انجمن علمی فیزیک و نجوم دانشگاه صنعتی امیرکبیر
1.89K subscribers
1.14K photos
67 videos
85 files
745 links
Broadcasting channel of scientific association of Physics & Astronomy

کانال رسمی انجمن علمی فیزیک و نجوم دانشگاه صنعتی امیرکبیر
Download Telegram
🔴💥اعتدال ها💥🔴

انسان‌ها از هزاران سال پیش متوجه شده بودند که خورشید در ایام مختلف سال قوس‌های بلندتر و کوتاه‌تری را در آسمان می‌پیماید.

البته انسان‌های هزاران سال پیش، از اتفاقی که واقعا در فضا رخ می‌داد خبر نداشتند، ولی بعدها با پیشرفت نجوم و پیدایش مدل کیهان‌شناسی زمین مرکزی، توانستند خیلی دقیق محاسبات مربوط به حرکت خورشید را انجام دهند. آن‌ها لحظه‌ی دقیقی که از نظر نجومی بهار آغاز می‌شود را «اعتدال بهاری» می‌نامند.

اعتدالین ( Equinox) به لحظه‌ای گفته می‌شود که خورشید از دید ناظر زمین از صفحه استوای سماوی می‌گذرد که این پدیده در هر سال خورشیدی در دو لحظه از سال رخ می دهد:
یکی در اول فروردین( اعتدال بهاری ) و
دیگری در اول مهر( اعتدال پاییزی)

پدیده اعتدالین زمانی اتفاق می‌افتد که فاصله روز تا شب زمین تقریباً به نصف تقسیم شود و خورشید به منطقه الجدی عمود بتابد ؛
در این زمان میل خورشید صفر است .

لحظه ی تحویل سال درست، لحظه ی عبور خورشید از نقطه "اعتدال بهاری "است. اعتدال بهاری یکی از دو نقطه ی تقاطع دایره البروج و استوای آسمان است.
دایره البروج مسیر گردش سیارات در آسمان است و استوای آسمان، استوای کره ی بزرگی است که اگر فرض کنیم زمین مرکز عالم است، به نظر میرسد که ستاره ها بر سطح داخلی این کره چسبیده اند.

خورشید در روز اول فروردین در نقطه ی اعتدال بهاری قرار می‌گیرد، که ایرانیان این روز را نوروز می نامند و جشن می گیرند.

زمین به جز مدار خورشید، حول یک محور فرضی که از قطبینش رد می‌شود هم می‌چرخد. این محور فرضی نسبت به صفحه‌ی منظومه‌ی شمسی که به آن صفحه‌ی دایره‌البروج می‌گویند، ۲۳٫۵ درجه انحراف دارد. این موضوع بدان معنی است که قسمت‌های مختلف سیاره ما بسته به موقعیت خود در مدار چرخش به دور خورشید، در زمان‌های مختلف سال کم و بیش مقداری از تابش خورشید را دریافت می‌کنند. که این مطلب اثباتی بر وجود اعتدالین می باشد.

✏نویسنده: فاطمه ضمیری
✅@PSA_AUT
🔴💥 منتخب مهمترین اتفاقات فیزیکی و‌ نجومی سال ۱۴۰۰💥🔴

💫 ۱. پرسویرنس موفق شد برای اولین بار از هواکره رقیق سیاره مریخ اکسیژن استخراج کند!

ماکسی (MOXIE) نام پروژه ای است که بر روی بهرام نورد استقامت ناسا سوار شده؛ این پروژه میتواند به فضانوردان مریخ کمک کند که روزی در سیاره سرخ زندگی کنند.
این ابزار برای تولید اکسیژن از جو نازک و غالبا کربن دی اکسید مریخ استفاده می شود.

این فناوری علاوه بر فراهم آوردن امکان تنفس در مریخ برای کاوشگران، می تواند در تولید سوخت هم کمک کننده باشد.

🔗منبع تصویر:
✔ https://mars.nasa.gov/mars2020/spacecraft/instruments/moxie/

✏گزارش کننده: سارا ایرانپور

✅@PSA_AUT
🔴💥رکورد شکست! هابل دورترین ستاره ای را دید که تا به حال دیده نشده بود!

تلسکوپ فضایی هابل ناسا یک معیار جدید و خارق العاده ایجاد کرده است؛ تشخیص نور ستاره ای که در اولین میلیارد سال پس از تولد کیهان در انفجار بزرگ وجود داشته است. دورترین ستاره منفرد که تا به امروز دیده شده است!

🔗https://www.nasa.gov/

✅@PSA_AUT
🔴💥رکورد شکست! هابل دورترین ستاره ای را دید که تا به حال دیده نشده بود!💥🔴

تلسکوپ فضایی هابل ناسا یک معیار جدید و خارق العاده ایجاد کرده است؛ تشخیص نور ستاره ای که در اولین میلیارد سال پس از تولد کیهان در انفجار بزرگ وجود داشته است. دورترین ستاره منفرد که تا به امروز دیده شده است!

ستاره تازه کشف شده آنقدر دور است که نور آن 12.9 میلیارد سال طول کشیده تا به زمین برسد، و مانند زمانی که جهان تنها 7 درصد از سن کنونی خود بود، در انتقال به سرخ 6.2، برای ما ظاهر شد. کوچک‌ترین اجرامی که قبلاً در چنین فاصله‌ای دیده شده‌اند، خوشه‌های ستاره‌ای هستند که در کهکشان‌های اولیه جاسازی شده‌اند.

برایان ولش، ستاره شناس از دانشگاه جانز هاپکینز در بالتیمور، نویسنده اصلی مقاله که این کشف را توصیف می کند، گفت: "ما در ابتدا تقریباً آن را باور نکردیم، بسیار دورتر از دورترین و بالاترین ستاره انتقال به سرخ قبلی بود."
به طور معمول در این فواصل، کل کهکشان‌ها مانند لکه‌های کوچکی به نظر می‌رسند که نور میلیون‌ها ستاره با هم ترکیب می‌شوند. کهکشان میزبان این ستاره توسط عدسی گرانشی بزرگ‌نمایی و اعوجاج شده و به هلالی طویل تبدیل شده است که آن را طلوع خورشید نام گذاردند.

پس از مطالعه دقیق کهکشان، ولش به این نتیجه رسید که یکی از ویژگی‌ها یک ستاره بسیار بزرگ‌نمایی شده است که او آن را Earendel نامید که در زبان انگلیسی باستان به معنی «morning star » است. این کشف نویدبخش، نشانگر یک دوره ناشناخته از شکل‌گیری ستاره‌های بسیار اولیه است.
تیم تحقیقاتی تخمین می‌زند که Earendel حداقل 50 برابر جرم خورشید ما و میلیون‌ها برابر درخشان‌تر است و با پرجرم‌ترین ستاره‌های شناخته شده رقابت می‌کند. اما حتی چنین ستاره درخشان و با جرم بسیار بالایی نیز بدون کمک بزرگنمایی طبیعی توسط یک خوشه کهکشانی عظیم، WHL0137-08، که بین ما و Earendel قرار دارد، غیرممکن خواهد بود. جرم خوشه کهکشانی تار و پود فضا را منحرف می کند و ذره بین طبیعی قدرتمندی را ایجاد می کند که نور اجرام دور پشت آن را منحرف می کند و به شدت تقویت می کند.

به لطف همسویی نادر با خوشه کهکشانی بزرگ‌کننده، ستاره Earendel مستقیماً روی موجی در بافت فضا ظاهر می‌شود یا بسیار نزدیک به آن. این موج، که در اپتیک به عنوان "caustic " تعریف می شود، حداکثر بزرگنمایی و روشنایی را ارائه می دهد. این اثر، مشابه سطح موج‌دار یک استخر است که در یک روز آفتابی، الگوهایی از نور روشن در کف استخر ایجاد می‌کند. امواج روی سطح به عنوان عدسی عمل می کنند و نور خورشید را به حداکثر روشنایی روی کف استخر متمرکز می کنند.

این اثر باعث می شود که ستاره Earendel از درخشش عمومی کهکشان اصلی خود بیرون بیایدو روشنایی آن هزار برابر یا بیشتر بزرگ‌نمایی می‌شود. در این مرحله، اخترشناسان قادر به تعیین اینکه آیا Earendel یک ستاره دوتایی است یا خیر، نیستند؛ اگرچه اکثر ستارگان پرجرم حداقل یک ستاره همراه کوچکتر دارند.
تایید با [جیمز] وب
اخترشناسان انتظار دارند که Earendel در سالهای آینده توسط تلسکوپ فضایی جیمز وب ناسا رصد خواهد شد. حساسیت بالای وب به نور مادون قرمز برای کسب اطلاعات بیشتر در مورد Earendel مورد نیاز است؛ زیرا نور آن به دلیل انبساط جهان به طول موج‌های مادون قرمز طولانی‌تر کشیده می‌شود.

کو گفت: " ما انتظار داریم با وب تایید کنیم که Earendel واقعا یک ستاره است و همچنین روشنایی و دمای آن را اندازه گیری کنیم."
ترکیب Earendel برای ستاره شناسان بسیار جالب خواهد بود؛ زیرا قبل از پر شدن جهان از عناصر سنگین تولید شده توسط نسل های متوالی ستارگان پرجرم تشکیل شده است. اگر مطالعات بعدی نشان دهد که Earendel فقط از هیدروژن و هلیوم اولیه تشکیل شده است، این اولین مدرک برای ستاره‌های افسانه‌ای جمعیت III خواهد بود که فرض می‌شود اولین ستاره‌هایی هستند که پس از انفجار بزرگ متولد شده‌اند. در حالی که احتمال آن اندک است، ولش اذعان می کند که در عین حال فریبنده است!
ولش گفت: "با وب ممکن است ستاره هایی را حتی دورتر از Earendel ببینیم، که فوق العاده هیجان انگیز خواهد بود."

🔗منبع:
✔https://www.nasa.gov/feature/goddard/2022/record-broken-hubble-spots-farthest-star-ever-seen

✅@PSA_AUT
🔴💥 منتخب مهمترین اتفاقات فیزیکی و‌ نجومی سال ۱۴۰۰💥🔴

۲.
گزینه جدیدی برای عنوان "نزدیک ترین سیاهچاله به زمین" روی کار آمد!

1500 سال نوری دور تر از زمین و در صورت_فلکی تکشاخ، ستاره ی غول سرخی رفتار جالبی از خود نشان می دهد که دانشمندان فکر می کنند ممکن است یک سیاهچاله روی آن اثر می گذارد. نکته ی جالب، جرم کم این سیاهچاله است؛ آنقدر کم جرم که حتی وجود چنین چیزی از نظر فیزیکی به تازگی توجیه شده بود. تحقیقات جدی تر درباره تکشاخ ادامه دارد.

کشف سیاهچاله تکشاخ درحالی انجام شد که مدتی قبل، وجود سیاهچاله دیگری در صورت فلکی تلسکوپ مورد بحث قرار گرفت.
مسیر حرکت ستارگان سامانه HR6819 به نحوی است که پیش بینی می شود تحت تاثیر گرانش یک سیاهچاله قرار داشته باشند. این سیاهچاله 1000 سال نوری از زمین فاصله دارد و در صورت تایید، نزدیک ترین سیاهچاله کشف شده به زمین خواهد شد.

🔗منابع:
⭕https://www.sciencealert.com/astronomers-have-detected-the-closest-black-hole-to-earth-and-it-s-really-tiny

⭕https://www.eso.org/public/news/eso2007/

✏گزارش کننده: سارا ایرانپور

✅@PSA_AUT
🔴💥معرفی کتاب💥🔴

سایه هایی از آفرینش (Shadows of creation)

نویسندگان کتاب:
✏Micheal Riordan(1951_... )
✏David Schramm(1945_1997)


مبحث ماده ی تاریک در این کتاب، بخش بزرگی را به خود اختصاص داده و محوریت کتاب از مشاهده های اولیه بر اساس کمبود ماده در سیستم های چرخشی گرانشی تا تورم الن گوت که نتیجه آن جهانی کاملا تخت است، شامل میشود.
چگالی بحرانی، چگالی که میتواند گسترش هابلی را متوقف کند، به دنبال ماده ی مورد نیاز برای این توقف، باید ماده بسیار بیشتری از چیزی که مشاهده میکنیم، باشد که اصولا یا دارای تابش نیستند یا با امواج تراکنش ندارند.
این کمبود جرم با اینکه میتواند در ستارگان خاموش، سیاهچاله ها و مجموعه گاز های سرد جمع شده باشد، اما همچنان ماده باریونی بسیار کمی در دسترس داریم و در این کتاب، نماینده های مختلفی برای این مواد معرفی میشوند. از نقص های هندسی فضا_زمان مانند ریسمان های کیهانی و WIMPs ها تا ذرات آکسون مانند که امروزه هم مورد مطالعه قرار گرفته اند، در این کتاب آورده شده است.
طبق مطالعات و نتایج، ثابت میشود که مواد به صورت کاتوره ای در فضا وجود ندارند و طبق الگویی خاص از یکدیگر فاصله دارند .
از دیگر از زمینه های مورد بحث، زمانی است که به «زمان GUTs» ها معروف است (زمانی که طبق معادلات، همه نیرو ها به دو دسته گرانش و بقیه اقسام نیروها تقسیم میشوند). همچنین اینکه چند نوع نوترینو امکان وجود دارند که شاید یکی از آنها نماینده ماده تاریک باشد، بررسی شده است.
پاسخ به این باور غلط که چگونه مهبانگ از هیچ به امروز رسید، در قسمتی از کتاب با فرض کردن انرژی خلا و میدان های هیگزی، به صورت مرحله به مرحله تئوری پردازی شده است. سال ۲۰۱۲ قسمتی از این تئوری که شامل بوزون هیگز است، با کشف این ذره هموارتر شد.
اینکه چطور کهکشان ها ستارگانی بسیار پیر دارند، یک سوال بی جواب در کتاب است که نظریه های مختلف از جمله ماده تاریک سرد(سرعت ثابت یا آهسته)، ریسمان های کیهانی و سیاهچاله های کوچک قابل تبخیر را مورد بررسی قرار میدهد.
لازم به ذکر است که قسمتی از تئوری های فرضی مطرح شده برای تخمین مقدار ماده و انرژی تاریک و مقدار تخت بودن جهان، با تائید شتاب گیری انبساط فضا-زمان رد یا تائید شدند.

✏گردآورنده: محمد هادی عبدی

✅@PSA_AUT
🔴💥 منتخب مهمترین اتفاقات فیزیکی و‌ نجومی سال ۱۴۰۰💥🔴

۳. چین اولین بخش از ایستگاه فضایی خود را به فضا فرستاد
!

عنصر اصلی ایستگاه_فضایی چین به وسیله موشک لانگ_مارچ از مرکز ونچانگ به فضا پرتاب شد. ماژول 18 متری "Tianhe" اکنون در مدار مستقر شده و قرار است به زودی چند بخش کوچکتر هم به آن اضافه شود. این ایستگاه فضایی که در مدار پایین قرار می گیرد، احتمالا تا پایان سال 2022 تکمیل خواهد شد.

انتظار می رود یک فضاپیمای باری تا ماه آینده از ایستگاه بازدید کند و اگر همه چیز طبق برنامه پیش برود، 3 فضانورد تا خرداد ماه به سوی ایستگاه روانه می شوند.

چین 10 سال است که روی ساخت ایستگاه فضایی کار می کند. پیش از این، دو ایستگاه فضایی تیانگونگ 1 و 2 توسط این کشور به فضا پرتاب شده بودند که هر کدام برای مدتی میزبان فضانورد هم شدند اما بعدا به دلایلی به جو زمین سقوط کردند و از بین رفتند.

چین یکی از کشور هایی است که در سال های اخیر با هدف خودکفایی، مسیر رشد و توسعه صنایع فضایی را شتابان طی می کند.

🔗منبع:
✔https://www.space.com/tiangong-space-station

✏گزارش کننده: سارا ایرانپور

✅@PSA_AUT
💥انجمن علمی فیزیک و نجوم دانشگاه صنعتی امیرکبیر برگزار می‌کند:
📑Journal club
با محوريت پلاسمای‌ سرد

سخنرانان:
🔹زهرا بمانی
🔹فاطمه قدیریان
🔹فاطمه محمودیان

🗓زمان برگزاری: چهارشنبه، ۱۷ فروردین
⏰ساعت 13:30

📍مکان برگزاری: دانشگاه صنعتی امیرکبیر، دانشکده فیزیک و مهندسی انرژی، آمفی تئاتر طبقه ششم

🔗لینک پوشش آنلاین جلسه:
https://meetings.aut.ac.ir/physicscolloquium/


💫رسانه باشید.
✅@PSA_AUT
👍1
🔸اطلاعیه بازگشایی خوابگاه‌های دانشجویی

📌اسکان دانشجویان کارشناسی از تاریخ ۱۴۰۱/۰۱/۲۱ لغایت ۱۴۰۱/۰۱/۲۴ طبق زمان‌بندی اعلام شده در اطلاعیه صورت خواهد پذیرفت.

☑️ رسانه باشید.

☑️ @Amirkabiriha
🔴تخفیف ۵۰ درصدی تئاترشهر به دانشجویان

🔸مجموعه تئاترشهر در راستای احیای سنتی که اجرای آن چند سالی بود متوقف شده بود، طرح «یک‌شنبه‌های دانشجویی» را با هدف تخفیف ۵۰درصدی بلیت آثار این مجموعه به دانشجویان تمامی رشته‌ها آغاز کرد.

🔸دانشجویان تمامی رشته‌های تحصیلی روزهای یکشنبه هر هفته می‌توانند با «مراجعه حضوری» به گیشه تئاتر شهر با ارائه کارت دانشجویی خود از تسهیلات تخفیف ۵۰ درصدی بلیت آثار نمایشی به صحنه رفته در این مجموعه بهره‎مند شوند.

@Iran_vijeh🍀
🔴منتخب مهمترین اتفاقات فیزیکی و‌ نجومی سال ۱۴۰۰🔴
۴. کشف یک سازه ی عظیم کیهانی

جهان مکان بسیار گسترده ای است و چیزهای زیادی وجود دارند که مانند شبکه با هم در ارتباط هستند؛ مثل خوشه های کهکشانی. دانشمندان به تازگی یکی از این ساختار ها را کشف کرده اند که می‌تواند پیامد هایی جدی در درک ما از تکامل جهان داشته باشد.
این قوس متقارن که از کهکشان های زیادی تشکیل شده، 9.2 میلیارد سال نوری از ما فاصله دارد. تخمین زده می‌شود اندازه این مجموعه غول آسا در حدود 1.2 میلیارد سال نوری باشد. ستاره شناسان کشف کرده اند که یکی از بزرگترین سازه هایی است که تا کنون در کیهان مشاهده شده و
موارد مشابهی از شبکه های عظیم کیهانی با ابعاد 1.37، 2 و 4 میلیارد سال نوری قبلا تایید شده است. عرض بزرگترین سازه ای که تا کنون به ثبت رسیده،حدود 10 میلیارد سال نوری برآورد می‌شود. مطالعه چنین ساختار هایی برای درک و ترسیم نقشه عالم بسیار مهم هستند.
این تحقیق در 238 امین نشست انجمن نجوم آمریکا ارائه شد و پژوهشگران تقریبا اطمینان دارند که این یک ساختار واقعی است.
تلاش برای تحلیل داده های بعدی همچنان ادامه دارد.

✏گزارش کننده: سارا ایرانپور
✅@PSA_AUT
💥انجمن علمی فیزیک و نجوم دانشگاه صنعتی امیرکبیر برگزار می‌کند:

📣سمینار پردازش سطح با پلاسما

سخنران:
🔹آقای دکتر نعیم‌آبادی

🗓زمان برگزاری: چهارشنبه، 24 فروردین
⏰ساعت 13:30

📍مکان برگزاری: دانشگاه صنعتی امیرکبیر، دانشکده فیزیک و مهندسی انرژی، آمفی تئاتر طبقه ششم

🔗لینک پوشش آنلاین جلسه:
https://meetings.aut.ac.ir/physicscolloquium/


💫رسانه باشید.
✅@PSA_AUT
🔴منتخب مهمترین اتفاقات فیزیکی و‌نجومی ۱۴۰۰

۵. رصد تولد یک قمر فراخورشیدی برای اولین‌بار


ستاره‌شناسان با استفاده از رصدخانه آلما توانستند برای نخستین‌ بار، نحوه تشکیل یک قمر فراخورشیدی را ببینند. این قمر نوزاد در اطراف دیسک گازی یک سیاره دیده می‌شود که آلما با ظرافت تمام آن را شکار کرده است.

این دیسک اطراف سیاره PDS 70c را احاطه کرده است. PDS 70c در حقیقت سیاره ای مانند هرمز است که 400 سال نوری دورتر از زمین در یک سامانه فراخورشیدی قرار دارد. منجمان قبلا مشاهداتی درباره "دیسک قمر ساز" در نزدیکی PDS 70c داشته اند اما اخیرا برای اولین‌بار توانستند خودِ قمر را هم ببینند.

🔗منبع:
✔https://www.eso.org/public/news/eso2111/

گزارش کننده: سارا ایرانپور
✅@PSA_AUT
👍1
💥انجمن علمی فیزیک و نجوم دانشگاه صنعتی امیرکبیر برگزار می‌کند:

سمینار بررسی اثر پلاسمای سرد فشار اتمسفری بر مقاوم‌سازی مینای دندان

سخنران:
🔹خانم دکتر فتح‌اله

🗓زمان برگزاری: چهارشنبه، 31 فروردین
⏰ساعت 13:30

📍مکان برگزاری: دانشگاه صنعتی امیرکبیر، دانشکده فیزیک و مهندسی انرژی، آمفی تئاتر طبقه ششم

🔗لینک پوشش آنلاین جلسه:
https://meetings.aut.ac.ir/physicscolloquium/

#سمینار
💫رسانه باشید.
✅@PSA_AUT
👍2