محاکمه نیوتن در جهنم

@science4lifee

مغالطه قمارباز

شکل منطقی:
موقعیت x کاملا تصادفی است.
موقعیت x به نتیجه‌ی Y ختم شد.
دفعه بعد احتمال وقوع Y کمتر است.

مثال:
من پنج بار پشت سرهم شیر آوردم. در نتیجه، دفعه بعد که سکه را بالا بیندازم، احتمالا خط بیاورم.

توضیح:
اهمیتی ندارد که دفعات قبل چند بار خط یا شیر آمده است.

@science4lifee

بسیاری از عوامل از جمله خلق و خو، خستگی، آب و هوا و تاثیر تربیت می‌توانند باعث تغییرات ناخواسته در قضاوت‌های یک فرد شوند.

@science4lifee

تاریخ مختصر علم (قسمت نخست - در آغاز)

~ ویلیام باینم

علم چیزی است منحصر به فرد؛ بهترین روشی است که برای درک جهان و همه چیزهای موجود در آن از جمله خودمان در اختیار داریم. هزاران سال است که انسان درباره چیزهایی که در اطرافش می بیند از خودش سوال‌هایی پرسیده و به پاسخ‌هایی هم رسیده که در این مدت تغییرات زیادی کرده‌اند. علم نیز از این تغییرات بی نصیب نبوده است. علم همواره در حرکت و تغییر است و بر پایه فکرها و کشف‌هایی بنا شده که از نسلی به نسل بعد انتقال می‌یابند و زمانی که کشف‌های جدید صورت میگیرد، قدم‌های بزرگی رو به جلو برمیدارد، اما چیزی که تغییر نکرده است، کنجکاوی، تصور و ذکاوت کسانی بوده که به کار علم مشغول هستند. شاید امروز دانش بیشتری داشته باشیم. اما افرادی هم که سه هزار سال پیش درباره دنیایشان عمیقاً می‌اندیشیدند به اندازه ما باهوش بودند. در بیشتر طول تاریخ بشر، علم پابه پای جادو، دین و فناوری برای درک و تسلط بر جهان به کار رفته است. علم ممکن است چیزی به سادگی رصد طلوع خورشید در هر صبحگاه باشد یا چیزی به پیچیدگی شناسایی عنصری جدید. جادو ممکن است نگاه کردن به ستارگان برای پیشگویی آینده باشد یا شاید چیزی که آن را خرافات می‌نامیم، مثل دوری کردن از مسیر گربه سیاه. دین هم ممکن است قربانی کردن حیوانی برای به دست آوردن دل خدایان باشد یا دعا کردن برای صلح جهانی. فناوری نیز ممکن است دانش افروختن آتش باشد یا ساختن کامپیوتری جدید...

لینک

«منچستر کنار دریا»

وقتی طوفانِ رنج انسان را از زمین می کند و درون خودش می کشد، چنین فاجعه ای رقم می خورد!
افسردگی کشنده است! انسان را از درون پوک و تهی از هرگونه احساسات می کند، مانند شخصیت «لی». فیلم، روایت یک کارگر روزمزد است که زندگی پدرش را در آورده! هر رنج و دردی بر سرش آوار شده و جان و روح او را خراشیده است. کیسی بازیگر نقش اول این فیلم به هنرمندانه ترین شکل ممکن، نقش یک انسان افسرده و به هیچ رسیده را بازآفرینی کرده. انسانی که دیگر هیچ اتفاقی تکانش نمی دهد، هیچ چیزی او را به گریه نمی اندازد، هیچ چیزی او را نمی خنداند و حتی هیچ زنی توانایی عاشق کردنش را ندارد.‌ در جهان او هیچ چیزی وجود ندارد که او را به زندگی وصل کند. زندگی سراسر رنج، او را حسابی تهی از معنا و احساسات کرده است! در طول کل فیلم او حتی یک لبخند هم نمی زند، حتی اشک نمی ریزد و بسیار کم حرف می زند. تنها احساسی که در وجودش جریان دارد و مثل خوره روحش را می خراشد، خشم است! خشم مطلق! بی معنایی و بی تفاوتی اش نسبت به زندگی در چشم ها، در دیالوگ های کوتاه و موجزش و حتی در نوع راه رفتنش موج می زند!

#فیلم
@science4lifee

خوب حرف میزنه ها! تلاش هم می‌کنه چیزهایی درباره روانشناسی آدما بگه! مثلا کبوتر با کبوتر باز با باز (به استثنا شوگرها). اما این فرکانس مرکانس رو دیگه نمی‌دونم از کجا آورد! 🥱

@science4lifee

چرا به علم اعتماد کنیم؟

~ نِیومی اورِسکیز
@science4lifee

اورسکیز در «چرا به علم اعتماد کنیم؟» قاطعانه از علم دفاع می‌کند و دلایل خود را در این‌زمینه تبیین می‌کند که چرا ماهیت اجتماعیِ معرفت علمی بزرگ‌ترین نقطه قوت آن است و نیز مهم‌ترین دلیلی که می‌توان به علم اعتماد کرد.
کتاب «چرا به علم اعتماد کنیم؟» درباره مواجهه با موضوعات روز مانند ویروس کووید ۱۹ یا کرونا است و بر اساس سخنرانی‌های تَنِر درباره ارزش‌های انسانی در دانشگاه پرینستن تألیف شده است.. اورسکیز با دنبال کردن تاریخ و فلسفه علم از اواخر قرن نوزدهم تا امروز، می‌گوید بر خلاف باور رایج، هیچ‌روش علمی واحدی وجود ندارد. بلکه قابل‌اعتماد بودن مدعاهای علمی ناشی از فرایندهایی اجتماعی‌ است که از طریق آنها مدعاها با دقت فراوان بررسی و ارزیابی می‌شوند. این فرایندها بی‌نقص نیستند. وقتی پای انسان در میان است هیچ‌ چیزی بی‌نقص نیست. اما نویسنده از موارد به خطا رفتن دانشمندان درس‌های بسیاری اقتباس می‌کند. اورسکیز همچنین می‌گوید چه‌طور اجماع، شاخصی اساسی است که نشان می‌دهد چه وقت تکلیف یک مسالهٔ علمی روشن شده و چه‌هنگام معرفتِ تولیدشده قابل‌اعتماد است.
برخی از سوالاتی که در این‌کتاب به آن‌ها پاسخ داده می‌شود، از این‌قرارند:
- آیا پزشکان واقعاً می‌دانند چه می‌گویند وقتی به ما می‌گویند که واکسن زدن خطری ندارد؟
- آیا باید حرف متخصصان اقلیم‌شناسی را باور کنیم که دربارهٔ خطرات گرمایش جهانی هشدار می‌دهند؟
- چرا باید به علم اعتماد کنیم آن هم وقتی سیاستمداران ما چنین اعتمادی ندارند؟،
- چگونه معرفت علمی (و خودمان) را از شر کسانی حفظ کنیم که علم منافعشان را تهدید می‌کند؟
- در عصر اخبار جعلی و حقایق شبه علمی و در دوره‌ای که ایدئولوژی و نظرات شخصیِ غیرعلمی روی دست شواهد تجربی و روش علمی بلند شده است، علم چه جوابی دارد؟
- چرا، چگونه و در چه زمانی می‌توان یا نمی‌توان به علم اعتماد کرد؟
- چرا معرفت علمی را خصوصیت اجتماعیش قابل اعتماد می‌کند؟
- چگونه به حقیقت دست می‌یابیم؟

@science4lifee

شاید علاوه بر اثر فردی، کشورمون رو هم چشم زدن! اگر اونجوری کار می‌کنه ، پس چرا اینجوری کار نکنه!
خلاصه بعضی وقت ها اوضاع به یه جایی میرسونتت که دیگه نمیتونی تقصیرها رو سر خرافات هم بندازی. 😁
@science4lifee

واقعیت ناپیدا

~ کارلو روولی
@science4lifee

آیا تا به حال کسی این شجاعت را داشته که داستان کوانتوم‌ها را از یونان باستان شروع کند؟ یا این داستان پیچیده را چنان ساده روایت کند که برای فهمش تنها به توانایی خواندن نیاز باشد؟
کارلو روولی از یونان باستان، از همان آغاز دانش، شروع می‌کند و پله‌پله پیش می‌آید: از اتم‌های دموکریتوس و صورت‌های مثالی افلاطون و ارسطو تا دایره‌های بطلمیوس و دنیای دانته، از آونگ گالیله و ماه نیوتن تا امواج فارادی و معادلات ماکسول، از نسبیت اینشتین و عدم قطعیت هایزنبرگ تا سیاهچالهٔ ویلر و اطلاعات هاکینگ. این سفری است به دنیای جذاب فیزیک از اتم‌های آغازین جهان تا نظریهٔ اطلاعات، با زبانی چنان ساده که گاه خواننده با تردید به خود می‌گوید: «آیا همه‌اش همین است؟ همین قدر ساده؟»
نگران نباشید. روولی یکی از بزرگ‌ترین فیزیکدانان زندهٔ جهان است و در داستانی که برای شما روایت می‌کند، خودش هم نقش دارد. واقعیت ناپیدا روایتی دست اول از فیزیک معاصر است با نثری جذاب و درخشان.دانشمندان او را استیون هاکینگ جدید می‌نامند.

در این رقص بی‌پایان اتم‌ها نه انجامی هست نه کرانه‌ای. ما انسان‌ها نیز مانند مابقی طبیعت، جزئی از این رقص بی‌پایان هستیم. جزئی که نتیجه ترکیبی تصادفی است. طبیعت همچنان به تجربه و آزمایش ترکیب‌ها و فرم‌های جدید ادامه می‌دهد و ما مانند حیوانات، نتیجه یک انتخاب تصادفی و بی‌انجامیم که در طول ادوار متمادی ساخته شده است. زندگی ما ترکیبی از اتم‌هاست. افکار ما از اتم‌هایی کوچک ساخته شده است. رؤیاهای ما محصول اتم‌هاست. امیدها و عواطف ما به زبانی متشکل از الفبای اتم‌ها نوشته شده است. نوری که ما می‌بینیم ساخته‌شده از اتم‌هایی است که حامل تصاویر برای ما هستند. دریاها، ستاره‌ها و شهرها همه از اتم ساخته شده‌اند. این دیدگاهی با عظمت و نامحدود و به‌شکلی حیرت‌آور ساده و قدرتمند است که تمدن جهانی ما دانش خود را بر پایه آن به دست آورده است.

دموکریتوس بر پایه این نظریه ده‌ها کتاب نوشت که در آنها به گسترش نظامی بزرگ و پاسخ به پرسش‌هایی فیزیکی، فلسفی، اخلاقی، سیاسی و کیهان‌شناختی پرداخت. او درباره ماهیت زبان، مذهب، منشأ اجتماعات انسانی و بسیاری چیزهای دیگر مطالبی نوشت. (شروع کیهان‌شناسی صغیرش جذاب است: «من در این کتاب به همه‌چیز خواهم پرداخت.») تمام این کتاب‌ها امروزه از دست رفته‌اند. ما با نظریات او از طریق نقل‌قول‌ها و شروحی که متفکران باستانی دیگر از او یا دربارهٔ او نوشته‌اند آشناییم. نتیجه این متون سربرآوردن نوعی اومانیسم قدرتمند، عقل‌گرا و ماده‌گرا بوده است. دموکریتوس دو چیز را با هم ترکیب کرد: از سویی، توجهی دقیق به طبیعت که با وضوح و دقتی علمی آراسته شده و تمام بقایای نظام اسطوره‌ای از آن زدوده شده است و از سوی دیگر، توجهی عظیم به انسانیت و تمرکزی عمیق بر زندگی اخلاقی که بهترین جنبه‌های روشنگری قرن هجدهم را دو هزار سال قبل از آن پیش‌گویی می‌کند. آرمان اخلاقی دموکریتوس رسیدن به آرامش ذهن از طریق اعتدال و میانه‌روی است. و اعتدال، از اعتماد به عقل و کنترل عواطف به دست می‌آید.

افلاطون و ارسطو با نظریات دموکریتوس آشنا و با آنها مخالف بودند. آنها به نظریات و ایده‌هایی مخالف با نظریات دموکریتوس اعتقاد داشتند. ایده‌هایی که بعضاً تا قرن‌ها مانع رشد علم شدند. هر دو آنها توصیفات طبیعت‌گرایانه دموکریتوس را به نفع توصیفی غایت‌انگارانه -که در آن همه‌چیز در جهان هدف و غایتی دارد- مؤکداً رد می‌کردند.

@science4lifee

تاریخ مختصر علم (قسمت دوم - سوزن‌ها و عددها)

~ ویلیام باینم

اگر از مصر و بابل به سوی شرق سفر کنید، به سرزمین‌هایی میرسید که در آنها تمدن‌هایی باستانی در دو طرف رشته کوه‌های هیمالیا، در هند و چین شکوفا شدند. حدود پنج هزار سال پیش مردم در شهرهای بزرگ و کوچک در اطراف و جلگه های رودخانه‌های سند و رود زرد زندگی میکردند‌. هند و چین در آن روزگار سرزمین‌هایی بسیار پهناور و حتی بزرگ‌تر از قلمرو امروزی‌شان بودند. هر دو آنها بخشی از شبکه عظیم دادوستد بودند که هم روی زمین و هم روی دریا فعالیت داشتند. این شبکه در امتداد مسیرهای ادویه درست شده بود و مردم هند و چین نوشتن و علم را در سطحی عالی فرا گرفته بودند. علم و تجارت به هم کمک میکردند. علم به تجارت سود می‌رساند و ثروت حاصل از تجارت برای کار علمی رفاه فراهم می‌ساخت. در واقع تا حدود سال ۱۵۰۰ میلادی علم در این دو تمدن به اندازه اروپا پیشرفت کرده بود. ما از هند اعداد و عشق به ریاضیات را گرفته ایم؛ و از چین کاغذ، باروت و اسباب ضروری جهت یابی، یعنی همان قطب نما، به ما رسیده است...

لینک