. از خصوصیات دکتر صدیقی یکی این است که بکلی لائیک است یعنی تعصب در امور مذهبی و دینی ندارد. ولی بسیار آدم صحیح العمل و درستکاری است. وزارت کشورش[دولت دکتر مصدق] را تا آنجایی که بنده اطلاع دارم با نهایت صداقت و صفا نسبت به مصدق و با نهایت کاردانی اداره کرد و بعد هم در جبهه ملی همیشه ثابت و استوار بود.»
دکتر غلامحسین صدیقی در نهم اردیبهشت ۱۳۷۰،در حالی که وجودش سرشار از عشق به ایران بود، در تهران درگذشت.
کتاب «همه هستیام نثار ایران» (یادنامه دکتر غلامحسین صدیقی). پرویز ورجاوند، ص۱۴۰ـ ۱۱۹
امیدها و ناامیدیها، پروژهتاریخشفاهی دانشگاه هاروارد، گفتگوبا کریمسنجابی، ص۱۷۶
#فرهیختگان راهی به رهایی
در کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ دکتر غلامحسین صدیقی از شمار یاران وفادار دکتر مصدق بود که او را تنها نگذاشت و همراه با او خانه نخست وزیر را در حالی ترک کرد که زیر آتش توپ و تانک های کودتاگران بود. او شامگاه ۲۸ مرداد را اینگونه توصیف میکند: «ما از پنجره جنوبی زیرزمین متوجه نور تیرهفام و سپس شعلههای آتش شدیم که در امتداد جنوب غربی باغ، یعنی خانه آقای دکتر مصدق، زبانه میکشید. حالت غریبی به همه ما دست داد. آقای دکتر مصدق به پای پنجره رو به جنوب زیرزمین آمدند. من در سمت چپ ایشان ایستاده بودم. آنچه بیشتر این منظره را غمافزا و اَلَمانگیز مینمود، مشاهده حالت وقار و تمکین پیرمردی بود که پهلوی من ایستاده بود و لهیب آن شعلههای دودآمیز را که از خانه و مسکن او برمیخاست، به چشم میدید! آتشسوزی خانه رییس و پیشوای ما، تا مقارن ساعت ۲۱ ادامه داشت.»
غلامحسین صدیقی در ۱۲ آذر ۱۲۸۴ در محله سرچشمه تهران به دنیا آمد. پس از پایان تحصیلات متوسطه به فرانسه اعزام شد و در سال ۱۳۱۴ در رشته فلسفه ۵ دانشنامه عالی (در رشتههای روانشناسی، روانشناسی كودک، آموزشوپرورش، اخلاق و جامعهشناسی و تاریخ ادیان) اخذ نمود و در سال ۱۳۱۶ به اخذ درجه دكترا از دانشگاه پاریس توفیق یافت و در سال ۱۳۱۷ به ایران بازگشت. پس از بازگشت با سمت دانشیاری به تدریس در دانشگاه تهران پرداخت و در فروردین ۱۳۲۲ به رتبه استادی رسید.
مهمترین خدمت علمی و فرهنگی او تأسیس مؤسسه مطالعات و تحقیقات اجتماعی در دانشگاه تهران در ۱۳۲۷ بود که در ۱۳۵۱ به دانشکده علوم اجتماعی تبدیل شد. عنوان "پدر جامعهشناسی ایران" بیشک نامی سزاوار اوست.
پس از روی كار آمدن دولت ملی دكتر مصدق ، دكتر صدیقی به سمت وزارت پستوتلگرافوتلفن رسید و در دولت دوم محمد مصدق، وی وزیر کشور و نایب نخستوزیر بود و در همه ادوار پشتیبانی برای جبههملی و نیروهای تحولخواه ایران به شمار میآمد.
دکتر صدیقی پس از انقلاب با شجاعت گفت«من لاییک هستم، یعنی با حکومت مذهبی مخالفم.»
دکتر سنجابی درباره او میگوید:«دکتر صدیقی استاد دانشگاه است و استاد بسیار موجهی درمیان دانشجویان و در بین همکارانشان و مردی آزادیخواه و وطندوست هستند. از خصوصیات دکتر صدیقی یکی این است که بکلی لائیک است یعنی تعصب در امور مذهبی و دینی ندارد. ولی بسیار آدم صحیح العمل و درستکاری است. وزارت کشورش[دولت دکتر مصدق] را تا آنجایی که بنده اطلاع دارم با نهایت صداقت و صفا نسبت به مصدق و با نهایت کاردانی اداره کرد و بعد هم در جبهه ملی همیشه ثابت و استوار بود.»
دکتر غلامحسین صدیقی در نهم اردیبهشت ۱۳۷۰،در حالی که وجودش سرشار از عشق به ایران بود، در تهران درگذشت.
کتاب «همه هستیام نثار ایران» (یادنامه دکتر غلامحسین صدیقی). پرویز ورجاوند، ص۱۴۰ـ ۱۱۹
امیدها و ناامیدیها، پروژهتاریخشفاهی دانشگاه هاروارد، گفتگوبا کریمسنجابی، ص۱۷۶
#فرهیختگان راهی به رهایی
❤8
پزشکیان: نان پربرکت کارگری را خوردهام و به آن افتخار میکنم
رئیسجمهور:
در نوجوانی کارگری کردهام، نان پربرکت این شغل شریف را خوردهام و به آن افتخار میکنم.
میدانم کارگر بودن یعنی نجابت، صبوری، عزتمند، ایستادگی در برابر دشواریها و ساختن آیندهای بهتر برای آنهایی که دوستشان داریم.
آنطور که وعده دادهبودم دستور جمعکردن شرکتهای پیمانکاری را صادر کردم.
#فرهیختگان راهی به رهایی
رئیسجمهور:
در نوجوانی کارگری کردهام، نان پربرکت این شغل شریف را خوردهام و به آن افتخار میکنم.
میدانم کارگر بودن یعنی نجابت، صبوری، عزتمند، ایستادگی در برابر دشواریها و ساختن آیندهای بهتر برای آنهایی که دوستشان داریم.
آنطور که وعده دادهبودم دستور جمعکردن شرکتهای پیمانکاری را صادر کردم.
#فرهیختگان راهی به رهایی
❤7🕊1
بنکسی از مجسمه جدیدی در میدان واترلو لندن رونمایی کرد
مردی کت و شلواری که با پرچم خودش نابینا شده و از روی پایهای پایین میافتد، که به طور کلی از آن به عنوان طنزی بر میهنپرستی کور برداشت میشود.
#فرهیختگان راهی به رهایی
مردی کت و شلواری که با پرچم خودش نابینا شده و از روی پایهای پایین میافتد، که به طور کلی از آن به عنوان طنزی بر میهنپرستی کور برداشت میشود.
#فرهیختگان راهی به رهایی
❤2
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
🔻شرکت دیزنی بعضی از ترانههای مشهور فیلمهای انیمیشن خود را به زبان اشاره برای دوستداران ناشنوا و کمشنوای آثارش بازآفرینی کرده است.
ترانههای «ما درباره برونو حرف نمیزنیم» از انیمیشن «انکانتو»، «فراتر» از «موانا ۲» و «گام درست بعدی» از «فروزن (یخزده) ۲» با همکاری و اجرای هنرمندان تئاتر «دف وست» (ناشنوایان غرب) بازسازی شدهاند.
این اقدام به مناسبت ماه آوریل که در آمریکا ماه ملی ناشنوایان است، انجام شده.
دیجی کورس، مدیر هنری این تئاتر میگوید این پروژه باوری رایج را به چالش میکشد که مدعی است، ناشنوایان ارتباطی با موسیقی ندارند.
@BBCPersian
ترانههای «ما درباره برونو حرف نمیزنیم» از انیمیشن «انکانتو»، «فراتر» از «موانا ۲» و «گام درست بعدی» از «فروزن (یخزده) ۲» با همکاری و اجرای هنرمندان تئاتر «دف وست» (ناشنوایان غرب) بازسازی شدهاند.
این اقدام به مناسبت ماه آوریل که در آمریکا ماه ملی ناشنوایان است، انجام شده.
دیجی کورس، مدیر هنری این تئاتر میگوید این پروژه باوری رایج را به چالش میکشد که مدعی است، ناشنوایان ارتباطی با موسیقی ندارند.
@BBCPersian
❤1
گلآقا؛ صدای نجیب نقد در سالهای پرالتهاب
امیرمهدی نادری نوشت:
کیومرث صابری فومنی، که ایرانیها او را با نام ماندگار «گلآقا»ا به یاد میآورند، از آن چهرههای کمیاب فرهنگ و مطبوعات ایران بود که توانست طنز را از یک ابزار صرفِ سرگرمی فراتر ببرد و آن را به زبان نقد اجتماعی، اخلاق عمومی و گفتوگوی صمیمی با مردم تبدیل کند.
نوشتههای گلآقا ترکیبی از ایجاز، هوشمندی، طنز کلامی و نگاه انتقادی بود. نوشتاری که در چند جمله، تصویری از یک وضعیت پیچیده ارائه میداد که گاه یک مقاله بلند از عهده آن برنمیآمد.
در روایت زندگی گلآقا، آنچه بیش از همه چشمگیر است، ترکیب کمنظیر جدیت و لطافت است. او شوخی میکرد، اما سطحی نبود. نقد میکرد، اما بیرحم نبود. مردمی بود، اما عوامزده نبود. اهل فرهنگ بود، اما از زبان ساده فاصله نمیگرفت. چنین ترکیبی، در روزگار ما کمیاب است و شاید به همین دلیل، یاد او هنوز برای بسیاری از اهالی فرهنگ و رسانه الهامبخش است
#فرهیختگان راهی به رهایی
امیرمهدی نادری نوشت:
کیومرث صابری فومنی، که ایرانیها او را با نام ماندگار «گلآقا»ا به یاد میآورند، از آن چهرههای کمیاب فرهنگ و مطبوعات ایران بود که توانست طنز را از یک ابزار صرفِ سرگرمی فراتر ببرد و آن را به زبان نقد اجتماعی، اخلاق عمومی و گفتوگوی صمیمی با مردم تبدیل کند.
نوشتههای گلآقا ترکیبی از ایجاز، هوشمندی، طنز کلامی و نگاه انتقادی بود. نوشتاری که در چند جمله، تصویری از یک وضعیت پیچیده ارائه میداد که گاه یک مقاله بلند از عهده آن برنمیآمد.
در روایت زندگی گلآقا، آنچه بیش از همه چشمگیر است، ترکیب کمنظیر جدیت و لطافت است. او شوخی میکرد، اما سطحی نبود. نقد میکرد، اما بیرحم نبود. مردمی بود، اما عوامزده نبود. اهل فرهنگ بود، اما از زبان ساده فاصله نمیگرفت. چنین ترکیبی، در روزگار ما کمیاب است و شاید به همین دلیل، یاد او هنوز برای بسیاری از اهالی فرهنگ و رسانه الهامبخش است
#فرهیختگان راهی به رهایی
👍6
درود به همراهان هشیوار،
بعد از وقفه ای چند ماهه، با کتابی جدید در حوزه عصب شناسی و سیاست به حضور شما برگشتم.
کتاب «مغز ایدئولوژی زده» نوشته خانم لیور زمیگرود.
ایدئولوژی نه بهعنوان مجموعهای از باورها، بلکه بهعنوان یک سبک پردازش اطلاعات معرفی میشود؛ سبکی که با نیاز به قطعیت، تحمل پایین ابهام، دوگانهسازی (ما/آنها) و انعطافپذیری شناختی پایین شناخته میشود—ویژگیهایی که حتی در آزمونهای ساده شناختی هم دیده میشوند. ریشههای این الگوها از کودکی شکل میگیرند: محیطهای سختگیر، تنبیهی و اقتدارمحور این ساختارهای ذهنی را تقویت میکنند، در حالی که محیطهای ایمن و گفتوگومحور انعطاف و تحمل ابهام را افزایش میدهند. ایدئولوژیها از طریق تکرار، آیینها و عادتها در مغز نهادینه شده و بهمرور از انتخاب آگاهانه به واکنشهای خودکار تبدیل میشوند؛
در بستر نظام های تمامیت خواه و ایدئولوژیک شبیه جمهوری اسلامی، ترکیب تهدید مداوم، روایتهای یکسویه و اجتماعی شدن ایدئولوژیک از سنین پایین میتواند این سبک ذهنی را تشدید کند، بهطوریکه با فعال شدن «ارزشهای مقدس»، تصمیمگیری از منطق هزینه–فایده فاصله گرفته و دفاع از هویت و گروه اولویت مییابد. در این حالت حتی کشتار ده ها هزار نفر و زندانی و اعدام مخالف توجیه پذیر میشود.
ایدئولوژی محصول تعامل مغز، محیط و تجربه است و نه صرفاً انتخاب فردی و کاملا آزاد اما این وضعیت تغییرناپذیر هم نیست و انعطاف شناختی قابل تقویت است.
در این اپیزود فصول ۱ تا ۱۰ کتاب رو به صورت خلاصه بررسی میکنم. این کتاب ارزشمند با فراهم شدن شرایط چاپ در داخل و خارج از ایران منتشر خواهد شد.
https://castbox.fm/vd/939299035
https://pod.link/1707646743
#فرهیختگان راهی به رهایی
بعد از وقفه ای چند ماهه، با کتابی جدید در حوزه عصب شناسی و سیاست به حضور شما برگشتم.
کتاب «مغز ایدئولوژی زده» نوشته خانم لیور زمیگرود.
ایدئولوژی نه بهعنوان مجموعهای از باورها، بلکه بهعنوان یک سبک پردازش اطلاعات معرفی میشود؛ سبکی که با نیاز به قطعیت، تحمل پایین ابهام، دوگانهسازی (ما/آنها) و انعطافپذیری شناختی پایین شناخته میشود—ویژگیهایی که حتی در آزمونهای ساده شناختی هم دیده میشوند. ریشههای این الگوها از کودکی شکل میگیرند: محیطهای سختگیر، تنبیهی و اقتدارمحور این ساختارهای ذهنی را تقویت میکنند، در حالی که محیطهای ایمن و گفتوگومحور انعطاف و تحمل ابهام را افزایش میدهند. ایدئولوژیها از طریق تکرار، آیینها و عادتها در مغز نهادینه شده و بهمرور از انتخاب آگاهانه به واکنشهای خودکار تبدیل میشوند؛
در بستر نظام های تمامیت خواه و ایدئولوژیک شبیه جمهوری اسلامی، ترکیب تهدید مداوم، روایتهای یکسویه و اجتماعی شدن ایدئولوژیک از سنین پایین میتواند این سبک ذهنی را تشدید کند، بهطوریکه با فعال شدن «ارزشهای مقدس»، تصمیمگیری از منطق هزینه–فایده فاصله گرفته و دفاع از هویت و گروه اولویت مییابد. در این حالت حتی کشتار ده ها هزار نفر و زندانی و اعدام مخالف توجیه پذیر میشود.
ایدئولوژی محصول تعامل مغز، محیط و تجربه است و نه صرفاً انتخاب فردی و کاملا آزاد اما این وضعیت تغییرناپذیر هم نیست و انعطاف شناختی قابل تقویت است.
در این اپیزود فصول ۱ تا ۱۰ کتاب رو به صورت خلاصه بررسی میکنم. این کتاب ارزشمند با فراهم شدن شرایط چاپ در داخل و خارج از ایران منتشر خواهد شد.
https://castbox.fm/vd/939299035
https://pod.link/1707646743
#فرهیختگان راهی به رهایی
d.castbox.fm
Best free podcast app for Apple iOS and Android | Let words move you
Millions of podcasts for all topics. Listen to the best free podcast on Android, Apple iOS, Amazon Alexa, Google Home, Carplay, Android Auto, PC. Create...
❤4👍1
خروج امارات از اوپک را باید یک کنش ژئواکونومیک آگاهانه دانست؛ تلاشی برای بازتعریف موقعیت این کشور در ساختار قدرت منطقهای و جهانی. عصر کمیابیِ مبتنی بر انضباط کارتلها در حال افول است و نفت بیش از گذشته به ابزار رقابت ژئوپلیتیک بدل شده است. اکنون بازار جهانی نفت وارد مرحلهای میشود که در آن استقلال ملی، ظرفیت مازاد و انعطافپذیری راهبردی بر هماهنگی کارتلمحور تقدم مییابد. امارات با این تصمیم، نهتنها مسیر نفتی خود، بلکه بخشی از موازنه قدرت در خلیجفارس و فراتر از آن را بازنویسی کرده است.
#فرهیختگان راهی به رهایی
#فرهیختگان راهی به رهایی
❤2👍1
گربه مونتنی
نعمت الله فاضلی، ۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۵
" جنگ شیرین است برای کسانی که آن را نیازمودهاند."
میشل دو مونتنی فیلسوف و نویسنده کلاسیک فرانسوی قرن شانزدهم همان جایگاه سعدی را در جهان دارد. او مبدع جستارنویسی است و اومانیست بود. پیتر برک در کتاب خواندنی اش "اندیشه مونتنی" (۱۳۹۷: ۹۳) سخن سرلوحه این جستارک را به نقل از مونتنی گفته است و سخت مناسب امروز جامعه ی ماست. اما فعلا نمی خواهم به شرح این سخن بپردازم. فقط آن را نوشتم که مشتاقان جنگ به آن تامل کنند!
اهمیت مونتنی در مجموعه جستارهای او و البته شیوه ی خاص زندگی اش هست. از آموزگاران بزرگ روزگار است که زندگی و اندیشه اش الهام بخش آدمیان از قرن شانزدهم تا امروز شده است. چنان که سارا بیکول کتابی نوشته با عنوان "چطور زندگی کنیم؛ سرگذشت مونتنی در یک سوال و بیست جواب"(۱۳۹۵).
یکی از ماجراهای جالب و جذاب مونتنی قصه او گربهاش هست. بیکول نقل قولی از مونتنی میآورد و مینویسد "هر بار که مونتنی به گربه اش نگاه می کند احساس می کند که گربه اش هم دارد به او نگاه می کند و مونتنی خود را در نگاه او مجسم می کند. این نحوه ای از برقراری ارتباط دو جانبه بین اعضای دو گونه ی متفاوت است که اگاهی متقابل ناقصی از یکدیگر دارند"(همان ۱۷۸).
این نکته مهمی برای فهم چگونگی ایجاد روابط متقابل و همکاری میان ما آدمها هم هست. ما هم اگر بخواهیم با جمعی یا کسی همکاری و گفتگو کنیم، نیازمند این نیستیم که سیر تا پیاز زندگی و منش و سیرت هم را بدانیم. ما باید بپذیریم که راهی به حیات درونی دیگران نداریم، اعم از گربه یا انسانها. این را ریچارد سنت در "با هم بودن" نقل می کند و فصل آخر این کتابش را "گربه مونتنی" میگذارد تا نشان دهد "فقدان آگاهی ما از درونیات یکدیگر نباید ما را از تشریک مساعی با دیگران باز دارد" (۱۴۰۱: ۳۸۷).
سنت مینویسد برپایه این آموزه مونتنی توانست "استاد تفکر مبتنی بر گفتگوی مشفقانه" شود. در محل زندگی مونتنی جنگ شدید میان پروتستانها و کاتولیکها درگرفته بود و قبیلهگرایی مذهبی سختی بر محیط مونتنی حاکم بود. او قلبا حامی پروتستانها بود، اما از جزم اندیشی پرهیز داشت و نوشتههایش را براساس گفتگوی مشفقانه نوشت تا "از این دریچه به همکاری روزمره بیندیشد" (همان ۳۸۸).
مونتنی به این همکاری روزمره با پروتستانها و کاتولیکها اهمیت می داد و با مردم کوچه و بازار همسخن میشد و به گفتههای مردم توجه عمیق داشت و "شنونده ماهری" بود و از "مشاجرات دیالکتیکی" پرهیز داشت و این مشاجرات را "زمینه ساز افتادن آدمها به ورطه خشونت میدانست" (۳۹۱). بیکول مونتنی را "نمونهی اعلای اعتدال و مزین به رواداری و خویشتنداری میداند".
سنت می نویسد وقتی در جامعه ای قبیله گرایی مسلط است "گرایش شدید به همبستگی زمینه سلطه و سو استفاده از بالا را هموار میکند"(۳۹۵). اما اگر همبستگی ذیل ایدولوژیها ناممکن باشد، ما میتوانیم با هم همکاری کنیم "چرا که هر یک از ما در درونمان یک گربه مرموز و معماگونه مونتنی داریم"(۳۹۶).
ما در موقعیت کنونی که با قبیلهگرایی سیاسی مواجهایم باید عامدانه و آگاهانه دیدگاه سیاسی هم را نادیده بگیریم و به حیات درونی هم سرک نکشیم تا "همکاری روزمره" برای ساختن زندگی خودمان و جامعه را ممکن سازیم.
ما مجبور نیستیم با حکومت یا مخالفان و اپوزیسیون اعلام همبستگی کنیم. زندگی نیازمند همکاری روزمره است نه همبستگی سیاسی.
ایران امروز درگیر جنگی نابرابر و تجاوزی ویرانگر است. بدون همکاری روزمره همه تباه خواهیم شد. پرهیز از مجادله دیالکتیکی و تلاش برای گفتگوی مشفقانه وظیفهای انسانی و میهنی است. به گربه مونتنی عمیقتر بیاندیشیم. نه مونتنی و نه گربهاش برپایهی شناخت از درونیاتشان با هم نبودند. ما هم میتوانیم با هم باشیم بدون درک کامل درونیاتمان. نمیتوانیم؟
#فرهیختگان راهی به رهایی
نعمت الله فاضلی، ۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۵
" جنگ شیرین است برای کسانی که آن را نیازمودهاند."
میشل دو مونتنی فیلسوف و نویسنده کلاسیک فرانسوی قرن شانزدهم همان جایگاه سعدی را در جهان دارد. او مبدع جستارنویسی است و اومانیست بود. پیتر برک در کتاب خواندنی اش "اندیشه مونتنی" (۱۳۹۷: ۹۳) سخن سرلوحه این جستارک را به نقل از مونتنی گفته است و سخت مناسب امروز جامعه ی ماست. اما فعلا نمی خواهم به شرح این سخن بپردازم. فقط آن را نوشتم که مشتاقان جنگ به آن تامل کنند!
اهمیت مونتنی در مجموعه جستارهای او و البته شیوه ی خاص زندگی اش هست. از آموزگاران بزرگ روزگار است که زندگی و اندیشه اش الهام بخش آدمیان از قرن شانزدهم تا امروز شده است. چنان که سارا بیکول کتابی نوشته با عنوان "چطور زندگی کنیم؛ سرگذشت مونتنی در یک سوال و بیست جواب"(۱۳۹۵).
یکی از ماجراهای جالب و جذاب مونتنی قصه او گربهاش هست. بیکول نقل قولی از مونتنی میآورد و مینویسد "هر بار که مونتنی به گربه اش نگاه می کند احساس می کند که گربه اش هم دارد به او نگاه می کند و مونتنی خود را در نگاه او مجسم می کند. این نحوه ای از برقراری ارتباط دو جانبه بین اعضای دو گونه ی متفاوت است که اگاهی متقابل ناقصی از یکدیگر دارند"(همان ۱۷۸).
این نکته مهمی برای فهم چگونگی ایجاد روابط متقابل و همکاری میان ما آدمها هم هست. ما هم اگر بخواهیم با جمعی یا کسی همکاری و گفتگو کنیم، نیازمند این نیستیم که سیر تا پیاز زندگی و منش و سیرت هم را بدانیم. ما باید بپذیریم که راهی به حیات درونی دیگران نداریم، اعم از گربه یا انسانها. این را ریچارد سنت در "با هم بودن" نقل می کند و فصل آخر این کتابش را "گربه مونتنی" میگذارد تا نشان دهد "فقدان آگاهی ما از درونیات یکدیگر نباید ما را از تشریک مساعی با دیگران باز دارد" (۱۴۰۱: ۳۸۷).
سنت مینویسد برپایه این آموزه مونتنی توانست "استاد تفکر مبتنی بر گفتگوی مشفقانه" شود. در محل زندگی مونتنی جنگ شدید میان پروتستانها و کاتولیکها درگرفته بود و قبیلهگرایی مذهبی سختی بر محیط مونتنی حاکم بود. او قلبا حامی پروتستانها بود، اما از جزم اندیشی پرهیز داشت و نوشتههایش را براساس گفتگوی مشفقانه نوشت تا "از این دریچه به همکاری روزمره بیندیشد" (همان ۳۸۸).
مونتنی به این همکاری روزمره با پروتستانها و کاتولیکها اهمیت می داد و با مردم کوچه و بازار همسخن میشد و به گفتههای مردم توجه عمیق داشت و "شنونده ماهری" بود و از "مشاجرات دیالکتیکی" پرهیز داشت و این مشاجرات را "زمینه ساز افتادن آدمها به ورطه خشونت میدانست" (۳۹۱). بیکول مونتنی را "نمونهی اعلای اعتدال و مزین به رواداری و خویشتنداری میداند".
سنت می نویسد وقتی در جامعه ای قبیله گرایی مسلط است "گرایش شدید به همبستگی زمینه سلطه و سو استفاده از بالا را هموار میکند"(۳۹۵). اما اگر همبستگی ذیل ایدولوژیها ناممکن باشد، ما میتوانیم با هم همکاری کنیم "چرا که هر یک از ما در درونمان یک گربه مرموز و معماگونه مونتنی داریم"(۳۹۶).
ما در موقعیت کنونی که با قبیلهگرایی سیاسی مواجهایم باید عامدانه و آگاهانه دیدگاه سیاسی هم را نادیده بگیریم و به حیات درونی هم سرک نکشیم تا "همکاری روزمره" برای ساختن زندگی خودمان و جامعه را ممکن سازیم.
ما مجبور نیستیم با حکومت یا مخالفان و اپوزیسیون اعلام همبستگی کنیم. زندگی نیازمند همکاری روزمره است نه همبستگی سیاسی.
ایران امروز درگیر جنگی نابرابر و تجاوزی ویرانگر است. بدون همکاری روزمره همه تباه خواهیم شد. پرهیز از مجادله دیالکتیکی و تلاش برای گفتگوی مشفقانه وظیفهای انسانی و میهنی است. به گربه مونتنی عمیقتر بیاندیشیم. نه مونتنی و نه گربهاش برپایهی شناخت از درونیاتشان با هم نبودند. ما هم میتوانیم با هم باشیم بدون درک کامل درونیاتمان. نمیتوانیم؟
#فرهیختگان راهی به رهایی
👍5❤3
سرکوب و تبعیض دیجیتال و دولت «تدارکاتچی»
جواد عبّاسی
11 اردیبهشت 1405
پس از شکسته شدن رکورد جهانی کشتار شهروندان در جریان اعتراضات مردمی در ایران در دی ماه 1404، دوّمین رکورد هم در قطع و طبقاتی - رانتی کردن دسترسی ایرانیان به اینترنت آزاد و جهانی ثبت شد. این سرکوب دیجیتال هنگامی بیشتر معنادار و البته تلختر میشود که توجه شود یکی از وعدههای محوری انتخاباتی مسعود پزشکیان و همراهانش (از جمله سخنگوی مالهکش دولت او، در مورد او نگاه شود به: https://t.me/historyandlife/3859) رفع فیلترینگ از اینترنت بود. از آنجا که در دنیای امروز دسترسی به اینترنت آزاد و جهانی جزو حقوق بنیادین شهروندی به شمار میآید و افزون بر آن گذران زندگی و معیشت میلیونها نفر از مردم ایران به آن وابسته است و طبق قانون سلب آزادیها و حقوق مردم به هیچ بهانهای (نگاه شود به یادداشت حقوقی کامبیز نورزوی در: https://t.me/historyandlife/4109) پذیرفتنی نیست، جای شگفتی است که دولت پزشکیان در عین اشارات کلی و مبهم در زمینه مخالفت با این وضعیّت، در عمل نقش تدارکاتچی و مجری این سرکوب و نقض حقوق شهروندی را عهدهدار شده است. ریاست پزشکیان بر شورای عالی امنیّت ملّی و شورای فراقانونی عالی فضای مجازی نیز جای هرگونه مسئولیتگریزی و فرافکنی در این زمینه را منتفی میکند. اگر دولت بهراستی به شعار محوری انتخاباتی خود و ادعای مخالفت با سرکوب و تبعیض دیجیتال وفادار است، استعفای رئیس جمهور و وزیر ارتباطات میتواند محکی برای سنجش صداقت آنها باشد. بیاختیاری دیپلماتیک دولت از جمله در زمینه جنگ و مذاکرات و گرفتاری کشور و مردم در ابرتورم و فقر نیز میتواند به رسیدن آنها به چنین تصمیمی و گریز از به جا گذاشتن نام ننگین از خود در تاریخ ایران کمک کند؛ البته اگر دیر نشده باشد!
#فرهیختگان راهی به رهایی
جواد عبّاسی
11 اردیبهشت 1405
پس از شکسته شدن رکورد جهانی کشتار شهروندان در جریان اعتراضات مردمی در ایران در دی ماه 1404، دوّمین رکورد هم در قطع و طبقاتی - رانتی کردن دسترسی ایرانیان به اینترنت آزاد و جهانی ثبت شد. این سرکوب دیجیتال هنگامی بیشتر معنادار و البته تلختر میشود که توجه شود یکی از وعدههای محوری انتخاباتی مسعود پزشکیان و همراهانش (از جمله سخنگوی مالهکش دولت او، در مورد او نگاه شود به: https://t.me/historyandlife/3859) رفع فیلترینگ از اینترنت بود. از آنجا که در دنیای امروز دسترسی به اینترنت آزاد و جهانی جزو حقوق بنیادین شهروندی به شمار میآید و افزون بر آن گذران زندگی و معیشت میلیونها نفر از مردم ایران به آن وابسته است و طبق قانون سلب آزادیها و حقوق مردم به هیچ بهانهای (نگاه شود به یادداشت حقوقی کامبیز نورزوی در: https://t.me/historyandlife/4109) پذیرفتنی نیست، جای شگفتی است که دولت پزشکیان در عین اشارات کلی و مبهم در زمینه مخالفت با این وضعیّت، در عمل نقش تدارکاتچی و مجری این سرکوب و نقض حقوق شهروندی را عهدهدار شده است. ریاست پزشکیان بر شورای عالی امنیّت ملّی و شورای فراقانونی عالی فضای مجازی نیز جای هرگونه مسئولیتگریزی و فرافکنی در این زمینه را منتفی میکند. اگر دولت بهراستی به شعار محوری انتخاباتی خود و ادعای مخالفت با سرکوب و تبعیض دیجیتال وفادار است، استعفای رئیس جمهور و وزیر ارتباطات میتواند محکی برای سنجش صداقت آنها باشد. بیاختیاری دیپلماتیک دولت از جمله در زمینه جنگ و مذاکرات و گرفتاری کشور و مردم در ابرتورم و فقر نیز میتواند به رسیدن آنها به چنین تصمیمی و گریز از به جا گذاشتن نام ننگین از خود در تاریخ ایران کمک کند؛ البته اگر دیر نشده باشد!
#فرهیختگان راهی به رهایی
👍4
«پییر بوردیو پس از بازگشت از خدمت سربازیاش، پیشتر کار میدانی را آغاز کرده بود. در آن زمان، او همه نویدهایی را میداد که بعدها نیز به آنها وفا کرد: یکی از «بزرگان» نسل خود. اما آنچه از او انتظار نمیرفت، چیزی بود که بعدها شد: رهبری فرقهوار، مطمئن به خود و سلطهجو، خبره در دسیسههای دانشگاهی، و بیرحم نسبت به کسانی که میتوانستند بر [شهرت و قدرت او] سایهای بیندازند. از نظر انسانی، من انتظار دیگری از او داشتم.»
رمون آرون، خاطرات
یکی از چیزهایی که در فرانسه سریعاً موجب سرخوردگیام شد این بود که متفکرانی را که دوست داشتم، چون قدرت را نقد میکردند، خود از همه بیشتر قدرتطلب بودند. بوردیو در دهه هفتاد به تدریج جبههای دانشگاهی ساخت و لشکری از سربازان. او درخشان بود بدون شک ولی انتخابش در کلژ دو فرانس تنها مدیون درخشانیاش نبود: بوردیو استاد زدوبندهای دانشگاهی بود، چنانکه آرون به درستی میگوید. «رادیکال» بودن «ضدسیستم» بودن برای این روشنفکران وسیلهای است که بیشتر و بیشتر در «سیستم» موقعیت مرکزی پیدا کنند. بوردیو مدام رسانهها را نقد میکرد اما مدام در رسانهها بود! دانشگاه را نقد میکرد اما در عالیترین نهاد دانشگاهی فرانسه صاحب کرسی بود. جاهطلبی دانشگاهی به خودی خود بد نیست، ولی دیگر این ژست ضد سیستم بودن چیست؟ شما عطش دیده شدن و بزرگی و نام بلند دارید، حتی بسیار بیشتر از حد معمول، اما خود را ضدسیستم نشان میدهید. اگر این نقاب ضدسیستم بودن را از چهره برداریم، فروتنانه بگوییم ما هم مثل هر انسان دیگر جاهطلبیهایی داریم ولی مثل هر انسان خوبی باید بکوشیم جاهطلبیهایمان را با فضلیتهای اخلاقی محدود و مهار کنیم، صادقتر خواهیم بود. این ژست انقلابی بودنِ کسانی که خود عطش سیریناپذیری برای قدرت و نام بلند دارند، تولید خشم و سرخوردگی میکند.
بابک مینا
#فرهیختگان راهی به رهایی
رمون آرون، خاطرات
یکی از چیزهایی که در فرانسه سریعاً موجب سرخوردگیام شد این بود که متفکرانی را که دوست داشتم، چون قدرت را نقد میکردند، خود از همه بیشتر قدرتطلب بودند. بوردیو در دهه هفتاد به تدریج جبههای دانشگاهی ساخت و لشکری از سربازان. او درخشان بود بدون شک ولی انتخابش در کلژ دو فرانس تنها مدیون درخشانیاش نبود: بوردیو استاد زدوبندهای دانشگاهی بود، چنانکه آرون به درستی میگوید. «رادیکال» بودن «ضدسیستم» بودن برای این روشنفکران وسیلهای است که بیشتر و بیشتر در «سیستم» موقعیت مرکزی پیدا کنند. بوردیو مدام رسانهها را نقد میکرد اما مدام در رسانهها بود! دانشگاه را نقد میکرد اما در عالیترین نهاد دانشگاهی فرانسه صاحب کرسی بود. جاهطلبی دانشگاهی به خودی خود بد نیست، ولی دیگر این ژست ضد سیستم بودن چیست؟ شما عطش دیده شدن و بزرگی و نام بلند دارید، حتی بسیار بیشتر از حد معمول، اما خود را ضدسیستم نشان میدهید. اگر این نقاب ضدسیستم بودن را از چهره برداریم، فروتنانه بگوییم ما هم مثل هر انسان دیگر جاهطلبیهایی داریم ولی مثل هر انسان خوبی باید بکوشیم جاهطلبیهایمان را با فضلیتهای اخلاقی محدود و مهار کنیم، صادقتر خواهیم بود. این ژست انقلابی بودنِ کسانی که خود عطش سیریناپذیری برای قدرت و نام بلند دارند، تولید خشم و سرخوردگی میکند.
بابک مینا
#فرهیختگان راهی به رهایی
❤1
از دیکتاتوری جنگ تا دیکتاتوری جو _ ۲.۶
گدار
صحبتهای سهند ایرانمهر در کلاب گدار:
در این اپیزود، سهند ایرانمهر با مرور تجربه زیسته خود در فضایمجازی از دوران وبلاگها تا شبکههای اجتماعی امروز، توضیح میدهدکه چگونه این فضا به تدریج به سمت دو قطبیسازی و حذف گفتوگویواقعی حرکت کرده است. او معتقد است کاربران در «اتاقهای پژواک» گرفتار میشوند؛ جایی که فقط صداهای همسو شنیده میشود و همینامر به رادیکالتر شدن دیدگاهها و افزایش خشونت کلامی میانجامد. ایرانمهر همچنین به این نکته اشاره میکند که الگوریتمها به طورساختاری محتوای تندتر و جنجالیتر را تقویت میکنند و در نتیجه، گفتوگوی منطقی کمتر دیده میشود. او در نهایت تأکید میکند کهبازگشت به تعاملات واقعی و حفظ استقلال فکری، تنها راه مقابله با اینچرخه است.
#فرهیختگان راهی به رهایی
در این اپیزود، سهند ایرانمهر با مرور تجربه زیسته خود در فضایمجازی از دوران وبلاگها تا شبکههای اجتماعی امروز، توضیح میدهدکه چگونه این فضا به تدریج به سمت دو قطبیسازی و حذف گفتوگویواقعی حرکت کرده است. او معتقد است کاربران در «اتاقهای پژواک» گرفتار میشوند؛ جایی که فقط صداهای همسو شنیده میشود و همینامر به رادیکالتر شدن دیدگاهها و افزایش خشونت کلامی میانجامد. ایرانمهر همچنین به این نکته اشاره میکند که الگوریتمها به طورساختاری محتوای تندتر و جنجالیتر را تقویت میکنند و در نتیجه، گفتوگوی منطقی کمتر دیده میشود. او در نهایت تأکید میکند کهبازگشت به تعاملات واقعی و حفظ استقلال فکری، تنها راه مقابله با اینچرخه است.
#فرهیختگان راهی به رهایی
🔥2
ترامپ: ما مثل دزدان دریایی هستیم!
ما روی عرشه فرود آمدیم و کشتی را تصاحب کردیم. محموله را گرفتیم، نفت را گرفتیم.
این یک تجارت بسیار سودآور است. چه کسی فکرش را میکرد که ما چنین کاری انجام دهیم؟ ما مثل دزدان دریایی هستیم. ما تا حدودی شبیه دزدان دریایی هستیم.
#فرهیختگان روزن آگاهی
ما روی عرشه فرود آمدیم و کشتی را تصاحب کردیم. محموله را گرفتیم، نفت را گرفتیم.
این یک تجارت بسیار سودآور است. چه کسی فکرش را میکرد که ما چنین کاری انجام دهیم؟ ما مثل دزدان دریایی هستیم. ما تا حدودی شبیه دزدان دریایی هستیم.
پن: دنیا به دست دیوانگان اداره میشود
#فرهیختگان روزن آگاهی
Telegram
فرهیختگان
فرهیختگی از آزادیِ اندیشه، گفتوگو و خرد آغاز میشود.
از زمینِ سنت تا افقِ تجدد، مقصد نه تعصب، که حقیقت است..
۰امام علی(ع):
«شجاعتر از خردمند، کسی نیست.»
ارتباط با ادمین:
@IRANIntellectualsAdmin
گفتوگو و تبادل نظر:
@iranintellectualsgroup
از زمینِ سنت تا افقِ تجدد، مقصد نه تعصب، که حقیقت است..
۰امام علی(ع):
«شجاعتر از خردمند، کسی نیست.»
ارتباط با ادمین:
@IRANIntellectualsAdmin
گفتوگو و تبادل نظر:
@iranintellectualsgroup
😱1🤬1
احکام کلنگی
در خبرها آمده که ساسان ۲۱ساله باتهام «براندازی نظام، با سنگ و چماق به مینیبوس حامل ماموران» در اعتراضات دیماه روز پنجشنبه اعدام شد.
و باز در همان خبرها آمد که قاضیالقضات کشور معترضان به احکام اعدام را هم تهدید کرده و گفته: «اعتراض و غلط اضافی نکنید»
آقای اژهای!
اتهام عجیب این جوان را یکبار دیگر بخوان و اگر هنوز از شرم و حیا، ترس از خدا و خشم مردم ناراضی پروایی مانده، قصابان قضایی را بگو که این مجازات نه بقول علما «حکم بما انزلالله» است و نه بقول حقوقدانان با جرم آن جوان (سنگپرانی) نسبتی دارد.
وانگهی نه براندازی نظام سیاسی با سنگپرانی ممکن است و نه در هیچ جای جهان شهروندی را بجرم سنگپرانی اعدام میکنند!
و نیز بِدان که افکارعمومی نه با چنین احکامی قانع میشود و نه اجتماعات شبانه خیابانی، نماینده افکارعمومی است!
بنابراین حکم رسوا و سُست ساسان را تکرار نکنید و از بیم شورش ملتی ناراضی، جوانان دیگری را قربانی ترس خود نکنید و معترضان احکام اعدام را تهدید نکنید و بجای اینهمه «غلط اضافی» نسبت جرمومجازات را رعایت کنید تا مردم قانع شوند جان افراد برای شما مهم است، که نیست.
آذربد فرزانه
در خبرها آمده که ساسان ۲۱ساله باتهام «براندازی نظام، با سنگ و چماق به مینیبوس حامل ماموران» در اعتراضات دیماه روز پنجشنبه اعدام شد.
و باز در همان خبرها آمد که قاضیالقضات کشور معترضان به احکام اعدام را هم تهدید کرده و گفته: «اعتراض و غلط اضافی نکنید»
آقای اژهای!
اتهام عجیب این جوان را یکبار دیگر بخوان و اگر هنوز از شرم و حیا، ترس از خدا و خشم مردم ناراضی پروایی مانده، قصابان قضایی را بگو که این مجازات نه بقول علما «حکم بما انزلالله» است و نه بقول حقوقدانان با جرم آن جوان (سنگپرانی) نسبتی دارد.
وانگهی نه براندازی نظام سیاسی با سنگپرانی ممکن است و نه در هیچ جای جهان شهروندی را بجرم سنگپرانی اعدام میکنند!
و نیز بِدان که افکارعمومی نه با چنین احکامی قانع میشود و نه اجتماعات شبانه خیابانی، نماینده افکارعمومی است!
بنابراین حکم رسوا و سُست ساسان را تکرار نکنید و از بیم شورش ملتی ناراضی، جوانان دیگری را قربانی ترس خود نکنید و معترضان احکام اعدام را تهدید نکنید و بجای اینهمه «غلط اضافی» نسبت جرمومجازات را رعایت کنید تا مردم قانع شوند جان افراد برای شما مهم است، که نیست.
آذربد فرزانه
❤6👍3👎1
سرنوشت جنگ
یوسف پزشکیان
◀️ مواضع طرفین جنگ در فضای رسانهای
اگر رسانههای جهان و به طور خاص رسانههای ایران و آمریکا را مرور کنیم با گزارههای متعددی مواجه میشویم که ۴ تایشان بسیار پر تکرار است:
۱- ترامپ و آمریکا خود را پیروز جنگ معرفی میکنند و بر رجزخوانی و تهدید ادامه میدهند و میخواهند به تمام خواستههایشان برسند و هیچ امتیازی به ایران ندهند.
۲- ایران خود را پیروز جنگ میداند. خود را محق میداند و حاضر نیست هیچ امتیازی به آمریکا بدهد. ایران میخواهد آمریکا را از منطقه بیرون کند.
۳- اسرائیل هیچ تمایلی به خاتمه جنگ ندارد. سالها منتظر این بود که بتواند آمریکا را وارد جنگ با ایران کند. حالا موفق شده است و تا نابودی کامل ایران پا پس نمیکشد.
۴- دنیا از افزایش قیمت انرژی به خاطر بستهبودن تنگه هرمز ناراحت است و خواهان گشایش تنگه است.
◀️ چه کشورهایی در این جنگ ضرر/سود کردهاند؟
تا به اینجای جنگ
۱- کشورهای عربی منطقه مطلقا از این جنگ ضرر کردهاند.
۲- آمریکا شاید از نظر اقتصادی ضرر نکرده باشد (چون تمام هزینهها و سود چند برابرش را بعدا از کشورهای منطقه جبران میکند)، اما از نظر اعتبار بینالمللی آسیب دیده است. در دژ مستحکم ابرقدرتی آمریکا رخنه ایجاد شده است. این رخنه به مرور زمان وسعت خواهد یافت. همچنین از اعتبار آمریکا کاسته شده است.
۳- اسرائیل، چین و روسیه منتفع شدهاند.
۴- ایران از نظر اقتصادی به خاطر آسیبهای زیرساختی و از نظر توان مدیریتی به خاطر شهادت بهترین نیروهایش آسیب دیده است. اما از منظر اعتبار و جایگاه جهانی تا به اینجا متنفع شده است. وحدت اجتماعی و همدلی مردم همچنین سطح رضایت آنها از دولت در اثر جنگ افزایش پیدا کرده است. البته این رضایت موقتی است: قطعی اینترنت از یک سو دارد این سرمایه را تضعیف میکند. از سوی دیگر تورم، قیمت دلار، مشکلات احتمالی در معیشت مردم پس از جنگ نیز میتواند به سرعت همه چیز را بسوزاند.
۵- سایر کشورهای جهان به خاطر مسائل اقتصادی کم و بیش از این جنگ ضرر کردهاند.
◀️ سرنوشت نامعلوم جنگ
میدانیم که سرنوشت ایران به سرنوشت جنگ گره خورده است. پس خیلی علاقه داریم که بدانیم چه خواهد شد. جنگ تا کی ادامه خواهد داشت؟ چه اتفاقاتی در طول جنگ رخ خواهد داد؟ چگونه پایان خواهد یافت؟ اینها سوالهایی است که ایرانیها امروز از خود میپرسند.
به گمانم هیچکس پاسخ این سوالها را نمیداند (دستکم نه بدون علم غیب). وقتی جواب سوالهایمان درباره آینده را نمیدانیم، باید چه کار کنیم؟
▪️مواجهه با سوالهای بیپاسخ و شرایط نااطمینانی
میخواهم نحوه مواجهه با این سوالها را نه به عنوان یک سیاستمدار یا فرد نظامی یا موثر در تصمیمگیری بلکه به عنوان یک شهروند معمولی مرور کنم.
مواجهه آدمها با شرایط نااطمینانی متناسب است با جهانبینیشان. یا شاید اساتید روانشناسی آنرا بر اساس تیپ شخصیتی افراد توضیح بدهند.
من آدمها را دو دسته میکنم: افراد منفعل و افراد فعال.
▪️افراد منفعل تسلیم شرایط میشوند. حال ممکن است (۱) با سردرگمی، کلافهگی، بیبرنامهگی و ناامیدی با مسئله روبرو شوند. یا اینکه (۲) با دادن امیدهای واهی و استفاده از مسکنهای موقت حال روحیشان را خوب کنند تا روز واقعه فرا برسد. ممکن است بگویید این دسته دوم (امیدوارهای بدون اطلاع و تحلیل) خوشبین هستند. امیدوارند که همهچیز به خوبی پیش برود و در نهایت خوشی، موفقیت و پیروزی نصیب ما شود. اما این آدمهایی که منتظر اتفاق خوب اند هنگام مواجهه با اتفاق خوب لذب نمیبرند، ارزش آنرا نمیدانند و چیزی بر رضایتشان افزوده نمیشود و اگر اتفاق آنطور که میخواستند پیش نرفت به دام ناسپاسی و ناشکری و بیتابی میافتند.
▪️افراد فعال آنهایی هستند که شرایط را میسنجند و خود را برای هر آیندهای آماده میکنند. از بدترین سناریو تا بهترین سناریو را در نظر میگیرند و برای هر کدام برنامه ریزی میکنند.
▪️مواجهه مطلوب از نظر من دو تا ویژگی دارد:
۱- خود را برای بدترین سناریو آماده کنیم. یعنی برنامهریزی کنیم که اگر با شرایط نامطلوب مواجه شدیم، چه کار خواهیم کرد. مزیتش این است که اگر اتفاقات بدی رخ داد، غافلگیر نمیشویم و اگر اتفاقات خوبی رخ داد، آنرا همچون پاداش و لطفی از جانب خدا میبینیم و بر قدردانیمان میافزاییم.
۲- در امروز زندگی کنیم. یعنی حال امروزمان را به آنچه که فردا رخ خواهد داد گره نزنیم. اگر قرار بود از روزهای سخت و بدی که ممکن است در اثر جنگ پیش بیاید بترسیم و مدام به آنها فکر کنیم، اولیتر بود که از سرنوشتمان در قیامت میترسیدیم و اعمالمان را اصلاح میکردیم. منی که از آخرتی که میدانم میآید نمیترسم و به آن فکر نمیکنم، چرا با اندیشه فردا و پسفرداهای که نمیدانم چه خواهد شد، بترسم و قالب تهی کنم؟
https://t.me/ypezeshkian/1753
یوسف پزشکیان
◀️ مواضع طرفین جنگ در فضای رسانهای
اگر رسانههای جهان و به طور خاص رسانههای ایران و آمریکا را مرور کنیم با گزارههای متعددی مواجه میشویم که ۴ تایشان بسیار پر تکرار است:
۱- ترامپ و آمریکا خود را پیروز جنگ معرفی میکنند و بر رجزخوانی و تهدید ادامه میدهند و میخواهند به تمام خواستههایشان برسند و هیچ امتیازی به ایران ندهند.
۲- ایران خود را پیروز جنگ میداند. خود را محق میداند و حاضر نیست هیچ امتیازی به آمریکا بدهد. ایران میخواهد آمریکا را از منطقه بیرون کند.
۳- اسرائیل هیچ تمایلی به خاتمه جنگ ندارد. سالها منتظر این بود که بتواند آمریکا را وارد جنگ با ایران کند. حالا موفق شده است و تا نابودی کامل ایران پا پس نمیکشد.
۴- دنیا از افزایش قیمت انرژی به خاطر بستهبودن تنگه هرمز ناراحت است و خواهان گشایش تنگه است.
◀️ چه کشورهایی در این جنگ ضرر/سود کردهاند؟
تا به اینجای جنگ
۱- کشورهای عربی منطقه مطلقا از این جنگ ضرر کردهاند.
۲- آمریکا شاید از نظر اقتصادی ضرر نکرده باشد (چون تمام هزینهها و سود چند برابرش را بعدا از کشورهای منطقه جبران میکند)، اما از نظر اعتبار بینالمللی آسیب دیده است. در دژ مستحکم ابرقدرتی آمریکا رخنه ایجاد شده است. این رخنه به مرور زمان وسعت خواهد یافت. همچنین از اعتبار آمریکا کاسته شده است.
۳- اسرائیل، چین و روسیه منتفع شدهاند.
۴- ایران از نظر اقتصادی به خاطر آسیبهای زیرساختی و از نظر توان مدیریتی به خاطر شهادت بهترین نیروهایش آسیب دیده است. اما از منظر اعتبار و جایگاه جهانی تا به اینجا متنفع شده است. وحدت اجتماعی و همدلی مردم همچنین سطح رضایت آنها از دولت در اثر جنگ افزایش پیدا کرده است. البته این رضایت موقتی است: قطعی اینترنت از یک سو دارد این سرمایه را تضعیف میکند. از سوی دیگر تورم، قیمت دلار، مشکلات احتمالی در معیشت مردم پس از جنگ نیز میتواند به سرعت همه چیز را بسوزاند.
۵- سایر کشورهای جهان به خاطر مسائل اقتصادی کم و بیش از این جنگ ضرر کردهاند.
◀️ سرنوشت نامعلوم جنگ
میدانیم که سرنوشت ایران به سرنوشت جنگ گره خورده است. پس خیلی علاقه داریم که بدانیم چه خواهد شد. جنگ تا کی ادامه خواهد داشت؟ چه اتفاقاتی در طول جنگ رخ خواهد داد؟ چگونه پایان خواهد یافت؟ اینها سوالهایی است که ایرانیها امروز از خود میپرسند.
به گمانم هیچکس پاسخ این سوالها را نمیداند (دستکم نه بدون علم غیب). وقتی جواب سوالهایمان درباره آینده را نمیدانیم، باید چه کار کنیم؟
▪️مواجهه با سوالهای بیپاسخ و شرایط نااطمینانی
میخواهم نحوه مواجهه با این سوالها را نه به عنوان یک سیاستمدار یا فرد نظامی یا موثر در تصمیمگیری بلکه به عنوان یک شهروند معمولی مرور کنم.
مواجهه آدمها با شرایط نااطمینانی متناسب است با جهانبینیشان. یا شاید اساتید روانشناسی آنرا بر اساس تیپ شخصیتی افراد توضیح بدهند.
من آدمها را دو دسته میکنم: افراد منفعل و افراد فعال.
▪️افراد منفعل تسلیم شرایط میشوند. حال ممکن است (۱) با سردرگمی، کلافهگی، بیبرنامهگی و ناامیدی با مسئله روبرو شوند. یا اینکه (۲) با دادن امیدهای واهی و استفاده از مسکنهای موقت حال روحیشان را خوب کنند تا روز واقعه فرا برسد. ممکن است بگویید این دسته دوم (امیدوارهای بدون اطلاع و تحلیل) خوشبین هستند. امیدوارند که همهچیز به خوبی پیش برود و در نهایت خوشی، موفقیت و پیروزی نصیب ما شود. اما این آدمهایی که منتظر اتفاق خوب اند هنگام مواجهه با اتفاق خوب لذب نمیبرند، ارزش آنرا نمیدانند و چیزی بر رضایتشان افزوده نمیشود و اگر اتفاق آنطور که میخواستند پیش نرفت به دام ناسپاسی و ناشکری و بیتابی میافتند.
▪️افراد فعال آنهایی هستند که شرایط را میسنجند و خود را برای هر آیندهای آماده میکنند. از بدترین سناریو تا بهترین سناریو را در نظر میگیرند و برای هر کدام برنامه ریزی میکنند.
▪️مواجهه مطلوب از نظر من دو تا ویژگی دارد:
۱- خود را برای بدترین سناریو آماده کنیم. یعنی برنامهریزی کنیم که اگر با شرایط نامطلوب مواجه شدیم، چه کار خواهیم کرد. مزیتش این است که اگر اتفاقات بدی رخ داد، غافلگیر نمیشویم و اگر اتفاقات خوبی رخ داد، آنرا همچون پاداش و لطفی از جانب خدا میبینیم و بر قدردانیمان میافزاییم.
۲- در امروز زندگی کنیم. یعنی حال امروزمان را به آنچه که فردا رخ خواهد داد گره نزنیم. اگر قرار بود از روزهای سخت و بدی که ممکن است در اثر جنگ پیش بیاید بترسیم و مدام به آنها فکر کنیم، اولیتر بود که از سرنوشتمان در قیامت میترسیدیم و اعمالمان را اصلاح میکردیم. منی که از آخرتی که میدانم میآید نمیترسم و به آن فکر نمیکنم، چرا با اندیشه فردا و پسفرداهای که نمیدانم چه خواهد شد، بترسم و قالب تهی کنم؟
https://t.me/ypezeshkian/1753
👍2❤1
در اوایل سال هزارونهصدوهشتاد میلادی، کمی پس از آنکه ماندلا از جزیره روبن منتقل شود، یکی از زندانیان نسخهای از آثار جمعآوری شده شکسپیر را برای تمامی زندانیان سیاسی بند «سی» زندان آورد و از آنها خواست تا عبارات مورد علاقه خود را در آن مشخص کنند. ماندلا تردیدی به خود راه نداد و به صفحه مربوط به صحنه دوم از پرده سوم نمایشنامه «ژولیوس سزار» رفت و دور این بند خط کشید.
ترسوها قبل از مرگ چندین بار میمیرند
شجاع فقط یکبار طمع مرگ را میچشد
از تمامی عجایبی که تا کنون نظارهگر بودهام
گویی غریبترینشان آن است که مردان میترسند
درحالیکه میبینند که مرگ، پایانی ناگزیر است
و زمانی که وقتش فرا رسد، خواهد آمد
یک فرد ترسو ممکن است این بند را برای القای حس شجاعت به خود انتخاب کند اما از نظر ماندلا بند فوق نه یک لاف پهلوانی که بیانی ساده از واقعیت است. تظاهر به شجاعت، نه تنها شما را شجاع نشان میدهد بلکه شما به راستی تبدیل به یک فرد شجاع میشوید.
ریچارد استنگل
#فرهیختگان راهی به رهایی
ترسوها قبل از مرگ چندین بار میمیرند
شجاع فقط یکبار طمع مرگ را میچشد
از تمامی عجایبی که تا کنون نظارهگر بودهام
گویی غریبترینشان آن است که مردان میترسند
درحالیکه میبینند که مرگ، پایانی ناگزیر است
و زمانی که وقتش فرا رسد، خواهد آمد
یک فرد ترسو ممکن است این بند را برای القای حس شجاعت به خود انتخاب کند اما از نظر ماندلا بند فوق نه یک لاف پهلوانی که بیانی ساده از واقعیت است. تظاهر به شجاعت، نه تنها شما را شجاع نشان میدهد بلکه شما به راستی تبدیل به یک فرد شجاع میشوید.
ریچارد استنگل
#فرهیختگان راهی به رهایی
🔥1
سخنان رضا علیجانی در کنگره آزادی ایران (28مارس2026لندن)
همگان باید اول «تکثر» را به عنوان یک «واقعیت» و سنگبنا بپذیریم. بعد «بستر گفتگو»ی متناسب با آن را بهوجود بیاوریم و به تدریج به «منش» و اخلاق متناسب با تکثر برسیم.
برای یک «همگرایی متکثر» ما به جای تاکید بر«حداکثرِ» عقاید و خواستههایمان باید روی «مخرج مشترک»هایمان برویم:«اجماع حداکثری روی توافقات حداقلی».
ما «ملت»ایران داریم ولی «مردم»ایران نداریم؛ ما «مردمان»ایران داریم، رنگین کمانی که در کنار هم دولت- ملت ایران را تشکیل میدهند.
ما نباید تکتک عقاید یا مطالباتمان را به جای «موضوع» گفتگو تبدیل به «پیششرط» گفتگو کنیم.
هر گرایش و جریانی هم «حقوق» دارد و هم «وظیفه»...
زمانهایی هست که ما نمیدانیم چی «کار میکند»، ولی میدانیم چی «کار نمیکند» و نتیجه نمیدهد...
دموکراسی پارلمانی و حقوق شهروندیِ هر نفر یک رای لازم است ولی کافی نیست چون...
در بین انواع سازماندهیهای جبههای، سازمانی و شبکهایِ افقی ما نیازمند نوعی ساماندهی «جدولی» هستیم که هم ستونهای افقی داشته باشد و هم ستونهای عمودی...
ما به اندازه همه حروف الفبا اسامی جانباختگانی را داریم، که با شلیکهای ج.ا و یا بمبارانهای آمریکا و اسرائیل، بیگناه بیجان شدهاند.
این جانباختگان و شرایط خطیری که میهن و مردم ما در آن به سر میبرند باعث جمع شدن ما دور هم، علیرغم همه تکثر و تنوعمان، شده است.
در پنلهای قبلی در باره اهمیت توجه به تکثر صحبت شد و بعضا در برخی سخنرانیها شاهد تفاوتِ نظری آشکاری بودیم. در پنل ما میخواهیم ببینیم که چگونه تکثر میتواند به تفاهم منجر شود و نه به تشتت.
میخواهیم ببینیم علیرغم همه تنوعات چگونه با هم در عمل همسو بشویم و چگونه میتوانیم حل اختلاف بکنیم. این سختترین سئوال این کنگره است.
در هر حوزهای، بخشهایی که در اکثریتاند باید به فهمی وجودی از رنجها و دغدغههای «دیگری»ای که در اقلیت است برسند(و یا «دیگری» که از نوع دیگر است). مردان شاید به خوبی درک وجودی از وضعیت زنان نداشته باشند و یا مرکزنشین از مردمان مناطق پیرامونی و یا فارسی زبان از غیرفارسی زبان و شیعه از سنی و دیندار از غیردینی.
اگر کسی مسئله تکثر را به عنوان سنگ بنا و کلید طلایی شناخت ایران نپذیرفته باشد بههیچوجه نتایج سیاسی و خروجیهای راهبردیاش هم درست نخواهد بود.
کسی که از تبعیض در اقلیت بودن رنج می برد ابتدا میخواهد خوب شنیده شود و چون کمتر شنیده شده ممکن است در ابتدا صدایش را بلندتر کند و یا مقداری اغراق هم بکند.
اخلاق و منش متناسب تکثر، حداکثرخواهی نیست بلکه همسویی حداکثری روی تفاهمات حداقلی است.
ما در ایران چندین شکاف مهم داریم.../ راهحل ما گفتگو و همسویی عملیِ میانهروهایِ دگرپذیرِِ دو طرف هر یک از این شکافهاست.
ما گاه وارد یک دوره «تعلیق» میشویم که مشی قدیممان دیگر کار نمیکند ولی هنوز به مشی جدیدی هم نرسیدهایم و باید منتظر تولدش بمانیم. مثلا الان میدانیم صندوق رأی و حمله خارجی کار نمیکند. پس باید با خرد جمعی دنبال آن چیزی باشیم که کار بکند.
ما به جای وضعیت تشتتِ به خاطر تکثر، به دنبال «تفاهم در عین تفاوت» باشیم. هر فرد یا جریانی بخواهد روی حداکثر عقاید و خواستههایش بایستد تکثر را به سمت تشتت میبرد و اگر به دنبال مخرج مشترک بگردد به سمت تفاهم سوق خواهد داد.
ما هم برای گذار از سهمگینترین نوع استبداد(استبداد دینی) به همسویی متکثر نیاز داریم، چون زور هیچکس تکی به او نمیرسد و هم برای بعد از گذار، چون میخواهیم به یک «دموکراسی کارآمد و توسعهگرا» برسیم و نه جنگ قدرتِ همه با هم.
هر گرایش و جریانی هم حقوق دارد و همه وظیفه. ما نباید فقط رو حقوقمان بایستیم و به وظایفمان توجه نکنیم. ما در این جمع متکثر «وظیفه» داریم که روی مشترکات برویم.
دموکراسی پارلمانی به تنهایی نمیتواند تبعیض مرکز پیرامون، اتنیکی و... را حل کند. ما نیاز به شکلی از تمرکززدایی داریم. اول اصلش را بپذیریم بعد روی شکلش گفتگو میکنیم تا به یک مدل متناسب برسیم.
نسل من نسل سازمانی بوده است. نسل قبل از ما نسل جبههای. نسل جدید شبکهای است. با توجه به تجربه ناکام میدان تحریر مصر و غلبه اخوان المسلمین، من معتقدم ما نیاز به نوعی از «سازماندهی جدولی» داریم. امیدوارم در این کنگره بتوانیم این مدل را محقق کنیم.
نکات کاملتر در فایل صوتی:
https://t.me/RezaAlijaniarchive/837
#فرهیختگان راهی به رهایی
همگان باید اول «تکثر» را به عنوان یک «واقعیت» و سنگبنا بپذیریم. بعد «بستر گفتگو»ی متناسب با آن را بهوجود بیاوریم و به تدریج به «منش» و اخلاق متناسب با تکثر برسیم.
برای یک «همگرایی متکثر» ما به جای تاکید بر«حداکثرِ» عقاید و خواستههایمان باید روی «مخرج مشترک»هایمان برویم:«اجماع حداکثری روی توافقات حداقلی».
ما «ملت»ایران داریم ولی «مردم»ایران نداریم؛ ما «مردمان»ایران داریم، رنگین کمانی که در کنار هم دولت- ملت ایران را تشکیل میدهند.
ما نباید تکتک عقاید یا مطالباتمان را به جای «موضوع» گفتگو تبدیل به «پیششرط» گفتگو کنیم.
هر گرایش و جریانی هم «حقوق» دارد و هم «وظیفه»...
زمانهایی هست که ما نمیدانیم چی «کار میکند»، ولی میدانیم چی «کار نمیکند» و نتیجه نمیدهد...
دموکراسی پارلمانی و حقوق شهروندیِ هر نفر یک رای لازم است ولی کافی نیست چون...
در بین انواع سازماندهیهای جبههای، سازمانی و شبکهایِ افقی ما نیازمند نوعی ساماندهی «جدولی» هستیم که هم ستونهای افقی داشته باشد و هم ستونهای عمودی...
ما به اندازه همه حروف الفبا اسامی جانباختگانی را داریم، که با شلیکهای ج.ا و یا بمبارانهای آمریکا و اسرائیل، بیگناه بیجان شدهاند.
این جانباختگان و شرایط خطیری که میهن و مردم ما در آن به سر میبرند باعث جمع شدن ما دور هم، علیرغم همه تکثر و تنوعمان، شده است.
در پنلهای قبلی در باره اهمیت توجه به تکثر صحبت شد و بعضا در برخی سخنرانیها شاهد تفاوتِ نظری آشکاری بودیم. در پنل ما میخواهیم ببینیم که چگونه تکثر میتواند به تفاهم منجر شود و نه به تشتت.
میخواهیم ببینیم علیرغم همه تنوعات چگونه با هم در عمل همسو بشویم و چگونه میتوانیم حل اختلاف بکنیم. این سختترین سئوال این کنگره است.
در هر حوزهای، بخشهایی که در اکثریتاند باید به فهمی وجودی از رنجها و دغدغههای «دیگری»ای که در اقلیت است برسند(و یا «دیگری» که از نوع دیگر است). مردان شاید به خوبی درک وجودی از وضعیت زنان نداشته باشند و یا مرکزنشین از مردمان مناطق پیرامونی و یا فارسی زبان از غیرفارسی زبان و شیعه از سنی و دیندار از غیردینی.
اگر کسی مسئله تکثر را به عنوان سنگ بنا و کلید طلایی شناخت ایران نپذیرفته باشد بههیچوجه نتایج سیاسی و خروجیهای راهبردیاش هم درست نخواهد بود.
کسی که از تبعیض در اقلیت بودن رنج می برد ابتدا میخواهد خوب شنیده شود و چون کمتر شنیده شده ممکن است در ابتدا صدایش را بلندتر کند و یا مقداری اغراق هم بکند.
اخلاق و منش متناسب تکثر، حداکثرخواهی نیست بلکه همسویی حداکثری روی تفاهمات حداقلی است.
ما در ایران چندین شکاف مهم داریم.../ راهحل ما گفتگو و همسویی عملیِ میانهروهایِ دگرپذیرِِ دو طرف هر یک از این شکافهاست.
ما گاه وارد یک دوره «تعلیق» میشویم که مشی قدیممان دیگر کار نمیکند ولی هنوز به مشی جدیدی هم نرسیدهایم و باید منتظر تولدش بمانیم. مثلا الان میدانیم صندوق رأی و حمله خارجی کار نمیکند. پس باید با خرد جمعی دنبال آن چیزی باشیم که کار بکند.
ما به جای وضعیت تشتتِ به خاطر تکثر، به دنبال «تفاهم در عین تفاوت» باشیم. هر فرد یا جریانی بخواهد روی حداکثر عقاید و خواستههایش بایستد تکثر را به سمت تشتت میبرد و اگر به دنبال مخرج مشترک بگردد به سمت تفاهم سوق خواهد داد.
ما هم برای گذار از سهمگینترین نوع استبداد(استبداد دینی) به همسویی متکثر نیاز داریم، چون زور هیچکس تکی به او نمیرسد و هم برای بعد از گذار، چون میخواهیم به یک «دموکراسی کارآمد و توسعهگرا» برسیم و نه جنگ قدرتِ همه با هم.
هر گرایش و جریانی هم حقوق دارد و همه وظیفه. ما نباید فقط رو حقوقمان بایستیم و به وظایفمان توجه نکنیم. ما در این جمع متکثر «وظیفه» داریم که روی مشترکات برویم.
دموکراسی پارلمانی به تنهایی نمیتواند تبعیض مرکز پیرامون، اتنیکی و... را حل کند. ما نیاز به شکلی از تمرکززدایی داریم. اول اصلش را بپذیریم بعد روی شکلش گفتگو میکنیم تا به یک مدل متناسب برسیم.
نسل من نسل سازمانی بوده است. نسل قبل از ما نسل جبههای. نسل جدید شبکهای است. با توجه به تجربه ناکام میدان تحریر مصر و غلبه اخوان المسلمین، من معتقدم ما نیاز به نوعی از «سازماندهی جدولی» داریم. امیدوارم در این کنگره بتوانیم این مدل را محقق کنیم.
نکات کاملتر در فایل صوتی:
https://t.me/RezaAlijaniarchive/837
#فرهیختگان راهی به رهایی
Telegram
Reza Alijani archive
🔹سخنان رضا علیجانی در کنگره آزادی ایران(28مارس 2026 لندن)
✅ همگان باید اول «تکثر» را به عنوان یک «واقعیت» و سنگبنا بپذیریم. بعد «بستر گفتگو»ی متناسب با آن را بهوجود بیاوریم و به تدریج به «منش» و اخلاق متناسب با تکثر برسیم.
🔹برای یک «همگرایی متکثر» ما…
✅ همگان باید اول «تکثر» را به عنوان یک «واقعیت» و سنگبنا بپذیریم. بعد «بستر گفتگو»ی متناسب با آن را بهوجود بیاوریم و به تدریج به «منش» و اخلاق متناسب با تکثر برسیم.
🔹برای یک «همگرایی متکثر» ما…
🔥1
نه جنگ، نه صلح
وقتی بقا، جای ایران را میبلعد
یک اشتباه تاریخی در حال وقوع است
جهان گاهی نه در آستانه انفجار، بلکه در آستانه سوءتفاهم فرو میریزد. آنچه امروز میان تهران و واشنگتن جریان دارد، بیش از آنکه یک تقابل کلاسیک باشد، یک «اختلال در درک متقابل» است؛ جایی که هر دو طرف، دیگری را نه آنگونه که هست، بلکه آنگونه که میخواهد ببیند، میفهمد. اینجا میدان نبرد نیست، میدان تفسیر است؛ و خطرناکترین جنگها همانهایی هستند که اول در ذهنها اشتباه فهمیده میشوند.
ایران از دل ضربه بیرون آمده، اما نه با دستهای خالی؛ آنچه باقی مانده نه پیروزی است و نه شکست، بلکه نوعی «بقای مسلح» است، زنده ماندن با انگشت روی ماشه. در این وضعیت، ابزارها تغییر ماهیت میدهند؛ تهدیدها به سرمایه چانهزنی تبدیل میشوند و هزینهها به اهرم. اما این بازی یک نقص مرگبار دارد: اهرمها عمر دارند، کارتها میسوزند و فرصتها منتظر نمیمانند.
در سوی دیگر، آمریکا در موقعیت «قدرت بلاتکلیف» ایستاده؛ قدرتی که میتواند ضربه بزند اما پایان آن را نمیشناسد، فشار بیاورد اما نقطه رهایی را تعریف نکرده است. مسئله دیگر برتری نیست؛ مسئله فقدان نقشه پایان است. جنگها با آغازشان تعریف نمیشوند، با پایانشان معنا پیدا میکنند، و اینجا پایان گم شده است.
خطر اصلی نه در حمله است و نه در عقبنشینی، بلکه در ادامه دادن بدون افق است. اگر این وضعیت ادامه یابد، نه صلحی شکل میگیرد و نه جنگی تعیینکننده رخ میدهد؛ بلکه یک وضعیت کشدار و فرسایشی متولد میشود که از کنترل خارج است. در چنین شرایطی، یک خطای کوچک، یک سوءبرداشت، یک واکنش احساسی، میتواند به جرقهای تبدیل شود که آتش را شعلهور کند. اینجاست که جنگها «اتفاق» میافتند، نه «تصمیم» گرفته میشوند.
پرسش دیگر این نیست که آیا جنگی رخ میدهد یا نه؛ پرسش این است که آیا هنوز امکان جلوگیری از جنگ ناخواسته وجود دارد؟ وقتی هیچکدام حاضر به عقبنشینی نیستند، وقتی هر دو میخواهند امتیاز بگیرند بدون آنکه بدهند، وقتی پیروزی تعریف نشده اما دنبال میشود، نتیجه چیزی جز یک «تصادف استراتژیک» نخواهد بود.
در این میان، زمان آرام اما بیرحم عمل میکند؛ اقتصادها فرسوده میشوند، جامعهها خسته، ائتلافها متزلزل و روایتها بیاعتبار. بسیاری از جنگها پیش از پایان رسمی، از درون فرو میریزند. آنچه اکنون شکل میگیرد نه جنگ است و نه صلح، بلکه نوعی «برزخ ژئوپلیتیک» است، و برزخ خطرناکتر از جهنم است، چون پایان ندارد.
همه تصور میکنند هنوز فرصت هست، اما پنجرهها یکییکی بسته میشوند. اگر تغییری قرار است رخ دهد، نه از مسیر تهدید و فشار، بلکه از یک نقطه آغاز میشود: تعریف واقعبینانه از پایان. بدون آن، هر حرکت، هوشمندانه، فقط عمق بنبست را بیشتر میکند.
جهان امروز نه به جنگی تازه نیاز دارد و نه به توافقی نمایشی؛ آنچه کم دارد، خروج از توهم است، توهم پیروزی مطلق، شکست کامل طرف مقابل، و بینهایت بودن زمان. شاید «جنگ بعدی» هرگز آنگونه که تصور میشود رخ ندهد، اما چیزی در حال نزدیک شدن است که خطرناکتر است: یک درگیری بینام، بیپایان و بیبرنده.
حمید آصفی
#فرهیختگان راهی به رهایی
وقتی بقا، جای ایران را میبلعد
یک اشتباه تاریخی در حال وقوع است
جهان گاهی نه در آستانه انفجار، بلکه در آستانه سوءتفاهم فرو میریزد. آنچه امروز میان تهران و واشنگتن جریان دارد، بیش از آنکه یک تقابل کلاسیک باشد، یک «اختلال در درک متقابل» است؛ جایی که هر دو طرف، دیگری را نه آنگونه که هست، بلکه آنگونه که میخواهد ببیند، میفهمد. اینجا میدان نبرد نیست، میدان تفسیر است؛ و خطرناکترین جنگها همانهایی هستند که اول در ذهنها اشتباه فهمیده میشوند.
ایران از دل ضربه بیرون آمده، اما نه با دستهای خالی؛ آنچه باقی مانده نه پیروزی است و نه شکست، بلکه نوعی «بقای مسلح» است، زنده ماندن با انگشت روی ماشه. در این وضعیت، ابزارها تغییر ماهیت میدهند؛ تهدیدها به سرمایه چانهزنی تبدیل میشوند و هزینهها به اهرم. اما این بازی یک نقص مرگبار دارد: اهرمها عمر دارند، کارتها میسوزند و فرصتها منتظر نمیمانند.
در سوی دیگر، آمریکا در موقعیت «قدرت بلاتکلیف» ایستاده؛ قدرتی که میتواند ضربه بزند اما پایان آن را نمیشناسد، فشار بیاورد اما نقطه رهایی را تعریف نکرده است. مسئله دیگر برتری نیست؛ مسئله فقدان نقشه پایان است. جنگها با آغازشان تعریف نمیشوند، با پایانشان معنا پیدا میکنند، و اینجا پایان گم شده است.
خطر اصلی نه در حمله است و نه در عقبنشینی، بلکه در ادامه دادن بدون افق است. اگر این وضعیت ادامه یابد، نه صلحی شکل میگیرد و نه جنگی تعیینکننده رخ میدهد؛ بلکه یک وضعیت کشدار و فرسایشی متولد میشود که از کنترل خارج است. در چنین شرایطی، یک خطای کوچک، یک سوءبرداشت، یک واکنش احساسی، میتواند به جرقهای تبدیل شود که آتش را شعلهور کند. اینجاست که جنگها «اتفاق» میافتند، نه «تصمیم» گرفته میشوند.
پرسش دیگر این نیست که آیا جنگی رخ میدهد یا نه؛ پرسش این است که آیا هنوز امکان جلوگیری از جنگ ناخواسته وجود دارد؟ وقتی هیچکدام حاضر به عقبنشینی نیستند، وقتی هر دو میخواهند امتیاز بگیرند بدون آنکه بدهند، وقتی پیروزی تعریف نشده اما دنبال میشود، نتیجه چیزی جز یک «تصادف استراتژیک» نخواهد بود.
در این میان، زمان آرام اما بیرحم عمل میکند؛ اقتصادها فرسوده میشوند، جامعهها خسته، ائتلافها متزلزل و روایتها بیاعتبار. بسیاری از جنگها پیش از پایان رسمی، از درون فرو میریزند. آنچه اکنون شکل میگیرد نه جنگ است و نه صلح، بلکه نوعی «برزخ ژئوپلیتیک» است، و برزخ خطرناکتر از جهنم است، چون پایان ندارد.
همه تصور میکنند هنوز فرصت هست، اما پنجرهها یکییکی بسته میشوند. اگر تغییری قرار است رخ دهد، نه از مسیر تهدید و فشار، بلکه از یک نقطه آغاز میشود: تعریف واقعبینانه از پایان. بدون آن، هر حرکت، هوشمندانه، فقط عمق بنبست را بیشتر میکند.
جهان امروز نه به جنگی تازه نیاز دارد و نه به توافقی نمایشی؛ آنچه کم دارد، خروج از توهم است، توهم پیروزی مطلق، شکست کامل طرف مقابل، و بینهایت بودن زمان. شاید «جنگ بعدی» هرگز آنگونه که تصور میشود رخ ندهد، اما چیزی در حال نزدیک شدن است که خطرناکتر است: یک درگیری بینام، بیپایان و بیبرنده.
حمید آصفی
#فرهیختگان راهی به رهایی
Telegram
فرهیختگان
فرهیختگی از آزادیِ اندیشه، گفتوگو و خرد آغاز میشود.
از زمینِ سنت تا افقِ تجدد، مقصد نه تعصب، که حقیقت است..
۰امام علی(ع):
«شجاعتر از خردمند، کسی نیست.»
ارتباط با ادمین:
@IRANIntellectualsAdmin
گفتوگو و تبادل نظر:
@iranintellectualsgroup
از زمینِ سنت تا افقِ تجدد، مقصد نه تعصب، که حقیقت است..
۰امام علی(ع):
«شجاعتر از خردمند، کسی نیست.»
ارتباط با ادمین:
@IRANIntellectualsAdmin
گفتوگو و تبادل نظر:
@iranintellectualsgroup
❤2