يه جوكى هست كه طرف هر روز میرفت امامزاده و دعا میکرد تو قرعه کشی بانک برنده بشه، آخر يه شب امامزاده اومد به خوابش و گفت فلان فلان شده اول بايد تو بانک حساب باز كنى! حالا ربطش به اين ويدئو چيه؟ زندگى اين خبرنگار قزاقستانى، اونجور كه خودش ميگه، با وايرال شدن كليپ گفتگوى سال گذشته‌ش با بانو اما استون زير و رو شده و حسابى تغيير كرده، تا حد زبادى خود اين اتفاقى كه در اون گفتگو رخ داده و وايرال شدنش نتيجه‌ى تصادفه، پس شبيه اينه كه دوستمون بليط بخت‌آزمايى برده باشه يا تو قرعه‌كشى بانک برنده شده باشه و طبيعيه كه خيلى از آدم‌ها آرزو دارن چنين اتفاقى براشون بيفته؛ اما موضوع اصلى اينه كه اين جوون قبلش بليط بخت‌آزمايى رو خريده و اين ديگه تصادفى نيست يا خيلى كمتر به شانس بستگى داره. درسته كه اون گفتگو و وايرال شدنش تصادفيه، ولى وقتى تصادف رخ داده، دوستمون براش آماده بوده، حداقلش اينه كه ويژگی‌هاى لازم براى حضور در مصاحبه‌ى مطبوعاتى فيلم يورگوس لانتيموس رو كسب كرده بوده كه تونسته اونجا باشه. معمولأ در چنين مواردى، خيليا ممكنه فقط به اون تصادف كه ناگهان يه زندگى رو تغيير ميده نگاه كنند و آماده شدن براى تصادف رو نبينند، چنين كسانى يک عمر ممكنه در اين آرزو باشند كه چنين تصادفى براشون رخ بده و تو قرعه‌كشى برنده بشن، به نظرم اون جوک اصلا براى چنين كسانى، كه كم هم نيستند، ساخته شده!
عزت زياد. رضا امير

پی‌نوشت‌: به خانم اما استون هم بايد كفت:
No, it's not just for saying Emily!

هیچی ... هیچی ... هیچی ... (همین را برای چند هزار سال تکرار کنید) ... بعد یک‌دفعه غوغایی به پا می‌شود. هزار سال بعد از میلاد مسیح، دنیا تقریباً هیچ فرقی با زمان خود حضرت مسیح از نظر ثروت نکرده بود. پانصد سال دیگر طول کشید تا درآمد مردم دو برابر شود. بعضی مناطق گاهی یک رشد ناگهانی داشتند، اما این رشدها همیشگی نبود و روی هم جمع نمی‌شد. از قرن نوزدهم به بعد بود که این افزایش‌های کم‌کم، تبدیل به جهش‌های خیلی بزرگ شد. بین سال ۱۸۲۰ تا ۱۹۰۰، درآمد دنیا سه برابر شد. کمی بیشتر از پنجاه سال بعد، دوباره سه برابر شد. فقط بیست و پنج سال طول کشید تا یک بار دیگر سه برابر شود، و سی و سه سال دیگر هم زمان برد تا یک بار دیگر هم سه برابر شود. «تولید ناخالص جهانی» امروز، از زمانی که انقلاب صنعتی در سال ۱۸۲۰ شروع شد تقریباً صد برابر و از شروع دوران روشنگری در قرن هجدهم، تقریباً دویست برابر شده است. بحث‌هایی که دربارهٔ «تقسیم ثروت» و «رشد اقتصادی» می‌شود، معمولاً «تقسیم کردن یک کیک» را با «پختن یک کیک بزرگ‌تر» مقایسه می‌کنند (یا همان‌طور که جورج دبلیو بوش به اشتباه گفت: «کیک را درازتر کنیم»). اگر آن کیکی که سال ۱۷۰۰ داشتیم تقسیم می‌کردیم، در یک قالب استاندارد ۲۳ سانتی پخته شده بود، آن‌وقت کیکی که امروز داریم قطرش بیشتر از ۳ متر است. اگر می‌خواستیم با دقت جراحی، کوچک‌ترین تکه‌ٔ ممکنی که فکرش را بکنید – مثلاً یک تکه که پهن‌ترین قسمتش ۵ سانت باشد – از این کیک امروزی ببُریم، همان یک تکه به اندازه‌ٔ کل کیک سال ۱۷۰۰ می‌شد.

~ استیون پینکر

I remember once listening to someone at a party drone on about the difference between "continually" and "continuously." Later that evening we were watching the news, and the TV weathercaster announced that there was a 50 percent chance of rain for Saturday and a 50 percent chance for Sunday, and concluded that there was therefore a 100 percent chance of rain that weekend.
یادم می‌آید یک روز در مجلس ضیافتی به حرف‌های کسی گوش می‌دادم که با آب‌وتاب دربارهٔ تفاوت بین «مستمراً» و مکرراً» داد سخن می‌داد. اواخر همان شب، داشتیم اخبار تماشا می کردیم که هواشناسی تلویزیون اعلام کرد احتمال بارش برای شنبه و یکشنبه ۵۰ درصد است و نتیجه گرفت به احتمال ۱۰۰ درصد آخر هفته باران می‌بارد.
 
The remark went right by the self-styled grammarian, and even after I explained the mistake to him, he wasn't nearly as indignant as he would have been had the weathercaster left a dangling participle. In fact, unlike other failings which are hidden, mathematical illiteracy is often flaunted: "I can't even balance my checkbook." "I'm a people person, not a numbers person." Or "I always hated math."

آقای به‌اصطلاح زبان‌شناس این گفته را نادیده گرفت و حتی بعد از آنکه این اشتباه را برایش توضیح دادم، آن قدرها عصبانی نشد که اگر گویندهٔ اخبار وجه وصفی معلق به کار برده بود از کوره در می‌رفت. در واقع، برخلاف سایر نقص‌ها که پنهانشان می‌کنند، بی‌سوادی ریاضیاتی با افتخار به نمایش گذاشته می‌‌شود. «من حتی نمی‌تونم حساب‌ چک‌هام رو بالانس کنم». «من اجتماعی‌ام، اهل ریاضی نیستم». یا «من همیشه از ریاضی متنفر بوده‌ام.»

~ جان آلن پاولوس

بحث درباره سالگادو و همسرش که ۲ میلیون درخت کاشتند و منطقه ای رو آباد کردن.

Birth Control

Permanent
۱. وازکتومی
۲. سترون‌سازی
Lifestyle
۳. پرهیز از هرگونه رابطه‌ی جنسی
۴. شیردهی به عنوان روش جلوگیری
۵. بیرون کشیدن
۶. روش‌های مبتنی بر آگاهی از باروری
Use every time
۷. کلاهک دهانه رحم
۸. اسپرم‌کش‌ها
۹. اسفنج ضدبارداری
۱۰. دیافراگم
۱۱. کاندوم زنانه
۱۲. کاندوم
Used On a Schedule
۱۳. قرص ضدبارداری
۱۴. چسب ضدبارداری
۱۵. حلقه ضدبارداری
۱۶. آمپول ضدبارداری
۱۷. آی‌یو‌دی ضدبارداری
۱۸. ایمپلنت ضدبارداری


– هرگز نبودن بهتر است (دیوید بناتار)
– دفاعیه‌ای بر سقط جنین (جودیت تامسون)
– دربارهٔ سقط جنین (آرش نراقی)
– سقط جنین قانونی (استیون پینکر)
– چگونه از تنهایی لذت ببریم (سارا میتلند)
– دربارهٔ پسران و مردان (ریچارد ریوز)

یکی از آن دو نوآوری راه‌گشا، شکل‌گیری نهادهایی بود که داد و ستد کالا و خدمات و رد و بدل شدن فکر و ایده را حسابی روغن‌کاری می‌کردند و راه می‌انداختند – دقیقاً همان چرخه‌ٔ پرجنب‌وجوشی که آدام اسمیت می‌گفت چشمه‌ٔ اصلی تولید ثروت است. اقتصاددان‌های معروفی مثل داگلاس نورث، جان والیس و بری واینگست معتقدند که دولت‌ها، چه در طول تاریخ و چه در خیلی از کشورهای امروزی، راحت‌ترین و دم‌دست‌ترین راه برایشان این بوده و هست که گردن‌کلفت‌ها و سران قدرت با هم کنار بیایند که به پر و پای هم نپیچند و خون و خونریزی راه نیندازند، و در عوضش، هر کدام یک تیول و ملکی، یک حق امتیاز انحصاری، یک جواز و پروانه‌ٔ خاص، یک بازار دربست، یا یک دار و دسته‌ٔ نوچه و هوادار برای خودشان دست و پا کنند تا بتوانند یک گوشه‌ای از اقتصاد مملکت را تیول خودشان کنند و از رانتش بخورند و چرب کنند (رانت به همان معنای تخصصی که اقتصاددان‌ها می‌گویند، یعنی درآمدی که از دسترسی ویژه و انحصاری به یک منبع درمی‌آید). اما در انگلستان قرن هجدهم، این بساط رفیق‌بازی و امتیازهای ویژه و بخوربخورها کم‌کم برچیده شد و جایش را به اقتصادهای باز و آزاد داد؛ یعنی فضایی که در آن هر کسی می‌توانست هر چیزی را به هر کس دیگری بفروشد و قانون و حق و حقوق مالکیت و قراردادهای محکم و پابرجا هم پشت این معاملات بود. نهادهایی مثل بانک‌ها و شرکت‌ها و ادارات دولتی هم دیگر بر اساس ضوابط و مسئولیت‌های قانونی‌شان کار می‌کردند، نه با سفارش این و آن و پارتی‌بازی.

~ استیون پینکر

تو تامین برق آدما موندن، دنبال سامانه هوش مصنوعی هستن.

نمودارهای مربوط به کشورهای غیربریتانیایی در شکل، داستان فصل حیرت‌انگیز دیگری از کتاب رفاه را بازگو می‌کنند: از اواخر قرن بیستم به این‌سو، کشورهای فقیر هم به نوبت خودشان از چنبره‌ٔ فقر گریخته‌اند. آن جهش بزرگ حالا دارد به «همگرایی بزرگ» تبدیل می‌شود. کشورهایی که تا همین اواخر، فقر از سر و رویشان می‌بارید، حالا به وضعیت مالی خوبی رسیده‌اند. مثل کره‌ٔ جنوبی، تایوان و سنگاپور. (مادر همسر سابقم که سنگاپوری است، تعریف می‌کرد که در بچگی، یک تخم‌مرغ را چهار نفری می‌خوردند.)
از سال ۱۹۹۵، ۳۰ تا از ۱۰۹ کشور در حال توسعه‌ٔ دنیا، از بنگلادش و السالوادور و اتیوپی گرفته تا گرجستان و مغولستان و موزامبیک و پاناما و رواندا و ازبکستان و ویتنام، نرخ‌های رشدی را تجربه کرده‌اند که معنایش این است که هر هجده سال یک‌بار درآمدشان دو برابر شده. ۴۰ کشور دیگر هم نرخ رشدی داشته‌اند که هر سی و پنج سال درآمد را دو برابر می‌کند. چیزی شبیه نرخ رشد تاریخی خود آمریکا. اینکه چین و هند تا سال ۲۰۰۸ به همان درآمد سرانه‌ای رسیدند که سوئد به ترتیب در سال‌های ۱۹۵۰ و ۱۹۲۰ داشت، خودش کم چیزی نیست. اما وقتی یادمان بیاید که این درآمد سرانه برای چه جمعیت عظیمی بوده (۱/۳ و ۱/۲ میلیارد نفر)، اهمیتش چند برابر می‌شود. تا سال ۲۰۰۸، کل جمعیت دنیا، یعنی همه‌ٔ آن ۶/۷ میلیارد نفر، به طور متوسط درآمدی داشتند معادل درآمد اروپای غربی در سال ۱۹۶۴. و نه، این فقط به خاطر این نیست که پولدارها پولدارتر شده‌اند(که البته شده‌اند). فقر شدید دارد ریشه‌کن می‌شود و دنیا دارد به یک طبقه‌ٔ متوسط بزرگ تبدیل می‌شود.

~ استیون پینکر

۱. مغالطه توسل به قوانین
۲. حجاب و دام گناه: شرطی‌سازی اجتماعی
۳. شش استدلال علیه حجاب اسلامی اجباری

رادلت می‌نویسد: «سال ۱۹۷۶، مائو یک‌تنه و خیلی اساسی، جهت فقر جهانی را با یک حرکت ساده عوض کرد: از دنیا رفت.» البته این‌طور نیست که آن «همگرایی بزرگ» را فقط و فقط مدیون رشد چین باشیم، اما خب، چین با آن قد و قواره‌اش، خواهی‌نخواهی آمارهای جهانی را تکان می‌دهد، و علت‌های پیشرفت چین هم می‌تواند برای جاهای دیگر درسی باشد. مرگ مائو تسه‌تونگ، خودش نماد سه تا از دلایل اصلی همین همگرایی بزرگ است.

~ استیون پینکر

اولین دلیل، به سر آمدن دوران کمونیسم (و آن سوسیالیسم فضولی که در همه‌چیز سرک می‌کشید) بود. همان‌طور که قبلاً هم گفتیم، اقتصادهای بازاری استاد تولید ثروت به شکلی حیرت‌آور هستند، اما اقتصادهای دستوری و توتالیتر، چیزی جز کمبود و رکود و اغلب قحطی برای مردمشان به ارمغان نمی‌آورند. اقتصاد بازار، جدا از اینکه از مزایای تخصصی شدن کارها استفاده می‌کند و به مردم انگیزه می‌دهد تا چیزهایی را که دیگران می‌خواهند تولید کنند، یک مشکل بزرگ دیگر را هم حل می‌کند: اینکه چطور تلاش صدها میلیون آدم را با هم هماهنگ کند. این کار را هم با استفاده از قیمت‌ها انجام می‌دهد که مثل یک شبکه، خبر نیاز و موجودی کالاها را به همه جا می‌رسانند. این یک مسئله‌ٔ محاسباتی غول‌پیکر است که هیچ برنامه‌ریز نابغه‌ای نمی‌تواند از پشت میزش در یک اداره‌ٔ مرکزی آن را حل‌وفصل کند. خلاصه، یک کوچ بزرگ از سیستم اشتراکی‌سازی، کنترل مرکزی دولت، انحصارهای دولتی و آن کاغذبازی‌های نفس‌گیر برای گرفتن هر مجوزی (چیزی که در هند به آن می‌گفتند «دیکتاتوری مجوز») به سمت اقتصادهای باز، از دهه‌ٔ ۱۹۸۰ در خیلی جاها کلید خورد. این تغییر و تحولات شامل چیزهایی بود مثل چراغ سبز نشان دادن دنگ شیائوپینگ به سرمایه‌داری در چین، از هم پاشیدن اتحاد شوروی و تمام شدن ریاستش بر اروپای شرقی و آزاد شدن دست و بال اقتصاد در کشورهایی مثل هند و برزیل و ویتنام و بقیه.

~ استیون پینکر

سوگیری ادراکی پروسکو توضیح می‌دهد که چرا این موضوع گاهی به فاجعه ختم می‌شود. مشاوران دانشگاه با زنانی مواجه می‌شوند که در مورد مست شدن و رابطه جنسی با مردی که فکر می‌کنند یک شریک عاشقانه بالقوه است صحبت می‌کنند، اما وقتی هوشیار می‌شوند، می‌فهمند که این یک اشتباه وحشتناک بوده است. سوگیری ادراکی پروسکو، که توسط الکل، سپس ترشح اندورفین و به نوبه خود سوء تفاهم در مورد ایجاد پیوند عاطفی ایجاد می‌شود، باعث ایجاد تعارض جنسی می‌شود.

~ دیوید باس

دانشجویان اغلب الکل را با مواد مخدر دیگر، مانند ماری جوانا یا اکستازی، مخلوط می‌کنند. ماری جوانا، اگرچه اغلب توسط مصرف کنندگان به عنوان یک داروی بی ضرر در نظر گرفته می‌شود، می تواند قضاوت را تغییر دهد، اضطراب را کاهش دهد، و باعث خواب آلودگی شود - اثراتی که آسیب پذیری را افزایش می‌دهد. اضطراب، یک احساس ناخوشایند که اغلب ناکارآمد در نظر گرفته می‌شود، در واقع در سطوح مناسب بسیار سازگار است. هوشیاری را نسبت به خطرات احتمالی افزایش می‌دهد. داروی اکستازی به طور معمول با پر کردن مغز از دوپامین، احساسات را تشدید می‌کند. اکستازی که گاهی اوقات "قرص عشق" نامیده می‌شود، می تواند احساس دلبستگی و پیوند اجتماعی را افزایش دهد. به طور همزمان بازداری‌ها را کاهش می‌دهد و نشانه‌های سوء استفاده جنسی را که ناخواسته به غریبه‌ها یا آشنایان گاه به گاه ارسال می‌شود، تقویت می‌کند.

~ دیوید باس

مردانی که در ویژگی‌های سه‌گانه تاریک - خودشیفتگی، ماکیاولیسم و روان‌پریشی - نمره بالایی دارند، به طرز غیرمعمولی برای زنان جذاب هستند. گرگوری کارتر و همکارانش پروفایل‌هایی از مردانی که در ویژگی‌های سه‌گانه تاریک نمره بالایی داشتند، ایجاد کردند. این موارد شامل توصیف‌های شخصی با استفاده از مواردی بود که خودشیفتگی (میل به توجه، تحسین، لطف‌های ویژه و پرستیژ)، ماکیاولیسم (تمایل به دستکاری، فریب، چاپلوسی و استثمار دیگران) و روان‌پریشی (نداشتن پشیمانی یا نگرانی در مورد اخلاق، عدم حساسیت به دیگران، بدبینی نسبت به دیگران) را نشان می‌داد. زنان این پروفایل‌ها را جذاب‌تر از پروفایل‌های کنترلی می‌دانستند که فاقد ویژگی‌های سه‌گانه تاریک در سطح بالا بودند، حتی زمانی که ظاهر فیزیکی یکسان بود و هر دو مجموعه پروفایل‌ها فاقد نشانه‌های دیگری بودند که زنان می‌دانند جذاب هستند، مانند چشم‌انداز مالی خوب. پارادوکس "پسر بد" این است که چرا زنان مردان با امتیاز بالای سه‌گانه تاریک را جذاب می‌دانند، حتی اگر این مردان از نظر اجتماعی متقلب باشند، در روابط بی‌وفا باشند و پس از رابطه جنسی هیچ تردیدی در مورد رها کردن زنان برای جستجوی طعمه‌های جنسی دیگر نداشته باشند. همانطور که یک زن در Urban Dictionary نقل کرده است: «به پسرهای بد نگاه کنید، آنها خیلی جذاب هستند، اما خطرناک هستند که همین مرا بیشتر تحریک می‌کند.»

~ دیوید باس

چندین سرنخ توضیحی برای جذابیت زنان ارائه می‌دهد. اول، مردانی که در ویژگی‌های سه‌گانه تاریک نمره بالایی دارند، اغلب از نظر اجتماعی جذاب هستند. آنها گرداننده‌های ماهری هستند که خوب حرف می‌زنند. وقتی علاقه‌مند هستند، توجه خود را مانند لیزر روی یک زن خاص متمرکز می‌کنند و باعث می‌شوند او فکر کند که بسیار خاص است. این یک اکسیر است، به خصوص برای زنانی که به پسرهای خجالتی و بی‌دست و پا عادت دارند که جرأت نزدیک شدن به آنها را ندارند. دوم، این مردان اعتماد به نفس و جایگاه خود را نشان می‌دهند - ویژگی‌های کلیدی که زنان در همسران بالقوه می‌خواهند. آنها به دنبال موقعیت‌های رهبری و برجستگی اجتماعی هستند و خود را از رقابت متمایز می‌کنند. سوم، آنها لباس‌های شیک و زیبا می‌پوشند، یکی دیگر از نشانه‌های جایگاه. چهارم، آنها زبان بدن صاف و هماهنگ دارند. وضعیت بدن آنها آرام و متین است. آنها بی‌قراری نمی‌کنند. آنها تماس چشمی خوبی برقرار می‌کنند. به طور کلی، آنها ارزش جفت‌گیری بالایی را منتقل می‌کنند. آنها ناامید به نظر نمی‌رسند. آنها سعی نمی‌کنند بیش از حد خوب یا بیش از حد موافق باشند - ویژگی‌هایی که می‌تواند نشان‌دهنده جایگاه پایین و تسلیم باشد. آنها این فرض را منتقل می‌کنند که جذاب هستند و شایسته این هستند که در مرکز عمل باشند. آنها نگاه زنان را به خود جلب می‌کنند و جسورانه خطرات اجتماعی را می‌پذیرند و توجه گروه را به خود جلب می‌کنند - یک شاخص کلیدی موقعیت.

~ دیوید باس

با افتخار و خوشحالی فراوان می‌خواهم چاپ کتاب جدید دوست و همکار عزیزم (البته که من دکتر نیستم 😁) دکتر مرتضی معدنی ثانی رو به ایشون و همه شما تبریک بگم. 📚✨
ترجمه کتاب ارزشمند «نلسون ۲۰۲۵: بیماری‌های رشد، تکامل و رفتار» حاصل تلاش و دانش ایشون هست که به تازگی منتشر شده.

~ علی نظری