به مناسبت ۲۷ سپتامبر روز جهانی جهانگردی

ابن‌بطوطه: بزرگترین جهانگرد دنیای قدیم

در سال ۷۲۵ هجری قمری، أبوعبدالله محمد بن عبدالله اللّواتی الطنجی بن بطّوطة معروف به ابن بطوطه سفری را آغاز کرد که ۲۷ سال طول کشید و ۱۱۷ هزار کیلومتر را پیمود. او بیش از هر انسان دیگر در قرون وسطی سفر کرد. او شمال افریقا، عربستان، ایران، روسیه، چین، هند، ماوراء النهر، آناتولی، اسپانیا، امپراطوری روم شرقی، و امپراطوری مالی را بازدید کرده است.

ماجرای سفر او تحت عنوان "تحفة النظار في غرائب الأمصار وعجائب الأسفار" یا به طور خلاصه "رحله"، ماجرای سفر اوست.

فیلم در مورد سفر بی‌نظیر ابن‌بطوطه بحث می‌کند.

در کانال اخلاق نشر و منابع علمی در تلگرام عضو شوید
http://t.me/pubethicsmums/2795

به مناسبت ۲۸ سپتامبر سالمرگ ادوین هابل دو فیلم زیر به اشتراک گذاشته شده است

ادوین هابل و اهمیت او در ستاره‌شناسی: کشف کهکشان‌های دیگر و بیان قانون هابل (گسترش جهان هستی)
http://t.me/pubethicsmums/1961

تنش هابل: بحرانی در ستاره شناسی
http://t.me/pubethicsmums/1962

به مناسبت ۲۹ سپتامبر روز جهانی قلب
۳ فیلم به اشتراک گذاشته شده است

آناتومی و عملکرد قلب انسان
http://t.me/pubethicsmums/1963

تکامل قلب
http://t.me/pubethicsmums/1964

اولین ضربان قلب جنین
http://t.me/pubethicsmums/1965

به مناسبت ۳۰ سپتامبر روز جهانی ترجمه

قدیمیترین فرهنگ دوزبانه ایرانی، فرهنگ اویم ایوک نوشته فردی ناشناس است که واژگان اوستایی را به پارسی میانه ترجمه کرده است.
این کتاب احتمالا در قرون ابتدایی پس از فتح ایران توسط اعراب نوشته شده است.

نام این فرهنگ به علت اولین مدخل آن است: اوئیم، واژه‌ای اوستایی به معنی "یك"، است و در مقابل آن ایوَك، واژه‌ای پهلوی باز به معنی "یك" آمده است.

در کانال اخلاق نشر و منابع علمی در تلگرام عضو شوید
http://t.me/pubethicsmums/2798

به مناسبت ۱ اکتبر سالروز نبرد گاگامل

در سال ۳۳۱ قبل از میلاد، نبرد گاگامل در ناحیه اربیل کنونی بین داریوش سوم هخامنشی و اسکندر مقدونی درگرفت.
در این نبرد سرنوشت ساز، سپاهیان اسکندر، یک شکاف کاذب در آرایش جنگی خود ایجاد کردند که منجر به فریب سپاهیان داریوش شد. سپاهیان داریوش و گارد جاویدان به مرکز سپاه اسکندر حمله کردند و قلب سپاه داریوش را تقریبا خالی گذاشتند. اسکندر از این فرصت استفاده کرد و با جدا شدن از بقیه سپاه به مقر داریوش حمله کرد. داریوش به سمت کوه ها عقب نشینی کرد و سپاهیان اسکندر بقیه سپاه هخامنشی را تار و مار کردند.

نبرد گاگامل یکی‌از سرنوشت‌ساز ترین نبردهای تاریخ است که منجر به سقوط امپراطوری هخامنشی گردید. فیلم در مورد استراتژی نبوغ‌آمیز اسکندر در این جنگ است

در کانال اخلاق نشر و منابع علمی در تلگرام عضو شوید
http://t.me/pubethicsmums/2799

به مناسبت ۲ اکتبر، زادروز سر ویلیام رمزی.

در سال ۱۸۹۴، سر ویلیام رمزی موفق شد گاز آرگون را کشف کند. گاز آرگون از گازهای نجیب(بی اثر) است که تقریبا واکنش شیمیایی از خود نشان نمی‌دهند. او و گروهش ستون آخر عناصر را به جدول تناوبی اضافه کردند.

پس از آرگون رمزی موفق به کشف نئون، کریپتون و زنون(بقیه گازهای نجیب) شد.

سر ویلیام رمزی از بزرگترین شیمی‌دانان تاریخ است و در سال ۱۹۰۴ موفق به دریافت جایزه نوبل شیمی شد.

فیلم در مورد کشفیات اوست.
https://youtu.be/afYnlQmykLY

#نوابغ_علم

در کانال اخلاق نشر و منابع علمی در تلگرام عضو شوید
http://t.me/pubethicsmums/2800

۱۰ مهر به مناسبت زادروز شهید مصطفی چمران، روز ملی نخبگان نامگذاری شده است! آیا چمران واقعا یک نخبه علمی بود!

آنچه به ما گفته شده در مورد نخبگی علمی مصطفی چمران بسیار غلوآمیز و دور از واقعیت به نظر می‌رسد!

چمران رساله فوق لیسانس خود را در ایالات متحده با عنوان
An integrator based on motion and electrostatic charge.
در سال ۱۹۵۹ به پایان رساند

سپس در سال ۱۹۶۳ رساله دکتری خود را با عنوان
Electron Beam in the Cold-cathode Magnetron
دفاع کرد. او در همان سال از ایالات متحده خارج شد و عملا از دنیای علم و دانش خارج شد. البته به گفته خود چمران در کتاب "انسان و خودسازی" او در آزمایشگاه بل و ناسا در دهه ۶۰ پژوهشگر بوده است که با توجه به خروج او از محیط آکادمیک آمریکا در سال ۱۹۶۳ به احتمال زیاد مقرون به واقعیت نیست.

هیچ کار علمی دیگر از چمران به جز دو مورد بالا در دسترس نیست.
چمران یک چریک حرفه ای و یکی‌ از مدافعان ایران در جنگ با عراق بود که جانش را برای همین مساله فدا کرد ولی معیار یک پژوهشگر و دانشمند برجسته و نخبه را در دانش ندارد. او شاید در جنگ نامنظم و چریکی نخبه باشد ولی در علم و دانش خیر!

به مناسبت ۴ اکتبر روز جهانی جانوران

جانوران گروهی از موجودات زنده هستند که چند سلولی بوده، و سلولهای دارای هسته دارند.
جانوران معمولا دارای قابلیت حرکت و تولید مثل جنسی هستند.

تاریخچه تکاملی جانوران بسیار اسرار آمیز بود تا اینکه در سال ۲۰۱۵ دانشجوی دکتری به نام ایلیا بابرووسکی با روشی انقلابی موفق شد قدیمیترین فسیل جانوری را بیابد.

حدود ۶۰۰ میلیون سال قبل کره زمین د دوران ایدیاکرین قرار داشت. از این دوران فسیلهای متعددی باقی مانده است که مشخص نبود جانور هستند یا گیاه یا تک سلولی غول‌پیکر
بابرووسکی با آنالیز چربی این فسیلها نشان داد که یکی‌از این فسیلها دارای درصد بالایی از کلسترویید است و ثابت کرد از گروه جانوران است.
Bobrovskiy, Ilya; et al. "Ancient steroids establish the Ediacaran fossil Dickinsonia as one of the earliest animals". Science. 361 (6408): 1246–1249. 

فیلم درباره اهمیت کار اوست
http://t.me/pubethicsmums/2803

۵ اکتبر ۱۸۲۳ اولین شماره مجله Lancet به چاپ رسید
بیش از ۲۰۰ سال از ان زمان گذشته است و این مجله در پیشبرد دانش پزشکی نقش عمده ای ایفاء کرده است.
به همین مناسبت در سال ۲۰۲۳ مجله لانست ۵ حیطه اصلی که باید مورد توجه نظام‌های سلامت قرار گیرند مشخص کرده است

۱-تغییرات اقلیمی و سلامت

۲-سلامت کودکان و نوجوانان

۳-پژوهش و نقش آن در سلامت: علم بزرگترین و مهمترین اختراع بشر است که میتواند به سوالات بشر پاسخ دهد. مبارزه با شبه علم و ضد علم وظیفه ماست.

۴-دسترسی همگانی به خدمات بهداشتی

۵-بهداشت روان

http://www.youtube.com/watch?v=khkOfsFgEeA

در کانال اخلاق نشر و منابع علمی در تلگرام عضو شوید
http://t.me/pubethicsmums/2804

به مناسبت ۱۴ مهر روز ملی دامپزشکی

دامپزشکی قدمتی دیرینه دارد. اولین اشاره به یک دامپزشک مربوط به "اورلوگالدینا" است که ۵۰۰۰ سال قبل در سومر می‌زیسته و "در درمان حیوانات ماهر بوده است". (پایین تصویر مهر اورلوگالدینا است). او اولین دامپزشک ثبت شده تاریخ است
در زمان حمورابی نرخ درمان دامپزشکان کاملا مشخص بوده و دامپزشکی یک حرفه تثبیت شده بوده است.

در ایران ۱۴ امین روز هر ماه به افتخار "گوش‌اورون" یا ایزد نگهبان چهارپایان به روز گوش معروف است.
گوش‌اورون یا ایزد درواسپ که ایزد حافظ چهارپایان بوده است در اوستا ستایش شده است (بالای تصویر، نقش درواسپ بر روی سکه کوشانی است).
در گاهان گوشورون از بدکرداری دیو خشم و ستمی که مردمان بر چهارپایان روا می‌دارند، به درگاه اهورامزدا گله می‌کند و به نگاهبانی و پشتیبانی از چهارپایان گماشته می‌شود. گوشورون در اوستای نو نگاهبان گله ها و رمه هاست.
درواسپ به معنی دارنده اسب درست است.

روز ۱۴ مهر به همین مناسبت روز ملی دامپزشکی نامیده شده است.

در کانال اخلاق نشر و منابع علمی در تلگرام عضو شوید
http://t.me/pubethicsmums/2805

جایزه نوبل پزشکی/فیزیولوژی ۲۰۲۵ به

Mary E. Brunkow
Fred Ramsdell
Shimon Sakaguchi

به خاطر کشفیات مهم درباره تحمل ایمنی محیطی و سلولهای تی تنظیم کننده ایمنی رسید.
کشفیات این سه دانشمند منجر به طراحی درمانهای جدید برای پیشگیری از رد پیوند و بیماری‌های خودایمن شده است.

در کانال اخلاق نشر و منابع علمی در تلگرام عضو شوید
http://t.me/pubethicsmums/2806

جایزه نوبل فیزیک ۲۰۲۵ به
John Clarke
Michel H Devoret
و
John M Martinis

به خاطر کشف پدیده تونل زنی کوانتومی در مقیاس بزرگ و ماکروسکوپی و پدیده کوانتومی شدن انرژی در یک مدار الکتریکی رسید.

در کانال اخلاق نشر و منابع علمی در تلگرام عضو شوید
http://t.me/pubethicsmums/2814

به مناسبت روز سنگواره

چهارشنبه دوم اکتبر روز سنگواره نام گرفته است!

سنگواره ها منبع مهمی برای اکتشافات علمی هستند و به تغییر نگرش علمی انسان کمک شایانی کردند.

به همین مناسبت پستهای زیر به اشتراک گذاشته می‌شوند

ابن سینا و نظریه چگونگی تشکیل سنگواره ها
http://t.me/pubethicsmums/1383

نیکلاس استنو و بنیان‌گذاری علم چینه‌شناسی
http://t.me/pubethicsmums/1384

جیمز هاتن و کشف اینکه عمر کره زمین از آنچه عهد عتیق ذکر کرده است بسیار بیشتر است
http://t.me/pubethicsmums/1385

ژرژ کوویه و کشف انقراض
http://t.me/pubethicsmums/1386