⬅چرا تنگه بسته شد؟

⁉️پرسشی که هر روز و حتی هر ساعت بیشتر فکر رو درگیر می‌کنه اینه‌که: تفاهمنامه نابود شد؟ و آیا این به معنای بازگشت به وضعیتِ حدفاصل آتش‌بس تا امضای تفاهمنامه‌ست یا بازگشت به وضعیت جنگی؟

ساعات اولیۀ بامداد یکشنبه، بیست‌ویکم تیر، سپاه پاسداران در اطلاعیه‌ای اعلام کرد تنگه بسته شد و دقایقی پیش‌تر هم اعلام کرد به سوی یک کشتی که به پیام‌های هشدار بی‌توجه بوده، شلیک کرده است. ساعتی بعد هم سکوت موقت شب‌های اخیر شکست و نوار ساحلی مورد حملات آمریکا قرار گرفت — و طبق روال، ساعتی بعد صدای آژیر و پدافند و انفجار در کویت، قطر، بحرین و امارات شنیده شد.

سوال مهمتر الان اینه‌که چرا تنگه بسته شد، چون این یک عقب‌گرد قطعی از تفاهمنامه‌ست و می‌تونه زمان رو دوباره به ساعت صفر برگردونه. یک مرور کنیم:

جمهوری اسلامی اعلام کرده فقط یک مسیر رو در طول تنگه به رسمیت می‌شناسه ــ همون مسیری که نیروی دریایی سپاه مشخص کرده. در هفته‌های اخیر عمان در اقدامی غافلگیرکننده — احتمالاً زیر فشار آمریکا و کشورهای خلیج فارس — از داخل آب‌های سرزمینی‌ش کُریدوری رو مشخص کرد که به یک مسیر جدید برای عبور از تنگه تبدیل شد که در واقع در حکم عدم پذیرش مسیر انحصاری و الزامیِ اعلام‌شده از طرف جمهوری اسلامیه.

این اختلاف باعث درگیری‌هایی در چند شب متوالی شد. در نهایت با مداخلۀ میانجیگران منطقه، شلیک‌های شبانه متوقف شد. دیروز خبری رو برخی خبرگزاری‌ها درج کردند با این عنوان که آمریکا انتظار داره طرف ایرانی مسیر عمان رو به رسمیت بشناسه.

روز شنبه عراقچی به عمان رفت تا دربارۀ این اختلاف با مقامات عمانی گفتگوهایی صورت بگیره. همزمان خبر رسید نماینده‌ای هم از طرف قطر به مسقط رفته — که می‌تونست منتقل‌کننده پیام آمریکا باشه. قرار بود بیانیه‌ای از طرف دو کشور ایران و عمان صادر بشه ــ که نشد. عراقچی به ایران برگشت و وزارت خارجۀ عمان اعلام کرد قرار شده گفتگوها ادامه پیدا کنه.


بوی بن‌بست به مشام می‌رسید... به ویژه وقتی خبرگزاری‌هایی اعلام کردند عمان پیشنهاد داده بوده که هر دو مسیر به رسمیت شناخته بشه. کاملاً مشخصه که چنین پیشنهادی برخلاف خواست جمهوری اسلامی و باب میل آمریکاست. پذیرش چنین طرحی به معنای اینه که عبور و مرور در تنگه به حالت عادی برمی‌گرده، فارغ از اینکه بقیۀ مفاد تفاهم‌نامه رعایت بشه یا نشه. یعنی اهرم تنگه برای جمهوری اسلامی به عنوان ضمانت اجرایی بقیۀ مفاد تفاهمنامه از کار می‌افته.

اگر این خبر که گفته شده بود آمریکا انتظار داره ایران به طور رسمی مسیر عمان رو به رسمیت بشناسه و از شلیک به کشتی‌های "متخلف" اجتناب کنه، صحت داشته باشه، باید گفت شلیک هشدار امشب (که ساعاتی بعد تکرار شد و گریبانگیر دو کشتی شد) و از اون مهمتر، اعلام بسته شدن تنگه، یک «نه»ی قاطع به خواست آمریکاست. این یعنی جمهوری اسلامی از خواستۀ خودش برای «ادارۀ تنگه» عقب‌نشینی نمی‌کنه، مسیر عمان رو هم طبعاً به رسمیت نمی‌شناسه.

واکنش آمریکا چه خواهد بود؟ رخدادهای امشب تکراری بود، سوال اینه‌که آیا برمی‌گردیم به پیش از امضای تفاهم؟ در شرایطی هستیم که آتش‌بس عملاً و حتی طبق اعلام دو طرف دیگه وجود نداره و اگر شلیکی شدیدتر و گسترده‌تر صورت نمی‌گیره، دلیلش خویشتنداری دو طرفه تا ببینند چه خواهد شد. اما با این اوصاف، افزایش تنش گزینۀ محتمل‌تره. آمریکا احتمالاً دوباره اعلام محاصره خواهد کرد ــ چند روز پیش هم اعلام کرد معافیت فروش نفت رو لغو کرده و این می‌تونه مقدمۀ اِعمال دوبارۀ محاصره باشه.

در این بین، ترامپ به ایدۀ ترور خودش هم واکنش‌های لفظی تندی نشون داده و برخی رسانه‌های اصرار دارند این فقره رو اسرائیل زیر گوشش خونده ــ گرچه خود ترامپ تکذیب می‌کنه. نمی‌دونیم طرح ترور جدی وجود داره یا نه، اما رسانه‌ها و تجمعات و برخی چهره‌های سیاسی در ایران زیاد حرف از ترور می‌زنند که طبعاً به گوش طرف مقابل می‌رسه. اگر هم جدی گرفته نشه، جو رو خصمانه‌تر می‌کنه.

در مجموع، «دستاوردهای آتش‌بس» (به تعبیر شهباز شریف) یکی‌یکی داره از بین می‌‌ره. در هر حال، جنگی که سر هسته‌ای بود، فعلاً به نزاع سر تنگه تبدیل شده. اگر قبلاً مشکل اصلی حل موضوعات هسته‌ای بود، الان مسئله اول حل اختلاف سر تنگه‌ست ــ تا حدی که اصلاً هنوز فرصت صحبت دربارۀ هسته‌ای نشده.

بله، به نظر می‌رسه تفاهمنامه نابود شده. شهباز و عاصم حرکت مفیدی نمی‌کنند. هر آن ممکنه اعلام محاصره بشه و دست‌کم تا وضعیتِ پیش از امضای توافقنامه فقط نیم‌قدم فاصله داریم.

♡     ❍ㅤ   ⎙ㅤ  ⌲            
ˡᶦᵏᵉ  ᶜᵒᵐᵐᵉⁿᵗ  ˢᵃᵛᵉ  ˢʰᵃʳᵉ

#سڪـــــــوت_ممنــــــوع
🚫 @Silence_Forbidden