به مناسبت ۲۵ نوامبر روز تکمیل نهایی نسبیت عام

چگونه اصل پنجم اقلیدس به نسبیت عام منجر شد!
اقلیدس در کتاب "اصول" هندسه را بر مبنای پنج اصل موضوعه بنا نهاد.
او اصل پنجم را بر خلاف سایر اصول تا اواسط کتاب به کار نبرد.

"اگر دو خط راست را خط سومی قطع کند، در همان طرفی که زوایای داخلی، مجموع کوچک تر از دوقائمه تشکیل می‌دهند یکدیگر را قطع می‌کنند."
دو هزار سال دانشمندان تلاش کردند اصل پنجم را اثبات کنند ولی موفق نشدند. اصل پنجم در واقع معادل است با "از هر نقطه خارج یک خط فقط یک خط موازی میتوان رسم کرد"
در قرن ۱۹ بولیایی و لباچفسکی به طور مجزا نشان دادند که اصل "از هر نقطه خارج یک خط میتوان بیش از یک خط موازی کشید" یک هندسه بدون تناقض به نام هندسه هذلولوی ایجاد کند!
در نهایت ریمان نشان داد که میتوان هندسه هایی داشت که خمیدگی سطوح در آنها از یک نقطه تا نقطه دیگر متفاوت است که قابل تعمیم به بیش از ۳ بعد است.
آینشتاین با استفاده از همین هندسه نسبیت عام را بنا نهاد.
باید دانست طبق محاسبات بر اساس تابش پس زمینه کیهانی، هندسه کیهان اقلیدسی و بدون خمیدگی است!
https://youtu.be/lFlu60qs7_4
http://t.me/pubethicsmums/2894

پدرخوانده هوش مصنوعی اولین فردی که بیش از یک میلیون استناد در گوگل اسکالر دارد

Yoshua Bengio
متخصص علوم کامپیوتر و استاد دانشگاه مونترئال موفق شد یک میلیون استناد در گوگل اسکالر کسب کند که رکوردی بی‌نظیر است.
فعالیت این دانشمند زیربنای
machine learning
و چت بات هایی مانند ChatGPT هستند.

مجله وزین NATURE در این مورد مقاله زیر را به چاپ رسانده است.
https://www.nature.com/articles/d41586-025-03681-6

در یک آنالیز دیگر مجله NATURE نشان داد که ۸ مقاله از ده مقاله پراستناد قرن ۲۱ مربوط به
machine learning
هستند
https://www.nature.com/articles/d41586-025-01125-9

در کانال اخلاق نشر و منابع علمی در تلگرام عضو شوید
http://t.me/pubethicsmums/2895

به مناسبت ۷ آذر روز نیروی دریایی

آریابیگنه اولین دریادار کشته شده در نبردهای دریایی تاریخ ایران

نیروی دریایی هخامنشی یکی از مهمترین علل موفقیت این امپراطوری در فتوحات گسترده آن بود.

آریابیگنه پسر بزرگ داریوش هخامنشی بود که به نفع برادرش خشایارشا از سلطنت کناره‌گیری کرد.
او در سال ۴۸۰ قبل از میلاد یکی از چهار دریاسالار نیروی دریایی هخامنشی در نبرد سالامیس علیه یونانیان بود.

او طی نبرد کشته شد و جسدش را به آب انداختند. دریاسالار دیگر نیروی دریایی هخامنشی جسد او را شناخت و از آب گرفت.

نبرد دریایی سالامیس از مهمترین نبردهای دریایی تاریخ است و با شکست نیروی دریایی هخامنشی به پایان رسید.

نقاشی به اشتراک گذاشته شده توسط ویلیام رینی کشیده شده و صحنه کشته شدن آریابیگنه در نبرد سالامیس است.

در کانال اخلاق نشر و منابع علمی در تلگرام عضو شوید
http://t.me/pubethicsmums/2896

به مناسبت ۲۹ نوامبر، روز چاپ مقاله "گربه شرودینگر"
با وجود دقت بی‌نظیر مکانیک کوانتوم، این نظریه با مشاهدات روزمره در جهان ماکروسکوپیک در تضاد است.
در مکانیک کوانتوم یک ذره می‌تواند در حالت برهم‌نهی کوانتومی باشد یعنی در آن واحد در حالت‌های مختلف باشد.  وقتی ذرات با جهان ماکروسکوپیک تعامل داشته باشند  (مشاهده شوند) فقط یکی از این حالات مشاهده خواهد شد. طبق نظر بسیاری از فیزیک‌دانها، مشاهده یک ذره باعث کلاپس تابع موج آن می‌شود!
اروین شرودینگر با نارضایتی از این تفسیر، آزمایش ذهنی معروفش را طراحی کرد.
گربه ای با یک بمب در حالت برهم‌نهی کوانتومی "سالم/منفجر شده" است در یک جعبه است. تا قبل از باز کردن در جعبه‌ و مشاهده گربه، گربه در برهم‌نهی "زنده/مرده" است. یعنی در آن واحد هم زنده است و هم مرده! که یک پارادکس است.
پارادوکس گربه شرودینگر نشان دهنده مشکل حل نشده اندازه‌گیری در مکانیک کوانتوم است: هنگام مشاهده یک سیستم کوانتومی چه اتفاقی می‌افتد؟
https://youtu.be/67MG6_N0msg

Schrödinger, E. Die gegenwärtige Situation in der Quantenmechanik. Naturwissenschaften. 23 (48): 807–12

http://t.me/pubethicsmums/2897

به مناسبت ۳۰ نوامبر، سالروز چاپ مقاله تاریخی یاماناکا

در سال ۲۰۰۷، شینیا یاماناکا در مقاله ای موفقیت گروهش را در تولید سلولهای بنیادی از سلولهای انسانی بالغ، اعلام کرد.
"Induction of pluripotent stem cells from adult human fibroblasts by defined factors." cell 131.5 (2007): 861-72.

سلولهای بنیادی، سلول‌هایی هستند که توانایی تبدیل شدن به انواع مختلف سلولهای تخصص یافته بالغ زا دارند. تا قبل از مقاله انقلابی یاماناکا، سلولهای بنیادی از جنین تهیه می‌شدند.
یاماناکا نشان داد که فقط با چهار ژن میتوان سلولهای بالغ را به سلولهای بنیادی تبدیل کرد! این چهار ژن به "فاکتورهای یاماناکا" معروفند.

یاماناکا انقلابی در علم پزشکی ایجاد کرد.
او از مهمترین دانشمندان قرن بیستم است و در سال ۲۰۱۲ برنده جایزه نوبل پزشکی شد.

#نوابغ_علم

فیلم درباره اهمیت کار اوست

https://youtu.be/cMHidJukbgo

در کانال اخلاق نشر و منابع علمی در تلگرام عضو شوید
http://t.me/pubethicsmums/2898

به مناسبت اولین دوشنبه دسامبر روز والت دیزنی

فیلم به اشتراک گذاشته شده، "کشتی بخار ویلی" نام دارد و از اولین کارهای جاودان والت دیزنی است. این فیلم کوتاه از اولین فیلم‌های انیمیشن صدادار است و شخصیت محبوب "میکی ماوس" را برای اولین بار به نمایش در آورده است. میکی ماوس بدون شک معروفترین شخصیت انیمیشن دنیا است.


والت دیزنی در طول حیات پربارش برای کودکان سراسر دنیا شادی و دوستی به همراه آورد. شرکتی که او بنیان نهاد از بزرگترین شرکت‌های تجاری دنیا است. محصولات والت دیزنی حدود ۱۰۰ سال است که دنیای کودکان را با شادی پر کرده اند. همه ما با سفید برفی، سیندرلا، دامبو، میکی ماوس و گوفی خاطره داریم و کودکان ما هم هنوز از دیدن فیلم‌های جاودان حاصل ذهن خلاق والت دیزنی لذت می‌برند.

روحش شاد و به امید زندگی بهتر برای تمام کودکان دنیا
http://t.me/pubethicsmums/2899

دو پست بعدی کانال ۱۰ شخصیت معروف ساخته کمپانی والت دیزنی و ۱۰ شخصیت منفور ساخته کمپانی والت دیزنی را نشان می‌دهند!

http://t.me/pubethicsmums/1454
http://t.me/pubethicsmums/1455

به مناسبت ۲ دسامبر روز جهانی لغو برده‌داری

شواهد برده داری در فلات ایران به بسیار قبل برمی‌گردد.
اسنادی از خرید و فروش برده در دوران عیلامی ها موجود است.

از قدیمیترین اسناد برده داری در دوران هخامنشی سندی است که مشاهده میکنید و مربوط به خرید و فروش برده در شهر اوادیچایا در نزدیکی تخت جمشید کنونی است.
دو ایرانی به نام‌های "رازامارما پسر رازامومارگا واسپومتانا پسر اسپوتاتیکا" بردگان خود "کاردارا" و "پاتیزا" را به یک تاجر اهل بین النهرین می‌فروشند. این قرارداد مربوط به سال ۵۲۳ قبل از میلاد و سلطنت کمبوجیه پسر کوروش بزرگ است.
J. N. Strassmaier, Inschriften von Cambyses, König von Babylon, Leipzig, 1890, no. 384

در کانال اخلاق نشر و منابع علمی در تلگرام عضو شوید
http://t.me/pubethicsmums/2900

به مناسبت سوم دسامبر روز جهانی افراد کم‌توان

جبار باغچه‌بان کسی که به ناشنوایان در ایران زندگی دوباره بخشید.

فیلم در مورد معلم استثنایی، شگفتی ساز و خستگی‌ناپذیر جبار باغچه‌بان است که زندگی اش را وقف آمورش کودکان به خصوص کودکان ناشنوا، کرد.

او بنیان‌گذار اولین کودکستان و اولین مدرسه برای ناشنوایان بود.

یادش گرامی

https://youtu.be/x8KxPATLOSE

در کانال اخلاق نشر و منابع علمی در تلگرام عضو شوید
http://t.me/pubethicsmums/2901

به مناسبت ۴ دسامبر سالمرگ هانا آرنت
آرنت از بزرگترین فلاسفه قرن ۲۰ است که شهرت عمده اش در بررسی ریشه های حکومت‌های تمامیت خواه یا توتالیتر است.

او در کتاب "ریشه های توتالیتاریسم" خصوصیات حکومت توتالیتر را بیان کرده و دو مثال عینی آلمان هيتلری و شوروی استالینی را توضیح میدهد
حکومت توتالیتر
-با تبدیل مردم به توده مطیع عمل می‌کند
-قدرت سخت را از نیروی نظامی به نیروی پلیسی مخوف انتقال میدهد
-تلاش برای جهانی شدن دارد
-زیربنای تئوری آن ایدئولوژی است مانند برتری نژادی نازی ها یا جنگ طبقاتی کمونیسم

از نظر آرنت حکومت توتالیتر یک مساله جدید در تاریخ سیاسی جهان است و با سایر حکومت‌های خودکامه تاریخ تفاوت عمده دارد. این تفاوت در تلاش برای انقیاد تک‌تک افراد جامعه از طریق ایزوله کردن اشخاص است. در حکومت‌های خودکامه قبل از توتالیتاریسم، سرکوب سیاسی مخالفان نقش اصلی را داشت و در توتالیتاریسم تهی کردن تک.تک افراد از فردیت و تلاش برای ایجاد توده مطیع و سر به زیر.

فیلم در همین مورد است
http://www.youtube.com/watch?v=FTQGLr95Oso
در کانال اخلاق نشر و منابع علمی در تلگرام عضو شوید
http://t.me/pubethicsmums/2902

به مناسبت پنجم دسامبر روز جهانی خاک.

حیات به شکل فعلی بر روی کره زمین وابسته به خاک است.
خاک یک اکوسیستم کامل و بی‌نظیر و پیچیده از میکروارگانیسم ها، بقایای گیاهان، حشرات و کرم‌ها و قارچها است. تشکیل خاک فرایندی بسیار کند و پیچیده و شکننده است و برای تشکیل یک‌ لایه خاک پنج میلیمتری، ۱۰۰ سال زمان لازم است.

هر قاشق چایخوری خاک بیش از تمام انسانهای کره زمین، موجود زنده میکروسکوپی دارد. خاک پس از اقیانوسها، بزرگترین محل به دام انداختن کربن و پیشگیری کننده از گرمایش زمین است.

در سال‌های اخیر با فرسایش خاک عملا این منبع غیر قابل جایگزینی را با سرعتی بالا از دست می‌دهیم. اگر چاره ای نیندیشیم با از دست رفتن خاک، زمین غیر قابل سکونت خواهد شد.

فیلم در مورد اهمیت خاک است.


در کانال اخلاق نشر و منابع علمی در تلگرام عضو شوید


http://t.me/pubethicsmums/2903

زمانی که ۲ میلیون سال باران بارید!
به مناسبت شروع بسیار دیرهنگام باران پاییزی در ایران
انتهای دوران تریاس، زمین حاوی ابرقاره پانجیا است که آب و هوای بسیار خشکی دارد. ۲۳۴ میلیون سال قبل به دنبال فوران‌های بسیار شدید آتش‌فشانی در آمریکای شمالی به تدریج CO2 جو افزایش یافت و منجر به تغییر چرخه آب گردید. به این ترتیب با افزایش تبخیر اقیانوسی و تشکیل ابر، باران های سیل آسا حتی در قلب ابرقاره به تدریج شکل گرفتند. طی دو میلیون سال تقریبا بی وقفه باران بارید و منجر به تغییر پوشش گیاهی شد. این دوران را
Carnian Pluvial Episode
می‌نامند. این بارش دو میلیون ساله باران منجر به گسترش دایناسورهای اولیه (مانند تصویر Herrerasaurus) و انقراض سایر گروه‌های خزندگان گردید و در نهایت دنیا وارد عصر دایناسورها شد!
https://climateages.com/the-two-million-years-of-rain-that-made-dinosaurs-possible/

در کانال اخلاق نشر و منابع علمی در تلگرام عضو شوید
http://t.me/pubethicsmums/2904

به مناسبت ۱۶ آذر روز دانشجو

دانشجو مهمترین عضو در سیستم آموزش عالی است.  سیستم آموزش عالی مانند دانشگاه، سیستم اداری آن و مدرسین و اعضاء هیات علمی همه و همه باید در خدمت دانشجو و آموزش بهتر دانشجویان در یک‌ محیط پویا باشند.

حمایت از دانشجوهای جوان در تاریخ علم بسیار دیده شده است. البته برعکس آن یعنی خودخواهی و سد راه جوانان شدن هم در تاریخ دانش دیده شده است. پستهای زیر با #حمایت_از_پژوهشگران_جوان
مثال‌هایی در این مقوله مهم هستند.

هارولد یوری به همکار جوانش پیشنهاد می‌کند که مقاله مهم "امکان ایجاد حیات در کره زمین اولیه" را بدون اسم او چاپ کند تا افتخارش نصیب همکار جوانش شود
http://t.me/pubethicsmums/635

الزهراوی پزشک بزرگ مسلمان، در جای جای کتابش از دانشجویان جوانش با عنوان "بنی" یا پسرم یاد می‌کند
http://t.me/pubethicsmums/636

دلسردی براگ پسر از پدرش که مقاله ای را بدون گنجاندن نام او به چاپ رسانده بود!  براگ و پدرش هردو برنده جایزه نوبل شدند
http://t.me/pubethicsmums/638

حمایت گاوس از شاگرد نابغه اش ریمان در جلسه دفاع از پایان نامه
http://t.me/pubethicsmums/686

یوهان برنولی در اتفاقی عجیب تاریخ چاپ کتابش را یک سال قبل از چاپ کتاب پسرش (دانیل) ثبت کرد تا جایزه‌ای علمی را خودش تصاحب کند نه پسرش!
http://t.me/pubethicsmums/712

بزرگترین کشف هامفری دیوی: مایکل فارادی
http://t.me/pubethicsmums/751

کشف فرانسیوم (آخرین عنصر طبیعی کشف شده پوسته زمین) توسط مارگارت پری و رفتار سخاوت‌آمیز استاد راهنمایش با او
http://t.me/pubethicsmums/847

حمایت اویلر از لاگرانژ ۱۹ ساله و تعهد به او که در زمینه Calculus of variation مقاله‌ای چاپ نکند تا افتخارش نصیب لاگرانژ شود
http://t.me/pubethicsmums/908

وقتی استادی برای تبریک به شاگردش که برنده جایزه نوبل اقتصاد شده است در نیمه شب به در خانه اش مراجعه می‌کند
http://t.me/pubethicsmums/1052

تلاش کاپیتسا دانشمند معروف شوروی سابق برای نجات لو لانداو از زندانهای مخوف شوروی سابق. هر دو دانشمند برنده جایزه نوبل شدند.
http://t.me/pubethicsmums/1088

حمایت ماکس پلانک از آلبرت آینشتن جوان برای چاپ مقالات مهم سال ۱۹۰۵ او که منجر به شهرت بی سابقه او شد. بدون کمک پلانک، آینده آینشتن احتمالا اینقدر درخشان نبود
http://t.me/pubethicsmums/1305

حمایت آینشتن از دانشمند جوان گمنام هندی، ساتیندرا بوز. اینشتن مقاله بوز را که توسط یک مجله رد شده بود به آلمانی ترجمه کرد و به یک مجله دیگر فرستاد تا چاپ شود
http://t.me/pubethicsmums/1306

در کانال اخلاق نشر و منابع علمی در تلگرام عضو شوید
http://t.me/pubethicsmums/2905

به مناسبت ۱۶ آذر، روز دانشجو
تقدیم به همه دانشجویانی که جلای وطن کردند برای یک زندگی معمولی!

دانشگاه گندی‌شاپور مقصد مهاجرت دانشمندان!

شهر گندی‌شاپور در قرن سوم میلادی توسط شاپور ساسانی تاسیس شد تا اسیران رومی را اسکان دهد.
این شهر به سرعت گسترش پیدا کرد و صاحب دانشگاه و بیمارستانی با شهرت جهانی گردید.
در قرن ششم میلادی با بسته شدن مدرسه آتن به دستور ژوستینین امپراطور روم شرقی، فلاسفه و دانشمندان یونانی مقصد مهاجرتشان جایی نبود جز گندی‌شاپور!
دانشگاه گندی‌شاپور اهمیت خود را پس از اسلام هم تا چندین قرن حفظ کرد به طوریکه پزشکان فارغ التحصیل گندی‌شاپور معروفترین و متمولترین در خلافت عباسی بودند مانند خاندان بختیشوع و يوحنا بن ماسويه (تصویر)

پزشکی عرب اینگونه خود را با پزشکان گندی‌شاپور مقایسه می‌کند

"من یک مسلمان هستم. قبل از این‌که پزشک شوم و حتی پیش از آن‌که متولد شوم مشهور بود که مسلمانان در پزشکی موفقیتی کسب نمی‌کنند. .... من به‌جای ابریشم سیاه، جامهٔ نخی سفید می‌پوشم. من به‌جای آنکه به زبان گندی‌شاپور بیان کنم به عربی سخن می‌گویم"

با تاسیس بغداد به تدریج اهمیت گندی‌شاپور کاهش یافت و متروکه شد.

به مناسبت ۸ دسامبر روز سد و نیروگاه برق آبی

اولین سد شناخته شده جهان سد جاوا در اردن امروزی است که در قرن ۴ قبل از میلاد ساخته شده است.

اولین سد ساخته شده که امروزه در حال استفاده است سد دریاچه حمص است که در حدود ۱۳۰۰ قبل از میلاد ساخته شده است.
فیلم در مورد این دو سد توضیح می‌دهد.


https://www.youtube.com/watch?v=9fJ-fl9ixeU

http://t.me/pubethicsmums/2907

به مناسبت ۱۰ دسامبر روز جهانی فوتبال پستهای زیر در کانال به اشتراک گذاشته شده است

نبرد سانتیاگو: احمقانه ترین،‌ ترسناک ترین، چندش آور ترین، شرم‌آورترین نمایش فوتبال

http://t.me/pubethicsmums/2069

معروفترین گلهای تاریخ فوتبال: دست خدا و گل قرن
http://t.me/pubethicsmums/2068

بازی برزیل-زئیر ۱۹۷۴: دخالت فاجعه بار سیاست در ورزش
http://t.me/pubethicsmums/1477

ضربه پنالتی را به کجا باید زد: یک آنالیز آماری
http://t.me/pubethicsmums/1462

به مناسبت روز مادر کلیپ تبلیغ بی نظیر شرکت
American Greetings
به اشتراک گذاشته شده است.

بدون شرح اضافه

در کانال اخلاق نشر و منابع علمی در تلگرام عضو شوید
http://t.me/pubethicsmums/2909

به مناسبت ۱۲ دسامبر سالروز نبرد نینوا
نبرد نینوا: نبردی که جهان را تغییر داد

جنگ بین امپراطوری ساسانی و بیزانس از سال ۶۰۲ بعد از میلاد شروع شد. این جنگها عمدتا به رهبری خسرو دوم (خسرو پرویز) صورت گرفت و با موفقیت‌های چشمگیر ساسانیان همراه بود. ساسانیان توانستند اورشلیم و مصر را فتح کنند و امپراطوری بیزانس را با خطر جدی روبرو کردند.

در سال ۶۲۷ میلادی، هراکلیوس امپراطور روم شرقی به قلب امپراطوری ساسانیان حمله کرد. خسروپرویز سپهبد راهزاد را برای مقابله با آنها مامور کرد.
در ۱۲ دسامبر در نزدیکی نینوا جنگی بین ایرانی ها و هراکلیوس در گرفت. طبق گزارشات مختلف، هراکلیوس و راهزاد شخصا نبرد تن به تن داشتند که منجر به مرگ راهزاد و در نهایت شکست ایرانیان شد.

نبرد نینوا جزو آخرین نبردهای ساسانیان و بیزانس بود. بعد از این نبرد خسروپرویز کشته شد و در نهایت قرارداد صلحی بین دو امپراطوری بسته شد.

جنگهای ایران و بیزانس نتیجه واضحی برای طرفین نداشت و فقط منجر به تضعیف هر دو گردید
در نهایت دو سال بعد مسلمانان هر دو امپراطوری را به سختی شکست دادند

فیلم در مورد جنگهای ایران و بیزانس است
http://t.me/pubethicsmums/2910

به مناسبت ۲۲ آذر روز صنعت مس

چگونه استخراج مس تاریخ جهان را تغییر داد؟
در حدود ۷ تا ۵ هزار سال قبل از میلاد، در نواحی مختلف دنیا بشر شروع به استخراج و استفاده از فلزات کرد. ابتدا از سرب و سپس مس استفاده شد که منجر به پیشرفت عظیم تکنولوژی و هموار شدن راه برای ایجاد شهرها و امپراطوری ها شد.
عصر مس‌سنگی دوران گذار بین نوسنگی و عصر مفرغ است.
کانی های مس رنگ مشخص سبز دارند و به راحتی مشاهده می‌شوند، نقطه ذوب پایین دارند و نسبتا در پوسته زمین شایع هستند. به همین علت مس معمولا از اولین فلزات استخراج شده توسط بشر است.
خصوصیات منحصر به فرد مس شامل امکان استفاده مجدد از وسائل مسی و نیز امکان شکل دهی به مس، موجب برتری عظیم آن به وسائل سنگی است.
عصر مس با ابداع روش‌های آبرسانی به مناطق خشک،‌تولید سفال و شروع نوشتار راه را برای ایجاد تمدن‌های بزرگ هموار کرد. نیاز به معادن مس موجب گسترش تجارت بین نواحی مختلف دنیا گردید.
به تدریج با کشف مفرغ (ناخالصی آرسنیک یا قلع در مس) بشر وارد عصر مفرغ گردید.
https://www.youtube.com/watch?v=VszLki9vX-g

http://t.me/pubethicsmums/2911

به مناسبت ۱۴ دسامبر روز میمون

جایگاه انسان در درخت فیلوژنیک
بسیاری تصور می‌کنند که انسان از نسل میمون است ولی انسان نوعی میمون است و به عبارت دقیقتر انسان و میمون جد مشترک دارند
درخت تبارشناسی انسان به شرح زیر است: اعداد مربوط به قدیمیترین جد مشترک گروه است.
جنس هومو ۲.۷ م‌س‌ق

تبار هومینینای شامل گوریل و انسان ۴-۸ م‌س‌ق با حرکت بر روی دوپا و دندان نیش هم اندازه در نر و ماده

تیره هومینیده شامل شمپانزه و گوریل و اورانگوتان و انسان ۱۲-۱۷ م‌س‌ق با اندازه نر بزرگ و باسن برجسته

ابرتیره هومینوئیده شامل قبلی و ژیبونها (گوریلهای بزرگ و کوچک) ۱۶-۲۴ م‌س‌ق بدون دم و توانایی گردش شانه و دندان‌های آسیای پایینی دارای ۵ برجستگی

تحت راسته سیمیفورمیس شامل میمون‌ها و گوریلها ۲۹ م‌س‌ق با چشم کاملا پوشیده با استخوان و بینی خشک

زیر راسته هاپلوراینی شامل قبلی ها و تارسیر ۶۵ م‌س‌ق

رده نخستی ها شامل قبلی ها و لمور ۷۵ م‌س‌ق با چشمان به سمت جلو و دید دوچشمی و شصت مقابله‌پذیر و ناخن به جای چنگال

فیلم به زیبایی درخت تبارشناسی انسان را توضیح می‌دهد
در کانال اخلاق نشر و منابع علمی در تلگرام عضو شوید
http://t.me/PubEthicsMUMS/2912

کار گروهی مورچه ها در حل مشکلات از کار گروهی انسانها موفق تر است!

در مقاله ای که در مجله
Science
به چاپ رسیده است، پژوهشگران نشان دادند که مورچه ها برای انتقال اجسام خاص از منافذ کوچک بسیار توانمند هستند. در مقایسه با انسانها عملکرد گروهی آنها بهتر است (البته در صورتیکه انسانها با هم صحبت نکنند و ارتباط کلامی را قطع کنیم).
مشخصا هوش جمعی مورچه ها از هوش جمعی انسانها بدون ارتباط کلامی بهتر است!

https://www.science.org/content/article/ants-best-humans-test-collective-intelligence?utm_campaign=Science&utm_source=Shorts&utm_medium=ownedSocial

در کانال اخلاق نشر و منابع علمی در تلگرام عضو شوید
http://t.me/PubEthicsMUMS/2913