اخلاق نشر و منابع علمی
6.35K subscribers
550 photos
1.79K videos
85 files
2.23K links
●▬๑۩۩๑▬●
این کانال جهت بحث در مورد مهمترین دستاوردهای علمی بشر، روشهای انتشار نتایج علمی و اخلاق انتشارات علمی ایجاد شده است.
●▬๑۩۩๑▬●
Download Telegram
به مناسبت ۱۱ اکتبر روز ادا لاولس
روز ادا لاولس، روز بزرگداشت زنان در دانش، تکنولوژی، مهندسی و ریاضیات

در سال ۱۸۴۲، آدا لاولس مقاله ای به زبان فرانسوی نوشته لوئیجی منابری را به زبان انگلیسی ترجمه کرد. این مقاله خلاصه سخنرانی چارلز بَبِج در مورد "ماشین تحلیلی" و اصول آن بود.
بَبِج با توجه به قدرت بالای ریاضیات ادا لاولس از او خواست که ترجمه را مفصل تر به چاپ برساند و نکات بیشتری را به آن اضافه کند.
Menabrea, Luigi Federico, and Ada Lovelace. "Sketch of the analytical engine invented by Charles Babbage." (1842).

از معروفترین قسمتهای این مقاله اولین الگوریتم و برنامه کامپیوتری در تاریخ است که برای محاسبه سری برنولی تنظیم شده است (تصویر).
مقاله لاولس از مهمترین مقالات علم کامپیوتر تلقی میشود. لاولس در این مقاله پیشبینی میکند که کامپیوترها در آینده از محاسبات عددی فراتر رفته و حتی بتوانند موسیقی بنوازند!

#نوابغ_علم
در کانال اخلاق نشر و منابع علمی در تلگرام عضو شوید

http://t.me/pubethicsmums/2834
❤22👍4👎1
به مناسبت ۲۰ مهر روز بزرگداشت حافظ شیرازی

حافظ از بزرگترین شاعران تاریخ ایران است که آوازه اش فراتر از مناطق پارسی زبان گسترده شده است.
متاسفانه با وجود شهرت عظیم دیوان حافظ اطلاعات مربوط به زندگی او بسیار ناچیز است.‌

در دیوان حافظ فقط از طریق اشارات او به ممدوحانش میتوان به اطلاعات نسبتا مطمئنی رسید

به گفته دکتر زرین کوب در کتاب گرانقدر "از کوچه رندان" قطعه مشخص شده در تصویر قدیمترین شعری است که در دیوان حافظ امکان تاریخ‌گذاری دارد و در زمان جلال الدین مسعود شاه سروده شده است . شاعر جوان در روزگار سلطنت مسعود جرات نموده و استر گمشده ی خود را در خواب درون اصطبل سلطنتی می بیند . شاید از او اصلا استری گم نشده و شاعر برای یک تقاضا و عرض حال فقط حسن طلبی را به کار برده باشد.
با توجه به اینکه سال ۷۴۳ هجری قمری شاه مسعود کشته شده است، این شعر مربوط به قبل از این تاریخ است.

در کانال اخلاق نشر و منابع علمی در تلگرام عضو شوید
http://t.me/pubethicsmums/2835
❤23👍2😁2
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
به مناسبت ۱۳ اکتبر زادروز رودولف ویرشوف

ویرشوف را تمام دانشجویان پزشکی میشناسند. نام او بر روی بسیاری از اکتشافات پزشکی ماندگار شده است مانند لنف نود ویرشوف و تریاد ویرشوف در مورد مکانیزم ترومبوز.
تعداد کشفیات ویرشوف غیر قابل شمارش است. معرفی لوکمی، کوردوما، ترومبوز، امبولی، زئونوز، لنف نود ویرشوف، ....... از کارهای اوست. او را پاپ علم پزشکی نامیده‌اند.
او بنیان‌گذار پزشکی اجتماعی، پاتولوژی سلولی و تئوری سلولی است.
او ثابت کرد سلول از سلول به وجود می‌آید
Omnis cellula e cellula

مجله Virchows Archiv که از سال ۱۸۴۷ تاکنون چاپ شده است از میراث ماندگار اوست.

فیلم خلاصه ای از زندگی اوست

http://www.youtube.com/watch?v=jrx7WcmQTx4

با وجود شخصیت بزرگ علمی، ویرشوف از مخالفین سرسخت نظریه تکامل و نظریه میکروبی بیماریها بود.
دانشمندان بزرگ لزوما همواره درست نمیگویند!

#نوابغ_علم

در کانال اخلاق نشر و منابع علمی در تلگرام عضو شوید
http://t.me/pubethicsmums/2836
❤22👍4👌2🔥1
نوبل اقتصاد (جایزه علوم اقتصادی بانک مرکزی سوئد) ۲۰۲۵ به توضیح دهندگان رشد مداوم اقتصادی به علت نوآوری تکنولوژیک رسید
نیمی از جایزه به Joel Mokyr رسید. او نشان داد که رشد اقتصادی مداوم تنها بعد از انقلاب صنعتی رخ داده است و سطح زندگی بشر تا قبل از قرن ۱۸ بهبود قابل توجهی نداشت. او نشان داد برای رشد مداوم GDP نیاز به همکاری دانش عملی با دانش تئوری است که منجر به سیکلی پایان ناپذیر از اکتشافات علمی و ارتقاء تکنولوزی میشود. نوآوری تکنولوژیک بازنده هم دارد و آن روش های زندگی سنتی است. جوامعی که به این تغییر تن دهند رشد مداوم خواهند داشت. این مساله را creative destruction میگویند
دو برنده دیگر
Aghion و Howitt
با استفاده از یک مدل ریاضی نشان دادند که فاکتورهای متعددی بر میزان سرمایه‌گذاری در R&D و نوآوری تکنولوژیک نقش دارند که می‌توانند با هم به تعادل برسند
برندگان جایزه نوبل امسال نشان دادند که رکود اقتصادی نه رشد اقتصادی در طول تاریخ حالت غالب بوده است. اگر مراقب رشد اقتصادی مداوم ۲۰۰ سال اخیر نباشیم آنرا از دست می‌دهیم. مونوپلی اقتصادی، سرکوب آزادی آکادمیک و عدم ارتباط جهانی خطراتی بالقوه هستند

آدرس کانال
❤17👍8
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
به مناسبت ۱۴ اکتبر روز تخم‌مرغ

داستان تخم egg

- ۳۸۵ م‌ سال قبل جانوران شروع به خروج از آب کردند

-۳۱۴م سال قبل اولین آمنیوتها ایجاد شدند این جانوران بر خلاف دوزیستان، دارای پوسته ای محافظ اطراف تخم خود هستند

-آمنیوتها به دو گروه انشعاب یافتند.
سوراپسیدها شامل پرندگان و خزندگان به تخم گذاشتن ادامه دادند
سیناپسیدها شامل پستانداران بیش از ۱۰۰ م سال به تخم گذاشتن ادامه دادند. پستاتداران گروه مونوتریم با وجود شیر دادن نوزاد خود، تخم‌گذار هستند!
-۱۶۰ م سال قبل پستانداران جفت دار ایجاد شدند که تخم در آنها با جفت درون بدن نگهداری می‌شود و تخم‌گذاری در آنها وجود ندارد.

-قدم اساسی برای ایجاد پستانداران جفت دار، یک عفونت ویروسی ۱۹۰ م سال قبل بود که ژن‌های مهمی که در تشکیل جفت نقش دارند را وارد ژنوم پستانداران کرد.

اگر ویروسها نبودند ما پستانداران هنوز تخم‌گذار بودیم

تکامل تخم از مهمترین اتفاقات در حیات کره زمین است که منجر به فتح خشکی توسط جانوران شد. بدون تخم، خشکی در اختیار بندپایان باقی میماند!

ضمنا پاسخ سوال
Which one came first the chicken or the egg?
قطعا
Egg
است


http://t.me/pubethicsmums/2844
❤20👍6😁5👏3🤔1🕊1
به مناسبت ۱۶ اکتبر روز بیهوشی
۱۶ اکتبر ۱۸۴۶ روزی است که اولین بار ویلیام مورتون از اتر برای بیهوشی در جراحی خارج کردن توده گردن از گیلبرت ابوت توسط جان وارن رئیس انجمن جراحان آمریکا استفاده کرد.

الزهراوی و بیهوشی

أبو القاسم خلف بن عباس الزهراوی بزرگترین جراح قرون وسطی است. او مبدع بسیاری وسائل و روش‌های جراحی است.

کتاب مشهور او "التصریف لمن عجز عن التألیف" در زمینه پزشکی و به خصوص جراحی است.

تا قبل از زهراوی، برای کاهش درد بیمار هنگام جراحی از تریاک خوراکی استفاده می‌شد که خطر دوز بیش از حد و مسمومیت را داشت. زهراوی با ابداع "اسفنج بیهوشی" قدم بزرگی در ایمن کردن جراحی برداشت.
اسفنج را با حشیش، تریاک و عصاره گندم آغشته کرده و خشک می‌کردند. هنگام جراحی با مرطوب کردن اسفنج آن را بر روی دهان و بینی بیمار می‌گذاشتند (تصویر).

https://link.springer.com/article/10.1007/s00381-009-0912-9

در کانال اخلاق نشر و منابع علمی در تلگرام عضو شوید

http://t.me/pubethicsmums/2845
❤17👏2👎1
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
به مناسبت ۱۶ اکتبر روز جهانی غذا

چگونه یک علف تاریخ دنیا را تغییر داد: اهلی سازی گندم و انقلاب کشاورزی

حدود ۱۲ هزار سال قبل در ناحیه تپه گوبکلی در آسیای صغیر اولین اهلی سازی گندم اتفاق افتاد.
گندم وحشی دانه هایی دارد که بعد از رسیدن کامل به سستی به پایه گیاه متصل می‌شوند و به سرعت از پایه جدا می‌شوند.
گندم اهلی این خصوصیت را نداشت و امکان درو و ذخیره سازی گندم را فراهم کرد. به این ترتیب اولین بار در تاریخ بشر، نان ابداع شد.

انسانها پس از اهلی کردن گندم به تدریج از حالت شکارچی/جمع‌آوری کننده تبدیل به کشاورز شدند.

از این تاریخ به بعد یکجا نشینی و تمدن شروع شد. همه اینها رهاورد علفی به نظر ناچیز به نام گندم بود!

فیلم در مورد اهلی سازی گندم در آناتولی است!

در کانال اخلاق نشر و منابع علمی در تلگرام عضو شوید
http://t.me/pubethicsmums/2846
❤19👍4🔥3
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
به مناسبت ۱۸ اکتبر روز جهانی یائسگی

چرا انسان یائسه میشود؟
انسان جزو معدود پستاندارانی است که دارای یائسگی است!
چند توجیه

Non adaptive theory
گونه انسان به دنبال افزایش طول عمر به یائسگی دچار شده است. قبل از آن بشر پیش از رسیدن به یائسگی فوت می‌کرده است

Mother hypothesis
مادری که در سن بالا بچه دار می‌شود احتمال مرگ و میر بالاتر دارد و نوزاد بدون مادر هم شانسی برای بقاء ندارد
Grandmother hypothesis
در موجودات اجتماعی مثل انسان و وال ها، مادربزرگ های باتجربه برای بقاء گروه بسیار با ارزش هستند و حفظ حیات آنها با حذف خطر بارداری (یائسگی) یک مزیت تکاملی است

در کانال اخلاق نشر و منابع علمی در تلگرام عضو شوید
http://t.me/pubethicsmums/2847
❤31😁2
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
به مناسبت ۱۹ اکتبر زادروز فیزیک‌دان بزرگ هندی سوبرامانیان چاندراسخار.

در دهه سی میلادی، چاندراسخار جوان بر روی نحوه تشکیل و مرگ ستارگان و چگونگی تغییرات آنها تحقیق می‌کرد.  طی چندین مقاله بسیار مهم، چاندراسخار موفق شد آنچه امروز به عنوان اصول علمی پذیرفته شده تشکیل و مرگ ستارگان است را پایه‌ریزی کند.

فیلم در مورد نحوه تشکیل ستارگان و سرنوشت آنها بر اساس جرم آنها بحث می‌کند. سرنوشت ستارگان یا "کوتوله سفید" است یا "ستاره نوترونی" و یا "سیاهچاله".
چاندراسخار در سال ۱۹۸۳ موفق به دریافت جایزه نوبل فیزیک شد.

#نوابغ_علم
https://youtu.be/NucdlR9EGbA

در کانال اخلاق نشر و منابع علمی در تلگرام عضو شوید
http://t.me/pubethicsmums/2848
❤15👍5
به مناسبت ۲۰ اکتبر روز جهانی آمار پستهای زیر در کانال به اشتراک گذاشته شده‌اند

تست t استیودنت: تحولی بزرگ در آمار
http://t.me/pubethicsmums/2006

چرا سطح معنی داری آماری 0.05 است؟
http://t.me/pubethicsmums/840

آیا لک‌لک ها نوزادان انسان را به والدین آنها می‌رسانند: استفاده نامناسب از آمار
http://t.me/pubethicsmums/855

فلورنس نایتینگل پیشگام استفاده از آمار در تغییر افکار عمومی
http://t.me/pubethicsmums/857

ماهی مرده ای که احساسات داشت: مشکلات استفاده از p-value
http://t.me/pubethicsmums/772
👍10❤2👏2
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
به مناسبت ۲۱ اکتبر زادروز آلفرد نوبل

-آلفرد نوبل دانشمند سوئدی عواید ناشی از اختراع دینامیت را بعد از مرگش به جوایز نوبل اختصاص داد
-جوایز شیمی، فیزیک، پزشکی/فیزیولوژی،ادبیات و صلح را خود نوبل پیش‌بینی کرد و جایزه اقتصاد توسط بانک مرکزی بعدا اضافه شد
-در هر مورد حداکثر سه نفر مجاز به دریافت جایزه در هر سال هستند
-فرایند انتخاب با معرفی افراد واجد شرایط شروع‌ می‌شود. اعضاء آکادمی علوم سوئد یا موسسه کارولینسکا (برای نوبل پزشکی) و اعضاء کمینه نوبل نروژ (برای نوبل صلح) مسئول انتخاب نهایی برندگان هستند
-برندگان قبلی جایزه نوبل، اعضاء آکادمی علوم سوئد، اساتید دانشگاه‌های کشورهای اسکاندیناوی (سوئد، نروژ، فنلاند،‌ایسلند و دانمارک) و معادل آنها از سایر کشورها یا سایر کسانی که مناسب تشخیص داده شوند مجاز به معرفی افراد برای جایزه نوبل هستند.
-آرشیو معرف ها و معرفی شدگان برای ۵۰ سال محرمانه است! بعضی رکورد معرفی را شکسته اند ولی نوبل نگرفته اند مانند آرنولد سومرفلد که ۸۴ بار کاندید دریافت جایزه فیزیک نوبل شد
-جایزه نوبل به افرادی که در هنگام معرفی فوت کرده باشند تعلق نمی‌گیرد

آدرس کانال
http://t.me/pubethicsmums/2850
❤17👍8🔥3
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
۲۲ اکتبر ۲۰۰۴، آندرو گایم و کنستانتین نووسلوف، برای اولین بار با استفاده از نوار چسب و گرافیت موفق به تولید گرافین شدند.
گرافین، یک‌لایه اتم‌های به هم پیوسته از کربن است که استحکام بیشتر از الماس، رسانایی بیشتر از فلزات و انعطاف‌پذیری بالایی دارد.

روش بسیار ساده گایم و نووسلوف منجر به انقلابی در تحقیقات بر روی گرافین شد و این دو در سال ۲۰۱۰ موفق به دریافت جایزه نوبل شدند.
جالب است بدانید اندرو گایم تنها فردی است که هم جایزه طنزآمیز ایگ‌نوبل و هم جایزه نوبل را برده است.
http://t.me/pubethicsmums/1011

کاربردهای بالقوه گرافین بسیار زیاد هستند و فیلم در مورد آنها بحث می‌کند.

https://youtu.be/dQCJpYR0og8

#نوابغ_علم

در کانال اخلاق نشر و منابع علمی در تلگرام عضو شوید
http://t.me/pubethicsmums/2851
❤14👍5🔥2
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
6:02 صبح تا 6:02 عصر ۲۳ اکتبر (10/23)
6:02 10/23
به روز مول معروف است.

این روز بر اساس عدد آووگادرو
6.02×10^23
یا تعداد ذرات (اتم یا مولکول) موجود در یک مول از هر ماده است.


در سال ۱۸۱۱ آمادئو آووگادرو دانشمند ایتالیایی کشف کرد که حجمهای مشابه تمام گازها در دما و فشار برابر تعداد مولکول مساوی دارند.
این قانون تحت عنوان قانون آووگادرو معروف است.

Avogadro, Amedeo (1811). "Essai d'une manière de déterminer les masses relatives des molécules élémentaires des corps, et les proportions selon lesquelles elles entrent dans ces combinaisons". Journal de Physique. 73: 58–76.


فیلم در مورد مفهوم مول بحث می‌کند

https://youtu.be/TEl4jeETVmg

#نوابغ_علم
در کانال اخلاق نشر و منابع علمی در تلگرام عضو شوید
http://t.me/pubethicsmums/2852
❤25👎1👏1🤔1
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
روز جهانی فلج اطفال
۲۴ اکتبر هر سال به مناسبت زادروز جوناس سالک (مبدع واکسن فلج اطفال) روز جهانی فلج اطفال نامیده میشود.

در سال ۱۹۸۸، سازمان بهداشت جهانی برنامه ریشه کنی فلج اطفال را در دنیا شروع کرد. موفقیت این برنامه بسیار چشمگیر بوده است. در آخرین موفقیت عظیم این برنامه ریشه کنی، آفریقا از نوع وحشی ویروس فلج اطفال پاک اعلام شد.
فیلم به همین موضوع پرداخته است.

https://youtu.be/SkSdFnzjNPs

#worldpolioday
#endpolio

در کانال اخلاق نشر و منابع علمی در تلگرام عضو شوید
http://t.me/pubethicsmums/2853
❤20👍2🔥2👏2