Энг яхши илмий мақолалар

Янгиликларни ўрганиш давр талаби. Бутун жаҳон аллергология ташкилоти (WAO) расмий сайтида охирги йилларда Aллергология / Иммунология йўналиши бўйича турли мавзуларда эълон қилинган энг яхши илмий мақолалар рўйхати эълон қилинган.

Осон бўлиши учун WAО (World allergy organization) энг яхши илмий мақолалар рўйхатига киритилган мақолаларнинг баъзиларига ҳаволалар бериб ўтаман.

1.Анафилакция.

2.Тери аллергияларида янги иммунологик муолажалар

3.Болалар астмаси

4.Аллергиянинг психо-социал аспектлари

5.Контакт дерматит

6.Дерматологик аллергология

7.Овқат аллергенлари билан иммунотерапия ва десенситизация

Барчаси инглиз тилида

Каналга уланинг:
👉"Доктор Аллерголог" (@allergiya)

АУТОИММУН ЭНЦЕФАЛИТ

Аутоиммун касаллик деб – инсон иммун ҳужайралари ўз танасидаги тўқима ёки органларга қарши курашиши билан кечадиган касалликларга айтилади. Содда айтганда, ўзингизни иммунитететингиз Коронавирусга қарши курашишни ўрнига ўзингизга қарши курашади. Қандай дахшат!

Аутоиммун ҳужум маълум бир нишондаги ички органга қаратилиш мумкин. Ҳусусан, бўғимлар, қалқонсимон без, қон ҳужайралари, буйрак ва ҳоказо.

Баъзан иммун ҳужайралар бош мияга 🧠 ҳам ҳужум қилиши мумкин. Натижада аутоиммун энцефалит келиб чиқади.

Ер юзида қанча беморлар рухий касалликлар шифохоналарида шизофрения ва бошқа бир талай руҳий касалликлар билан ташҳиси тўғри қўйилмай, нотўғри даволанишмоқда экан-а?

Айнан шу каби мавзуларга тегишли бўлган биографик "РАЗУМ В ОГНЕ" филмини кўришни тавсия этаман. Карантин учун яхши танлов!

YouTube орқали кўриш:
https://youtu.be/DhReSrihb-U

Каналга уланинг:
👉"Доктор Аллерголог" (@allergiya)

БРОНХИАЛ АСТМАНИНГ АСОСИЙ СИМПТОМЛАРИ БИТТА РАСМДА

Сўнгги маълумотларга қараганда, ер юзида 235 миллионга яқин кишилар бронхиал астмадан азият чекмоқда. Энг ачинарлиси, ўлим кўрсаткичларининг юқорилиги. БССТ маълумотига кўра, биргина 2015 йилнинг ўзида 283 минг нафарга яқин инсон бронхиал астма асоратлари туфайли вафот этган.

Унутманг! Ҳар қандай астма белгиси жиддий бўлиб, агар у даволанмаса ҳалокатли оқибатларга олиб келиши мумкин. Aгар сиз ушбу аломатлардан битта ёки бир нечтасини бошдан кечираётган бўлсангиз, аниқ ташхис қўйиш учун шифокор аллерголог қабулига бориб чуқурлаштирилган текширувлардан ўтишингиз лозим.

Касалликка қанча барвақт ташҳис қўйилиб, даволаш эрта бошланса беморнинг ўзига шунча яхши бўлади. Минг афсуски, беморлар ва ҳаттоки шифокорлар ҳам бу ташхисни тан олишдан қўрқишади. Ташҳис қўйишдан қочишади. Вақтинчалик ёрдам берувчи усуллар билан даволаб юришади. Бу хато ва оқибати ёмон.

Ёдда тутинг, бронхиал астма бу ҳукм эмас!

Каналга уланинг:
👉"Доктор Аллерголог" (@allergiya)

​​Терак гули коронавирусни фаол тарқатувчиси бўлиши мумкин

Терак гулининг тарқалиши июнь ойининг ўрталарига қадар тўхтамаса, коронавирус инфекциясининг яна бир манбаи бўлиши мумкин. Бу ҳақда иммунолог-аллерголог, тиббиёт фанлари номзоди Надежда Логина НСН эфирида айтиб ўтди.

Унинг таъкидлашича, эпидемия даврида турли аллергия билан касалланганлар хавф остида бўлишади. Оммавий қўзғатувчиларни келтириб чиқарадиган гуллаш даври эса яқин орада бошланиши мумкин.

"Aллергия ва коронавирус ўртасидаги тўғридан-тўғри боғлиқлик ҳақида маълумот йўқ, аммо табиий равишда барча аллергик беморлар хавф остида. Чунки ўсимликларнинг фаол гуллаш даврида кўплаб аллергик кишилар соғлиғи оғирлашади. Поллинозлар вақтида нафас олиш тизимининг шиллиқ пардаларидаги ҳимоя реакциялари заифлашади ва улар ҳар қандай микробиал ва вирусли омилларга кўпроқ мойил бўлади", деди шифокор.

Каналга уланинг:
👉"Доктор Аллерголог" (@allergiya)

​​AЛЛЕРГЕН ВАКЦИНА: Инъекцион ёки инъекционсиз? Қайси усул эффективроқ?

Аллергияни даволашнинг ягона самарали – АСИТ усули ҳақида аввал ҳам ёзган эдим. У қўлланиши бўйича икки гуруҳга бўлинади:

1.Инъекцион (укол)
2.Инъекцион бўлмаган (томчи, таблетка)

Инъекцион шаклида аллерген организмга укол орқали тери остига киритилса, инъекцион бўлмаган шаклида эса оғиз ва нафас йўллари орқали сублингуал томчи, таблетка ва аэразол шаклларда киритилиши мумкин.

Қайси усули яхшироқ? Инъекцион ёки инъекцион бўлмагани?

✅ Баъзи беморлар учун инъекцион АСИТ усули нисбатан қулайроқдир. Бу усул шифохона шароитида олиб борилгани учун бемор бевосита аллерголог шифокорлар назоратида бўлади ва келиб чиқиши мумкин бўлган ножўя таъсирларда шошиб қолмайди.

Шифохонада ётишга вақти ва имкони бўлмаган беморларга сублингуал томчи ва таблетка усуллари тавсия этилади. Албатта аллерголог шифокор билан телефон орқали бўлсада алоқада бўлишлари ва ножўя таъсирлар ҳақида доимий хабар беришлари лозим. Aломатларга қараб, аллерголог ушбу бемор билан учрашиши, қўшимча синовлар ўтказиши ёки АСИТ орқали даволашни вақинча ёки умуман тўхтатиш тўғрисида қарор қабул қилиши мумкин.

Ижобий ва салбий томонлари нимада?

✅ Кўпгина мутахассислар инъекцион усулда аллергеннинг сўрилиши қобилияти (биодоступность) анча юқори эканлигини таъкидлашади ва инъекцион АСИТдан воз кечишмаган.

Сублингуал АСИТ усулида умумий реакциялар нисбатан камроқ, маҳаллий реакциялар эса кўпроқ кузатилади. Оғиз бўшлиғидаги қичишиш, тил шиши кабилар беморда ноқулайлик келтириб чиқаради. Бундай ташқари сублингуал АСИТда оғиз бўшлиғида яралар, яллиғланиш ва тиш касалликлари бўлмаслиги керак.

Сублингуал AСИТ ўтказиш осонми?

✅ Бир қарашда осон туюлиши мумкин. Аммо ўзига хос қийинчиликларига эга. Гап шундаки, бунда бемор аллергенларни қабул қилиш учун ўзи жавобгар бўлади. Ҳар куни томчи ёки таблеткасини қабул қилиши керак. Унутиб қолдирилган кун даволаш тартибини бузади. Ўзбекчилик. Мияда минг ҳил ташвиш. Кўпчилик ҳар куни қабул қилишни унутиб қўяди. Ва кейин улар АСИТ усули ҳеч қандай таъсир кўрсатмаганидан норози бўлишади. АСИТда доза ва кун тартиби ниҳоятда муҳим. Унутиб қўйиш ҳоллари борлиги учун ҳам сублингуал АСИТ орқали натижага эришмаган беморларга шифоҳонада шароитида инъекцион АСИТ олиш тавсия қилинади.

Беморларга қайси усул кўпроқ ёқади?

✅ Кўпчилик сублингуал шаклларни жуда яхши кўради ва яхши натижага эришади ҳам. Аммо баъзи беморлар сублингуал AСИТни охиригача кўтара олмайди ва умуман натижага эришишмайди. Шикоятлари кўпайиб кетади. Тилим доимо қичийди, мен аллергеннинг таъмини ёқтирмайман ва ҳоказо. Ва натижада бу беморларда сублингуал АСИТ бекор қилиниб инъекцион АСИТга ўтказилади.

Ушбу усуллар ўтказиш вақтлари бўйича фарқ қиладими?

✅ AСИТнинг барча усуллари бир хил, яъни касаллик қўзғалмаган ремиссия вақтида ўтказилади. Масалан, касаллик баҳор ёки кузда авж оладиган бўлса, АСИТ қиш фаслида олиб борилади.

АСИТ вақтида касаллик қўзғалиб қолса нима бўлади?

✅ АСИТ давом эттирилмайди, тўхтатилади! Симптоматик даволаш орқали клиник ремиссияга эришилиб, фақатгина Аллерголог кўрсатмасига биноан терапия ва дозани тиклаш мумкин.

Қайси бири арзонроқ?

✅ Иккисининг ҳам нархи деярли тенг.

Менимча, сиз инъекцион ва сублингуал АСИТ ҳақида тушунарли маълумотларга эга бўлдингиз. Қўшимча саволларингиз бўлса комметда қолдиринг. Эътиборингиз учун раҳмат!

Каналга уланинг:
👉"Доктор Аллерголог" (@allergiya)

Жорий йилда ТТА нечта магистр олмоқчи? (Батафсил расмда)

2020-2021 ўқув йилида Тошкент тиббиёт академиясида 5A510130 "Аллергология ва клиник иммунология" йўналиши бўйича магистратура учун жами 8 та квота(4 та ўзбекча, 4 та русча) ажратилиши кутилмоқда экан. Ўтган йили 10 та эди.

Негадир ТошПТИда ўтган йили очилган "Болалар аллергологияси" йўналиши учун квоталар ажратилмабди.

Ёпилармикин? Ўзини оқламадимикин?

Кўрамиз, балки ўтган йилгидек қабул бошланиш олди қўшимча квота ажратилар.

Ҳа айтганча, ТТА да янги магистратура йўналишлари очилибди.

Каналга уланинг:
👉"Доктор Аллерголог" (@allergiya)

Аллергологик диагностикани «FastCheckPOC 20» экспресс тести билан амалга оишириш жуда қулай

Бу экспресс тест усулини бемор билан бирга исталган вақтда, касаллик қўзиган ёки ремиссия давридан қатъий назар ўтказиш мумкин.

✅ Тестнинг ишлаш механизми бемор қонидаги специфик IgE миқдорини қай даражада эканлигини аниқлашга асосланган. Атиги 30 дақиқа ичида энг кенг тарқалган 20 ҳил аллергенларга сезгирлики аниқлаб олиш мумкин.

Аллергологик сезувчанликни аниқлаш учун барча зарур жиҳозлар тестнинг идишида мавжуд. Маълумот учун, FastCheckPOC 20 тести Германияда 6 йил аввал ишлаб чиқарила бошланган.

Каналга уланинг:
👉"Доктор Аллерголог" (@allergiya)

⚡COVID-19 ни ремдесивир дориси билан даволаш мумкин

Америка аллергик ва инфекцион касалликларни ўрганиш миллий институти раҳбари Энтони Фаучининг айтишича, коронавирус инфекциясини юқтирган ҳамда оғир аҳволда бўлган беморларга ремдесивир дорисининг фойда бериши яққол аниқ бўлди. Унинг сўзларига кўра, мазкур препаратни қўллаш натижасида беморда симптомлар 15 кун эмас, балки 11 кун давом этади.

Мутахассислар коронавирус инфекциясини юқтириб олган ва оғир аҳволда бўлган 197 нафар беморни 10 кун давомида ҳамда яна 200 нафар беморни беш кун давомида ремдесивир билан даволашган. Синовга олинган 397 нафар беморда пневмония аломатлари кўзга ташланган ва қонида кислорад даражаси паст бўлган, аммо улар ҳали сунъий нафа олиш аппаратига муҳтож бўлмаган. Беморларнинг ярми 14 кунлик даволанишдан сўнг касалхонани соғайиб тарк этган.

Ҳозирча дорини кўпсонли беморларда синовдан ўтказишмоқда. Препаратни ишлаб чиқарувчи Gilead компанияси яқин ҳафталарда тадқиқот ва синов натижаларини тўлиқ эълон қилиши кутилаяпти.

Қизиқ тарафи, мазкур дорининг синовдан яхши ўтганлиги ҳақидаги хабар ортидан нафақат Gilead компанияси акциялари, балки Америка фонд бозори ўса бошлаган.

@davletovuz

Каналга уланинг:
👉"Доктор Аллерголог" (@allergiya)

Янгилик: Республика илмий ихтисослаштирилган аллергология маркази Facebook'да ўз саҳифасини очди!

👍🏻Обуна бўлинг! Ўзингизни қизиқтирган саволларга жавоб олишингиз мумкин. Энг малакали мутахассислар саволингизга тезда жавоб беришга ҳаракат қилишади.

Ҳавола: https://bit.ly/3bRVFZs

​​Нафтизинни камроқ ишлатинг!

Жуда кўпчилик шамоллаганида, Грипп ва бошқа вирусли инфекция симптомларида, вазаматор ҳамда аллергик ринит ҳолатларида мустақил ҳолда даволанишни бошлайди ва дорихонадан энг арзон назал деконгестантлардан – Нафтизинни олиб қўллай бошлашади. Нари борса 2-3 минг сўмлик дорини фақатгина зарур ҳолларда қўллаш кераклиги унутиб қўйишади ва шифокор маслаҳатисиз бетартиб қўллаши оқибатида дозасини ҳам ошириб боришади.

Назал деконгестантлар, бошқача айтганда маҳаллий вазоконстрикторлар. Улар шиллиқ қаватларнинг шишини камайтиради. Капиллярларни торайиб гиперемия, экссудацияни олдини олади ва бурун оқиши ва битиб қолишидан халос бўлишга ёрдам беради. 

Улардан энг машҳурлари:

Нафазолин (Нафтизин), ксилометазолин (Снуп), оксиметазолин (Називин), фенилефрин, Пинасол, тетраҳидрозолин (тетризолин). 

✅ Қўллашга кўрсатма:

👉Ўткир ринит;
👉Мавсумий тумов;
👉Ўткир ва сурункали ларингит;
👉Евстахит;
👉Юқори нафас йўллари операциясидан кейинги шиллиқ қават шишларида;
👉Сурункали конъюктивит ва бошқа ҳолларда.

❌ Қўллашга қарши кўрсатма:

👉1 ёшгача болаларда;
👉Артериал қон босими борларда;
👉Сурункали ринитда;
👉Гипертиреодизмда;
👉Нафтазолинга сезгирлиги борларга;
👉Қандли диабетда;
👉Атеросклероз ва бошқа ҳолларда.

Алоҳида таъкидлаш керакки, узоқ вақт давомида, яъни 1 ҳафтадан ортиқ бу препаратларни қўллаш бурун шиллиқ қаватида атрофик ринит пайдо бўлиш ҳавфини оширади ва препаратга толерантлик (ўрганиб қолиш, дозани оширмаса таъсир қилмаслик) чақира бошлайди.

Шифокор маслаҳатисиз бетартиб қўлламанг!

Каналга уланинг:
👉"Доктор Аллерголог" (@allergiya)

​​ЧУҚУР НАФАС ОЛИНГ: Бугун бутунжаҳон астма куни

Бутунжаҳон астма куни - Глобал астма ташаббускори (GINA) томонидан ҳар йили ўтказиладиган астма касаллигига ва беморларга бағишланган анъанавий тадбир. Бу кунни алоҳида эътибор билан нишонлашдан асосий мақсад - астма касаллигига дучор бўлган одамларни эрта аниқлаш, ғамхўрлик қилиш ва қўллаб-қувватлаш бўйича имкониятларни яхшилаш.

Бутунжаҳон астма куни ҳар йили май ойининг биринчи сешанбасида бўлиб ўтади. Илк маротаба 1998-йилда 35 та давлат мутахассислари иштирокида Испаниянинг Барселона шаҳрида ўтказилган.

Ҳар йили GINA ташкилоти маълум бир мавзу танлайди ва Бутунжаҳон астма кунида уларни тарқатишни таъминлайди. Семинарлар, конференциялар ташкил қилади. Афсуски, 2020-йилда COVID-19 пандемияси сабаб бу анъана кейинга суриладиган бўлди.

Каналга уланинг:
👉"Доктор Аллерголог" (@allergiya)

​​БРОНХИАЛ АСТМАНИНГ ТЕЗКОР ТАШҲИСИ: Азот оксид миқдорини аниқлаш

Кўпгина давлатларда бронхиал астма ва аллергик ринитни ташхислаш учун пулмонолог ва аллергологлар кўпинча чиқаётган ҳаво таркибидаги азот оксид миқдорини аниқлаш усулини қўллашади.

Чиқаётган ҳаво таркибида азот оксиди миқдорини ўлчаш бронхиал астмани ташхислашда ва терапияни назорат қилишда қўлланиладиган махсус усулдир.

Синов мутлақо оғриқсиздир, у махсус асбоб - газ анализатори ёрдамида амалга оширилади.

Илмий изланишлар шуни кўрсатдики, бронхиал астма, сурункали обструктив ўпка касаллиги ва бошқа баъзи касалликларда инсон танасидаги азот оксиди даражаси ошади. Азот оксидининг кўпайиши эса пастки нафас йўлларидагт яллиғланиш жараёнларини изоҳлайди.

Aзот оксиди даражасини кузатиш шифокорга касалликнинг оғирлигини баҳолашга ва жараённи динамикада кузатишга имкон беради. Ушбу усулга бронхиал астмани ташхислашнинг ягона усули деб қарамаслик керак. Ташхисни тасдиқлаш учун бошқа усулларидан ҳам фойдаланиш зарур.

Aзот оксиди даражасини ўлчаш қачон қўлланилади?

👉 Болалар ва катталарда узоқ муддат давом этган йўталнинг сабабларини аниқлаш учун;
👉 Йўтал хуружи бор, лекин ФВД текшируви ўзгаришсиз бўлган беморларда эозинофил бронхитни тасдиқлаш учун;
👉 Яллиғланишга қарши терапияни, айниқса, ингаляцион ГКС самарадорлигини баҳолаш учун;
👉 Яллиғланишга қарши терапия бўйича бемор тавсияларининг бажарилишини назорат қилиш учун;
👉 Пневмонияни аниқлаш учун;
👉 Бронхиал астма ташхисини узил-кесил тасдиқлаш ёки истисно қилиш учун;
👉 Астма асоратини прогнозлаш ва олдини олиш учун;
👉 Бронхиал астма базис терапиясига муҳтож бўлмаган беморларни аниқлаш учун.

Азот оксидни аниқлаш усули қуйидаги касалликларни ташхис ва мониторингни учун муҳим:

👉Бронхиал астма;
👉Aтопик астма;
👉Сурункали бронхит;
👉Сурункали обструктив ўпка касаллиги;
👉Пневмония;
👉Эозинофил бронхит;
👉Идиопатик фиброз алвеолит;
👉Силикоз (ўпканинг касбий касаллиги);
👉Aллергик ринит.

Текширув қандай олиб борилади?

Текширув махсус тайёргарликни талаб қилмайди ва пулмонолог томонидан ўтказилади. Жараён энг яхши оч қоринга ёки овқатдан кейин 3-5 соат ўтгач амалга оширилади.

Агарда текширилувчи бемор қисқа муддат таъсир қиладиган бронходилататор қабул қиладиган бўлса, текширувдан 6 соат, узоқ вақт таъсир қиладиган турини ишлатадиган бўлса 12 соат олдин ушбу дориларни ишлатмаслиги ва сигарет чекмаслиги шарт.

Натижаларни таҳлил қилишда нималарга эътибор бериш керак?

✅ Нормал кўрсаткич

👉Азот оксиди миқдори, одатда эркакларда аёлларга қараганда юқори бўлади;
👉Ёш улғайган сари азот оксиди миқдори ҳам ортиб боради;
👉Кашандаларда ҳам бу кўрсаткич юқори бўлади.

Пастдаги видеони кўриб бу усул ҳақида янада аниқроқ тасаввур қилишиншиз мумкин.

Каналга уланинг:
👉"Доктор Аллерголог" (@allergiya)

Магистратура қабул квоталари тасдиқланди!

Ўзим ўқийдиган ТТА "аллергология ва клиник иммунология" йўналиши бўйича жами 8 та квота ажратилибди. Шунинг 1 нафари давлат гранти, 7 нафари тўлов контракт асосида бўлди. Ҳозирча ўзбек ва рус гуруҳларга тақсимланмаган. Катта эҳтимол билан 4 та ўзбек, 4 та рус гуруҳларга ажратилади ва 1 нафар грант эса ҳардоимгидек ўзбек гуруҳга берилади.

Каналга уланинг:
👉"Доктор Аллерголог" (@allergiya)

​​Юзимизга аллергик тошмалар пайдо бўлса нима қилиш керак?

Юз инсоннинг ҳусни. Ундаги аримас салбий ўзгариш ҳам ҳар биримизнинг бевосита кайфиятимизга ёмон таъсир кўрсатади. Ҳохлаймизми ёки йўқми юз билан боғлиқ муаммолардан ҳеч биримиз кафолатланмаганмиз. Аллергологик томонлама юз билан боғлиқ энг муҳим умумий тавсияларни сизларга эслатиб ўтмоқчиман:

Юзда аллергия билан боғлиқ тошмалар тошса нима қилиш керак?

1. Энг биринчи бўлиб, юздаги тошмаларнинг хуснбузар эмас, балки хақиқатда аллергик реакция натижасида пайдо бўлганига ишонч хосил қилинг.

2. Охирги 2-3 кун ичида контактда бўлган аллергенингизни аниқлашга харакат қилинг. Аллерген бу – аллергияни қўзғатган сабабчи фактор.

3. Сабабчи аллергенни топсангиз тезроқ ундан фойдаланишни тўхтатинг. Масалан, овқат, ичимлик, қуёш нури, қайсидур дори, бирор маз, крем, совун ва бошқалардан шубҳа қилсангиз улардан фойдаланишни тўхтатинг.

4. Касалликка тўғри ёндашиш учун аллерголог шифокор кўригига ёзилинг.

5. Ўзбошимчалик қилманг! Аллергияга қарши препаратларни шифокор-аллерголог кўрсатмаси бўйича қабул қилинг. Одатда, беморлар дарров дорихонага югуришади. Буни тавсия қилмайман.

6. Тошма тошган вақтда юзиншизга бошқа юз кремлари, пудра ва косметик ниқоблардан фойдаланманг. Оддий тоза сув билан юзингизни ювинг.

7. Юздаги тошмаларни қашламасликка харакат қилинг. Уларнинг катталашиши ва иккиламчи яралар пайдо бўлишига йўл қўйманг. Кейинчалик бунинг натижасида юзда чандиқ ва доғлар ҳосил бўлиши мумкин.

Аллергияга жиддий эътибор беринг. Даволаниш учун албатта мутахассис аллерголог билан маслаҳатлашинг!

Каналга уланинг:
👉"Доктор Аллерголог" (@allergiya)

​​Aллергик ринит ҳақида баъзи фактлар

Аллергик ринит билан касалланган инсонлар сони йилдан йилга ортиб бормоқда. Айниқса бу кўрсаткич саноатлашган йирик давлатларда яққол кўзга ташланади. Америка аллергия, астма ва иммунология академияси сайтидан олинган ушбу статистик маълумотларни тақдим этмоқчиман:

👉 Ҳозирда 18 ёшдан катта Америка аҳолисининг 7,8 фоизида аллергик ринит касаллиги мавжуд;

👉 2010 йилги тадқиқотларга кўра, AҚШда оқ танли болаларнинг 10%, қора танлиларнинг эса 7% қисмида аллергик ринит учрайди. (Демак, аллергик ринитда ирқнинг ҳам аҳамияти бор);

👉 Дунё бўйича 10%-30% атрофидаги аҳоли аллергик ринитдан азият чекмоқда;

👉 Дунё аҳолисининг 40 фоизида атроф-муҳитдаги қайсидир бегона оқсилларга сезгирлик (IgE иммуноглобулин ҳисобига) мавжуд;

👉 2012 йилнинг ўзида катта ёшдаги 17,6 миллион америкаликларга аллергик ринит ташхиси қўйилган;

👉 2010 йилнинг ўзида 11,1 миллион америкаликларга аллергик ринитнинг бирламчи ташхиси қўйилган. 

Каналга уланинг:
👉"Доктор Аллерголог" (@allergiya)

​​Европада шифокорлар шарафига ҳайкал ўрнатилди. Биздачи?

Куни кеча Рига шаҳрида (Латвия) коронавирусга қарши курашаётган тиббиёт ҳодимлари шарафига атаб ҳайкал ўрнатилди.

Латвия халқи, Латвия ва бутун дунёдаги тиббиёт ходимларига COVID-19 пандемияси даврида фидокорона хизмат қилганлари учун миннатдорчилик сифатида таниқли латвиялик ҳайкалтарош томонидан тиббиёт ходимларига атаб ҳайкал ўрнатдилар. Сарф ҳаражатлар ҳайрия ҳисобидан амалга оширилган.

Олти метр баландликдаги ҳайкалда даволаш хонасидан эндигина чиққан ва кейинги сменасига тайёргарлик кўраётган аёл шифокор образи тасвирланган.

Ростдан ҳам, сўнгги уч ой давом этган бутун дунё карантин даври одамлардаги шифокорлар, ҳамширалар ва бошқа тиббиёт ходимларига бўлган фикрини тамоман ўзгартирди. Кўпчилик ҳаётларида биринчи марта тиббиёт ходимларининг инсонлар ҳаётида нақадар муҳимлигини англашди.

Латвияда ҳозирда 1104 нафар киши COVID-19 га чалинган ва уларнинг 30 нафарида ўлим қайд этилган. Бу натижани латвияликлар мувоффақиятли натижада дея ҳисоблашмоқда.

Эслатиб ўтаман, Ўзбекистонда 5682 нафар киши COVID-19 билан касалланган ва уларнинг 19 нафарида ўлим ҳолати қайд этилган. Менимча, бу Латвиядан ҳам юқори даражада муваффақият!

Каналга уланинг:
👉"Доктор Аллерголог" (@allergiya)

​​Ҳашоратларга қарши аллергия. Уни қандай даволаш мумкин?

✅ ФАКТ: Дунё бўйлаб, ҳашаротлар чақишидан юзага келган анафилактик реакция туфайли вафот этган одамларнинг 50 фоизида аввал аллергия қайд этилмаган. Яъни, бу инсонлар ҳаётидаги биринчи ва охирги аллергик реакция туфайли вафот этишган. Ачинарли ҳолат.

Одатда ҳашарот чаққан жойда қизариш, шиш пайдо бўлади. Бу ҳолат аллергияси бўлмаган инсон билан ҳам кузатилади. Аммо, баъзи одамларда ҳашаротларга қарши аллергия мавжуд. Бундай инсонларнинг иммун тизими ҳашорат заҳарига қарши бошқалардан фарқли равишда ўзгача тарзда жавоб қайтаради. (Аллергия сўзини маъоси ҳам «ўзгача таъсир» дегани ўзи)

Бу каби беморларни ҳашаротлар биринчи марта чаққанидан сўнг организмида иммуноглобулин E (IgE) антителолар ишлаб чиқарилади ва ўша ҳашорат захрига қарши сезувчанлик – сенсибилизация пайдо бўлади. Ҳашорат иккинчи марта чаққанида эса аллергик реакция пайдо бўлади ва нишон аъзолардаги ўзгаришларга сабаб бўлади.

Энг оғир кечувчи тури анафилактик реакция деб аталади. Асосий белгилари:

◾Қичишиш;
◾Тошмалар тошиши;
◾Томоқ, тил ва нафас йўлларидаги шиш;
◾Нафас олиш қийинлишуви;
◾Бош айланиши;
◾Кўнгил айниш ёки диарея. 

Оғир ҳолатларда қон босимининг тез пасайиши кузатилади ва беморнинг ҳушдан кетишига олиб келади.
Aнафилактик реакция тиббий фавқулодда ҳолат бўлиб, вақтида тиббий ёрдам кўрсатилмаса ўлимга олиб келиши мумкин. 

Қандай даволаш мумкин?

Ҳашаротлар аллергиясини узоқ муддатли даволаш усулига заҳар иммунотерапияси дейилади. Бу аллерголог томонидан бажариладиган жуда самарали усул бўлиб, кейинчалик ҳашарот чаққанида аллергик реакциялар келиб чиқишини олдини олади. Бунда беморнинг заҳарга нисбатан сезгирлигини пасайтириш учун аста-секин кўпайтириладиган заҳар дозаларини буюришни ўз ичига олади. Бир неча ҳафтадан бир неча ойгача давом этадиган даво муолажасидан сўнг, беморлар нормал ҳаётга қайтишлари мумкин.

Каналга уланинг:
👉"Доктор Аллерголог" (@allergiya)

Футбол бўйича Россия чемпионати, ЦСКА ва ЗЕНИТ учрашуви 20-дақиқасида ўйин тўхтатилиб, коронавирус билан курашаётган шифокорлар шарафига раҳмат ва олқишлар янгради

Каналга уланинг:
👉"Доктор Аллерголог" (@allergiya)

​​Озиқ-овқат аллергияси бўйича биринчи ўринда турадиган энг ҳавфли озуқа қайси?

Расмий манбаларда айтилган баъзи статистик маълумотларни келтириб ўтмоқчиман:

АҚШда 2009-2010 йиллардаги 38,480 нафар 18 ёшгача бўлган болалар орасида ўтказилган тадқиқотлар шуни кўрсатдики: 

▪ 0-2 ёшгача бўлган болаларнинг 8% қисмида; 
▪ 3-6 ёшгача бўлган болаларнинг 6% қисмида;
▪ 6-10 ёшгача бўлган
болаларнинг 8% қисмида;
▪ 11-13 ёшгача бўлган болаларнинг 8% қисмида;
▪ 14-18 ёшгача бўлганларнинг эса 8,5% дан кўпроғида озиқ-овқатларга нисбатан аллергия мавжуд.

👉 Озиқ-овқатга аллергияси бўлган болаларнинг 38,7% қисмида реакциялар оғир кўринишда кечади. 

👉 Озиқ-овқатга аллергияси бўлган болаларнинг 30,4% қисмида бир нечта озиқ-овқатга аллергия мавжуд.

👉 Озиқ-овқат аллергияси бўлган болаларда ёнғоқ энг кўп тарқалган аллерген бўлиб, ундан кейинги ўринда сут туради.

👉 2012 йилнинг ўзида 5,6% ёки 4,1 миллион америкалик болаларда озиқ-овқат аллергиялари қайд этилган.

Ҳозирча шулар. Кейинроқ бу мавзуга яна қайтамиз!

Каналга уланинг:
👉"Доктор Аллерголог" (@allergiya)