💢 آیا بحران کمآبی در ایران باستان نیز وجود داشته است؟
1⃣ هرودوت، تاریخنگار مشهور یونانی که در سن ۲۰ سالگی به ایران سفر کرد و حتی تابعیت ایرانی هم داشت، از تاثیرات کمآبی سخن به میان آورده است:
«در هر منطقه که بلایای طبیعی مانند خشکسالی سبب از بین بردن محصول میگردد، زارعین از پرداخت مالیات معاف میشوند. معاف شدن از مالیات هنگام بلایای طبیعی مانند خشکسالی فقط شامل ایرانیان نمیشود، بلکه ملل دیگر که در امپراطوری ایران به سر میبرند نیز شامل همین قانون معاف از مالیات هستند.»
2⃣ در وصیتنامه داریوش کبیر به خشایارشاه نیز نکتهای ظریف وجود دارد: «ده سال است که من مشغول ساختن انبارهای غله در نقاط مختلف کشور هستم، روش ساختن این انبارها که از سنگ و به شکل استوانهای ساخته میشوند را من از مصریان آموختهام. به این ترتیب تو هرگز برای تامین آذوقه مملکت مشکل نخواهی داشت ولو اینکه ۲ یا ۳ سال متوالی در کشور خشکسالی شود.»
3⃣ در بند ۳ سنگ نوشته داریوش کبیر در تختجمشید نیز آمده:
«اهورامزدا این سرزمین را از دشمن، خشکسالی، دروغ بپایاد! به این کشور نیاید از سپاه دشمن، از بدسالی(خشکسالی)، از دروغ.»
┏━━📡━━━━━━━━┓
🆔 @ParticipateForWater
┗━━━━━━━━📡━━┛
1⃣ هرودوت، تاریخنگار مشهور یونانی که در سن ۲۰ سالگی به ایران سفر کرد و حتی تابعیت ایرانی هم داشت، از تاثیرات کمآبی سخن به میان آورده است:
«در هر منطقه که بلایای طبیعی مانند خشکسالی سبب از بین بردن محصول میگردد، زارعین از پرداخت مالیات معاف میشوند. معاف شدن از مالیات هنگام بلایای طبیعی مانند خشکسالی فقط شامل ایرانیان نمیشود، بلکه ملل دیگر که در امپراطوری ایران به سر میبرند نیز شامل همین قانون معاف از مالیات هستند.»
2⃣ در وصیتنامه داریوش کبیر به خشایارشاه نیز نکتهای ظریف وجود دارد: «ده سال است که من مشغول ساختن انبارهای غله در نقاط مختلف کشور هستم، روش ساختن این انبارها که از سنگ و به شکل استوانهای ساخته میشوند را من از مصریان آموختهام. به این ترتیب تو هرگز برای تامین آذوقه مملکت مشکل نخواهی داشت ولو اینکه ۲ یا ۳ سال متوالی در کشور خشکسالی شود.»
3⃣ در بند ۳ سنگ نوشته داریوش کبیر در تختجمشید نیز آمده:
«اهورامزدا این سرزمین را از دشمن، خشکسالی، دروغ بپایاد! به این کشور نیاید از سپاه دشمن، از بدسالی(خشکسالی)، از دروغ.»
┏━━📡━━━━━━━━┓
🆔 @ParticipateForWater
┗━━━━━━━━📡━━┛
توسعه سازه ای و نهادی آب:
توسعه زيرساختهاي فيزيكي و نهادسازي در دو كرانه طيف مديريت آب قرار ميگيرند. مديريت اثربخش منابع آب در حالت ايدهآل به هر دو رويكرد نظر خواهد داشت، به ويژه به نسبتي كه تأكيد از توسعه سازهاي به نهادسازي تغيير ميكند. البته بايد توجه داشت كه اهميت نسبي هر رويكرد را شرايط اجتماعي، سياسي، اقتصادي و زيستمحيطي تعيين خواهد كرد. شكل بالا مدل مفهومي روند عمومي تغيير مديريت منابع آب را براي تطبيق با شرايط و مسائل جديد نشان ميدهد.
(نویسنده: عباس دهقان کارشناس مطالعات اقتصادی و اجتماعی)
┏━━📡━━━━━━━━┓
🆔 @ParticipateForWater
┗━━━━━━━━📡━━┛
توسعه زيرساختهاي فيزيكي و نهادسازي در دو كرانه طيف مديريت آب قرار ميگيرند. مديريت اثربخش منابع آب در حالت ايدهآل به هر دو رويكرد نظر خواهد داشت، به ويژه به نسبتي كه تأكيد از توسعه سازهاي به نهادسازي تغيير ميكند. البته بايد توجه داشت كه اهميت نسبي هر رويكرد را شرايط اجتماعي، سياسي، اقتصادي و زيستمحيطي تعيين خواهد كرد. شكل بالا مدل مفهومي روند عمومي تغيير مديريت منابع آب را براي تطبيق با شرايط و مسائل جديد نشان ميدهد.
(نویسنده: عباس دهقان کارشناس مطالعات اقتصادی و اجتماعی)
┏━━📡━━━━━━━━┓
🆔 @ParticipateForWater
┗━━━━━━━━📡━━┛
میانگین بلندمدت تغذیه آب زیرزمینی:
افزایش چشمگیر برداشت آب زیرزمینی در دهههای اخیر در مناطقی از جهان پدید آمده است که میزان بارندگی در آنها کم است و بنابراین تغذیه آب زیرزمینی نیز محدود خواهد شد. نقشه بالا میانگین سالانه تغذیه آب زیرزمینی را در بخشهای مختلف جهان نشان میدهد. همانطور که ملاحظه میشود، کشور ایران در زمره کشورهایی است که علاوه بر برداشت زیاد آب زیرزمینی برای کشاورزی، میزان تغذیه آب زیرزمینی نیز بسیار پائین است.
مأخذ: Comprehensive Assessment of Water Management in Agriculture. 2007. IWMI
┏━━📡━━━━━━━━┓
🆔 @ParticipateForWater
┗━━━━━━━━📡━━┛
افزایش چشمگیر برداشت آب زیرزمینی در دهههای اخیر در مناطقی از جهان پدید آمده است که میزان بارندگی در آنها کم است و بنابراین تغذیه آب زیرزمینی نیز محدود خواهد شد. نقشه بالا میانگین سالانه تغذیه آب زیرزمینی را در بخشهای مختلف جهان نشان میدهد. همانطور که ملاحظه میشود، کشور ایران در زمره کشورهایی است که علاوه بر برداشت زیاد آب زیرزمینی برای کشاورزی، میزان تغذیه آب زیرزمینی نیز بسیار پائین است.
مأخذ: Comprehensive Assessment of Water Management in Agriculture. 2007. IWMI
┏━━📡━━━━━━━━┓
🆔 @ParticipateForWater
┗━━━━━━━━📡━━┛
دکتر کاوه مدنی- استاد مدیریت منابع آب امپریال کالج لندن
✅ باید ریشه های مشکلات را پیدا کنیم. یعنی اگر می خواهیم در بخش کشاورزی مصرف آب را پایین بیاوریم نمی توانیم یقه کشاورز را بگیریم و بگوییم کشت نکن باید شغل ایجاد کنیم.
شغل جایگزین را کجا ایجاد می کند؟ وزارت نیرو خیر، جهاد کشاورزی خیر، محیط زیست خیر.
بنابراین برنامه توسعه و سیاست های اقتصادی و صنعتی و ... باید مناسب سرزمین بوده و اشتغال زا باشند.
✅ هیچ کشوری با کشاورزی نمی تواند از اقتصادهای برتر دنیا باشد. اما خیلی از اقتصادهای قوی دنیا بخش کشاورزی موفقی دارند. پس یادمان باشد که حرکت به سمت صنعتی شدن می تواند به بخش کشاورزی کمک بسزایی کند.
💢 بخش از گفتگوی دکتر کاوه مدنی با ماهنامه دنیای سبز
┏━━📡━━━━━━━━┓
🆔 @ParticipateForWater
┗━━━━━━━━📡
✅ باید ریشه های مشکلات را پیدا کنیم. یعنی اگر می خواهیم در بخش کشاورزی مصرف آب را پایین بیاوریم نمی توانیم یقه کشاورز را بگیریم و بگوییم کشت نکن باید شغل ایجاد کنیم.
شغل جایگزین را کجا ایجاد می کند؟ وزارت نیرو خیر، جهاد کشاورزی خیر، محیط زیست خیر.
بنابراین برنامه توسعه و سیاست های اقتصادی و صنعتی و ... باید مناسب سرزمین بوده و اشتغال زا باشند.
✅ هیچ کشوری با کشاورزی نمی تواند از اقتصادهای برتر دنیا باشد. اما خیلی از اقتصادهای قوی دنیا بخش کشاورزی موفقی دارند. پس یادمان باشد که حرکت به سمت صنعتی شدن می تواند به بخش کشاورزی کمک بسزایی کند.
💢 بخش از گفتگوی دکتر کاوه مدنی با ماهنامه دنیای سبز
┏━━📡━━━━━━━━┓
🆔 @ParticipateForWater
┗━━━━━━━━📡
خلاصه کتاب📘
«سازگاری مدیریت منابع آب با تغییر اقلیم»
شواهد تأثیر تغییر اقلیم بر چرخه هیدرولوژیکی زمین، بهصورت افزایش فراوانی وقوع سیلها، خشکسالیها و دیگر مخاطرات آبی و تغییر در روندهای بلندمدت بارشها،قابل تشخیص و رو به افزایش است. در بیشتر کشورها، تنش آبی، در اشکال متنوع خود، در آیندهای نزدیک به امری عادی تبدیل خواهد شد.
اینکه امروزه بیشتر بحثها درباره شناسایی راههای تخفیف فشارهای سببساز پدیده تغییر اقلیم صورت میگیرد، اما بخش آب بهطور قابل ملاحظهای از تغییر رخداده در اقلیم در حال و آینده، متأثر میشود. اما آنچه قابل تأمل و پُر اهمیت است، شناسایی اقدامات سازگاری مناسب برای توانمندسازی این بخش بهمنظور مقابله کارا و اثربخش با این تغییرات است. نوشتار حاضر خلاصهای از اسناد پشتیبان سومین گزارش توسعه جهانی منابع آب با عنوان «آب در جهان در حال تغییر» است که در مارس سال 2009 در پنجمین اجلاس جهانی آب در استانبول منتشر گردید. این نوشتار حاوی خلاصهای از اثرات بالقوه تغییر اقلیم بر موجودی آب و کنترل رویدادهای حدّی آبی میباشد. گزارش پیشرو بهعنوان مروری بر لزوم و اهمیت اعمال نگرشی متفاوت در حیطههای مختلفی چون خدمات آبی، مدیریت منابع آب، مخاطرات آبی، جمعآوری و پایش دادهها، آموزش، آگاهیبخشی، ظرفیتسازی و دیگر پاسخهای ضروری به حساب میآید. در آیندهای نامعین، اساس سازگاری با تغییر اقلیم بیش از همه باید توان بازیابی باشد. یعنی مدیریت ریسکها و ظرفیتسازی برای رویارویی با رویدادهای پیشبینیناپذیر.
(ترجمه و تدوین-محمد ارشدی)
┏━━📡━━━━━━━━┓
🆔 @ParticipateForWater
┗━━━━━━━━📡━━┛
«سازگاری مدیریت منابع آب با تغییر اقلیم»
شواهد تأثیر تغییر اقلیم بر چرخه هیدرولوژیکی زمین، بهصورت افزایش فراوانی وقوع سیلها، خشکسالیها و دیگر مخاطرات آبی و تغییر در روندهای بلندمدت بارشها،قابل تشخیص و رو به افزایش است. در بیشتر کشورها، تنش آبی، در اشکال متنوع خود، در آیندهای نزدیک به امری عادی تبدیل خواهد شد.
اینکه امروزه بیشتر بحثها درباره شناسایی راههای تخفیف فشارهای سببساز پدیده تغییر اقلیم صورت میگیرد، اما بخش آب بهطور قابل ملاحظهای از تغییر رخداده در اقلیم در حال و آینده، متأثر میشود. اما آنچه قابل تأمل و پُر اهمیت است، شناسایی اقدامات سازگاری مناسب برای توانمندسازی این بخش بهمنظور مقابله کارا و اثربخش با این تغییرات است. نوشتار حاضر خلاصهای از اسناد پشتیبان سومین گزارش توسعه جهانی منابع آب با عنوان «آب در جهان در حال تغییر» است که در مارس سال 2009 در پنجمین اجلاس جهانی آب در استانبول منتشر گردید. این نوشتار حاوی خلاصهای از اثرات بالقوه تغییر اقلیم بر موجودی آب و کنترل رویدادهای حدّی آبی میباشد. گزارش پیشرو بهعنوان مروری بر لزوم و اهمیت اعمال نگرشی متفاوت در حیطههای مختلفی چون خدمات آبی، مدیریت منابع آب، مخاطرات آبی، جمعآوری و پایش دادهها، آموزش، آگاهیبخشی، ظرفیتسازی و دیگر پاسخهای ضروری به حساب میآید. در آیندهای نامعین، اساس سازگاری با تغییر اقلیم بیش از همه باید توان بازیابی باشد. یعنی مدیریت ریسکها و ظرفیتسازی برای رویارویی با رویدادهای پیشبینیناپذیر.
(ترجمه و تدوین-محمد ارشدی)
┏━━📡━━━━━━━━┓
🆔 @ParticipateForWater
┗━━━━━━━━📡━━┛
کشاورزی مدرن:🌾🌱⚙
مدیر کل دفتر حفاظت و بهره برداری شرکت مدیریت منابع آب ایران اعلام کرد: کسری مخازن آب زیرزمینی از مرز 120 میلیارد متر مکعب گذشته است.
مهندس مصطفوی در آخرین روز کنگره ملی آبیاری و زهکشی:
در سال 1347 تنها 15 دشت ممنوعه در کشور وجود داشت که این تعداد امروز به بیش از 355 دشت ممنوعه افزایش پیدا کرده است. دلایل بروز بحران در منابع آب زیر زمینی را می توان نبود نگرش سیستمی، سیاست گذاری های ناکارآمد و وضع قوانین نامناسب با وضعیت آب کشور دانست. برای اصلاح این وضعیت همکاری همه آحاد مردم با دولت لازم است.
🔴🔴۱۲۰ میلیارد مترمکعب چه قدر بزرگ است؟؟❗️❗️🔴🔴
برای این که تصوری واقعی از حجم مصیبتی که بر سر آب های زیرزمینی آورده ایم، داشته باشید؛ مخزنی را تصور کنید که طول آن فاصله مشهد تا تهران (تقریبا ۱۰۰۰ کیلومتر یا یک میلیون متر) باشد. عرض این مخزن فرضی را هزار متر یا یک کیلومتر در نظر بگیرید. در چنین مخزنی، تا ارتفاع ۱۲۰ متر آب بریزید!!!
چنین مخزن فراغول پیکری، معادل حجم آب زیرزمینیست که ما در چند دهه اخیر، در کشور، اضافه بر ظرفیت ورودی آبخوان ها، از آنها برداشت کرده ایم.
چنین فاجعه عظیمی در طول تاریخ پر افت و خیز این جغرافیا سراغ دارید؟❗️
┏━━📡━━━━━━━━┓
🆔 @ParticipateForWater
┗━━━━━━━━📡━━┛
مدیر کل دفتر حفاظت و بهره برداری شرکت مدیریت منابع آب ایران اعلام کرد: کسری مخازن آب زیرزمینی از مرز 120 میلیارد متر مکعب گذشته است.
مهندس مصطفوی در آخرین روز کنگره ملی آبیاری و زهکشی:
در سال 1347 تنها 15 دشت ممنوعه در کشور وجود داشت که این تعداد امروز به بیش از 355 دشت ممنوعه افزایش پیدا کرده است. دلایل بروز بحران در منابع آب زیر زمینی را می توان نبود نگرش سیستمی، سیاست گذاری های ناکارآمد و وضع قوانین نامناسب با وضعیت آب کشور دانست. برای اصلاح این وضعیت همکاری همه آحاد مردم با دولت لازم است.
🔴🔴۱۲۰ میلیارد مترمکعب چه قدر بزرگ است؟؟❗️❗️🔴🔴
برای این که تصوری واقعی از حجم مصیبتی که بر سر آب های زیرزمینی آورده ایم، داشته باشید؛ مخزنی را تصور کنید که طول آن فاصله مشهد تا تهران (تقریبا ۱۰۰۰ کیلومتر یا یک میلیون متر) باشد. عرض این مخزن فرضی را هزار متر یا یک کیلومتر در نظر بگیرید. در چنین مخزنی، تا ارتفاع ۱۲۰ متر آب بریزید!!!
چنین مخزن فراغول پیکری، معادل حجم آب زیرزمینیست که ما در چند دهه اخیر، در کشور، اضافه بر ظرفیت ورودی آبخوان ها، از آنها برداشت کرده ایم.
چنین فاجعه عظیمی در طول تاریخ پر افت و خیز این جغرافیا سراغ دارید؟❗️
┏━━📡━━━━━━━━┓
🆔 @ParticipateForWater
┗━━━━━━━━📡━━┛
معرفی کتاب📘
آب در زندگی انسان ايرانی و تاريخ و فرهنگ اين سرزمين همواره حضور معناداری داشته است. به بيانی ديگر، آب با همه عناصر فرهنگ اين سرزمين سخت درآميخته است. بر اين اساس، شناخت جايگاه فرهنگی، اقتصادی، اجتماعی و سياسی آب در درازای تاريخ و نيز دوران معاصر این سرزمین، يكي از دغدغههای مهم پژوهشی در بسياری از رشتههای علوم انسانی و اجتماعی بوده و هست.
از سويی ديگر، سير تاريخی مديريت آب از دورهای كه فقط به علوم فنی و طبيعی تكيه میشده آغاز گرديد و با پيچيدهترشدن نيازها و خواستههای جوامع، وارد قلمروهايی شده است كه نياز به كمك علوم انسانی، سياسی و جامعهشناسی آشكار شده است.
بهدنبال این موضوع، کانال ”مشارکت برای آب“ در راستای اهداف خود مبنی بر آموزش و فرهنگ سازی برای مدیریت منابع آبی، اقدام به تعریف سلسله گفتگوهایی با اندیشمندان حوزههای علوم انسانی کرده است. نوشتار حاضر اولین گزارش از سلسله فعالیتهای این حوزه میباشد، که در تلاش است به طرح مباحث آب از زواياي فرهنگي و اجتماعي و سياسي در قالب گفت و گويی ميانرشتهای با انديشمند حوزه علوم انسانی جناب آقای ”دکتر محمد همایونسپهر“ بپردازد.
┏━━📡━━━━━━━━┓
🆔 @ParticipateForWater
┗━━━━━━━━📡━━┛
آب در زندگی انسان ايرانی و تاريخ و فرهنگ اين سرزمين همواره حضور معناداری داشته است. به بيانی ديگر، آب با همه عناصر فرهنگ اين سرزمين سخت درآميخته است. بر اين اساس، شناخت جايگاه فرهنگی، اقتصادی، اجتماعی و سياسی آب در درازای تاريخ و نيز دوران معاصر این سرزمین، يكي از دغدغههای مهم پژوهشی در بسياری از رشتههای علوم انسانی و اجتماعی بوده و هست.
از سويی ديگر، سير تاريخی مديريت آب از دورهای كه فقط به علوم فنی و طبيعی تكيه میشده آغاز گرديد و با پيچيدهترشدن نيازها و خواستههای جوامع، وارد قلمروهايی شده است كه نياز به كمك علوم انسانی، سياسی و جامعهشناسی آشكار شده است.
بهدنبال این موضوع، کانال ”مشارکت برای آب“ در راستای اهداف خود مبنی بر آموزش و فرهنگ سازی برای مدیریت منابع آبی، اقدام به تعریف سلسله گفتگوهایی با اندیشمندان حوزههای علوم انسانی کرده است. نوشتار حاضر اولین گزارش از سلسله فعالیتهای این حوزه میباشد، که در تلاش است به طرح مباحث آب از زواياي فرهنگي و اجتماعي و سياسي در قالب گفت و گويی ميانرشتهای با انديشمند حوزه علوم انسانی جناب آقای ”دکتر محمد همایونسپهر“ بپردازد.
┏━━📡━━━━━━━━┓
🆔 @ParticipateForWater
┗━━━━━━━━📡━━┛