پژوهشکدهٔ تاریخ، فلسفه، ادیان
992 subscribers
2.36K photos
205 videos
10 files
2.02K links
✅ جُستاری مستندانه در شناخت ادیان و فِرَق و نقد پارادایم کنونی حاکم بر جوامع بشری با مبنای
اصالت مالکیّت
Download Telegram
✍️سیری در اثبات معنایی واجب الوجود (۱)؛

🔹هر مفهوم؛ که البته امری ذهنی است، حاکی از یک معناست.

🔹”مفهوم واجب الوجود” حاکی از “معنایِ واجب الوجود” است.

🔹”معنای واجب الوجود”، یا مصداق معنای موجودٌ است، یا مصداق معنای معدومٌ.

اگر مصداق معنای “موجودٌ” باشد، مدّعا ثابت است، و اگر مصداق معنای “معدومٌ” باشد، تناقضی خواهد بود به این معنا؛

معنای واجب الوجود، مصداق معنای معدومٌ است؛ یعنی “ضروری الوجود، مصداقِ ضروری العدم” است.

🔹حاصل آن‌که؛ گزارهٔ “واجب الوجود، موجود است”، فی حدّ نفسه، یک برهان است.

#مصطفی_مطهری

https://t.me/ReligiousSchool
✍️جمال و جلالِ انسان کامل (۲)؛

🔹لازمهٔ نبوّت و عصمت، بری بودن از هر جهلی نیست؛ چه این‌که لازمهٔ تعالی ابراهیم (ع)، هم‌چون دگر انبیاء کریم علیهم افضل صلوات المصلّین، جهل به پایان کار و نتیجهٔ قربانی شدن یا نشدن اسماعیل بود.

چنان‌که در خصوص نوح (ع) گفته شد:

«قالَ يا نُوحُ إِنَّهُ لَيْسَ مِنْ أَهْلِكَ إِنَّهُ عَمَلٌ غَيْرُ صالِحٍ فَلا تَسْئَلْنِ ما لَيْسَ لَكَ بِهِ عِلْمٌ إِنِّي أَعِظُكَ أَنْ تَكُونَ مِنَ الْجاهِلِينَ»، و در مورد خضر (ع) و موسی (ع) آمد که؛

«قالَ فَإِنِ اتَّبَعْتَنِي فَلا تَسْئَلْنِي عَنْ شَيْ‏ءٍ حَتَّى أُحْدِثَ لَكَ مِنْهُ ذِكْراً»،

و خصوص نبی اکرم (ص) نازل گردید که؛

«فَاصْبِرْ كَما صَبَرَ أُولُوا الْعَزْمِ مِنَ الرُّسُلِ وَ لا تَسْتَعْجِلْ لَهُمْ ..»، «… ما كُنْتَ تَدْرِي مَا الْكِتابُ وَ لا الْإِيمانُ …»، «… لا تَدْرِي لَعَلَّ اللَّهَ يُحْدِثُ بَعْدَ ذلِكَ أَمْراً»، …

🔹گشایش بخشی از ابواب عالم غیب و نه تمامی آن، بر برخی مرتَضایان درگاه ربوبی، توسّط ذات اقدس باری نیز، منّتی است که علل و برکات‌اش مکشوف آنان نیست.

«إِلاَّ مَنِ ارْتَضى‏ مِنْ رَسُولٍ …»

🔹نوعی از جهل، لازمهٔ تعالی کمال‌ورزانهٔ انبیاء الهی است.

🌹«و آخِر دعوٰنا أن الحمد لله رب العالمین»

#مصطفی_مطهری

https://t.me/ReligiousSchool
قبل التعرّض إلی هذا المعنیٰ، نشیر إلیٰ أنّ الاسلوب القرآنی فی هذا المجال یقوم علی طرح المفاهیم مِن خلال مصادیقها الخارجیة، فلسان حاله لیس لسان حال تعریف الألفاظ و طرح مفاهیهما المجرّدة، بل هو لسان حال إیجاد القُدوَة و الأسوة الصالحة، فهو لا یرید مِن الإنسان أن یکون مجرّد موسوعة لمعرفة المصطلحات، و إنّما یرید منه الإتّباع، و الإتّباع هو فرع وجود القدوة و الأسوة فی الواقع الخارجی. و هذا دأب القرآن فی جمیع بیاناته فإنّه یبیّن المقامات و یشرح الأحوال بتعریف رجالها مِن غیر أن یقنع ببیان المفهوم حسب.

🔸سیّد کمال الحیدری

📚مَناهِج بحث الإمامة بین النظریة و التطبیق، ص ۵۳، الفصل الاول؛ دراسة تطبیقیّة فی المنهج القرآنی فی الآیة، ۲- المعنی القرآنی للصدق و الصادقین، مؤسّسة الهدی، بیروت، ۱۴۳۴ ه.ق.
—————————————————
🔹قبل از پرداختن به معنای لغوی صدق و صادقین، در این عرصه به روش قرآنی‌ای اشاره می‌کنیم که مبتنی بر “طرح مفاهیم، از خلال مصادیق خارجی” آن‌ها است.

🔹پس زبان حال قرآن، زبان تعریف الفاظ و طرح مفاهیم محض آن‌ها نیست؛ بلکه زبان ارائهٔ پیشوایان و الگوهای صالح راه است؛ و زین‌سان از انسان نمی‌خواهد که صرفاً مجموعه‌ای محض از شناخت علوم و دانش‌نامه‌ای از اصطلاحات باشد؛ بلکه از انسان، خواهان پیروی و اطاعت است؛ و باید دانست که اطاعت و پیروی، فرع وجود پیشوایان و الگوهای صالح در واقعیّت خارجی است.

🔹این شیوهٔ قرآن در تمام اظهارات و بیان‌های آن است که مقام‌ها را تبیین و احوال و اوصاف را با تعریف شخصیّت‌های آن شرح می‌دهد؛ بی‌آن‌که به بیان “محضِ مفهوم” بسنده کند.

#مصطفی_مطهری

https://t.me/ReligiousSchool
For the secret of man’s being is not only to live but to have something to live for.

Without a stable conception of the object of life, man would not consent to go on living, and would rather destroy himself than remain on earth, though he had bread in abundance. That is true.

🔸Fyodor Dostoevsky

📚The Brothers Karmazov
/ Chapter 5; The Grand Inquisitor/ P.422.
————————————————
🔹معمّای هستی بشر، در صِرف زنده ماندن نیست، بلکه در پیدا کردن چیزی برای زندگی کردن است.

🔹بی‌تصوّر و بینشی خردمندانه و محکم از هدف زندگی، انسان به ادامهٔ زندگی رضایت نمی‌دهد و ترجیح می‌دهد خود را نابود کند، تا این‌که روی زمین بماند؛ اگر چه نِعَم و ثروت فراوانی داشته باشد. این یک حقیقت است.

#مصطفی_مطهری

https://t.me/ReligiousSchool
🔹اهل کتاب به هیچ وجه مجبور به قبول اسلام نمی‌شدند. چنان‌که یهود در قلمرو اسلام، راحت‌تر و مرفّه‌تر بودند، تا در قلمرو نصاری.

🔹بعلاوه، نصارای شرق نیز- نسطوریان، یعقوبیان و جز آن‌ها- در قلمرو اسلام بیشتر از روم آسایش داشتند.

🔹چنان‌که مجوس هم جزیه‌ای که به اسلامیان می‌پرداختند، به مراتب سبک‌تر و راحت‌تر از مالیات سرانه‌‌ای بود که پیش از آن، به حکومت خویش -ساسانیان- می‌دادند.

🔸عبدالحسین زرّین‌کوب

📚 کارنامهٔ اسلام
، ص۲، انتشارات شرکت سهامی انتشار، تهران، ۱۳۴۸ هجری شمسی.

#مصطفی_مطهری

https://t.me/ReligiousSchool
🔹کارنامهٔ اسلام، یک فصل درخشان تاریخ انسانی است.

🔹فتح اسلامی البته با جنگ حاصل شد، امّا نشر اسلام در بین مردم کشورهای فتح شده به زور جنگ نبود؛ خاصّه در جاهایی که مردم از نظر اسلام اهل کتاب بودند یا در ردیف آن.

🔸عبدالحسین زرّین‌کوب

📚کارنامهٔ اسلام، ص ۱، انتشارات شرکت سهامی انتشار، تهران، ۱۳۴۸ هجری شمسی.

#مصطفی_مطهری

https://t.me/ReligiousSchool
one of the basic doctrines and tactics of the rulers of each State has been to identify itself with the territory it governs. Since most men tend to love their homeland, the identification of that land and its population with the State is a means of making natural patriotism work to the State’s advantage.
... there is no national “self” ...

🔸Murray. N. Rothbard

📚For a New Liberty/ Chapter 3/ the State as aggresive/ p.71.
————————————————-
🔹یکی از آموزه‌های اساسی و تاکتیک‌های فرمانروایان هر کشوری، شناساندن خود به وسیلهٔ قلمروی است که آن را اداره می‌کنند.

🔹از آنجا که بیشتر انسان‌ها تمایل دارند به میهن خود عشق ورزند، شناسایی آن سرزمین و مردمان‌اش از طریق شناخت دولت، ابزاری خواهد شد برای به کارگیری وطن‌پرستی طبیعی، به نفع دولت.

... هویّت ملّی، توهّمی بیش نیست.

#مصطفی_مطهری

https://t.me/ReligiousSchool
🔹این فتوحات خیره‌کننده -که تا حدّی به تقدیر الهی یا معجزهٔ الهی تعبیر شد- در واقع فقط بدان سبب امکان داشت که همه جا در قلمرو ایران و بیزانس، مَقدَم مهاجمان را عامّهٔ مردم با علاقه استقبال کردند.

🔹اگر عامّهٔ مردم این ممالک با مهاجمان به چشم عداوت می‌نگریستند، این فتوح چنین آسان دست نمی‌داد.

🔸عبدالحسین زرّین‌کوب

📚کارنامهٔ اسلام، ص ۴، انتشارات شرکت سهامی انتشار، تهران، ۱۳۴۸ هجری شمسی.

#مصطفی_مطهری

https://t.me/ReligiousSchool
🔹تمدّن اسلامی که لااقلّ از پایان فتوح مسلمین تا ظهور مغول، قلمرو اسلام را از لحاظ نظم و انضباط اخلاقی، برتری سطح زندگی، سعهٔ صدر و اجتناب از تعصّب، توسعه و ترقّی علم و ادب، طیّ قرن‌های دراز، پیشاهنگ تمام دنیای متمدّن و مربّی فرهنگ عالَم انسانیّت قرار داد، بی‌شکّ یک دورهٔ درخشان از تمدّن انسانی است و آن‌چه فرهنگ و تمدّن جهان امروز بدان مدیون است، اگر از دِینی که به یونان دارد بیش‌تر نباشد، کم‌تر نیست؛ با این تفاوت که فرهنگ اسلامی، هنوز در دنیای حاضر، تأثیر معنوی دارد، و به جذبه و معنویّت آن، نقصان راه ندارد.

🔸عبدالحسین زرّین‌کوب

📚کارنامهٔ اسلام، ص ۱۲، انتشارات شرکت سهامی انتشار، تهران، ۱۳۴۸ هجری شمسی.

#مصطفی_مطهری

https://t.me/ReligiousSchool
🔹این فاجعه [شکست قادسیّه و نهاوند] هر چند حکومت عظیم با شکوه مقتدری را تقریباً یک چند محو و زائل کرد، امّا منجر به تشکیل تمدّن و فرهنگ عظیم‌تر و باشکوه‌تری گشت که قرن‌ها یگانه آموزگار و راهنمای بشریّت بود و تمدّن اسلامی نام داشت.

🔹این تمدّن اسلامی، ترکیب متعادلی از دست‌آوردهای ارزندهٔ عقل و وحی بود که در آن، میراث عقل و برهان با آن‌چه از وحی و ایمان حاصل می‌شد، به هم در می‌آمیخت و چنان‌که محقّقان خاطرنشان کرده‌اند، پیوند خجسته‌ای بود که ثمرهای ارزنده‌ای به تاریخ و فرهنگ هدیه کرد.

🔸عبدالحسین زرّین‌کوب

📚 از چیزهای دیگر
، ایرانیان و اسلام، ص ۱۴۸، انتشارات سخن، تهران، ۱۳۷۹.

#مصطفی_مطهری

https://t.me/ReligiousSchool
🔹ذوق تقویٰ و پرهیز واعظان و زاهدان مسلمان، چنان داغ باطله بر پیشانی درخشان این کتاب نهاده است، که از دیرباز، اهل عفاف و مردم تربیت یافته، آن را کتابی رسوا و ننگین شمرده‌اند و حتّی رند عالَم‌سوزی مانند عبید زاکانی به طعنه در حقّ آن گوید: «از خاتونی که قصّهٔ ویس و رامین خواند … مستوری … توقّع مدارید» (رسالهٔ صد پند) و البته انکار نمی‌توان کرد، که شاید برخی از کتاب‌های کهن به سبب همین بی‌شرمی مهجور مانده‌ است و یا خود عرضهٔ نابودی و فراموشی گشته است.

🔹و در این کتاب “ویس و رامین” نیز عشق پرشور عافیت‌سوز بی‌پروا چنان سرکشی می‌کند که اخلاق و عفّت و تقویٰ را یک‌سره بر باد فنا می‌دهد و از آن هیچ باقی نمی‌گذارد.

🔸عبدالحسین زرّین‌کوب

📚یادداشت‌ها و اندیشه‌ها
، نقد کتاب، ویس و رامین، ص ۲۱۸، انتشارات سخن، تهران، ۱۳۷۹.

#مصطفی_مطهری

https://t.me/ReligiousSchool