پژوهشکدهٔ تاریخ، فلسفه، ادیان
993 subscribers
2.36K photos
205 videos
10 files
2.02K links
✅ جُستاری مستندانه در شناخت ادیان و فِرَق و نقد پارادایم کنونی حاکم بر جوامع بشری با مبنای
اصالت مالکیّت
Download Telegram
✍️ #ازدواج_با_محارم در آئین زرتشت (۱):

ولى چون در تاریخ‏ نویسی باید حقیقت را جستجو كرد و نوشت، حاقّ مسئله این است كه ازدواج با اقرباى‏ خیلى نزدیك در ایران قدیم، موسوم به «خو تک دس» پسندیده بوده‏ و ظاهرا جهت آن را حفظ خانواده و پاكى‏ نژاد قرار می دادند.

🔸حسن پیرنیا (مشیرالدولة)

📚 تاریخ ایران باستان (تاریخ مفصّل ایران قدیم)/ جلد۳/ فصل دوّم: طبقات، مذهب، اخلاق، عادات، زبان، خط و‌ معارف/ ۱ - خانواده ی پارتی/ص۲۲۲۱-۲۲۰۰/انتشارات نگاه/سال ۱۳۹۱.

#مصطفی #مطهری
✍️ سیری در هستی و چیستی #برده_داری (۳):

نگارنده: 🔸مصطفی مطهری

در تاریخ بیش از ۱۲ علّت برای استرقاق و برده داری ذکر شده است.

✅ علل برده داری(2):

7️⃣ کودکان بی سرپرست:

در برخی از ممالک (خصوصا در یونان) کودکان ولگرد و بی سرپناه را به بردگی می گرفتند🔻۱.

8️⃣ زور و قدرت:

برخی از سلاطین و جمعی زورگو با استفاده از قدرت و زور خود افراد را به بردگی می گرفتند🔻۲.

9️⃣ وراثت:

طبق این اصل، کسی که برده بود، فرزندش نیز برده به شمار می آمد و برخی از افراد نیز که از کنیز خود بچه دار می شدند، آن بچه ها را به عنوان برده می فروختند🔻۳.

1️⃣0️⃣ قمار:

پس از اینکه ابولهب تمامی اموال عاص بن هشام را بر سر قمار برد، در پی قماری دگر که بر سر رقّیّت طرفین صورت گرفت، عاص باخت و برده ی بولهب شد🔻۴.

1️⃣1️⃣ برتری ها و تفاوت های عقلی و جسمی:

چنانکه برخی قائل به سیطره و استیلای پیشروان عقلی و جسمی بر پیروان شده اند🔻۵.

1️⃣2️⃣ بدهکاری و دِیْن:

طلب کاران، ناتوانان در پرداخت دیون یا فرزندان آن ها را به بردگی می گرفتند🔻۶.

1️⃣3️⃣ ترویج عقیده و مذهب:

بسیاری از اقوام به خود اجازه می دادند برای ترویج عقیده و مذهب خود دیگر اقوام را به بردگی خود درآورند. این سنخ از فکر بود که ویرانگران امریکا را به ارتکاب جنایت و به بردگی کشاندن ساکنان آنجا تشویق می نمود. زیرا این راهزنان مطلقا می خواستند هم راهزن باشند و هم یک مسیحی بسیار متدیّن🔻۷.

1️⃣4️⃣ اسیر جنگی:

در طول تاریخ، یکی از علل استرقاق، جنگ بوده و همواره فاتحان، مغلوبان را به بردگی می گرفتند🔻۸.
--------------------------------------
🔺۱ - تاریخ تمدّن، ویل و آریل دورانت، ج۳، ص۴۰/ الرق ماضیة و حاضره، عبدالسلام الترمانیتی، ص۴۴-۴۳.

🔺۲ - قرآن کریم،شعراء، کریمه ۲۲/ قرآن کریم، یوسف، کریمه ۲۰/ اسلام و قانون برده داری، محمّد مظفّری.

🔺۳ - تمدّن مغرب زمین، اشپیل جکسون، ج۱، ص۱۹۹، انتشارات امیرکبیر/ بردگی در جهان، احمد فرامرزی، ص ۸۶، انتشارات دانشگاه تهران.

🔺۴ - المفصّل فی تاریخ العرب قبل الاسلام، جواد بن محمّد علی، ج۴، ص۵۶۷/ تاریخ التمدن الإسلامی، جرجی زیدان، ج۴، ص۲۱.

🔺۵ - جامعه شناسی طبقات اجتماعی، حسین ادیبی، ص۲۵-۲۲، انتشارات دانشگاه تهران/ اقتصادنا، سید محمّدباقر الصدر، ص۱۶۵-۱۶۰.

🔺۶ - روح القوانین، شارل منتسکیو، ترجمه علی اکبر مهتدی، ص۴۰۹، انتشارات امیرکبیر/ بردگی در اسلام، محمّد صادق ایرجی، ص۱۲، انتشارات دانشگاه تهران.

🔺۷ - روح القوانین، شارل منتسکیو، ترجمه علی اکبر مهتدی، ص۴۱۲، انتشارات امیرکبیر.

🔺۸ - تاریخ جهان باستان، ودیاکوف و کووالف، ترجمه صادق انصاری، ج۳، ص۱۰۸/ الحضارة الإسلامیّة و تجارة الرقیق، توفیق بن عامر، ج۱، ص۱۶۵-۱۶۷.

#مصطفی #مطهری
✍️ #ازدواج با محارم در ایران (۲):

به عقیده پروفسور مینورسكى و عدّه ای از صاحبنظران، منظومه ویس و رامین در حدود نه قرن پیش، یعنى پنجاه سال پس از آنكه فردوسى شاهنامه را به پایان رسانیده، پرداخته شده است.

اصل پهلوى و زمینه جغرافیایى داستان، اسامى شخصیت ها و اماكن، طرز حكومت و اوضاع كلى جامعه، طرز عشق‏بازى و ازدواج (زناشویى خواهر و برادر) به طوری كه در ویس و رامین توصیف شده با هیچیك از ادوار تاریخى ایران جز دوره اشكانیان قابل انطباق نیست.

🔸مرتضى راوندى‏

📚 تاریخ اجتماعى ایران
/ انتشارات نگاه‏/ جلد۱/ ص۵۹۰.

#مصطفی #مطهری
✍️ #ازدواج_با_محارم در آئین زرتشت (۲):

به عقیده پروفسور مینورسكى و عدّه ای از صاحبنظران، منظومه ویس و رامین در حدود نه قرن پیش، یعنى پنجاه سال پس از آنكه فردوسى شاهنامه را به پایان رسانیده، پرداخته شده است.

اصل پهلوى و زمینه جغرافیایى داستان، اسامى شخصیت ها و اماكن، طرز حكومت و اوضاع كلى جامعه، طرز عشق‏بازى و ازدواج (زناشویى خواهر و برادر) به طوری كه در منظومه ی ویس و رامین توصیف شده با هیچیك از ادوار تاریخى ایران جز دوره اشكانیان قابل انطباق نیست.

🔸مرتضى راوندى‏

📚 تاریخ اجتماعى ایران
/ انتشارات نگاه‏/ جلد۱/ ص۵۹۰.

#مصطفی #مطهری
✍️#پیامبری، نه حکومت دین، نه دولت(۲):

آیات قرآن بر این امر متمرکز است که عمل معنوی پیامبر از حدود ابلاغ -که فاقد تمامی معانی اقتدار دنیوی است- تجاوز نمی کند.

۱ - قل لست علیهم بوکیل ( انعام/۶۸-۶۷ ).

۲ - فما ارسلناک علیهم حفیظا ( نساء/۸۰).

۳ - أفأنت تکره الناس حتی یکونوا مؤمنین ( یونس/۹۹ ).

۴ - و ما أنت علیهم بوکیل ( انعام/ ۱۰۷-۱۰۶ ).

۵ - و ما أنا علیکم بوکیل ( یونس/ ۱۰۸ ).

۶ - و ما أرسلناک علیهم وکیلا ( اسراء/ ۵۴ ).

۷ - أفأنت تکون علیه وکیلا ( فرقان/ ۴۳ ).

۸ - لست علیهم بمصیطر ( غاشیه/ ۲۳ ) .

چنان که می بینیم، قرآن به صراحت رد می کند که پیامبر، نگهبان، وکیل، جبّار یا سلطه گر است. نیز رد می کند که پیامبر برای اینکه مردم مؤمن شوند، از زور استفاده کند.

کسی که نگهبان دنیوی نیست، پس ملِک و رئیس دنیوی هم نیست. چرا که سلطه ی فراگیر، قدرت و اختیار نامحدود، از لوازم هر قدرت دنیوی( ملِک) است.

🔶علی عبدالرّزاق المصری

اسلام و مبانی قدرت
/ پیامبری، نه حکومت دین، نه دولت/ ترجمه امیر رضایی/ ص ۱۴۶/نشر قصیده سرا/ چاپ سوّم/ ۱۳۸۰.

#مصطفی #مطهری
✍️ سیری در هستی و چیستی #برده_داری (۴):

نگارنده: 🔸مصطفی مطهری

بررسی برده داری در چین، ایران، یونان، جزیرة العرب، مصر، روم و هند:


1️⃣ برده داری در چین:

«یکی از موارد رایج در بین مردم چین، فقری بود که باعث می شد مردمان چین خود را به عنوان برده بفروشند. سنّت چین و قواعد آن، به راحتی اجازه ی سختگیری به بردگان را نمی داده است.

اگر یک بودایی فردی را برده ی خود می کرد، گناهکار تلقّی می شد.»🔻۱.

امپراتور کنجوان در طی فرمانی می گوید:

«انسان افضل موجودات عالم است. هر کس برده ای را بکشد، راهی برای اغماض این جرم او وجود ندارد. اگر کسی به خود جرأت دهد و برده اش را داغ کند، مجازات خواهد شد و از آن به بعد، برده ی او‌ آزاد خواهد شد.»🔻۲.

2️⃣ برده داری در ایران باستان:

«کاخ های پادشاهان ایران مملو از بردگان اخته و کنیزان بود. ایرانیان دست اسیران جنگی را بر پشت شان می بستند و به عنوان برده می فروختند یا برای کشت و زرع به نواحی کم جمعیّت می فرستادند و تلقّی ایرانیان از برده این بود که مالک جان آن ها هستند، به گونه ای که حق دارند آن ها را بکشند.»🔻۳.

«در نقش برجسته ی عصر ساسانی شهر شاپور که فلاندن صورت آن را برداشته است، سرهای بریده ی اسراء را به حضور پادشاه می آورند.»🔻۴.

«در دوره ی ساسانیان برده داری رسمی شایع بود. لقب مهر نَرْسی صدر اعظم «هزاربندگ» بود. یعنی کسی که هزار بنده دارد.»🔻۵.

«به مشکوی زرّین ده و دو هزار،
کنیزک به کردار خرّم بهار.

بهشتی شد آراسته بارگاه،
ز بس برده و بدره و بارخواه.»🔻۶.

«خسرو پرویز هزاران کنیز را برای رامشگری جزء حرمسرای خود کرده بود.»🔻۷.

«پس از دلیری ها و رشادت هایی که رستم دستان برای حفظ کیکاووس از خود نشان داد، کیکاووس سندی را به عنوان آزادنامه به رستم نوشت و به او داد.»🔻۸.

طبق آنچه که طبری و برخی از مورّخین گفته اند، رستم دستان برده بوده و به واسطه ی خدمات بی شائبه اش به کیکاووس، آزاد گردیده است🔻۹.
--------------------------------------
🔺۱ - تاریخ یونان باستان، اردشیر خدادادیان، ج۲، ص۸۲۴، نشر سخن/ لارق فی القرآن، ابراهیم هاشم فلالی، ص۳۰/ رحله ی ابن بطوطة، ابوعبدالله محمّدبن عبدالله ابن بطوطة، ص۶۳۲.

🔺۲ - تقریع العصا فی الرق و النخاسة و الخصا، محمّدرضا کاشف الغطاء، ص۲۷۶.

🔺۳ - امپراتوری هخامنشی، بریان پیر، ترجمه ناهید فروغان، ج۱، ص۴۲۹-۴۲۲/ ایران در زمان ساسانیان، ارتور کریستین سن، ترجمه رشید یاسمی، ص۳۴۴.

🔺۴ - ایران در زمان ساسانیان، ارتور کریستین سن، ترجمه رشید یاسمی، ص۳۰۴.

🔺۵ - تاریخ یونان باستان، اردشیر خدادادیان، ج۲، ص۸۴۲.

🔺۶ - شاهنامه، ابوالقاسم فردوسی، ج۲، ص۱۴۵۱و ۱۸۱۳، نشر هرمس.

🔺۷ - تاریخ بردگی، یدالله نیازمند شیرازی، ص۷۳/ سیاست نامه(سیر الملوک)، خواجه نظام الملک طوسی، ص۴۳، به کوشش جعفر شعار.

🔺۸ - در هوای حق و عدالت، محمّدعلی موحّد، ص۴۵۲.

🔺۹ - کامل، ابن اثیر، ج۱، ص۳۹/ تجارب الامم، ابوعلی ابن مسکویه، ج۱، ص۲۲/ تاریخ طبری، ج۱، ص۵۰۸.

#مصطفی #مطهری
✍️#پیامبری، نه حکومت دین، نه دولت(۳):

قرآن تصریح می کند که محمّد(ص) هیچ حقّی جز حق پیامبری بر امّتش ندارد.

اگر پیامبر مَلِک هم بود، حق مَلِک را بر امّتش داشت.

قدرت دنیوی ( ملِک )، اثری دارد که متفاوت از اثر پیامبری است.

۱ - انما أنت منذر (رعد/۷).
۲ - إن أنا إلا نذیر (اعراف/۱۸۸).
۳ - إنما أنت نذیر (هود/۱۲).
۳ - إنما أنا لکم نذیر مبین (حج/۴۹).

🔶علی عبدالرّزاق المصری

اسلام و مبانی قدرت
/ پیامبری، نه حکومت دین، نه دولت/ ترجمه امیر رضایی/ ص ۱۴۸-۱۴۷/نشر قصیده سرا/ چاپ سوّم/ ۱۳۸۰.

#مصطفی #مطهری
از متولّيان چاپ پول کاغذی (اسكناس) و كسانی كه با «بازار آزاد» مبارزه می كنند می خواهم به این سؤال ساده ی من پاسخ دهند:

✅ چرا شما از آزادی نامحدود هر فرد برای توليد پول كاغذی (اسكناس) حمایت نمی کنید؟.

✅ اگر اسكناس به خودی خود و ذاتا ارزشمند است، چرا اجازه نمی دهید هر کسی همانطوری كه گندم و غذای كودك را توليد مي كند، پول كاغذی را هم توليد كند؟.

🔸مورای رتبارد

#مصطفی #مطهری
🔸فردريك باستيا:

«در برابر این وضعیت عوامفریبی اقتصاددانان آکادمیک امروزی چه باید کرد؟.

باید حقیقت های علم اقتصاد را به عموم مردم و به زبان قابل درک آن ها توضیح داد.»

برگرفته از كتاب «سفسطه های اقتصادی»

🔸موسی غنی نژاد

📚اقتصاد به روايت ديگر
/ فردريك باستيا،اقتصاد و افكار عمومی/ ص ۸۵-۸۴/ انتشارات دنيای اقتصاد.

#مصطفی #مطهری
دینْ‌کرد (دینکرت) کتابی است به زبان پارسی میانه (پهلوی)، که آن را «دانشنامهٔ مَزْدَیَسْنی» یا «درسنامهٔ دین مزدایی (زرتشتی)» دانسته اند.

دینْکرد (dēnkart در پارسی میانه) به معنای «کرده‌ها و اَعمال دینی" یا «نوشتهٔ دینی» است.

کتاب دینکرد در خلال قرن دوم و سوم هجری قمری (پایان حکومت ساسانیان) توسّط دو تن از مفاخر زرتشتی (آذرفَرْنْبَغِ فرخزادان و آذربادِ امیدان) گردآوری شده‌است.

فریدون فضیلت کتاب دینکرد را «گرانْسنگ‌ترین بُنْ‌نوشتِ پهلوی از دانایان پیشین» می‌داند و بهرام فره‌وشی کتاب دینکرد را «یک دانش‌نامه دینی و علمی» است.

#مصطفی #مطهری
✍️ #ازدواج_با_محارم در آئین زرتشت (۳):

«۱ - درباره ی خُویدَدَه (ازدواج با نزدیکان).

۲ - برای هر کس که به انجام ندادن خُویدَدَه به مجادله پردازد، باید مسلّما اقامه ی دعوا کرد و او را مورد مؤاخذه قرارداد؛ و به هیچ روی برائت پیدا نمی کند، تا هنگامی که آن را انجام دهد.»

🔸کتاب پنجم دینکرد (یا درسنامه ی دین زرتشتی)

فصل ۱۸/ درباره ی خُویدَدَه (ازدواج با نزدیکان) آوانویسی، ترجمه، تعلیقات، واژه نامه، متن پهلوی؛ ژاله آموزگار و احمد تفضّلی/ نشر تهران، معین/ ۱۳۸۶.

#مصطفی #مطهری
✍️پاسخ به اشکالی در خصوص مطلب فوق:

در فصل ۱۸ صفحه ی ۶۰ کتاب دینکرد، لغت خویدَدَه به «ازدواج با نزدیکان» معنا شده است، و شاید کسی بگوید منظور کتاب دینکرد (درسنامه ی دین زرتشت) از ازدواج با نزدیکان، ازدواج مثلا دختر عمو با پسر عمو و ... است، نه ازدواج با محارم.

✅ این اشکال به چهار دلیل باطل است:

۱ - در هیچ دینی ازدواج دخترعمو با پسرعمو و .... منع نبوده است.

۲ - در تاریخ ایران سندی بر تقبیح، مذمّت و ممنوعیّت ازدواج دخترعمو با پسرعمو و‌ ... وجود ندارد، تا اینکه این درسنامه در صدد رفع این ممنوعیّت و تقبیح زدایی از آن برآید.

۳ - چنان که مستندا اثبات شد و در طی سندهای بعدی خواهم آورد، در سندهایی که از مستشرقین، اُدبا، تاریخ شناسان و همچنین اشعار شعراء معروف این مرز و بوم وجود دارد، خویدده به معنای ازدواج با محارم است.

۴ - ترجمه ی خُویدَدَه به ازدواج با نزدیکان، به جای ازدواج با محارم، نه تنها مشکلی را بر طرف نمی کند، بلکه مشکل را به قوّت خود باقی می گذارد. چرا که ازدواج با نزدیکان، اعم است از ازدواج با نزدیکان محرم (خواهر و برادر و مادر و دختر و ...) و نزدیکان نامحرم (پسرعمو و دخترعمو، ...).

#مصطفی #مطهری
Prominent among the things that no one should be forced to do is help other people. Taxing the rich to help the poor coerces the rich.

🔸MICHAEL J. SANDEL

📚Free-Market Philosophy/ 3. Do we own ourselves? / P37.

✅ آنچه که در بین کارهایی که هیچکس نباید برای انجام دادن آن تحت اجبار قرار بگیرد برجسته است، «کمک کردن به دیگران» است.

✅ مالیات گرفتن از اغنیاء به خاطر کمک کردن به فقراء، زورگویی به اغنیاء است.

#مصطفی #مطهری
✍️ #ازدواج_با_محارم در آئین زرتشت (۴):

«در ایران باستان، زناشویى پدر با دختر، پسر با مادر و برادر با خواهر مجاز بود و حتّی از لحاظ دینى، به عنوان عملى مستحب توصیه مى‏ شد.

شوهر- مخصوصا بعدها- مى‏ توانست همسرش را شریك دارایى خود سازد؛ ولى این حق را نیز داشت كه او را رها كند و یا به مرد دیگرى واگذارد.»

🔸یان ریپكا

📚تاریخ ادبیات ایران از دوران باستان تا قاجاریه‏
/ ترجمه عیسى شهابى‏/ انتشارات علمى و فرهنگى‏/ صفحه ٨١.

#مصطفی #مطهری
✍️ #ازدواج_با_محارم در آئین زرتشت (۴):

«در ایران باستان، زناشویى پدر با دختر، پسر با مادر و برادر با خواهر مجاز بود و حتّی از لحاظ دینى، به عنوان عملى مستحب توصیه مى‏ شد.

شوهر- مخصوصا بعدها- مى‏ توانست همسرش را شریك دارایى خود سازد؛ ولى این حق را نیز داشت كه او را رها كند و یا به مرد دیگرى واگذارد.»

🔸یان ریپكا

📚تاریخ ادبیات ایران از دوران باستان تا قاجاریه
‏/ ترجمه عیسى شهابى‏/ انتشارات علمى و فرهنگى‏/ صفحه ٨١.

#مصطفی #مطهری
✍️ آیا حکیم #ابوالقاسم_فردوسی مظهر ناسیونالیسم ایرانی است؟!! (۱):

✅ گفتـار انـدر سـتایـش پیـغمــبر:

«تو‌ را دانشِ دین رهاند دُرُست،
در رستگاری ببایدت جُست،

دلت گر نخواهی که باشد نژند،
همان تا نگردی تَن مستنمند،

چو خواهی که یابی ز هر بد رها،
سَر اندرنیاری به دام بلا،

بُوی در دو گیتی ز بد رستگار،
نکوکار گردی بر کردگار،

به گفتار پیغمبرت راه جوی،
دل از تیرگی ها بدین آب شوی.»

🔸حکیم ابوالقاسم فردوسی

📚 شاهنـــــامه فردوســـی
/ دفتر یکم/ به کوشش جلال خالقی مطلق/ دیــباچـه/ گفتار اندر ستایش پیغمـبر/ ص٩/ مركز دائرة المعـارف اسـلامی/ تهران۱۳۹۶.

#مصطفی #مطهری
✍️ نحوه ی برخورد با اسیر در ایران عهد #ساسانی (۱):

«در یک نقش برجسته ی عهد ساسانی شهر شاپور، که فِلاندن صورت آن را برداشته است، دیده می شود که سرهای بریده ی اسراء یا یاغیان را بحضور پادشاه می آوردند.»

🔸پرفسور آرتور کریستین سِن

📚 ایران در زمان ساسانیان، ترجمه ی مریم رشید یاسمی، ص۳۰۴، نشر دنیای کتاب، ۱۳۶۸.

#مصطفی #مطهری