شفافیت برای آب
905 subscribers
7.15K photos
2.17K videos
244 files
1.62K links
🎯 اهداف کانال شفافیت برای آب
💡 شفافیت و دسترسی آزاد به اطلاعات
♻️ مدیریت بهم پیوسته منابع آب
👥 جلب مشارکت‌های مردمی
🌽 همبست آب، انرژی، غذا
🚱 سازگاری با کم آبی
📚 دستاوردهای علمی
🌎 تجارب جهانی
@ECONHOME
Download Telegram
🔍🌪تداوم قاچاق خاک ایران

رئیس فراکسیون محیط زیست مجلس:

رسوب سالانه شش میلیون هکتار خاک، کاهش عمر مفید مخازن سدها و تغییر کاربری غیرمجاز اراضی را به همراه داشته است. نه تنها از این خاک استفاده نکردیم بلکه شاهد تداوم قاچاق خاک کشور به کشورهای حوزه خلیج فارس هستیم.

ادامه این روند پیامدهایی چون تغییر اقلیم، افزایش شدت فرونشست زمین، هجوم گرد و غبار و ریزگردها، فرسایش خاک و در نتیجه آن وقوع سیلاب‌های عظیم در تمام مناطق کشور را به دنبال دارد.

همچنین فرسایش خاک به از بین رفتن امنیت غذایی یک کشور منجر می‌شود و تبعات اقتصادی، زیست محیطی و اقلیمی بسیاری را به دنبال دارد.|تسنیم

💢کانال شفافیت برای آب💢

🆔 @Transparencyforwater
🇹🇷💧جزئیات جدید از سد ایلیسو ترکیه
قرار است چه اتفاقی بیفتد؟

▫️ترکیه مدعی است همان طور که منابع نفتی هر کشور متعلق به آن کشور است، منابع آبی هم که از ترکیه سرچشمه می‌گیرند، به این کشور تعلق دارند و از آنجایی که دجله هم سرچشمه‌اش در ترکیه است، این کشور حق زدن یک سد روی آن و محدود کردن سهم دیگر کشورها به‌ویژه عراق را دارد.

▫️سد ایلیسو در دارگچیت در استان ماردین زده شده است. اولین‌بار چنین طرحی در زمان آتاتورک مطرح شده بود اما از آن زمان تا امروز کسی به فکر چنین اقداماتی نیفتاد.|هفت‌صبح

https://tejaratnews.com/?p=596504
🌨💧واقعیت‌ها درباره دریاچه ارومیه

بعد از ترسالی امیدبخش، بازگشت خشکسالی دوباره همگان را نگران دریاچه ارومیه کرده است. آیا همچنان باید به نسبت میزان بارش سالانه به احیای دریاچه ارومیه امید بست؟ یا از آن ناامید شد؟ اگر دل به اطلاعیه‌ها و گزارش‌های تبلیغاتی نهادهای دولتی بدهیم بله، همین گونه خواهد شد. اما واقعیت در خصوص دریاچه ارومیه چیست؟ وضعیت آن را در نگاهی کلی مرور کنیم:

اگر میزان بارش نرمال باشد، نیمه جنوبی دریاچه کاملا خشک خواهد ماند. از نیمه شمالی نیز دست‌کم یک سوم خشک می‌ماند. بنابراین قابل تصور است که در یک سال بارش نرمال حداکثر ۳۰ الی ۴۰ درصد از پهنه این دریاچه پر آب باشد. اما در ترسالی‌ها ممکن است نیمه شمالی کاملا پر آب شده و حدود یک سوم از نیمه جنوبی نیز روکشی از آب داشته باشد. بنابراین حتی در ترسالی‌ها هم دست‌کم یک سوم از مساحت تاریخی دریاچه ارومیه خشک می‌ماند. در خشکسالی‌ها البته اوضاع بدتر است. امسال خشکسالی متوسط در آن منطقه رخ داده است. (بارش حدود ۳۰ درصد کمتر از نرمال بوده، بر خلاف مثلا نیمه جنوبی ایران که درگیر خشکسالی شدید است با حدود ۴۰ تا ۵۰ درصد کاهش بارش). در خشکسالی متوسط و خفیف نیمه جنوبی دریاچه کاملا خشک خواهد بود اما می‌توان به پرآبی نیمه شمالی امیدوار بود.

تداوم خشکسالی (مثلا فرض کنیم سال آینده هم بارش کمتر از نرمال باشد) و یا وقوع خشکسالی شدید، می‌تواند باعث شود که تا ۸۵ درصد سطح دریاچه ارومیه کاملا خشک شود. بنابراین، می‌توان گفت فقط پانزده درصد شمال غربی دریاچه ارومیه یک دریاچه دائمی به معنای واقعی آن است. یک سوم میانی دریاچه کمابیش یک پهنه آبی فصلی است و پر آبی یا خشک بودنش به میزان بارش سالانه بستگی دارد. نیمه جنوبی دریاچه کاملا خشکیده است. در ترسالی‌ها البته ممکن است در جاهایی از آن آب جمع شود، همان‌طور که در ترسالی پارسال و پیرارسال دریاچه موقت کوچکی هم در قلب کویر لوت تشکیل شده بود. اما همچنان‌که ما کویر لوت را یک بیابان و کویر تصور می‌کنیم، همین تصور در باره نیمه جنوبی دریاچه ارومیه هم عینیت دارد. این سرنوشتی غمناک برای بزرگ‌ترین پهناب داخلی ایران است. سرنوشتی که ناشی از تحمیل کشاورزی ناپایدار و مدیریت نابخردانه منابع آب و دستکاری‌های کوته‌بینانه و ویران‌گر در نظام هیدروشناختی منطقه است.

البته هنوز می‌توان کاری کرد که دست‌کم اینکه بخشی بزرگ‌تر از دریاچه، دائمی و بخش کوچکی فصلی باشد. اما برچیدن سیطره کشاورزی ناپایدار به این آسانی نیست. یک قلم اینکه سطح زیر کشت که نابخردانه در کمتر از چهل سال ۴ برابر شده و از ۱۵۰ هزار هکتار به بیبش از ۶۰۰ هزار هکتار رسیده است، اگر ممکن نیست که به مرزهای سال ۱۳۵۷ برگردد، اما لااقل اینکه باید نصف شود. انبوهی چاه و سد هم هست که غالبا بدون ارزیابی اثرات اکولوژیک احداث شده‌اند و باید خلع اثر شوند. این یعنی ضرورت ایجاد ده‌ها هزار فرصت معیشتی جایگزین برای روستاییان و ذینفعان منطقه، که در وضعیت سیاسی و اقتصادی کنونی میسر نیست.

به هر رو، اگر خواستید سراغی از احوال دریاچه ارومیه بگیرید به آسمان نگاه کنید. منشاء امید یا ناامیدی این ست که ببارد یا نه. روی زمین کسی چندان کار موثر و مفیدی برای نجات این دریاچه انجام نمی‌دهد.

💢کانال شفافیت برای آب💢

🆔 @Transparencyforwater
💡📝در پاسخ به حاجی دلیگانی

قطعاً #خشکیدگی تالاب #گاوخونی یک بحران و مسأله ملی است و در مقیاس ملی باید برای نجات حوزه #زاینده_رود کمک شود. اما راه‌حل مسئله انتقال آب نیست. چاره کار کاهش بارگذاری‌های بی‌رویه بر این حوزه و به خصوص برچیدن کشاورزی در عمده سطوحی است که مابعد ۵۷ به زیرکشت رفته‌اند.
بالاتر در گفتگویی کوتاه در این باره توضیح داده‌ام. بیشتر از همه نقش کنش‌گران اصفهانی محیط زیست در این باره مهم است. آنها نباید اجازه دهند مطالبه نجات زاینده‌رود تبدیل بشود به عملگی مفت برای پیمان‌کاران یک پروژه مخرب محیط زیستی. آنها باید بر نجات تمام چشم‌انداز و با راه‌حل‌های قطعی و نه موقت پابفشارند!/ناصر کرمی

💢کانال شفافیت برای آب💢

🆔 @Transparencyforwater
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
📋💧جلسه دیگر برای حل مشکل آب

جلسه بررسی مسائل مربوط به مشکلات آب اصفهان، چهارمحال و بختیاری، یزد و خوزستان به ریاست معاون اول رئیس جمهور برگزار شد.

در این جلسه وزرای جهاد کشاورزی، نیرو، کشور، صمت، رئیس سازمان محیط زیست، رئیس شورای اطلاع‌رسانی دولت، رئیس مرکز بررسی‌های استراتژیک و استانداران ۴ استان حضور داشتند./ برنا

پ. ن: مثل تمام وقایع دیگر بایستی مسائل امنیتی شود تا توجه کارگزاران حکومتی به آن جلب گردد. اما واقعیت این است که در آب ورشکسته شده‌ایم و با جلسات پی در پی تنها مشکلات از این کاغذ به آن کاغذ گزارش می‌شود. راه‌حلی جز پذیرش اشتباهات گذشته در سیستم حکمرانی آب نیست و تلاش برای اصلاح ساختاری در تمام جوانب و بخش‌های اقتصادی. مشکل دولت بزرگ و ناکارآمد است.

💢کانال شفافیت برای آب💢

🆔 @Transparencyforwater
⚡️💧فرونشست در پی بی‌آبی!

خبرگزاری ایسنا می‌گوید اصفهان در بحرانی‌ترین شرایط آبی قرار دارد و فرونشست زمین به صورت جدی در حال پیش‌روی است.

بر اساس این گزارش کارشناسان، از رسیدن زبانه‌های فرونشست به داخل شهر اصفهان و بخش‌های مرکزی و حتی بافت تاریخی این شهر خبر می‌دهند. نرخ سالیانه فرونشست در منطقه شمالی اصفهان حدود ۱۵ سانتیمتر است.

یکی از نمونه‌های اثرات فرونشست زمین، وضعیت شهرک نیروی هوایی ارتش در منطقه "خانه اصفهان" است. در این شهرک که احداث آن به قبل از انقلاب بهمن ۵۷ برمی‌گردد، حدود شش هزار نفر از افسران و خلبانان نیروی هوایی و خانواده‌های آنها زندگی می‌کردند.

در سال‌های گذشته، ساختمان‌های این شهرک درگیر آثار فرونشست زمین شده‌اند؛ به حدی که ساکنان آن در سال‌های ۱۳۹۶ و ۱۳۹۷ مجبور به ترک خانه‌های خود شده‌اند و هم‌اکنون تعداد انگشت‌شماری در این شهرک زندگی می‌کنند.

برداشت از سفره‌های آب زیرزمینی، تأثیر خود را بر روی ساختمان‌های اطراف گذاشته است و شاهد کج‌شدگی ساختمان‌ها در منطقه شمال اصفهان هستیم و بعضا برخی ساختمان‌ها از یکدیگر جدا شده‌اند./بی بی سی فارسی

💢کانال شفافیت برای آب💢

🆔 @Transparencyforwater
💵💧نقش دولت چیست؟ احیاگر تالاب‌ها و دریاچه‌های خشک یا پول‌پاشی برای یاران خودی در قرارگاه‌ها

طبق اعلام رسمی انجام شده، قیمت به روز تمام شده طرح انتقال آب از جنوب آذربایجان‌غربی به دریاچه ارومیه بالغ بر ۱۵۰ هزار میلیارد ریال است که از صندوق توسعه ملی هزینه شده است؛ البته باید اذعان کرد که نه تنها وعده‌های بهره‌برداری از طرح‌های انتقال آب به دریاچه عملی نشد بلکه کاهش چشمگیر تراز دریاچه ارومیه در اواخر دهه ۹۰، مردم را نسبت به تمامی هزینه‌ها و آنچه که برای احیای دریاچه اتفاق افتاده بود، بدبین کرد.

به گفته کارشناسان دولتی اتمام طرح‌های انتقال آب به دریاچه ارومیه، تراز دریاچه را سالانه یک متر بالا می‌برد. آنها معتقدند هیچ مشکل اعتباری برای بهره‌برداری طرح انتقال آب به دریاچه ارومیه وجود ندارد!

💢کانال شفافیت برای آب💢

🆔 @Transparencyforwater
🌾💧خوزستان در تنگنای بی‌آبی!

استاندار خوزستان گفته که وضعیت بی‌آبی در این استان به هیچ وجه در شرایط مناسبی نیست. "صادق خلیلیان" وضعیت ذخیره سدهای استان را « نگران‌کننده» خواند و گفت: تراز سدها در خوزستان منفی شده و بخش عمده کشاورزان استان خوزستان از تابستان تا کنون موفق به کشت خود نشده‌اند!

به گفته او ساکنان این استان برای آب آشامیدنی هم با مشکل روبه‌رو هستند: «بخشی از شهرهای استان از آب شیرین‌کن برای آب آشامیدنی استفاده می‌کنند و در بخش‌های شمالی استان با وجود سدها، آب آشامیدنی برخی روستاها دچار مشکل شده که آب‌رسانی از طریق تانکر انجام‌ می‌شود.». بی‌آبی در شهرهای خوزستان در تابستان امسال موجب اعتراضات چند روزه در شهرهای مختلف شد که در پی آن ده‌ها هموطن خوزستانی کشته و زخمی شدند.

💢کانال شفافیت برای آب💢

🆔 @Transparencyforwater
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
🎙💧کاوه مدنی، استاد و پژوهشگر مؤسسه «سنجش از دور سیستم زمین» دانشگاه شهری نیویورک در برنامه چشم‌انداز: "نا‌هماهنگی در اجزای دولت یکی از عوامل بروز ورشکستگی آبی در اصفهان است"./ایران اینترنشنال

💢کانال شفافیت برای آب💢

🆔 @Transparencyforwater
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
🌍⚡️تنش آبی جهانی تا سال ۲٠۴٠

کشورهایی که یک چهارم جمعیت زمین را در خود جای داده‌اند با خطر فزاینده‌ای مواجه هستند: چشم‌انداز تمام شدن آب!

بر اساس داده‌های جدید مؤسسه منابع جهانی که روز سه‌شنبه منتشر شد، از هند گرفته تا "ایران" و بوتسوانا، ۱۷ کشور در سراسر جهان در حال حاضر تحت تنش آبی بسیار بالایی هستند، یعنی تقریباً از تمام آبی که دارند استفاده می‌کنند.

بسیاری از آنها در ابتدا کشورهای خشکی بودند، بعضی‌ها دارند آب را هدر می‌دهند. بسیاری از آنها به شدت به آب‌های زیرزمینی متکی هستند، که در عوض باید در مواقع خشکسالی آب را دوباره پر کرده و ذخیره کنند.

در این کشورها چندین شهر بزرگ و تشنه وجود دارد که اخیراً با کمبود شدید مواجه شده‌اند؛ از جمله سائوپائولوی برزیل، چنای هند و کیپ تاون آفریقای جنوبی- که در سال ۲٠۱۸ چیزی را که "روز صفر" نامیده بود - روزی که تمام ذخایر سدهای آن خشک می‌شدند- با موفقیت پشت سرگذاشت!/ نیویورک تایمز

💢کانال شفافیت برای آب💢

🆔 @Transparencyforwater
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
🌨💧 الگوی تجمعی بارشها

عمیق شدن سامانه بارشی بر روی شرق مدیترانه و ادغام دو جبهه سرد وگرم که با برخورد به دیواره رشته‌کوه زاگرس موجب بارش‌های رگباری همراه با رعدوبرق در استان‌های غربی و جنوب ‌غربی طی عصر یکشنبه تا صبح سه‌شنبه می‌گردد.

اواخر روز یکشنبه تا غروب دوشنبه اوج فعالیت این سامانه بارشی بر روی استان‌های غربی و زاگرس خواهد بود. بارش در ارتفاعات به صورت برف است و پیش‌بینی می‌شود در برخی نقاط چهارمحال و بختیاری تا یک متر ارتفاع داشته باشد.

💢کانال شفافیت برای آب💢

🆔 @Transparencyforwater
👑💧مشخصه حکمرانی آب در ایران

▪️در این گراف، تایم لاین تفکرات کلی حاکم بر مدیریت آبی در دوره‌های مختلف را در دنیا ملاحظه می‌کنید. از دوران "سدهای بزرگ" در دهه ۵۰ تا ۸۰ میلادی تا جنبش‌های "ضد سد" در چهل سال گذشته و بعد حرکت به سمت عصر مدیریت "جامع حوضه آبخیز" که از اوایل قرن ۲۱ بر دنیا حاکم گشته

▪️یکی از بزرگترین علل ضعف مدیریت آبی در ایران که باعث ظهور مشکلات عدیده امروزی شده این است که هنوز این مدیریت چه در زمینه تفکر و چه اجراء عملاً در دهه قبل از ۱۹۸۰(دوران سدهای بزرگ) سیر می‌کند و متأسفانه هنوز بحث مدیریت جامع حوضه آبخیز یا جدی گرفته نشده یا به آن اصلاً توجهی نمی‌شود. زمانی هم متوجه می‌شوند که دیگر مسأله بحرانی شده و می‌شود ماجرای دریاچه ارومیه و زاینده‌رود و ..

منبع: مدیریت جامع آب در قرن ۲۱ (2013 , Cooley et al)/مهدی معتق

💢کانال شفافیت برای آب💢

🆔 @Transparencyforwater
🚇💧پایان حفاری تونل انتقال آب

استاندار آذربایجان غربی از پایان حفاری تونل انتقال آب سد "کانی سیب" به دریاچه ارومیه خبر داد. این تونل دارای ۳۶ کیلومتر طول است که توسط قرارگاه خاتم الانبیاء اجرا شده و با اتمام آن قرار است سالانه ۶۵۰ میلیون مترمکعب آب وارد دریاچه ارومیه شود.

سد خاکی کانی سیب، تونل انتقال آب، کانال انتقال آب از خروجی تونل اصلی به سمت دریاچه ارومیه و بند انحرافی "بادیناوا" چهار جز اصلی طرح انتقال آب از رودخانه "زاب" شمرده می‌شوند که تا پایان سال ۹۷، ۱,۴۴۰ میلیارد تومان از محل منابع عمومی و تسهیلات صندوق توسعه ملی برای این پروژه هزینه شده بود و در سال ۹۸ نیز ۱۳.۶ میلیون یورو از محل مقابله با اثرات مخرب ریزگردها و ۱۷ میلیون دلار نیز از محل باقیمانده تسهیلات صندوق توسعه ملی برای تکمیل آن تخصیص یافت.

دریاچه ارومیه در قالب طرح‌های ستاد احیاء قرار بود از سال ۱۳۹۴، ظرف مدت ۱۰ سال به تراز اکولوژیک خود برسد؛ حال بعد از گذشت ۶ سال و اجرای طرح‌های "سازه‌ای" متفاوت و هزینه کرد ۱۵ هزار میلیارد تومانی دریاچه ارومیه روند معکوسی را در مقابل احیای نشان می‌دهد.

💢کانال شفافیت برای آب💢

🆔 @Transparencyforwater
🏭💧تمام آب فولاد دربرابر زاینده‌رود!

▫️‏مقدار تولید فولاد مبارکه اصفهان در سال ۷ میلیون تن است، هر تن فولاد به ۲۸ مترمکعب آب نیاز دارد، که میزان آب مصرفی سالانه فولاد مبارکه ۱۹۶ میلیون مترمکعب می‌شود.

▫️فقط با انتقال فولاد مبارکه به سواحل جنوب، آب دائمی زاینده‌رود تأمین می‌شود. این فقط یکی از کارخانه‌های فولاد در کویر ایران است!./یوسف مرادی

💢کانال شفافیت برای آب💢

🆔 @Transparencyforwater
🏛💧جای خالی "حزب آب" در حل بحران زاینده رود/ حل این مناقشه کار دولت نیست!

دکتر کیومرث اشتریان استاد علوم سیاسی دانشگاه تهران در روزنامه شرق نوشت:

▫️مشکل آب ناشی از ناکارآمدی سیاست‌های نامتوازن توسعه، فشار لابی‌های استانی در بخش صنعتی، تعارض صنعت با کشاورزی، کم‌بارشی و تعارض منافع استان‌های گوناگون است.

▫️بخشی دیگر از مسئله البته مشکل مردم با تدبیر حکومتی است. اما اینکه تصور شود این تصمیم دولت یا اقدامات فنی است که می‌تواند مشکل را حل کند، تصور باطلی است. مسئله فقط دولت نیست؛

▫️حزب آب، حزب حیات است، حزب منافع مردمی است، حزب دغدغه زیست‌محیطی است، حزب کشاورزان است و در یک کلام حزب قدرت مردم است.

https://www.khabaronline.ir/news/1575032
⏳💧تاریخچه بسیار مختصری از عملکرد رؤسای جمهور و دولت‌مردان در قبال زاینده‌رود

▪️هاشمی‌رفسنجانی، سال ۱۳۷۳:
مصاحبه آیت‌اللّه هاشمی‌رفسنجانی در پایان سفر سه‌روزه به استان اصفهان که در ۱۳ خرداد ۱۳۷۳ انجام شده است، می‌گوید: «تونل کوهرنگ خیلی طرح عظیمی است. حدود ۲۵۰ میلیون متر‌مکعب آب را از آن‌ طرف زاگرس به این‌ طرف می‌آورد. آبی که همیشه از اول تاریخ ایران هرز می‌رفته است. می‌دانیم این‌ طرف مناطق مرکزی ایران هر قطره‌اش باارزش است. اصولا یکی از کارهای مهم ما در آینده این خواهد بود که از مناطقی که آب زیادی دارند، از آن‌ طرف زاگرس و از جاهای دیگر، آب را به مناطق نیازمند من‌‌جمله به منطقه مرکزی منتقل کنیم و به‌دنبال همین هم تصمیم گرفتیم خط لوله انتقال آب از زاینده‌رود به کاشان را اجرا کنیم که جزء آرزوهای این منطقه بود».

▪️محمد خاتمی، سال ۱۳۸۷ :
ذکر خاطره و افتخار به اقدام دولت خود
«در دولت میرحسین موسوی پیشنهاد انتقال آب زاینده‌‏رود به استان یزد را ارائه کردم که در آن مقطع برخی دوستان به دلیل اینکه انتقال آب زاینده‌‏رود به یزد را از نظر اقتصادی مقرون‌به‌‏صرفه نمی‌‏دانستند، مخالفت کردند. در آن مقطع من تأکید کردم که باید مشخص شود آیا یزد در کشور باشد یا نه. پس از پیگیری‌‏هایی مقدمات این کار در دولت آقای هاشمی ایجاد شد. در اوایل دولت اینجانب، انتقال آب زاینده‌رود به یزد نهایی شد و این باعث افتخار من است که این اقدام در دولت من انجام شده است».

▪️محمود احمدی‌نژاد سال ۱۳۹۰:
محمود احمدی‌نژاد در جریان سفر خود به چهارمحال‌ و‌ بختیاری و در جمع مردم شهرکرد گفت: «هر قدر و هر جور که نیاز هست، برای صنعت و کشاورزی از آب زاینده‌رود برداشت کنید! اولویت با شما و بعد استان‌های دیگر!». این سخنان به‌ شدت بحران آب و رویارویی مردم در دو استان را دامن زد و کشور را در آستانه یک بحران امنیتی جدی قرار داد.

▪️اسحاق جهانگیری، سال ۱۳۹۵:
معاون‌اول رئیس‌جمهور در جلسه با نمایندگان اصفهان تأکید کرد دولت پیگیر موضوع آب استان اصفهان بوده و پروژه‌های انتقال آب به این استان را رها نکرده است. رئیس مجمع نمایندگان استان اصفهان گفت: «جهانگیری همچنین دلیل بسته‌شدن آب زاینده‌رود را تحویل آب برای کشت پاییزه کشاورزان شرق اصفهان اعلام کرده تا در این دو ماه با خشک‌شدن بتوان پشت سد آب مناسبی را ذخیره کرد».

▪️حسن روحانی سال ۱۳۹۶:
روحانی در سفر انتخاباتی خود به اصفهان خطاب به مردم این استان گفت: «در دولت یازدهم از خشکی دریاچه ارومیه جلوگیری شد و جان ۱۴ میلیون ایرانی نجات پیدا کرد و این بار نوبت زاینده‌رود است؛ اصفهان به زنده‌بودن زاینده‌رود زنده است».

▪️ابراهیم رئیسی، سال ۱۴۰۰:
«به رئیس مرکز بررسی‌های استراتژیک ریاست‌جمهوری مأموریت دادم مطالعات علمی در زمینه احیای زاینده‌رود را آغاز کنند. کمیته و کارگروه فعالی برای رسیدگی به این مسئله تشکیل خواهد شد تا احیای زاینده‌رود و رفع مشکل مربوط به آن مثل فرونشست زمین در مناطق مرکزی کشور به‌طور دقیق مورد بررسی قرار گرفته و یک طرح علمی و عملیاتی برای رفع آن تهیه شود».

▪️محرابیان، وزیر نیرو، سال ۱۴۰۰:
«شرمنده کشاورزان عزیز هستیم»./شرق

💢کانال شفافیت برای آب💢

🆔 @Transparencyforwater
🎩💧بحران آب در ملوک‌الطوایفی جمهوری اسلامی

📝مصطفی نصراصفهانی

قبلاً بحث کردیم که ساختار قدرت در جمهوری اسلامی بیشتر به یک ملوک‌الطوایفی شبیه است: اینجا.

▫️حتی برگزاری انتخابات هم روحیه دیکتاتوری منتخبین را تقویت کرد تا جایی‌که مرحوم "هاشمی رفسنجانی" هوس حکومت مادام‌العمر را کرد و بعضی به شوخی ایشان را "اکبرشاه" خطاب کردند.

▫️پیروان مکتب مرحوم هاشمی هم، علی‌رغم محاسنی مثل کل‌نگری، این روحیه دیکتاتوری را حفظ کردند. ماجرای ارز ۴۲۰۰ تومانی و دیکتاتوری جهانگیری-روحانی را بیاد بیاورید.

▫️می‌خواهم ادعا کنم که بحران فعلی آب ریشه در همین دیکتاتوری‌های موضعی دارد.

▫نگاه مرحوم "هاشمی" به وضعیت خوزستان در دوران جنگ را می‌توان از خاطراتش فهمید:
«ظهر به دشت‌های وسیع و هموار، ولی بایر خوزستان رسیدیم. آب فراوان و هرز آن، مایه حسرت شد.»

▫️ریشه به گند کشیده شدن خوزستان و اصفهان در همان دوران جنگ است، آنجا که آب خوزستان را "هرز" می‌نامد و اولین گزینه وسوسه برانگیز(انتقال به زادگاهش) را دستور می‌دهد پیگیری شود.

▫️بعد از آن مشاهده هرزآب (!) است که هاشمی تصمیم می‌گیرد آب را به "زادگاهش" منتقل کند!

▫️در دوره خاتمی هم، رئیس جمهور و وزرای یزدی‌اش، آب اصفهان را به زادگاهشان یزد منتقل می‌کنند.

▫️در دوره روحانی هم، آقای جهانگیری همه تمام تلاشش را می‌کند تا آب خلیج فارس به زادگاهش سیرجان منتقل شود.

▫️همچنین روحانی تلاش کرد آب شمال کشور را به زادگاهش سمنان منتقل کند! اما حدس بزنید چرا موفق نشد؟! پاسخ در آنجاست که شمال، زادگاه دکتر "نوبخت" و دکتر "دژپسند" است! بنابرین شک نکنید که اگر این دولت‌مرد مانع نمی‌شدند، رئیس جمهور موفق می‌شد آب شمال را به سمنان منتقل کند!

▫️و سؤال کلیدی این است: چرا افراد فوق الذکر، فسادهایی که مرتکب شده‌اند را فساد نمی‌دانند؟

▫️یکی از پاسخ‌هایی که در ادبیات اقتصاد رفتاری به پرسش فوق داده شده است، چیزی است که "دن اریلی" آن را "fudge factor" نامگذاری می‌کند. (قبلاً در مورد فاج فکتور اینجا نوشته‌ایم)

▫️مرحوم هاشمی و یارانش رسما "فاج فکتور" گل و گشاد را پذیرفته و تئوریزه می‌کردند. بعداً این نگاه توسط بسیاری از اصول‌گرایانی که وارد حوزه اجرا شدند (مثل قالیباف و...) مورد الگوبرداری واقع شد.

▫️اساساً در جمهوری اسلامی این جریان نقش پیشرو را داشته‌اند و اصول‌گرایان صرفاً از ایشان تقلید می‌کنند. (مثلاً در سال ۱۳۹۶، جهانگیری نامزد پوششی می‌شود ، در سال ۱۴۰۰ زاکانی؛ با همان متد!)

▫️حال چه کنیم؟
۱- در بلندمدت سعی کنیم روحیه دیکتاتوری و این نگاه که دسترسی به بیت‌المال را مثل غنیمت جنگی می‌داند از ذهن‌ها ریشه‌کن کنیم. اینکه دختر صفدر حسینی انقلاب را به "سفره‌ای که پهن شده" تشبیه می‌کند نشان از "عفونت شناختی" مسئولین دارد!

۲- با کار و تلاش سعی کنیم فاج فکتورها در بخش عمومی و امور بیت‌المال کوچک و کوچکتر شود. حضرت علی (ع) نمونه‌ای از "فاج فکتور" کوچک است، آنجا که چراغ بیت‌المال را برای کار شخصی خاموش کرد. علی (ع) نشان داد می‌توان هم کل-نگر بود و هم فاج فکتور کوچک داشت!

۳- "تعارض منافع" را با اصلاح سازوکارها و موازنه قوا برطرف کنیم. نمونه موفق و پیش چشم آن، عدم انتقال آب شمال به سمنان بواسطه حضور شمالی‌ها در کابینه روحانی بوده است.

۴- شفافیت، شفافیت و شفافیت... . مثل همیشه شفافیت معجزه می‌کند. اینکه هر طرحی در بخش عمومی مطرح می‌شود همه جنبه‌های آن، بخصوص اینکه طی کدام فرآیند کارشناسی و توسط کدام کارشناسان مورد بررسی و تأئید قرار گرفته و می‌گیرد، بطور شفاف در معرض قضاوت عموم قرار بگیرد مانع از بسیاری مفاسد می‌شود . بخصوص اگر علاوه بر شفافیت بعد از عمل، شفافیت در حین اجرا هم وجود داشته باشد فرآیند بازخورد-اصلاح می‌تواند مانع از گندکاری‌های سابق بشود.

▫️اگر دولت جدید فقط همین شفافیت (و جریان آزاد اطلاعات) را تضمین کند برای موفقیتش، که در واقع موفقیت نظام بحساب می‌آید، کافی است./کانال تخصصی اقتصاد و مالی رفتاری

💢کانال شفافیت برای آب💢

🆔 @Transparencyforwater
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM