✍️چرا برخی کشورهای خاورمیانه دچار انحطاط شدند و برخی نه؟
🔹فرضیه مرکزی: ریشه انحطاط نه در "سنت" بلکه در "انقطاع از سنت" است؛ بهویژه سنت حقوقی و فقهی مالکیت محور که در تجربه کشورهای باثبات خلیج فارس ادامه یافت و در کشورهای گرفتار روشنفکری مدرن و دولتگرایی گسسته شد.
۱. تفکیک دو مسیر تاریخی:
مسیر انقطاعی: ایران، عراق، مصر، سوریه، افغانستان؛
👈تجربه دولتسازی مدرن با تکیه بر روشنفکرانی که سنت فقهی را ارتجاعی، بازدارنده و نامشروع قلمداد کردند.
👈تلاش برای جایگزینی نظم فقهی-عرفی با نظم حقوقی مدرن دولتمحور.
👈حذف تدریجی نهادهای واسط بین فرد و دولت: بازار، فقه، اصناف، نهادهای سنتی اعتماد عمومی.
👈غلبه گفتمانهای توطئهمحور، ضد بازار، ضد تجارت، و توجیهکننده دولت اقتدارگرا.
مسیر تداومی: امارات، قطر، کویت، عمان، عربستان (تا حدی)؛
👈حفظ نسبی ساختارهای سنتی مانند شریعت فقهی در امور خانوادگی، ارث، قراردادها، تجارت.
👈همزیستی هوشمندانه با نهادهای مدرن بدون طرد یا بیاعتباری کامل سنت.
👈حفظ شأن فقها، قبایل، بازار، و سنتهای محلی بهعنوان منابع مشروعیت حقوقی.
شکلگیری نوعی دولتسازی محافظهکارانه نه ایدئولوژیک.
۲. سنت فقهی مالکیت محور در مقابل روشنفکری دولتگرا؛
🔹ویژگیهای فقه مالکیت محور:
👈بر اصل رضایت، قرارداد، آزادی تصرف و مالکیت خصوصی تأکید دارد.
👈تحول آن مبتنی بر رقابت میان فقهای اعلم بوده است (نظام داوری خودجوش).
👈بازرگانان و نهادهای بازار نقش میانجی در تفسیر و اجرای فقه داشتند.
🔹ویژگیهای روشنفکری دولتگرا:
👈ضد بازار، ضد سنت، گاه ضد دین، اغلب تحت تأثیر الگوهای انقلاب فرانسه یا سوسیالیسم.
👈بر دخالت دولت در توزیع عدالت، نوسازی فرهنگی، حذف فقه از عرصه عمومی اصرار داشت.
🤛نتیجه: حذف تدریجی نهادهای خودتنظیمگر و واگذاری همه امور به دولت متمرکز.
🔹کمیل دهقانی
https://t.me/Tradition_and_Market
🔹فرضیه مرکزی: ریشه انحطاط نه در "سنت" بلکه در "انقطاع از سنت" است؛ بهویژه سنت حقوقی و فقهی مالکیت محور که در تجربه کشورهای باثبات خلیج فارس ادامه یافت و در کشورهای گرفتار روشنفکری مدرن و دولتگرایی گسسته شد.
۱. تفکیک دو مسیر تاریخی:
مسیر انقطاعی: ایران، عراق، مصر، سوریه، افغانستان؛
👈تجربه دولتسازی مدرن با تکیه بر روشنفکرانی که سنت فقهی را ارتجاعی، بازدارنده و نامشروع قلمداد کردند.
👈تلاش برای جایگزینی نظم فقهی-عرفی با نظم حقوقی مدرن دولتمحور.
👈حذف تدریجی نهادهای واسط بین فرد و دولت: بازار، فقه، اصناف، نهادهای سنتی اعتماد عمومی.
👈غلبه گفتمانهای توطئهمحور، ضد بازار، ضد تجارت، و توجیهکننده دولت اقتدارگرا.
مسیر تداومی: امارات، قطر، کویت، عمان، عربستان (تا حدی)؛
👈حفظ نسبی ساختارهای سنتی مانند شریعت فقهی در امور خانوادگی، ارث، قراردادها، تجارت.
👈همزیستی هوشمندانه با نهادهای مدرن بدون طرد یا بیاعتباری کامل سنت.
👈حفظ شأن فقها، قبایل، بازار، و سنتهای محلی بهعنوان منابع مشروعیت حقوقی.
شکلگیری نوعی دولتسازی محافظهکارانه نه ایدئولوژیک.
۲. سنت فقهی مالکیت محور در مقابل روشنفکری دولتگرا؛
🔹ویژگیهای فقه مالکیت محور:
👈بر اصل رضایت، قرارداد، آزادی تصرف و مالکیت خصوصی تأکید دارد.
👈تحول آن مبتنی بر رقابت میان فقهای اعلم بوده است (نظام داوری خودجوش).
👈بازرگانان و نهادهای بازار نقش میانجی در تفسیر و اجرای فقه داشتند.
🔹ویژگیهای روشنفکری دولتگرا:
👈ضد بازار، ضد سنت، گاه ضد دین، اغلب تحت تأثیر الگوهای انقلاب فرانسه یا سوسیالیسم.
👈بر دخالت دولت در توزیع عدالت، نوسازی فرهنگی، حذف فقه از عرصه عمومی اصرار داشت.
🤛نتیجه: حذف تدریجی نهادهای خودتنظیمگر و واگذاری همه امور به دولت متمرکز.
🔹کمیل دهقانی
https://t.me/Tradition_and_Market
✍️نکتهای چند و نگاهی دیگر (۲۵۶)؛
🔹در نگاه ناسیونالیستی همه بیشعور و عاری از هر گونه فرهنگاند؛ خصوصاً تمام اعراب منطقه که ژنیتکی و از بیخ نفهماند!! جز تک تک افراد مرز پر گوهعر خودنخبهپندار متوهّم.
🔹این نوع نگاه تمسخرمحور جنگگرا نسبت به دیگران، بیشکّ یک اختلال روانی است.
#مصطفی_مطهری
https://t.me/ReligiousSchool
🔹در نگاه ناسیونالیستی همه بیشعور و عاری از هر گونه فرهنگاند؛ خصوصاً تمام اعراب منطقه که ژنیتکی و از بیخ نفهماند!! جز تک تک افراد مرز پر گوهعر خودنخبهپندار متوهّم.
🔹این نوع نگاه تمسخرمحور جنگگرا نسبت به دیگران، بیشکّ یک اختلال روانی است.
#مصطفی_مطهری
https://t.me/ReligiousSchool
✍️کشف الأسرار مِن خِلال الأقول (۱۰)؛
🔹به منظور حذف میرزای شیرازی بزرگ خصوصاً در جریان مشروطه و سیطره بر عراق، سلطان عبدالحمید با جمالالدین اسدآبادی که قریب چند سال مهمان عبدالحمید در استانبول بود مشورت کرد و مقرّر شد مرید و مجذوب جمالالدین افغانی در لباس طلبگی به عتبات رفته و به عنوان پزشک و طلبه به مجالس درس میرزای بزرگ نفوذ کند و با دفع کسالتهای جزئی طلّاب، اعتماد آنان را به پزشک بودن خود جلب نموده و بعداً با اصرار طلّاب به منظور دفع و رفع کسالت پیش آمده برای میرزای بزرگ، با قرصهایی وی را مسموم و مقتول نماید و شتابزده از سامرّا خارج شود.
🔹این پزشکنما، میرزا رضا کرمانی؛ قاتل ناصرالدین شاه بود.
https://t.me/ReligiousSchool
🔹به منظور حذف میرزای شیرازی بزرگ خصوصاً در جریان مشروطه و سیطره بر عراق، سلطان عبدالحمید با جمالالدین اسدآبادی که قریب چند سال مهمان عبدالحمید در استانبول بود مشورت کرد و مقرّر شد مرید و مجذوب جمالالدین افغانی در لباس طلبگی به عتبات رفته و به عنوان پزشک و طلبه به مجالس درس میرزای بزرگ نفوذ کند و با دفع کسالتهای جزئی طلّاب، اعتماد آنان را به پزشک بودن خود جلب نموده و بعداً با اصرار طلّاب به منظور دفع و رفع کسالت پیش آمده برای میرزای بزرگ، با قرصهایی وی را مسموم و مقتول نماید و شتابزده از سامرّا خارج شود.
🔹این پزشکنما، میرزا رضا کرمانی؛ قاتل ناصرالدین شاه بود.
https://t.me/ReligiousSchool
🔹مجتهد باشکوه طهران و ایرانمدار وقت؛
شیخ آقا فضلالله نوری رضوان الله تعالی علیه
https://t.me/ReligiousSchool
شیخ آقا فضلالله نوری رضوان الله تعالی علیه
https://t.me/ReligiousSchool
✍️نکتهای چند و نگاهی دیگر (۲۵۷)؛
🔹تشبیه وضعیّت وخامتبار عصر و مصری به شعب ابیطالب رضوان الله تعالی علیه یا به صلح حسنی و عاشورای حسینی، متوقّف بر وجود شروطی است که عدم تحقّق آن، تشبیه را به قیاسی مع الفارق تبدیل میکند و از سویی بهانهای برای رواداری مظالم و ابطالناپذیری مسبّبان آن میگردد.
🔹نه پیامبر اکرم (ص) حضور و غیاب در شِعب را اجباری نمود، نه وضعیّت بالای شِعب از پائین شِعب متفاوت بود، نه شرایط نبیّ اکرم (ص) متفاوت از دیگر ساکنان شِعب، و نه امام حسن (ع) صلح خویش را به کسی تحمیل کرد، و نه سرور و سالار شهیدان خروج خود را جنگ دیگران با بنیامیّه دانست و آنها را به زور به معرکهٔ نبرد تحمیلی آنان کشاند.
🌹علیهم أفضَلُ صَلَواتِ المُصَلّین
#مصطفی_مطهری
https://t.me/ReligiousSchool
🔹تشبیه وضعیّت وخامتبار عصر و مصری به شعب ابیطالب رضوان الله تعالی علیه یا به صلح حسنی و عاشورای حسینی، متوقّف بر وجود شروطی است که عدم تحقّق آن، تشبیه را به قیاسی مع الفارق تبدیل میکند و از سویی بهانهای برای رواداری مظالم و ابطالناپذیری مسبّبان آن میگردد.
🔹نه پیامبر اکرم (ص) حضور و غیاب در شِعب را اجباری نمود، نه وضعیّت بالای شِعب از پائین شِعب متفاوت بود، نه شرایط نبیّ اکرم (ص) متفاوت از دیگر ساکنان شِعب، و نه امام حسن (ع) صلح خویش را به کسی تحمیل کرد، و نه سرور و سالار شهیدان خروج خود را جنگ دیگران با بنیامیّه دانست و آنها را به زور به معرکهٔ نبرد تحمیلی آنان کشاند.
🌹علیهم أفضَلُ صَلَواتِ المُصَلّین
#مصطفی_مطهری
https://t.me/ReligiousSchool
✍️نکتهای چند و نگاهی دیگر (۲۵۸)؛
🔹انفجار اسفناک بندر رجایی بندرعبّاس، دستکم در نتیجه مشابه واقعهٔ ۴ اوت سال ۲۰۲۰ میلادی بندر بیروت بود.
🔹کمترین چیزی که از وقایع مذکور میتوان فهمید اینکه، فقدان کفایت لازم در محافظت و مدیریّت هر نوع موادّ منفجره در ماجراجویان سوسیالیست انقلاب ۱۳۵۷، دستیابی به بمب اتم را، بیش از هر چیز، به تهدیدی علیه حیات و زیستمحیط ملّت ایران تبدیل خواهد نمود.
#مصطفی_مطهری
https://t.me/ReligiousSchool
🔹انفجار اسفناک بندر رجایی بندرعبّاس، دستکم در نتیجه مشابه واقعهٔ ۴ اوت سال ۲۰۲۰ میلادی بندر بیروت بود.
🔹کمترین چیزی که از وقایع مذکور میتوان فهمید اینکه، فقدان کفایت لازم در محافظت و مدیریّت هر نوع موادّ منفجره در ماجراجویان سوسیالیست انقلاب ۱۳۵۷، دستیابی به بمب اتم را، بیش از هر چیز، به تهدیدی علیه حیات و زیستمحیط ملّت ایران تبدیل خواهد نمود.
#مصطفی_مطهری
https://t.me/ReligiousSchool
Forwarded from سنت، مالکیت و بازار
🌹🌹مشروطه، بیش از آنکه پلی به سوی آزادی باشد، گوری برای تمدن کهن ایران شد.🌹🌹
✍️نکتهای چند و نگاهی دیگر (۲۵۹)؛
🔹اگر استخدام دولتی به طور کلّی تعطیل گردد، آنگاه عیار واقعی نهاد آموزش دولتی و کارکنان آن معلوم خواهد شد.
#مصطفی_مطهری
https://t.me/ReligiousSchool
🔹اگر استخدام دولتی به طور کلّی تعطیل گردد، آنگاه عیار واقعی نهاد آموزش دولتی و کارکنان آن معلوم خواهد شد.
#مصطفی_مطهری
https://t.me/ReligiousSchool
✍️نکتهای چند و نگاهی دیگر (۲۵۹)؛
🔹حوزههای پساانقلاب سوسیالیستی پنجاه و هفت، خدا، قرآن و سنّت را به منظور احراز هویّت و کسب اعتبار، به پیشگاه فلسفهٔ صدرایی و عرفان وحدت وجودی ابن عربی برد.
🔹شاید بتوان یکی از وجوه امعان نظر و تمایل به این نگرش از پنج دههٔ اخیر تا کنون را، تسلّط انقلابیّون و غلبهٔ قهری نگاه انقلابی به عنوان افق دید معیار بر حوزههای علمیه برای پیشبرد اهداف حکومتی سراسر سوسیالیستی که در گسترهٔ نظر و عمل، محتاج به نادیده گرفتن بزرگترین مانع در برابر سوسیالیزه شدن حکومت و جامعه؛ یعنی فقه امامیّه است دانست که در لسان عرفان نظری و فلسفهٔ معطوف به تبیین آن، تحت عنوان “اِسقاط تکلیف” بیان میشود.
#مصطفی_مطهری
https://t.me/ReligiousSchool
🔹حوزههای پساانقلاب سوسیالیستی پنجاه و هفت، خدا، قرآن و سنّت را به منظور احراز هویّت و کسب اعتبار، به پیشگاه فلسفهٔ صدرایی و عرفان وحدت وجودی ابن عربی برد.
🔹شاید بتوان یکی از وجوه امعان نظر و تمایل به این نگرش از پنج دههٔ اخیر تا کنون را، تسلّط انقلابیّون و غلبهٔ قهری نگاه انقلابی به عنوان افق دید معیار بر حوزههای علمیه برای پیشبرد اهداف حکومتی سراسر سوسیالیستی که در گسترهٔ نظر و عمل، محتاج به نادیده گرفتن بزرگترین مانع در برابر سوسیالیزه شدن حکومت و جامعه؛ یعنی فقه امامیّه است دانست که در لسان عرفان نظری و فلسفهٔ معطوف به تبیین آن، تحت عنوان “اِسقاط تکلیف” بیان میشود.
#مصطفی_مطهری
https://t.me/ReligiousSchool
✍️نکتهای چند و نگاهی دیگر (۲۶۰)؛
🔹اگر اعتقاد به خدا یک امر شخصی باشد، عدم اعتقاد به خدا نیز یک امر شخصی خواهد شد.
چه اینکه هر دو دستکم در اعتقاد بودن یکساناند.
🔹اما تاریخ نشان داده است که هیچ عدم اعتقاد به خدایی، علیٰ رغم ادّعای باورمندان به بیخدایی، خود را محصور در گستره و محدود به حیطهٔ فضای شخصی نکرده است.
#مصطفی_مطهری
https://t.me/ReligiousSchool
🔹اگر اعتقاد به خدا یک امر شخصی باشد، عدم اعتقاد به خدا نیز یک امر شخصی خواهد شد.
چه اینکه هر دو دستکم در اعتقاد بودن یکساناند.
🔹اما تاریخ نشان داده است که هیچ عدم اعتقاد به خدایی، علیٰ رغم ادّعای باورمندان به بیخدایی، خود را محصور در گستره و محدود به حیطهٔ فضای شخصی نکرده است.
#مصطفی_مطهری
https://t.me/ReligiousSchool
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
🔹سیّد حسین نصر:
من اصولاً با این نوع چپگراییهای دینی، از اول فوق العاده بد بودم؛ اختلاط حقّ و باطل، بدتر از خود باطل است و منافق در قرآن به این معناست.
https://t.me/ReligiousSchool
من اصولاً با این نوع چپگراییهای دینی، از اول فوق العاده بد بودم؛ اختلاط حقّ و باطل، بدتر از خود باطل است و منافق در قرآن به این معناست.
https://t.me/ReligiousSchool