چرا شواهد حکایتی غیرقابل اعتماد هستند؟
~ استیون نوولا
چه کسی مجذوب داستانی گیرا و شخصی نمیشود؟ داستانها و تجربیات فردی، ارز رایج ارتباطات انسانی و شاید قدرتمندترین ابزار ما برای متقاعد کردن، الهام بخشیدن و ایجاد ارتباط عاطفی هستند. اما در مرز دنیای علم و تحلیل انتقادی، همین جذابیت ذاتی به یک نقطه ضعف خطرناک تبدیل میشود. در این قلمرو، داستانهای شخصی تحت عنوان «شواهد حکایتی» (Anecdotal Evidence) طبقهبندی میشوند: روایتی از یک تجربه که در شرایط کنترلشده، عینی و قابل تکرار رخ نداده و بنابراین در معرض انبوهی از سوگیریهای شناختی، خطاهای حافظه و عوامل مخدوشکنندهٔ پنهان قرار دارد. در واقع، در سلسله مراتب شواهد علمی، این نوع شواهد بهعنوان ضعیفترین شکل ممکن مدرک شناخته میشود.
اختلافی که بر سر ارزشگذاری شواهد حکایتی وجود دارد، نمایانگر یک خط فاصل کلیدی و یک شکاف عمیق میان روششناسی دقیق علمی و نظامهای فکری مبتنی بر باورهای شخصی یا سنت است. این تفاوت نگاه، صرفاً یک اختلاف نظر آکادمیک و انتزاعی نیست، بلکه مستقیماً بر نحوهٔ تصمیمگیری ما در حوزههای حیاتی مانند سلامت فردی و سیاستگذاری عمومی در پزشکی تأثیر میگذارد...
~ استیون نوولا
چه کسی مجذوب داستانی گیرا و شخصی نمیشود؟ داستانها و تجربیات فردی، ارز رایج ارتباطات انسانی و شاید قدرتمندترین ابزار ما برای متقاعد کردن، الهام بخشیدن و ایجاد ارتباط عاطفی هستند. اما در مرز دنیای علم و تحلیل انتقادی، همین جذابیت ذاتی به یک نقطه ضعف خطرناک تبدیل میشود. در این قلمرو، داستانهای شخصی تحت عنوان «شواهد حکایتی» (Anecdotal Evidence) طبقهبندی میشوند: روایتی از یک تجربه که در شرایط کنترلشده، عینی و قابل تکرار رخ نداده و بنابراین در معرض انبوهی از سوگیریهای شناختی، خطاهای حافظه و عوامل مخدوشکنندهٔ پنهان قرار دارد. در واقع، در سلسله مراتب شواهد علمی، این نوع شواهد بهعنوان ضعیفترین شکل ممکن مدرک شناخته میشود.
اختلافی که بر سر ارزشگذاری شواهد حکایتی وجود دارد، نمایانگر یک خط فاصل کلیدی و یک شکاف عمیق میان روششناسی دقیق علمی و نظامهای فکری مبتنی بر باورهای شخصی یا سنت است. این تفاوت نگاه، صرفاً یک اختلاف نظر آکادمیک و انتزاعی نیست، بلکه مستقیماً بر نحوهٔ تصمیمگیری ما در حوزههای حیاتی مانند سلامت فردی و سیاستگذاری عمومی در پزشکی تأثیر میگذارد...
Telegraph
چرا شواهد حکایتی غیرقابل اعتماد هستند؟
چه کسی مجذوب داستانی گیرا و شخصی نمیشود؟ داستانها و تجربیات فردی، ارز رایج ارتباطات انسانی و شاید قدرتمندترین ابزار ما برای متقاعد کردن، الهام بخشیدن و ایجاد ارتباط عاطفی هستند. اما در مرز دنیای علم و تحلیل انتقادی، همین جذابیت ذاتی به یک نقطه ضعف خطرناک…
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
چرا چیزهای زیبا حس خوبی به ما میدن؟ – واکاوی زیبایی
تعریف خصوصیاتی که چیزی رو زیبا می کنن کار سختیه، ولی در عین حال به نظر میاد ما زیبایی رو وقتی می بینیم، میشناسیم. چرا اینطوریه، و زیبایی چطور روی ناخودآگاه ما تاثیر میذاره؟
ترجمهٔ حمیدرضا بیدار
تعریف خصوصیاتی که چیزی رو زیبا می کنن کار سختیه، ولی در عین حال به نظر میاد ما زیبایی رو وقتی می بینیم، میشناسیم. چرا اینطوریه، و زیبایی چطور روی ناخودآگاه ما تاثیر میذاره؟
ترجمهٔ حمیدرضا بیدار
❤6
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
آخرالزمان آنتیبیوتیکی چیست؟
ترجمهٔ حمیدرضا بیدار
ترجمهٔ حمیدرضا بیدار
👍2❤1
Forwarded from نشر درنگ | DerangPub
فصل اول کتاب موهبت درونگرایی.pdf
672.9 KB
کتاب موهبت درونگرایی نشان میدهد که درونگرایی نه یک نقص که موهبتی منحصربهفرد است و میتواند سرچشمۀ خلاقیتورزی، ژرفاندیشی، و پیریزی روابط عمیق و معنادار باشد. شما در این کتاب از طریق راهکارهایی عینی و مثالهایی واقعی، نحوۀ مدیریت بهتر انرژیتان را میآموزید و درمییابید چطور در عین درونگرا بودن، خود را شکوفا سازید.
•• میتوانید برای آشنایی بیشتر با محتوای این کتاب، فصل نخست آن را از همینجا مطالعه بفرمایید.
@derang_pub
•• میتوانید برای آشنایی بیشتر با محتوای این کتاب، فصل نخست آن را از همینجا مطالعه بفرمایید.
@derang_pub
❤8
طب سوزنی، عملی باستانی که ریشه در هزاران سال تاریخ و فلسفهٔ شرق دارد، امروزه در تقاطعی حساس از باور عمومی گسترده و تردید علمی دقیق قرار گرفته است. این روش درمانی، با وجود محبوبیت فزاینده، همچنان موضوع بحثهای داغی است که دو جهانبینی کاملاً متفاوت را در مقابل یکدیگر قرار میدهد. در یک سو، بنیانهای متافیزیکی، عرفانی و پیشاعلمی طب سنتی چین (TCM) قرار دارد و در سوی دیگر، رویکرد دقیق، مادیگرایانه و مبتنی بر شواهد علوم اعصاب مدرن.
این شکاف عمیق، در سال ۱۹۹۷ با بیانیهٔ هیئت اجماع مؤسسهٔ ملی بهداشت آمریکا (NIH) برجستهتر و در عین حال مبهمتر شد؛ بیانیهای که ضمن تأیید محتاطانهٔ اثربخشی طب سوزنی برای برخی شرایط خاص (مانند تهوع ناشی از شیمیدرمانی)، بهطور گیجکنندهای به مفاهیم سنتی مانند انرژی «چی» (Qi) نیز اشاره کرد و به سردرگمیها در افکار عمومی دامن زد.
برای درک کامل بحثهای پیرامون طب سوزنی مدرن، ابتدا باید به چارچوب باستانی و پیشاعلمی که طب سنتی چین بر آن بنا شده است، پرداخت. این چارچوب، بیش از آنکه ریشه در زیستشناسی تجربی یا آناتومی واقعی داشته باشد، از کیهانشناسی فلسفی، باورهای فولکلور و متافیزیک باستانی نشأت گرفته است. در این دیدگاه، بدن انسان نه بهعنوان یک سیستم بیولوژیک متشکل از سلولها و اندامها، بلکه بهعنوان بازتابی مینیاتوری از جهان هستی و نیروهای متافیزیکی حاکم بر آن در نظر گرفته میشود.
نظریههای اصلی طب سنتی چین بر پایههای غیرتجربی زیر استوارند:
انرژی چی: مفهوم محوری «چی» بهعنوان یک الگوی «انرژی حیاتی» یا «نیروی زندگی» توصیف میشود که ادعا میشود در سراسر بدن جریان دارد و برای سلامتی ضروری است. بر اساس این باور، هرگونه انسداد، اختلال یا عدم تعادل در جریان «چی»، عامل اصلی بروز تمام بیماریهاست.
یین و یانگ (Yin and Yang): این اصل فلسفی بر تعادل میان نیروهای متضاد اما مکمل در طبیعت و بدن تأکید دارد. سلامتی، حاصل هماهنگی کامل میان یین (عنصر مؤنث، سرد، تاریک، منفعل) و یانگ (عنصر مذکر، گرم، روشن، فعال) است و بیماری، ناشی از عدم تعادل یا غلبهٔ یکی بر دیگری است.
یین: زمین یانگ: آسمان
ماه خورشید
زمستان تابستان
زن مرد
سرد گرم
داخل خارج
تاریک روشن
نظریهٔ پنج عنصر: این نظریه، پس از یین و یانگ، دومین مفهوم مهم متافیزیکی در TCM است. بر اساس این دیدگاه، جهان و بدن انسان از پنج عنصر اصلی تشکیل شدهاند: چوب، آتش، خاک، فلز و آب. هر یک از این عناصر بهطور نمادین به اندامهای خاصی در بدن مرتبط هستند (برای مثال، چوب به کبد و آتش به قلب) و روابط متقابل پیچیده و چرخهای (سازنده و مخرب) با یکدیگر دارند که بر سلامت و بیماری تأثیر میگذارد.
مریدینها و نقاط طب سوزنی: در این باور عرفانی و پیشاعلمی، مریدینها (Meridians) کانالهایی نظری، غیرفیزیکی و غیرقابلکشف برای جریان انرژی «چی» در نظر گرفته میشوند. در ابتدا تصور میشد که ۳۶۵ نقطهٔ طب سوزنی در طول این کانالهای فرضی وجود دارد (که هیچ ارتباطی با ساختارهای عصبی یا عروقی شناختهشده ندارند) و هر یک نمادی از یک روز سال است. باور بر این بود که از طریق تحریک این نقاط (با سوزن یا فشار)، میتوان جریان «چی» را برای رفع انسدادها و درمان بیماریها دستکاری کرد.
روشهای تشخیصی و درمانی: روشهای تشخیصی در TCM نیز بر همین مبانی متافیزیکی استوارند. برای نمونه، در تشخیص نبض، درمانگر با نادیده گرفتن کامل حقایق شناختهشدهٔ فیزیولوژی گردش خون، ادعا میکند با لمس شش نبض متفاوت در هر مچ دست، قادر به تشخیص وضعیت دوازده اندام مختلف بدن و محل انسداد «چی» است. درمانها نیز شامل روشهایی مانند موکسا (Moxibustion) (سوزاندن گیاه درمنه بر روی نقاط خاص) برای تحریک و تقویت انرژی «چی» است.
در طول قرنها، این نظریههای متافیزیکی بهجای سادهسازی و اعتبارسنجی، صرفاً پیچیدهتر و مفصلتر شدند. تعداد اشکال ادعایی انرژی «چی» به بیش از بیست مورد افزایش یافت و تعداد مریدینها و نقاط طب سوزنی به نزدیک ۱۰۰۰ عدد رسید. علاوه بر این، «میکروسیستمهای» اثباتنشده و فانتزیتری مانند اوریکولوتراپی (Auriculotherapy) یا طب سوزنی گوش و طب سوزنی دست کرهای توسعه یافتند. این روشها بر این باورند که نقشههای مینیاتوری و کاملی از کل بدن (شبیه به جنین وارونه) بر روی گوش یا دست وجود دارد و تحریک نقاط خاص آن (مثلاً نرمهٔ گوش برای چشم) میتواند مستقیماً بر اندامهای مربوطه در بدن تأثیر بگذارد.
این شکاف عمیق، در سال ۱۹۹۷ با بیانیهٔ هیئت اجماع مؤسسهٔ ملی بهداشت آمریکا (NIH) برجستهتر و در عین حال مبهمتر شد؛ بیانیهای که ضمن تأیید محتاطانهٔ اثربخشی طب سوزنی برای برخی شرایط خاص (مانند تهوع ناشی از شیمیدرمانی)، بهطور گیجکنندهای به مفاهیم سنتی مانند انرژی «چی» (Qi) نیز اشاره کرد و به سردرگمیها در افکار عمومی دامن زد.
برای درک کامل بحثهای پیرامون طب سوزنی مدرن، ابتدا باید به چارچوب باستانی و پیشاعلمی که طب سنتی چین بر آن بنا شده است، پرداخت. این چارچوب، بیش از آنکه ریشه در زیستشناسی تجربی یا آناتومی واقعی داشته باشد، از کیهانشناسی فلسفی، باورهای فولکلور و متافیزیک باستانی نشأت گرفته است. در این دیدگاه، بدن انسان نه بهعنوان یک سیستم بیولوژیک متشکل از سلولها و اندامها، بلکه بهعنوان بازتابی مینیاتوری از جهان هستی و نیروهای متافیزیکی حاکم بر آن در نظر گرفته میشود.
نظریههای اصلی طب سنتی چین بر پایههای غیرتجربی زیر استوارند:
انرژی چی: مفهوم محوری «چی» بهعنوان یک الگوی «انرژی حیاتی» یا «نیروی زندگی» توصیف میشود که ادعا میشود در سراسر بدن جریان دارد و برای سلامتی ضروری است. بر اساس این باور، هرگونه انسداد، اختلال یا عدم تعادل در جریان «چی»، عامل اصلی بروز تمام بیماریهاست.
یین و یانگ (Yin and Yang): این اصل فلسفی بر تعادل میان نیروهای متضاد اما مکمل در طبیعت و بدن تأکید دارد. سلامتی، حاصل هماهنگی کامل میان یین (عنصر مؤنث، سرد، تاریک، منفعل) و یانگ (عنصر مذکر، گرم، روشن، فعال) است و بیماری، ناشی از عدم تعادل یا غلبهٔ یکی بر دیگری است.
یین: زمین یانگ: آسمان
ماه خورشید
زمستان تابستان
زن مرد
سرد گرم
داخل خارج
تاریک روشن
نظریهٔ پنج عنصر: این نظریه، پس از یین و یانگ، دومین مفهوم مهم متافیزیکی در TCM است. بر اساس این دیدگاه، جهان و بدن انسان از پنج عنصر اصلی تشکیل شدهاند: چوب، آتش، خاک، فلز و آب. هر یک از این عناصر بهطور نمادین به اندامهای خاصی در بدن مرتبط هستند (برای مثال، چوب به کبد و آتش به قلب) و روابط متقابل پیچیده و چرخهای (سازنده و مخرب) با یکدیگر دارند که بر سلامت و بیماری تأثیر میگذارد.
مریدینها و نقاط طب سوزنی: در این باور عرفانی و پیشاعلمی، مریدینها (Meridians) کانالهایی نظری، غیرفیزیکی و غیرقابلکشف برای جریان انرژی «چی» در نظر گرفته میشوند. در ابتدا تصور میشد که ۳۶۵ نقطهٔ طب سوزنی در طول این کانالهای فرضی وجود دارد (که هیچ ارتباطی با ساختارهای عصبی یا عروقی شناختهشده ندارند) و هر یک نمادی از یک روز سال است. باور بر این بود که از طریق تحریک این نقاط (با سوزن یا فشار)، میتوان جریان «چی» را برای رفع انسدادها و درمان بیماریها دستکاری کرد.
روشهای تشخیصی و درمانی: روشهای تشخیصی در TCM نیز بر همین مبانی متافیزیکی استوارند. برای نمونه، در تشخیص نبض، درمانگر با نادیده گرفتن کامل حقایق شناختهشدهٔ فیزیولوژی گردش خون، ادعا میکند با لمس شش نبض متفاوت در هر مچ دست، قادر به تشخیص وضعیت دوازده اندام مختلف بدن و محل انسداد «چی» است. درمانها نیز شامل روشهایی مانند موکسا (Moxibustion) (سوزاندن گیاه درمنه بر روی نقاط خاص) برای تحریک و تقویت انرژی «چی» است.
در طول قرنها، این نظریههای متافیزیکی بهجای سادهسازی و اعتبارسنجی، صرفاً پیچیدهتر و مفصلتر شدند. تعداد اشکال ادعایی انرژی «چی» به بیش از بیست مورد افزایش یافت و تعداد مریدینها و نقاط طب سوزنی به نزدیک ۱۰۰۰ عدد رسید. علاوه بر این، «میکروسیستمهای» اثباتنشده و فانتزیتری مانند اوریکولوتراپی (Auriculotherapy) یا طب سوزنی گوش و طب سوزنی دست کرهای توسعه یافتند. این روشها بر این باورند که نقشههای مینیاتوری و کاملی از کل بدن (شبیه به جنین وارونه) بر روی گوش یا دست وجود دارد و تحریک نقاط خاص آن (مثلاً نرمهٔ گوش برای چشم) میتواند مستقیماً بر اندامهای مربوطه در بدن تأثیر بگذارد.
❤3
این چارچوب متافیزیکی، با تمام پیچیدگیهای ظاهریاش، فاقد هرگونه اعتبارسنجی علمی، مبنای آناتومیک یا سازگاری با دانش بیولوژیک مدرن است. طنز تلخ ماجرا اینجاست که چین، خاستگاه این نظریههای متافیزیکی، اکنون خود در حال پیشرفت علمی سریع است و بهطور فزایندهای از این باورهای باستانی و پیشاعلمی فاصله میگیرد. دولت چین اخیراً خود را حامی نگرش علمی و مخالف جهل، خرافات و شبهعلم اعلام کرده است، در حالی که در غرب، بسیاری همچنان با دیدی رمانتیک به این باورهای منسوخ چسبیدهاند.
در حالی که طب سنتی چین در چارچوب متافیزیکی بستهٔ خود باقی ماند، جریانی موازی از تحقیقات علمی، بهویژه با ظهور الکتریسیته و پیشرفت در علوم اعصاب، شروع به کشف مکانیسمهای بیولوژیکی واقعی کرد که در پس تأثیرات مشاهدهشدهٔ تحریک بدن قرار داشت. این تحقیقات بهطور مؤثری یک روش درمانی کاملاً جدید و مبتنی بر شواهد را از خاکستر باورهای باستانی پدید آورد. این رویکرد جدید، که میتوان آن را طب سوزنی نوروالکتریک یا تحریک عصبی نامید، به جای مفاهیم مبهم و غیرقابلاندازهگیری مانند «چی»، بر پایههای محکم و قابلآزمایش فیزیولوژی عصبی استوار است.
درک علمی مدرن از نحوهٔ عملکرد طب سوزنی مبتنی بر شواهد، مطلقاً هیچ ارتباطی با توضیحات سنتی (جریان انرژی در مریدینها) ندارد. تحقیقات دانشمندانی چون دکتر هان (Han) در پکن و دکتر پومرانز (Pomeranz) در تورنتو، نشان داد که تأثیرات این روش (بهویژه در تسکین درد) از طریق یک مکانیسم نوروشیمیایی پیچیده حاصل میشود:
تحریک نقاط خاص بدن (که اغلب با نقاط ماشهای عضلانی یا محل تجمع اعصاب همپوشانی دارند) باعث فعال شدن مسیرهای عصبی خاصی میشود. این تحریک، به مغز و نخاع سیگنال میفرستد و منجر به فعال شدن بیان ژن اندورفینها و سایر نوروپپتیدهای درمانی درونزا (مانند انکفالین و داینورفین) در سیستم عصبی مرکزی میشود. این مواد، مسکنهای طبیعی خود بدن هستند.
این اثر کاملاً نوروشیمیایی است، نه متافیزیکی. اثبات قاطع این مدعا این است که میتوان اثر تسکین درد طب سوزنی را بهطور کامل با داروی نالوکسان (Naloxone) – که یک آنتاگونیست شناختهشدهٔ گیرندههای اپیوئیدی (مورفین) است – مسدود کرد. این خود اثباتی قطعی بر دخالت مستقیم سیستم اپیوئیدی (اندورفین) بدن است. علاوه بر این، وجود «تحمل متقاطع» (Cross Tolerance) بین طب سوزنی الکتریکی (الکترواکوپانکچر) و مورفین، ارتباط مستقیم این روش با سیستم اندورفین بدن را بیش از پیش تأیید میکند.
استفاده از الکتریسیته برای تقویت پاسخ درمانی طب سوزنی، تاریخچهای طولانی، حتی در غرب دارد. اولین گزارشها به سال ۱۷۶۵ بازمیگردد. در دههٔ ۱۹۵۰، چینیها (تحت تأثیر این پیشرفتها) از الکترواکوپانکچر برای ایجاد بیدردی در جراحیها استفاده کردند. اما یافتهٔ کلیدی که توسط محققانی چون پارواتیکار (۱۹۷۹) به دست آمد، این بود که در حالی که طب سوزنی با سوزن خشک و بدون الکتریسیته تنها «تا حدی مؤثر» است (احتمالاً از طریق اثر دارونما یا تحریک مکانیکی ضعیف)، افزودن جریان الکتریکی دقیق به سوزنها، اثربخشی را تا ۱۰۰٪ افزایش میدهد.
این کشف به یک تحول بزرگ و منطقی منجر شد: در عمل مدرن و علمی، سوزنها دیگر ضروری نیستند. آنها صرفاً ابزاری ابتدایی برای رساندن جریان الکتریسیته به بافت عصبی بودند. امروزه از پدهای رسانای پلیمری که روی سطح پوست (در همان نقاط ماشهای) قرار میگیرند، برای انتقال جریان الکتریکی کنترلشده استفاده میشود. تحقیقات دکتر هان همچنین نشان داد که فرکانسهای مختلف، نوروپپتیدهای متفاوتی را هدف قرار میدهند: فرکانس پایین (۲ هرتز) باعث افزایش بیان ژن اندورفینها و انکفالینها میشود، در حالی که فرکانس بالا (۱۰۰ هرتز) ترشح داینورفینها را افزایش میدهد.
این روش علمی، استانداردشده، قابلاندازهگیری و بدون سوزن، در تضاد کامل با آیینها، تشخیصهای نبضی و باورهای متافیزیکی طب سنتی چین قرار دارد و مقایسهٔ مستقیم این دو رویکرد کاملاً مجزا را ضروری میسازد.
در حالی که طب سنتی چین در چارچوب متافیزیکی بستهٔ خود باقی ماند، جریانی موازی از تحقیقات علمی، بهویژه با ظهور الکتریسیته و پیشرفت در علوم اعصاب، شروع به کشف مکانیسمهای بیولوژیکی واقعی کرد که در پس تأثیرات مشاهدهشدهٔ تحریک بدن قرار داشت. این تحقیقات بهطور مؤثری یک روش درمانی کاملاً جدید و مبتنی بر شواهد را از خاکستر باورهای باستانی پدید آورد. این رویکرد جدید، که میتوان آن را طب سوزنی نوروالکتریک یا تحریک عصبی نامید، به جای مفاهیم مبهم و غیرقابلاندازهگیری مانند «چی»، بر پایههای محکم و قابلآزمایش فیزیولوژی عصبی استوار است.
درک علمی مدرن از نحوهٔ عملکرد طب سوزنی مبتنی بر شواهد، مطلقاً هیچ ارتباطی با توضیحات سنتی (جریان انرژی در مریدینها) ندارد. تحقیقات دانشمندانی چون دکتر هان (Han) در پکن و دکتر پومرانز (Pomeranz) در تورنتو، نشان داد که تأثیرات این روش (بهویژه در تسکین درد) از طریق یک مکانیسم نوروشیمیایی پیچیده حاصل میشود:
تحریک نقاط خاص بدن (که اغلب با نقاط ماشهای عضلانی یا محل تجمع اعصاب همپوشانی دارند) باعث فعال شدن مسیرهای عصبی خاصی میشود. این تحریک، به مغز و نخاع سیگنال میفرستد و منجر به فعال شدن بیان ژن اندورفینها و سایر نوروپپتیدهای درمانی درونزا (مانند انکفالین و داینورفین) در سیستم عصبی مرکزی میشود. این مواد، مسکنهای طبیعی خود بدن هستند.
این اثر کاملاً نوروشیمیایی است، نه متافیزیکی. اثبات قاطع این مدعا این است که میتوان اثر تسکین درد طب سوزنی را بهطور کامل با داروی نالوکسان (Naloxone) – که یک آنتاگونیست شناختهشدهٔ گیرندههای اپیوئیدی (مورفین) است – مسدود کرد. این خود اثباتی قطعی بر دخالت مستقیم سیستم اپیوئیدی (اندورفین) بدن است. علاوه بر این، وجود «تحمل متقاطع» (Cross Tolerance) بین طب سوزنی الکتریکی (الکترواکوپانکچر) و مورفین، ارتباط مستقیم این روش با سیستم اندورفین بدن را بیش از پیش تأیید میکند.
استفاده از الکتریسیته برای تقویت پاسخ درمانی طب سوزنی، تاریخچهای طولانی، حتی در غرب دارد. اولین گزارشها به سال ۱۷۶۵ بازمیگردد. در دههٔ ۱۹۵۰، چینیها (تحت تأثیر این پیشرفتها) از الکترواکوپانکچر برای ایجاد بیدردی در جراحیها استفاده کردند. اما یافتهٔ کلیدی که توسط محققانی چون پارواتیکار (۱۹۷۹) به دست آمد، این بود که در حالی که طب سوزنی با سوزن خشک و بدون الکتریسیته تنها «تا حدی مؤثر» است (احتمالاً از طریق اثر دارونما یا تحریک مکانیکی ضعیف)، افزودن جریان الکتریکی دقیق به سوزنها، اثربخشی را تا ۱۰۰٪ افزایش میدهد.
این کشف به یک تحول بزرگ و منطقی منجر شد: در عمل مدرن و علمی، سوزنها دیگر ضروری نیستند. آنها صرفاً ابزاری ابتدایی برای رساندن جریان الکتریسیته به بافت عصبی بودند. امروزه از پدهای رسانای پلیمری که روی سطح پوست (در همان نقاط ماشهای) قرار میگیرند، برای انتقال جریان الکتریکی کنترلشده استفاده میشود. تحقیقات دکتر هان همچنین نشان داد که فرکانسهای مختلف، نوروپپتیدهای متفاوتی را هدف قرار میدهند: فرکانس پایین (۲ هرتز) باعث افزایش بیان ژن اندورفینها و انکفالینها میشود، در حالی که فرکانس بالا (۱۰۰ هرتز) ترشح داینورفینها را افزایش میدهد.
این روش علمی، استانداردشده، قابلاندازهگیری و بدون سوزن، در تضاد کامل با آیینها، تشخیصهای نبضی و باورهای متافیزیکی طب سنتی چین قرار دارد و مقایسهٔ مستقیم این دو رویکرد کاملاً مجزا را ضروری میسازد.
❤2
امروزه اصطلاح فراگیرِ «طب سوزنی» برای توصیف دو روش کاملاً متفاوت با فلسفههای متضاد به کار میرود که این امر باعث سردرگمی قابل توجهی برای بیماران، پزشکان و نهادهای قانونگذار شده است. در یک سو، طب سنتی چین با ریشههای متافیزیکی و اثباتنشده قرار دارد و در سوی دیگر، طب سوزنی نوروالکتریک با بنیانهای علمی محکم و مبتنی بر شواهد.
مبنای نظری
طب سنتی چین: متافیزیکی؛ انرژی چی، یین/یانگ، ۵ عنصر، مریدینها
نوروالکتریک: فیزیولوژیکی؛ نوروفیزیولوژی، علوم اعصاب، بیان ژن نوروپپتیدها
مکانیسم عمل
طب سنتی چین: رفع انسداد جریان «چی» در کانالهای غیرفیزیکی
نوروالکتریک: تحریک ترشح اندورفین، انکفالین و داینورفین در سیستم عصبی
ابزار درمان
طب سنتی چین: سوزنهای فلزیِ خشک، موکسا (گرما)، آهنرباهای کوچک
نوروالکتریک: تحریک الکتریکی از طریق پدهای پلیمری روی پوست (بدون نیاز به سوزن)
روش تشخیص
طب سنتی چین: تشخیص نبضِ متافیزیکی، مشاهدهٔ زبان، بوی بدن
نوروالکتریک: تشخیص پزشکی مدرن (MRI, CT Scan, آزمایش خون) برای تعیین مناسب بودن درمان
اعتبارسنجی
طب سنتی چین: مبتنی بر باورهای باستانی، فولکلور و حکایات شخصی
نوروالکتریک: قابل تکرار، مبتنی بر شواهد، قابلآزمایش در کارآزماییهای بالینی کنترلشده
نتیجهٔ این مقایسه کاملاً روشن است: یکی از این روشها شکلی از طب سنتی پیشاعلمی و مبتنی بر باور است، در حالی که دیگری یک روش درمانی پزشکی مدرن و مبتنی بر علم محسوب میشود. این تمایز عمیق، پیامدهای جدی، آشفته و نگرانکنندهای در حوزهٔ مقررات، آموزش و عملکرد حرفهای در کشورهایی مانند ایالات متحده داشته است.
زمینهٔ تاریخی و نظارتی طب سوزنی در ایالات متحده، نمونهای بارز از سردرگمی ناشی از تداخل علم و شبهعلم است. سفر رئیسجمهور نیکسون به چین در سال ۱۹۷۱ و گزارش یک خبرنگار مشهور نیویورک تایمز از تجربهٔ شخصیاش در مورد تسکین درد پس از جراحی با طب سوزنی، علاقهٔ عمومی را بهشدت برانگیخت. با این حال، انجمن پزشکی آمریکا (AMA) در سال ۱۹۷۴ (پیش از انجام تحقیقات علمی مدرن) این عمل را «شارلاتانیسم» خواند. این موضعگیری تقلیلگرایانه، یک خلاء حرفهای ایجاد کرد که پیامدهای بلندمدت و مضری به همراه داشت.
خلاء ایجاد شده توسط AMA (که پزشکان را از این حوزه دور نگه داشت)، راه را برای ورود افراد غیرپزشک به این حوزه باز کرد. تا سال ۱۹۹۵، بیش از ۲۰،۰۰۰ «متخصص طب سوزنی» در آمریکا فعالیت میکردند که بسیاری از آنها فاقد هرگونه آموزش پزشکی مدرن بودند و صرفاً بر اساس اصول متافیزیکی طب سنتی چین (TCM) عمل میکردند. عنوان دقیقتر برای این افراد، «پزشک طب شرقی» (Oriental Medical Doctor - OMD) است، نه متخصص طب سوزنی علمی.
تفکر حاکم بر قوانین و مقررات این حوزه در بسیاری از ایالتهای آمریکا، ماهیتی «شیزوفرنیک» و به طرز حیرتآوری غیرمنطقی دارد. این تناقض پوچی است که پزشکان دارای مجوز پزشکی (MDs)، که مجاز به انجام جراحیهای پیچیدهٔ مغز و قلب هستند، طبق قوانین ایالتی مجبور میشوند صدها ساعت آموزش اجباری در زمینهٔ آیینهای متافیزیکی غیبی و اثباتنشدهٔ طب سنتی چین (مانند نظریهٔ پنج عنصر و تشخیص نبض) بگذرانند تا صرفاً بتوانند یک روش ساده و مبتنی بر شواهد نوروالکتریک را اجرا کنند. در همین حال، افراد غیرپزشک (OMDs) میتوانند صرفاً بر اساس همین آیینها و باورهای شبهعلمی به درمان بیماران بپردازند.
این وضعیت، یک فاجعه برای سلامت عمومی است. انجمنهایی مانند AAOM (انجمن آمریکایی طب سوزنی و پزشکی شرقی) بهطور فعال در تلاشند تا باورهای غیبی و متافیزیکی خود را بهعنوان «استاندارد طلایی» در تمام ۵۰ ایالت تحمیل کنند. این دستور کار پنهان، یک فریب پرهزینه و گیجکننده برای مردم است.
پیامدهای آن برای بیماران ویرانگر است: از یک سو، آنها از دریافت درمانهای مؤثر، ارزان و مبتنی بر شواهد (تحریک الکتریکی) توسط پزشک خانوادهٔ مورداعتماد خود محروم میشوند (زیرا پزشکان تمایلی به گذراندن دورههای شبهعلمی ندارند). از سوی دیگر، با روشهای گرانقیمت، آیینی و مبتنی بر پلاسیبو که در لباس علم و عرفان شرقی عرضه میشوند، فریب میخورند.
با توجه به شواهد علمی قاطع موجود، این سؤال مطرح میشود: چگونه باید طب سوزنی را بازتعریف و در پزشکی مدرن ادغام کرد تا این تضادها و خطرات حل شوند؟
مبنای نظری
طب سنتی چین: متافیزیکی؛ انرژی چی، یین/یانگ، ۵ عنصر، مریدینها
نوروالکتریک: فیزیولوژیکی؛ نوروفیزیولوژی، علوم اعصاب، بیان ژن نوروپپتیدها
مکانیسم عمل
طب سنتی چین: رفع انسداد جریان «چی» در کانالهای غیرفیزیکی
نوروالکتریک: تحریک ترشح اندورفین، انکفالین و داینورفین در سیستم عصبی
ابزار درمان
طب سنتی چین: سوزنهای فلزیِ خشک، موکسا (گرما)، آهنرباهای کوچک
نوروالکتریک: تحریک الکتریکی از طریق پدهای پلیمری روی پوست (بدون نیاز به سوزن)
روش تشخیص
طب سنتی چین: تشخیص نبضِ متافیزیکی، مشاهدهٔ زبان، بوی بدن
نوروالکتریک: تشخیص پزشکی مدرن (MRI, CT Scan, آزمایش خون) برای تعیین مناسب بودن درمان
اعتبارسنجی
طب سنتی چین: مبتنی بر باورهای باستانی، فولکلور و حکایات شخصی
نوروالکتریک: قابل تکرار، مبتنی بر شواهد، قابلآزمایش در کارآزماییهای بالینی کنترلشده
نتیجهٔ این مقایسه کاملاً روشن است: یکی از این روشها شکلی از طب سنتی پیشاعلمی و مبتنی بر باور است، در حالی که دیگری یک روش درمانی پزشکی مدرن و مبتنی بر علم محسوب میشود. این تمایز عمیق، پیامدهای جدی، آشفته و نگرانکنندهای در حوزهٔ مقررات، آموزش و عملکرد حرفهای در کشورهایی مانند ایالات متحده داشته است.
زمینهٔ تاریخی و نظارتی طب سوزنی در ایالات متحده، نمونهای بارز از سردرگمی ناشی از تداخل علم و شبهعلم است. سفر رئیسجمهور نیکسون به چین در سال ۱۹۷۱ و گزارش یک خبرنگار مشهور نیویورک تایمز از تجربهٔ شخصیاش در مورد تسکین درد پس از جراحی با طب سوزنی، علاقهٔ عمومی را بهشدت برانگیخت. با این حال، انجمن پزشکی آمریکا (AMA) در سال ۱۹۷۴ (پیش از انجام تحقیقات علمی مدرن) این عمل را «شارلاتانیسم» خواند. این موضعگیری تقلیلگرایانه، یک خلاء حرفهای ایجاد کرد که پیامدهای بلندمدت و مضری به همراه داشت.
خلاء ایجاد شده توسط AMA (که پزشکان را از این حوزه دور نگه داشت)، راه را برای ورود افراد غیرپزشک به این حوزه باز کرد. تا سال ۱۹۹۵، بیش از ۲۰،۰۰۰ «متخصص طب سوزنی» در آمریکا فعالیت میکردند که بسیاری از آنها فاقد هرگونه آموزش پزشکی مدرن بودند و صرفاً بر اساس اصول متافیزیکی طب سنتی چین (TCM) عمل میکردند. عنوان دقیقتر برای این افراد، «پزشک طب شرقی» (Oriental Medical Doctor - OMD) است، نه متخصص طب سوزنی علمی.
تفکر حاکم بر قوانین و مقررات این حوزه در بسیاری از ایالتهای آمریکا، ماهیتی «شیزوفرنیک» و به طرز حیرتآوری غیرمنطقی دارد. این تناقض پوچی است که پزشکان دارای مجوز پزشکی (MDs)، که مجاز به انجام جراحیهای پیچیدهٔ مغز و قلب هستند، طبق قوانین ایالتی مجبور میشوند صدها ساعت آموزش اجباری در زمینهٔ آیینهای متافیزیکی غیبی و اثباتنشدهٔ طب سنتی چین (مانند نظریهٔ پنج عنصر و تشخیص نبض) بگذرانند تا صرفاً بتوانند یک روش ساده و مبتنی بر شواهد نوروالکتریک را اجرا کنند. در همین حال، افراد غیرپزشک (OMDs) میتوانند صرفاً بر اساس همین آیینها و باورهای شبهعلمی به درمان بیماران بپردازند.
این وضعیت، یک فاجعه برای سلامت عمومی است. انجمنهایی مانند AAOM (انجمن آمریکایی طب سوزنی و پزشکی شرقی) بهطور فعال در تلاشند تا باورهای غیبی و متافیزیکی خود را بهعنوان «استاندارد طلایی» در تمام ۵۰ ایالت تحمیل کنند. این دستور کار پنهان، یک فریب پرهزینه و گیجکننده برای مردم است.
پیامدهای آن برای بیماران ویرانگر است: از یک سو، آنها از دریافت درمانهای مؤثر، ارزان و مبتنی بر شواهد (تحریک الکتریکی) توسط پزشک خانوادهٔ مورداعتماد خود محروم میشوند (زیرا پزشکان تمایلی به گذراندن دورههای شبهعلمی ندارند). از سوی دیگر، با روشهای گرانقیمت، آیینی و مبتنی بر پلاسیبو که در لباس علم و عرفان شرقی عرضه میشوند، فریب میخورند.
با توجه به شواهد علمی قاطع موجود، این سؤال مطرح میشود: چگونه باید طب سوزنی را بازتعریف و در پزشکی مدرن ادغام کرد تا این تضادها و خطرات حل شوند؟
❤2
طب سوزنی مفهومی واحد و یکپارچه نیست. یک شکاف قطعی، عمیق و آشتیناپذیر میان آیینهای عرفانی، متافیزیکی و اثباتنشدهٔ طب سنتی چین (TCM) و تکنیک معتبر، علمی و بیولوژیکی تحریک نوروالکتریک وجود دارد. اولی ریشه در باورهای باستانی و کیهانشناسی فلسفی دارد؛ دومی بر پایههای محکم فیزیولوژی عصبی استوار است و اثربخشی آن (بهویژه در مدیریت درد) از طریق مکانیسمهای بیولوژیکی قابل توضیح، قابلاندازهگیری و تکرارپذیر است.
بر اساس شواهد موجود، طب سوزنی نوروالکتریک مبتنی بر شواهد، دیگر نباید بهعنوان «پزشکی جایگزین» یا «مکمل» در نظر گرفته شود. این روش، یک تکنیک علمی مفید و معتبر در حوزهٔ نورومدولاسیون (Neuromodulation) است که جایگاه آن در جریان اصلی پزشکی مدرن (در کنار سایر روشهای مدیریت درد) قرار دارد.
مسیر صحیح رو به جلو، یک ضرورت فوری برای حفاظت از بیماران در برابر فریب پرهزینه و گیجکنندهٔ شبهعلم است: این روش باید از چارچوب متافیزیکی TCM رها شده و بهعنوان یک تکنیک ساده، ایمن و مؤثر در برنامهٔ درسی استاندارد تمام دانشکدههای پزشکی گنجانده شود تا پزشکان و فیزیوتراپیستها بتوانند در موارد مقتضی از آن برای بیماران خود استفاده کنند.
در نهایت، تفکیک پزشکی مبتنی بر شواهد از شبهعلم مبتنی بر باور، برای حفاظت از سلامت عمومی و پیشرفت مراقبتهای مؤثر از بیماران، یک ضرورت انکارناپذیر است. پذیرش نسخهٔ علمی طب سوزنی (تحریک الکتریکی) و کنار گذاشتن قاطعانهٔ باورهای منسوخ متافیزیکی (چی و مریدینها)، گامی حیاتی در این راستاست.
بر اساس شواهد موجود، طب سوزنی نوروالکتریک مبتنی بر شواهد، دیگر نباید بهعنوان «پزشکی جایگزین» یا «مکمل» در نظر گرفته شود. این روش، یک تکنیک علمی مفید و معتبر در حوزهٔ نورومدولاسیون (Neuromodulation) است که جایگاه آن در جریان اصلی پزشکی مدرن (در کنار سایر روشهای مدیریت درد) قرار دارد.
مسیر صحیح رو به جلو، یک ضرورت فوری برای حفاظت از بیماران در برابر فریب پرهزینه و گیجکنندهٔ شبهعلم است: این روش باید از چارچوب متافیزیکی TCM رها شده و بهعنوان یک تکنیک ساده، ایمن و مؤثر در برنامهٔ درسی استاندارد تمام دانشکدههای پزشکی گنجانده شود تا پزشکان و فیزیوتراپیستها بتوانند در موارد مقتضی از آن برای بیماران خود استفاده کنند.
در نهایت، تفکیک پزشکی مبتنی بر شواهد از شبهعلم مبتنی بر باور، برای حفاظت از سلامت عمومی و پیشرفت مراقبتهای مؤثر از بیماران، یک ضرورت انکارناپذیر است. پذیرش نسخهٔ علمی طب سوزنی (تحریک الکتریکی) و کنار گذاشتن قاطعانهٔ باورهای منسوخ متافیزیکی (چی و مریدینها)، گامی حیاتی در این راستاست.
❤5
باشد که آب جاری شود.pdf
491 KB
خلاصه بخش نخست کتاب باشد که آب جاری شود
راهحل اسرائیل برای جهانی تشنهٔ آب
Let there be water
~ سث سیگل
راهحل اسرائیل برای جهانی تشنهٔ آب
Let there be water
~ سث سیگل
👍4
انسانها از دیرباز دربارهٔ منشأ خطرها و شیوههای پیشگیری از آنها فکر کردهاند. شاید تأثیرگذارترین لحظه در آیینهای دینی یهودیان دعایی باشد که در روزهای «ایامِ هیبت» در برابر صندوق گشودهٔ تورات خوانده میشود:
در «رُوش هشانا» سرنوشت نوشته میشود و در «یُوم کیپور» مُهر میگردد:
که خواهد زیست و که خواهد مرد،
که در زمان مقدر خویش خواهد مرد و که پیش از هنگام،
که در آب و که در آتش،
که با شمشیر و که به دست دَدان،
که از گرسنگی و که از تشنگی،
که در زلزله و که در طاعون،
که با خفگی و که با سنگسار…
اما توبه و نیایش و نیکوکاری سختی حکم را برمیگرداند.
خوشبختانه، آگاهی ما از علل مرگومیر از محدودهٔ تقدیر الهی فراتر رفته است و راهکارهای پیشگیری از آن نیز اکنون بهمراتب قابلاعتمادتر از توبه و دعا و نیکوکاری است. نبوغ انسان توانسته بر خطرات بزرگ زندگی -از جمله همهٔ آنچه در آن دعا برشمرده شده بود- چیره شود و ما اکنون در امنترین دوران تاریخ بشر زندگی میکنیم.
~ پینکر
–معدنی
در «رُوش هشانا» سرنوشت نوشته میشود و در «یُوم کیپور» مُهر میگردد:
که خواهد زیست و که خواهد مرد،
که در زمان مقدر خویش خواهد مرد و که پیش از هنگام،
که در آب و که در آتش،
که با شمشیر و که به دست دَدان،
که از گرسنگی و که از تشنگی،
که در زلزله و که در طاعون،
که با خفگی و که با سنگسار…
اما توبه و نیایش و نیکوکاری سختی حکم را برمیگرداند.
خوشبختانه، آگاهی ما از علل مرگومیر از محدودهٔ تقدیر الهی فراتر رفته است و راهکارهای پیشگیری از آن نیز اکنون بهمراتب قابلاعتمادتر از توبه و دعا و نیکوکاری است. نبوغ انسان توانسته بر خطرات بزرگ زندگی -از جمله همهٔ آنچه در آن دعا برشمرده شده بود- چیره شود و ما اکنون در امنترین دوران تاریخ بشر زندگی میکنیم.
~ پینکر
–معدنی
... با آنکه جراحات مرگبار از بزرگترین بلایای زندگی انساناند، کاهش شمار قربانیان آنها دغدغهٔ پرآوازهای نیست. نه مخترع گاردریل بزرگراه جایزهٔ نوبل گرفت و نه طراحان برچسبهای خواناترِ دارو جوایز بشردوستانه دریافت کردند. با این همه، بشریت از تلاشهای بینامونشانِ کسانی که شمار تلفات ناشی از انواع جراحات را بهشدت کاهش دادهاند، بهرهٔ عظیمی برده است.
~ پینکر
–معدنی
~ پینکر
–معدنی
❤5
... بزرگترین نوع قتل -و متغیّرترین آن در زمانها و مکانهای گوناگون- رویارویی جوانانی است که آشنایی چندانی با هم ندارند و بر سر قلمرو یا حیثیت یا انتقام به نبرد برمیخیزند. شخص ثالث بیطرفی که انحصار استفادهٔ مشروع از زور را در اختیار دارد -یعنی دولتی با نیروی پلیس و دستگاه قضایی- میتواند این چرخه را در نطفه خفه کند. چنین دولتی نه فقط با تهدیدِ مجازات، متجاوزان را بازمیدارد، بلکه همگان را مطمئن میسازد که آنان را مهار کرده است و به این ترتیب، دیگران را هم از نیاز به دفاع خشونتآمیز شخصی بینیاز میسازد.
~ پینکر
–معدنی
~ پینکر
–معدنی
👍4❤2
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
سیستم ایمنی بدن
بخش اول: عفونت باکتریایی
در لحظه به لحظه زندگی تون، بدن شما مورد تهاجم قرار داره. باکتری ها، ویروس ها، قارچها و موجودات زنده دیگه می خوان وارد بدن شما بشن و از منابعش استفاده کنند. سیستم ایمنی بدن یه ارتش قدرتمند از سلولهاست که مثل یه دایناسور T-Rex سریع میجنگه و خودش رو برای بقای شما فدا میکنه. بدون اون شما در یک چشم به هم زدن می مردین. به نظر ساده میاد اما واقعیت پیچیده زیبا و بسیار جذابه. یه انیمیشن از سیستم ایمنی بدن.
ترجمهٔ حمیدرضا بیدار
بخش اول: عفونت باکتریایی
در لحظه به لحظه زندگی تون، بدن شما مورد تهاجم قرار داره. باکتری ها، ویروس ها، قارچها و موجودات زنده دیگه می خوان وارد بدن شما بشن و از منابعش استفاده کنند. سیستم ایمنی بدن یه ارتش قدرتمند از سلولهاست که مثل یه دایناسور T-Rex سریع میجنگه و خودش رو برای بقای شما فدا میکنه. بدون اون شما در یک چشم به هم زدن می مردین. به نظر ساده میاد اما واقعیت پیچیده زیبا و بسیار جذابه. یه انیمیشن از سیستم ایمنی بدن.
ترجمهٔ حمیدرضا بیدار
❤3👍1
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
سیستم ایمنی بدن
بخش دوم: بمبهای ریز در جریان خون شما؛ سیستم کمپلمان
یکی از بازیگرهای اصلی دستگاه ایمنی ما سیستم کمپلمان هست. لشکری متشکل از میلیون ها و تریلیون ها بمب کوچک که با هم در یک رقص پیچیده و ظریف کار میکنن تا مزاحمین رو متوقف کنن.
ترجمهٔ حمیدرضا بیدار
بخش دوم: بمبهای ریز در جریان خون شما؛ سیستم کمپلمان
یکی از بازیگرهای اصلی دستگاه ایمنی ما سیستم کمپلمان هست. لشکری متشکل از میلیون ها و تریلیون ها بمب کوچک که با هم در یک رقص پیچیده و ظریف کار میکنن تا مزاحمین رو متوقف کنن.
ترجمهٔ حمیدرضا بیدار
❤4👍2
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
نمیدونم، شاید ما تو همه زمینهها انقدر سطحی شدیم که همچین افراد بیهنری با بلد بودن بازی بالا میان و به جایی میرسند که تو دبی کنسرت میذارن و سالنی که مشخصاً پر از آدمه!
Garbage in garbage out
Garbage in garbage out
👍8❤1
Science For Life
نمیدونم، شاید ما تو همه زمینهها انقدر سطحی شدیم که همچین افراد بیهنری با بلد بودن بازی بالا میان و به جایی میرسند که تو دبی کنسرت میذارن و سالنی که مشخصاً پر از آدمه! Garbage in garbage out
فرقی نمیکنه چی باشه، اگر زیاد با چیزهای بیمایه و نازل برخورد داشته باشید فکر میکنید همینه دیگه کاریش نمیشه کرد. مثلا هراز گاهی که میرم کمک رفیقام که سرآشپز هستن. وقتی مایه کوبیده رو آماده میکنیم اصولا چیزی از کار نمیزنیم، واقعا از راسته و قلوهگاه استفاده میکنیم. و بعضا شده فردی اومده و گفته این چیزی که خوردم، مزهاش متفاوت از چیزهایی بوده که تا الان دیدم. اگر کسی بخواد از کار بدزده میتونه از گوشت مرغ یا سنگدون و... هم استفاده کنه. اینکه تو این حوزه شخصی کسی به اشغال خوردن عادت کرده باشه مشکل ما نیست. ولی این کارها تو سطح جامعه به ضرر همهمون داره تموم میشه. امثال این باید هوووو بشن، نه اینکه فاز طرفداری از موسیقی برداری و مثلا ما کنسرت رفتیم. نور گوشی رو هم روشنی کنی و همخوانی و کوفت و زهرمار دیگه.
👍19👏2
تا کنون، «عدالت اجتماعی» بیش از همه پیش تاخته است، چرا که جذاب مینماید – و در برخی روایتها، جذاب نیز هست. حتی خود این اصطلاح چنان وضع شده که مخالفتناپذیر باشد. «شما با عدالت اجتماعی مخالفید؟ پس چه میخواهید، بیعدالتی اجتماعی؟»
ماری
ماری
❤2