شفافیت برای آب
903 subscribers
7.15K photos
2.17K videos
244 files
1.62K links
🎯 اهداف کانال شفافیت برای آب
💡 شفافیت و دسترسی آزاد به اطلاعات
♻️ مدیریت بهم پیوسته منابع آب
👥 جلب مشارکت‌های مردمی
🌽 همبست آب، انرژی، غذا
🚱 سازگاری با کم آبی
📚 دستاوردهای علمی
🌎 تجارب جهانی
@ECONHOME
Download Telegram
نابودی زمین⚠️‼️
افزایش تقاضا برای بهره‌برداری از منابع آب زیرزمینی به سبب گسترش اراضی کشاورزی و مراکز شهری از چالش‌های جدّی، به‌ویژه در مناطق خشک و نیمه‌خشک به‌شمار می‌آید. چندین دهه برداشتِ کنترل‌نشده از آب زیرزمینی برای مصارف خانگی، کشاورزی و صنعتی به کاهش شدید این منبع ارزشمند منجر شده است. در این نوشتار نشان داده می‌شود که اُفتِ سطح آب زیرزمینی، تغییر شکل زمین را در مقیاس محلی و منطقه‌ای در پی داشته است. ترکیب داده‌های سطح آب زیرزمینی با مشاهدات ماهواره‌ای، شواهد شیوع متراکم‌شدن آبخوان‌ها را در ایران به دست می‌دهد. اُفت سطح آب زیرزمینی غالباً با تخریب آبخوان‌ها همراه است، که به نظر می‌رسد مشکلی متداول در آبخوان‌های مرکز و شمال شرق ایران باشد. گرم‌شدن زمین و تغییر اقلیم، در دهه‌های آتی نواحی خشک و نیمه‌خشک را تحت تأثیر قرار خواهد داد و در نتیجه، مخاطرات توأم با نشست زمین ناشی از اُفتِ سطح آب زیرزمینی را بیشتر خواهد کرد.
┏━━📡━━━━━━━━┓
🆔 @ParticipateForWater
┗━━
طرح احیا و تعادل بخشی منابع آب زیرزمینی کشور⚖💦💧🎚
@ParticipateForWater
سازمان محیط زیست سرعت استفاده از منابع آب زیرزمینی در ایران را در قیاس با استاندارد جهانی سه برابر بیشتر تخمین می‌زند. لذا منابع آب زیرزمینی کشور در حال نابودی است. نویسنده تقاضا دارد؛ این نوشته را بخوانید و انتشار دهید تا اطلاع رسانی شود.
@ParticipateForWater
1- معرفی طرح احیا و تعادل بخشی منابع آب زیرزمینی:
@ParticipateForWater
وضعيت بحراني منابع آب زيرزميني در حال حاضر باعث تشديد افت سطح آب زيرزميني و كسري حجم مخزن دشت‌ها شده به گونه‌اي كه حدود 306 محدوده از 609 محدوده مطالعاتي کشور در وضعيت ممنوعيت توسعه بهره‌برداري قرار گرفته و ساليانه با حدود 6 ميليارد متر مكعب كسري مخزن مواجه شده است.
@ParticipateForWater
كاهش منابع آب زيرزميني خصوصاً در دهه اخير به طور مستمر ادامه داشته به طوري كه در طول دوره آماري بيست سال اخير 120 ميليارد مترمكعب اضافه برداشت از ذخاير استراتژيك آب زيرزميني مواجه بوده‌ايم.
@ParticipateForWater
تداوم اين امر باعث تشديد افت مستمر سطح آب و هجوم آب شور به سمت آب‌هاي شيرين، ايجاد فرونشست زمين، ايجاد فروچاله و تراكم آبخوان‌ها و بالاخره ميرایی آن‌ها خواهد شد و اگر با بسيج كليه امكانات فني و اعتباري در برطرف نمودن اين معضل گامي اساسي برداشته نشود، در آينده‌اي نه چندان دور در تامين آب شرب جمعيتي بالغ بر 50 ميليون نفر نيز ناتوان خواهيم بود.
@ParticipateForWater
وزارت نيرو با توجه به تجربيات حاصل از عملكرد وظايف و تكاليف قانوني مندرج در قانون‌هاي برنامه‌ چهارم و پنجم توسعه كشور مبني بر جبران 25 درصد از كسري حجم مخزن دشت‌هاي داراي بيلان منفي در هر دوره و علي‌رغم تحقق اين هدف در طول برنامه‌هاي ياد شده، به منظور برون‌رفت از اين وضعيت بحراني نسبت به تنظيم و پيشنهاد طرح احيا و تعادل‌بخشي منابع آب زيرزميني کشور مشتمل بر پانزده پروژه‌ به شرح زير به شوراي عالي آب اقدام و خواستار افزايش عملكرد تعادل بين منابع و مصارف در آبخوان‌هاي كشور در سال 1394 و سال‌هاي برنامه ششم مي‌باشد. در اين طرح براي تثبيت سطح آب زيرزميني در شرايط فعلي، جبران كل كسري حجم مخزن دشت‌هاي داراي بيلان منفي (به طور متوسط به ميزان 4.6 ميلياردمتر مكعب در هر سال)، براي اجرا در سال 94 و سال‌هاي برنامه ششم توسعه برنامه‌ريزي شده است.
@ParticipateForWater
اهداف و چشم‌انداز اين طرح و مجموعه پروژه‌هاي آن در پانزدهمين جلسه شوراي عالي آب به تصويب رسيده و تامين اعتبارات مورد نياز مورد تأكيد تمام اعضاي شورا بوده و تامين و تخصيص اعتبارات كافي براي اجراي آن‌ها ضروري است. در این راستا 15 پروژه تعریف شده است. متولی اجرای پروژه‌ها در استان‌های مختلف کشور شرکت‌های آب منطقه ای، سازمان‌های جهاد کشاورزی، ادارات کل منابع طبیعی و آبخیزداری و سازمان زمین‌شناسی می‌باشند. ضمنا وزارت نیرو برای نظارت بر حسن اجرای این پروژه‌ها کشور را به سه منطقه عملیاتی تقسیم کرده و نظارت بر هر منطقه را به یک مشاور سپرده است.
@ParticipateForWater
2- پروژه‌های 15 گانه طرح احیا و تعادل‌بخشی منابع آب زیرزمینی:

پروژه 1- حفر 5200 حلقه چاه پيزومتري (مشاهده اي) در دشت‌هاي كشور و تجهيز آن‌ها
پروژه 2- نصب 20900 مورد تجهيزات اندازه‌گيري منابع آب بر روي پيزومترها و چاه‌هاي اكتشافي
پروژه 3- تهيه بيلان و بانك اطلاعاتي براي 609 محدوده‌ مطالعاتي كشور به صورت برخط (on line)
پروژه 4- پهنه‌بندي و بررسي مخاطرات ناشي از فرونشست زمين در 609 محدوده مطالعاتي (سازمان زمين‌شناسي)
پروژه 5- ايجاد و استقرار 1200 بازار محلي آب در كشور
پروژه 6- ايجاد 1200 مورد تشكل‌هاي آب‌بران و انجام حمايت‌هاي مالي و فني از آن‌ها
پروژه 7- به روز نمودن سند ملي آب در 609 محدوده مطالعاتي كشور (وزارت جهاد كشاورزي)
پروژه 8- خريد چاه‌هاي كم بازده كشاورزي براي تعادل بخشي منابع آب زيرزميني
پروژه 9- ساماندهي شركت‌هاي حفار و نصب دستگاه رهیاب(GPS) بر روي دستگاه‌هاي حفاري
پروژه 10- جايگزيني پساب با چاه‌هاي كشاورزي در دشت‌هاي ممنوعه
پروژه 11- تقويت و استقرار گروه‌های گشت و بازرسي در سراسر كشور
پروژه 12- تهيه و نصب كنتور حجمي و هوشمند آب و برق، اطلاع‌رساني و ايجاد سامانه پايش و كنترل برداشت از چاه‌ها
پروژه 13- كنترل،‌ نظارت و مسلوب‌المنفعه نمودن چاه‌هاي فاقد پروانه مضر به مصالح عمومي
پروژه 14- اجراي 400 پروژه تغذيه مصنوعي و پخش سيلاب در دشت‌هاي ممنوعه
پروژه 15- مطالعه و اجراي پروژه‌هاي آبخيزداري (وزارت جهاد كشاورزي)
@ParticipateForWater
عباس دهقان
کارشناس مطالعات اقتصادی و اجتماعی
@ParticipateForWater
💢 آیا بحران کم‌آبی در ایران باستان نیز وجود داشته است؟
1⃣ هرودوت، تاریخ‌نگار مشهور یونانی که در سن ۲۰ سالگی به ایران سفر کرد و حتی تابعیت ایرانی هم داشت، از تاثیرات کم‌آبی سخن به میان آورده است:
«در هر منطقه که بلایای طبیعی مانند خشکسالی سبب از بین بردن محصول می‌گردد، زارعین از پرداخت مالیات معاف می‌شوند. معاف شدن از مالیات هنگام بلایای طبیعی مانند خشکسالی فقط شامل ایرانیان نمی‌شود، بلکه ملل دیگر که در امپراطوری ایران به سر می‌برند نیز شامل همین قانون معاف از مالیات هستند.»
2⃣ در وصیت‌نامه داریوش کبیر به خشایارشاه نیز نکته‌ای ظریف وجود دارد: «ده سال است که من مشغول ساختن انبارهای غله در نقاط مختلف کشور هستم، روش ساختن این انبارها که از سنگ و به شکل استوانه‌ای ساخته می‌شوند را من از مصریان آموخته‌ام. به این ترتیب تو هرگز برای تامین آذوقه مملکت مشکل نخواهی داشت ولو اینکه ۲ یا ۳ سال متوالی در کشور خشکسالی شود.»

3⃣ در بند ۳ سنگ‌ نوشته داریوش کبیر در تخت‌جمشید نیز آمده:
«اهورامزدا این سرزمین را از دشمن، خشکسالی، دروغ بپایاد! به این کشور نیاید از سپاه دشمن، از بدسالی(خشکسالی)، از دروغ.»

┏━━📡━━━━━━━━┓
🆔 @ParticipateForWater
┗━━━━━━━━📡━━┛
توسعه سازه ای و نهادی آب:

توسعه زيرساخت‌هاي فيزيكي و نهادسازي در دو كرانه طيف مديريت آب قرار مي‌گيرند. مديريت اثربخش منابع آب در حالت ايده‌آل به هر دو رويكرد نظر خواهد داشت، به ويژه به نسبتي كه تأكيد از توسعه سازه‌اي به نهادسازي تغيير مي‌كند. البته بايد توجه داشت كه اهميت نسبي هر رويكرد را شرايط اجتماعي، سياسي، اقتصادي و زيست‌محيطي تعيين خواهد كرد. شكل بالا مدل مفهومي روند عمومي تغيير مديريت منابع آب را براي تطبيق با شرايط و مسائل جديد نشان مي‌دهد.
(نویسنده: عباس دهقان کارشناس مطالعات اقتصادی و اجتماعی)
┏━━📡━━━━━━━━┓
🆔 @ParticipateForWater
┗━━━━━━━━📡━━┛
میانگین بلندمدت تغذیه آب زیرزمینی:

افزایش چشم‌گیر برداشت آب زیرزمینی در دهه‌های اخیر در مناطقی از جهان پدید آمده است که میزان بارندگی در آن‌ها کم است و بنابراین تغذیه آب زیرزمینی نیز محدود خواهد شد. نقشه بالا میانگین سالانه تغذیه آب زیرزمینی را در بخش‌های مختلف جهان نشان می‌دهد. همان‌طور که ملاحظه می‌شود، کشور ایران در زمره کشورهایی است که علاوه بر برداشت زیاد آب زیرزمینی برای کشاورزی، میزان تغذیه آب زیرزمینی نیز بسیار پائین است.

مأخذ: Comprehensive Assessment of Water Management in Agriculture. 2007. IWMI
┏━━📡━━━━━━━━┓
🆔 @ParticipateForWater
┗━━━━━━━━📡━━┛
دکتر کاوه مدنی- استاد مدیریت منابع آب امپریال کالج لندن
✅ باید ریشه های مشکلات را پیدا کنیم. یعنی اگر می خواهیم در بخش کشاورزی مصرف آب را پایین بیاوریم نمی توانیم یقه کشاورز را بگیریم و بگوییم کشت نکن باید شغل ایجاد کنیم.
شغل جایگزین را کجا ایجاد می کند؟ وزارت نیرو خیر، جهاد کشاورزی خیر، محیط زیست خیر.
بنابراین برنامه توسعه و سیاست های اقتصادی و صنعتی و ... باید مناسب سرزمین بوده و اشتغال زا باشند.
✅ هیچ کشوری با کشاورزی نمی تواند از اقتصادهای برتر دنیا باشد. اما خیلی از اقتصادهای قوی دنیا بخش کشاورزی موفقی دارند. پس یادمان باشد که حرکت به سمت صنعتی شدن می تواند به بخش کشاورزی کمک بسزایی کند.

💢 بخش از گفتگوی دکتر کاوه مدنی با ماهنامه دنیای سبز

┏━━📡━━━━━━━━┓
🆔 @ParticipateForWater
┗━━━━━━━━📡
گفتگو با دکتر مدنی، شبکه چهار سیما
خلاصه کتاب📘
«سازگاری مدیریت منابع آب با تغییر اقلیم»

شواهد تأثیر تغییر اقلیم بر چرخه هیدرولوژیکی زمین، به‌صورت افزایش فراوانی وقوع سیل‌ها، خشکسالی‌ها و دیگر مخاطرات آبی و تغییر در روند‌های بلندمدت بارش‌ها،‌قابل تشخیص و رو به افزایش است. در بیشتر کشورها، تنش‌ آبی، در اشکال متنوع خود، در آینده‌ای نزدیک به امری عادی تبدیل خواهد شد.
اینکه امروزه بیشتر بحث‌ها درباره شناسایی راه‌های تخفیف فشارهای سبب‌ساز پدیده تغییر اقلیم صورت می‌گیرد، اما بخش آب به‌طور قابل ملاحظه‌ای از تغییر رخداده در اقلیم در حال و آینده، متأثر می‌شود. اما آنچه قابل تأمل و پُر اهمیت است، شناسایی اقدامات سازگاری مناسب برای توانمندسازی این بخش به‌منظور مقابله کارا و اثربخش با این تغییرات است. نوشتار حاضر خلاصه‌ای از اسناد پشتیبان سومین گزارش توسعه جهانی منابع آب با عنوان «آب در جهان در حال تغییر» است که در مارس سال 2009 در پنجمین اجلاس جهانی آب در استانبول منتشر گردید. این نوشتار حاوی خلاصه‌ای از اثرات بالقوه تغییر اقلیم بر موجودی آب و کنترل رویدادهای حدّی آبی می‌باشد. گزارش پیش‌رو به‌عنوان مروری بر لزوم و اهمیت اعمال نگرشی متفاوت در حیطه‌های مختلفی چون خدمات آبی، مدیریت منابع آب، مخاطرات آبی، جمع‌آوری و پایش داده‌ها، آموزش، آگاهی‌بخشی، ظرفیت‌سازی و دیگر پاسخ‌های ضروری به حساب می‌آید. در آینده‌ای نامعین، اساس سازگاری با تغییر اقلیم بیش از همه باید توان بازیابی باشد. یعنی مدیریت ریسک‌ها و ظرفیت‌سازی برای رویارویی با رویدادهای پیش‌بینی‌ناپذیر.
(ترجمه و تدوین-محمد ارشدی)
┏━━📡━━━━━━━━┓
🆔 @ParticipateForWater
┗━━━━━━━━📡━━┛
سازگاری مدیریت منابع آب با تغییرات اقلیمی
کشاورزی مدرن:🌾🌱⚙
مدیر کل دفتر حفاظت و بهره برداری شرکت مدیریت منابع آب ایران اعلام کرد: کسری مخازن آب زیرزمینی از مرز 120 میلیارد متر مکعب گذشته است.


مهندس مصطفوی در آخرین روز کنگره ملی آبیاری و زهکشی:
در سال 1347 تنها 15 دشت ممنوعه در کشور وجود داشت که این تعداد امروز به بیش از 355 دشت ممنوعه افزایش پیدا کرده است. دلایل بروز بحران در منابع آب زیر زمینی را می توان نبود نگرش سیستمی، سیاست گذاری های ناکارآمد و وضع قوانین نامناسب با وضعیت آب کشور دانست. برای اصلاح این وضعیت همکاری همه آحاد مردم با دولت لازم است.


🔴🔴۱۲۰ میلیارد مترمکعب چه قدر بزرگ است؟؟❗️❗️🔴🔴

برای این که تصوری واقعی از حجم مصیبتی که بر سر آب های زیرزمینی آورده ایم، داشته باشید؛ مخزنی را تصور کنید که طول آن فاصله مشهد تا تهران (تقریبا ۱۰۰۰ کیلومتر یا یک میلیون متر) باشد. عرض این مخزن فرضی را هزار متر یا یک کیلومتر در نظر بگیرید. در چنین مخزنی، تا ارتفاع ۱۲۰ متر آب بریزید!!!
چنین مخزن فراغول پیکری، معادل حجم آب زیرزمینیست که ما در چند دهه اخیر، در کشور، اضافه بر ظرفیت ورودی آبخوان ها، از آنها برداشت کرده ایم.

چنین فاجعه عظیمی در طول تاریخ پر افت و خیز این جغرافیا سراغ دارید؟❗️
┏━━📡━━━━━━━━┓
🆔 @ParticipateForWater
┗━━━━━━━━📡━━┛
معرفی کتاب📘
آب در زندگی انسان ايرانی و تاريخ و فرهنگ اين سرزمين همواره حضور معناداری داشته است. به بيانی ديگر، آب با همه عناصر فرهنگ اين سرزمين سخت درآميخته است. بر اين اساس، شناخت جايگاه فرهنگی، اقتصادی، اجتماعی و سياسی آب در درازای تاريخ و نيز دوران معاصر این سرزمین، يكي از دغدغه‌های مهم پژوهشی در بسياری از رشته­‌های علوم انسانی و اجتماعی بوده و هست.

از سويی ديگر، سير تاريخی مديريت آب از دوره‌ای كه فقط به علوم فنی و طبيعی تكيه می‌شده آغاز گرديد و با پيچيده‌ترشدن نيازها و خواسته‌های جوامع، وارد قلمروهايی شده است كه نياز به كمك علوم انسانی، سياسی و جامعه‌شناسی آشكار شده است.

به‌دنبال این موضوع، کانال ”مشارکت برای آب“ در راستای اهداف خود مبنی بر آموزش و فرهنگ سازی برای مدیریت منابع آبی، اقدام به تعریف سلسله گفتگو‌هایی با اندیشمندان حوزه‌های علوم انسانی کرده است. نوشتار حاضر اولین گزارش از سلسله فعالیت‌های این حوزه می‌باشد، که در تلاش است به طرح مباحث آب از زواياي فرهنگي و اجتماعي و سياسي در قالب گفت و گويی ميان‌رشته‌­‌ای با انديشمند حوزه علوم انسانی جناب آقای ”دکتر محمد همایون‌سپهر“ بپردازد.
┏━━📡━━━━━━━━┓
🆔 @ParticipateForWater
┗━━━━━━━━📡━━┛
آب و فرهنگ در تاریخ ایران زمین